Gênesis 37
jum (JUM) vs NTLH
1 Aŋ wïca Yaagüüp ŋuccin cääynä ŋommañ mä Kanaan ti nänṭ'a cääynene kä wäyen bata boorgon ye.
1 Jacó ficou morando na terra de Canaã, onde o seu pai tinha vivido.
2 A perrä yen kaaynä Yaagüüp ikki. Yuucip a minneni oone cääygene yuungu kä caay witken kä ŋaṭükel, i kääjï ḍiik ke merkä yek määngä wäyen Bila ke Jïlpa. Aŋ Yuucip wäyen äckene jiik yaackä kä nääŋk'a naŋtä mädgen yejgaŋ ye.
2 Esta é a história da família de Jacó. Quando José era um jovem de dezessete anos, cuidava das ovelhas e das cabras, junto com os seus irmãos, os filhos de Bila e de Zilpa, que eram mulheres do seu pai. E José contava ao pai as coisas erradas que os seus irmãos faziam.
3 Aŋ Yaagüüp Yuucip ken bilge kä yaac kä mädgen, nääŋka ike agee minneni yen ḍüŋkïtïn yeene ye, aŋ näŋgene burŋu ŋerrä.
3 Jacó já era velho quando José nasceu e por isso ele o amava mais do que a todos os seus outros filhos. Jacó mandou fazer para José uma túnica longa, de mangas compridas.
4 Aŋ wääna mädgen muure yuṭṭene ike bilgene daa wäyen kä yaac kä iken ye, putki jï kä yaac, aŋ batta jääckätä kä jon ñammä.
4 Os irmãos viam que o pai amava mais a José do que a eles e por isso tinham ódio dele e eram grosseiros quando falavam com ele.
5 Aŋ Yuucip cääyge lääggï aŋ wääna päkkenee daa mädgen ye, i iken ike putki jï kä yaac.
5 Certa vez José teve um sonho e o contou aos seus irmãos. Aí é que ficaram com mais raiva dele
6 Aŋ kiinne ogo, “Tiiŋe lääggï yaaka läkkä kä yaakki.
6 porque ele disse assim: — Escutem, que eu vou contar o sonho que tive.
7 Ïkïïn müürïnaan cääyïn yiil jï ḍïïkïn päk witken aŋ wääna ḍeggon yeeni yuutte ñaalok ye, yeekic muure witken ḍüülï ti yeeni ti, aŋ ḍüŋjïn ïñï yeeni ti.”
7 Sonhei que estávamos no campo amarrando feixes de trigo. De repente, o meu feixe ficou de pé, e os feixes de vocês se colocaram em volta do meu e se curvavam diante dele.
8 Aŋ taaji mädgen ogo, “Ïkï ḍuucu ogo ïkï bi wäätcey ogo yätkä yoono aŋ ikoon mügdonda?” Aŋ putki jï mädgen kä yaac kä lääggï ke jiik yeeke.
8 Então os irmãos perguntaram: — Quer dizer que você vai ser nosso rei e que vai mandar em nós? E ficaram com mais ódio dele ainda por causa dos seus sonhos e do jeito que ele os contava.
9 Aŋ Yuucip läkkä lääggï yakkalaŋ aŋ nüütkene mädgen aŋ jaajjin ogo, “Tiiŋe ika läkkä lääggï yakkalaŋ. Äŋ ke paan ke kiṭṭäni kä caay wiñen kä keelok ḍüŋjïn ïñï ika ti.”
9 Depois José sonhou outra vez e contou também esse sonho aos seus irmãos. Ele disse assim: — Eu tive outro sonho. Desta vez o sol, a lua e onze estrelas se curvaram diante de mim.
10 Aŋ wääna nüütkeneeda wäyen ke mädgen ye, ike geri wäyen aŋ kiinne ogo, “A lääggï yaaka wali ye ika läkkii kä yaakka? Ïkï paydä ogo ika ke miic ke mädgic äätoon aŋ ḍüŋjoon ïñï ïkï ti?”
10 Quando José contou esse sonho ao pai e aos irmãos, o pai o repreendeu e disse: — O que quer dizer esse sonho que você teve? Por acaso a sua mãe, os seus irmãos e eu vamos nos ajoelhar diante de você e encostar o rosto no chão?
11 Aŋ mämgï jï mädgen aŋ wäyen jiik yaakka tïïññe jone ti.
11 Os irmãos de José tinham inveja dele, mas o seu pai ficou pensando no caso.
12 Aŋ mädgen attä kääjï ḍiik wäyen Cakïïm kä cokal.
12 Um dia os irmãos de José levaram as ovelhas e as cabras do seu pai até os pastos que ficavam perto da cidade de Siquém.
