Atos 13
Yus Papí: Shuarja̱i̱ Yus Yamaram Chicham Najanamu (JIVNT) vs VC
1 Antiukíanmaya̱ Yus-shuarnum Yusnan etserin páchitra ármiayi. Nútiksaṉ Yus-Chichaman jintinniuri̱sha ármiayi. Pirnapísha tura Mukusa Semuṉsha, nuyá chíkich, Serinianmaya̱ Rúsiusha tura akupin Erutisa tsakatke̱sha, ni naari̱ Manaen, Sáurusha tímianu ármiayi.
1 Havia então na Igreja de Antioquia profetas e doutores, entre eles Barnabé, Simão, apelidado o Negro, Lúcio de Cirene, Manaém, companheiro de infância do tetrarca Herodes, e Saulo.
2 Tura chíkich tsawanta̱i̱ niisha yurumtsuk Yúsan áujeak pujuinia̱i̱ Yusa Wakaní̱ tímiayi “Pirnapísha, Sáurusha akanturkitiarum, tímiayi. Wi takatan súsaitjiana nuna takasarat tusarum túratarum” tímiayi.
2 Enquanto celebravam o culto do Senhor, depois de terem jejuado, disse-lhes o Espírito Santo: Separai-me Barnabé e Saulo para a obra a que os tenho destinado.
3 Tutai ijiarma Yusan aujsua amikiar, shiir wetarum tusar ni uwejé̱n Sáurun Pirnapíncha awantkarmiayi. Túrawar Antiukíanmaya̱ akupkarmiayi.
3 Então, jejuando e orando, impuseram-lhes as mãos e os despediram.
4 Tura nuyaṉka Yusa Wakaní̱ akupkam Pirnapísha Sáurusha jíinkiar Serusia péprunam jeawarmiayi. Tura nuyá uunt kanunam eṉkemprar Chipri nuṉkanam jeawarmiayi.
4 Enviados assim pelo Espírito Santo, foram a Selêucia e dali navegaram para a ilha de Chipre.
5 Juaṉsha yáiṉtaj tusa némarkauyayi. Nui̱ Saraminia péprunam jeawar Israer-shuar iruntai je̱a̱nam waya̱war Yus-Chichaman etseriarmiayi.
5 Chegados a Salamina, pregavam a palavra de Deus nas sinagogas dos judeus. Tinham com eles João para auxiliá-los.
6 Tura Chipri nuṉkanam pepru ainia nui̱ wái̱rkutak