13 Aŋ Yaagüüp Yuucip kiinne ogo, “Ika ṭäkä ïkï atä Cakïïm nänṭä yaana kääjene mädgic ḍiik ye.”
13 Então Jacó disse a José: — Venha cá. Vou mandar você até Siquém, onde os seus irmãos estão cuidando das ovelhas e das cabras. — Estou pronto para ir — respondeu José.
14 Aŋ kiini wäyen ogo, “Atä tiññaaŋŋi naana iken ke ḍiik cäyok ṭeṭaŋ ye, i ḍuuku aŋ nüütkaa jiik.” Aŋ tucce woo ḍääñgon yen mä Hiburoon jï nänṭ'a cääyene kä ye, aŋ ike attä Cakïïm.
14 Jacó disse: — Vá lá e veja se os seus irmãos e os animais vão bem e me traga notícias. Então dali, do vale de Hebrom, Jacó mandou que José fosse até Siquém, e ele foi. Quando chegou lá,
15 Aŋ kañi oon yaŋkalaŋ wiñe a ḍïïktïnï woo käpet, aŋ taaji oon ogo, “Ïkï määjä ŋaaka?”
15 ele foi andando pelo campo. Aí um homem o viu e perguntou: — O que você está procurando?
16 Aŋ luuŋŋe ogo, “Ika määjä mädgo. Kura nüütkaa nänṭä yaana kääjene kä ḍiik ye.”
16 — Estou procurando os meus irmãos — respondeu José. — Eles estão por aí, em algum pasto, cuidando das ovelhas e das cabras. O senhor sabe aonde foram?
17 Aŋ oon jaajjin ogo, “Iken baŋŋä, iken tiiŋŋä jayok ogo, ‘Juwe atïn Duutaan.’” Aŋ Yuucip bäätcin mädgen ti, aŋ kaññe Duutaan.
17 O homem respondeu: — Eles já foram embora daqui. Eu ouvi quando disseram que iam para Dotã. Aí José foi procurar os seus irmãos e os achou em Dotã.
18 Aŋ yooṭi kä utar, aŋ i batta mor ḍägä ti iken ti kä cokal, iken lääljin pugin ogo nägjï ḍok.
18 Eles viram José de longe e, antes que chegasse perto, começaram a fazer planos para matá-lo.
19 Aŋ iken luugjin pääken ogo, “Yooṭe män lääggï ïya äätä.
19 Eles disseram: — Lá vem o sonhador!
20 Juwe näkïn ḍok aŋ yeepïn ïñï jïïn kalaŋ jï, aŋ ïkïïn jaaccïn ogo, ‘Ammïï gin kurkuŋgu yaŋkalaŋ.’ Aŋ ïkïïn bi yüṭïn a ŋaaka ken bi äbänä lääggï yeeke.”
20 Venham, vamos matá-lo agora. Depois jogaremos o corpo num poço seco e diremos que um animal selvagem o devorou. Assim, veremos no que vão dar os sonhos dele.
21 Aŋ wääna Robïïn tiiŋŋee kä aŋan ye, ike puccin ogo Yuucip määgee woo aŋ jaajjin ogo, “Ŋana näkïn ḍok.”
21 Quando Rúben ouviu isso, quis salvá-lo dos seus irmãos e disse: — Não vamos matá-lo.
22 Aŋ Robïïn jaajjin ogo, “Ŋana yïmge püükïtïn woo, ääte yeepïn jïïdük woo teettälaŋ winni, ŋana ïnko äccïtïn ike ti.” Aŋ Robïïn jaajjin kä waŋ yaana ṭäkee määgedeeda woo iken ti, aŋ tuce ŋäjäk wäyen ti ye.
22 Não derramem sangue. Vocês podem jogá-lo neste poço, aqui no deserto, mas não o machuquem. Rúben disse isso porque planejava salvá-lo dos irmãos e mandá-lo de volta ao pai.
23 Aŋ wääna Yuucip ḍäägenee kä ti mädgen ti ye, i gütï yokïn woo kä burŋu yaana ŋeraŋ eŋde yaanna.
23 Quando José chegou ao lugar onde os seus irmãos estavam, eles arrancaram dele a túnica longa, de mangas compridas, que ele estava vestindo.
24 Aŋ koowi aŋ yeepi jïïdük. Aŋ jïïn jïñe a ïwon kä piik.
24 Depois o pegaram e o jogaram no poço, que estava vazio e seco.
25 Aŋ wääna cääjjene ïñï ämene kä ye, iken däämjin woo aŋ yurcin yääjoni a yek mä Icämayiil ätä ŋommañ mä Jïlaat ti, ke kälämgä yeeken ḍürït ḍuk yaaka a päkkiṇṇi ye ke yek pïlkä äcä Macïr.
25 E sentaram-se para comer. De repente, viram que ia passando uma caravana de ismaelitas que vinha de Gileade e ia para o Egito. Os seus camelos estavam carregados de perfumes e de especiarias .
26 Aŋ Yahüüja mädgen taaññe ogo, “A ŋaaka ken bi kañïn naana määdo näŋŋïn ḍok ye, aŋ yïmge paannïn yokïn ye?
26 Aí Judá disse aos irmãos: — O que vamos ganhar se matarmos o nosso irmão e depois escondermos a sua morte?
27 Juwe yääckïn mä Icämayiil, aŋ ïnko ŋana äccïtïn ike ti, ike a määdo aŋ a yïmgä yooko.” Aŋ Yahüüja tiiŋgi mädgen.
27 Em vez de o matarmos, vamos vendê-lo a esses ismaelitas. Afinal de contas ele é nosso irmão, é do nosso sangue. Os irmãos concordaram.
28 Aŋ wääna yääjoni yek mä Icämayiil kaajdene kä ye, i Yuucip äbi woo mädgen jïïdük, aŋ yääjgi mä Icämayiil tiilgä gälkä waŋgen caykä kä yew. Aŋ Yuucip iji Macïr.
28 Quando alguns negociantes midianitas passaram por ali, os irmãos de José o tiraram do poço e o venderam aos ismaelitas por vinte barras de prata. E os ismaelitas levaram José para o Egito.
29 Aŋ wääna Robïïn ḍukcenee kä jïïdük, aŋ Yuucip batta agee kä kañgon kä ye, ike buruŋgu yeeke jiiññe gïtï kä nüüjdüŋ.
29 Quando Rúben voltou ao poço e viu que José não estava lá dentro, rasgou as suas roupas em sinal de tristeza.
30 Aŋ ḍukcin mädgen ti, aŋ kiinne ogo, “Yuucip baati jïïdük, aŋ ika bi näŋjä ogoo?”
30 Ele voltou para o lugar onde os seus irmãos estavam e disse: — O rapaz não está mais lá! E agora o que é que eu vou fazer?
31 Aŋ iken burŋu Yuucip koowi aŋ iṭṭä ñooŋ, aŋ burŋu büücï ti yïmgä gïtï.
31 Então os irmãos mataram um cabrito e com o sangue mancharam a túnica de José.
32 Aŋ iken burŋu ŋerrä äcki wäyen aŋ kiini ogo, “Yooru gin'a kaññon ye. Yaanni batta a burŋu yen minneni yüünü?”
32 Depois levaram a túnica ao pai e disseram: — Achamos isso aí. Será que é a túnica do seu filho?
33 Aŋ ŋïjï Yaagüüp, aŋ jaajjin ogo, “A burŋu minneni yeeni. A amgon kä gin kurkuŋgu yaajgonḍe yaŋkalaŋ. Minneni yeeni jiijtin gïtï aŋŋa pïlkä.”
33 Jacó a reconheceu e disse: — Sim, é a túnica do meu filho! Certamente algum animal selvagem o despedaçou e devorou.
34 Aŋ Yaagüüp buruŋgu yeeke jiiññe gïtï aŋ iiŋcin cuukul teye ti nüütï nüüjdüŋ yeene, aŋ nüüññü kä minneni yeene nïïnkä kä ḍiräk.
34 Então, em sinal de tristeza, Jacó rasgou as suas roupas e vestiu roupa de luto. E durante muito tempo ficou de luto pelo seu filho.
35 Aŋ merkä yeeke oogen ke ṭulgu yeeke äätin ike lüüytü jok, aŋ ike yaakkä kä lüüynü jok, aŋ jaajjin ogo, “U'u ika bi ceeñä kä nüüjdüŋ ke ḍakä ti minneni yeeni ti käälok.” Aŋ wäyen weeŋŋä kä ike kä yaac.
35 Todos os seus filhos e filhas tentaram consolá-lo, mas ele não quis ser consolado e disse: — Vou ficar de luto por meu filho até que vá me encontrar com ele no E continuou de luto por seu filho José.
36 Aŋ wina mä Icämayiil Yuucip yääjgi Poṭïpaar Macïr. Ike a ḍuuŋgon kääygä yen yätkä Parahuun yaana a ḍuuŋgon tïïconi ye.
36 Enquanto isso, os midianitas venderam José a Potifar, oficial e capitão da guarda do rei do Egito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.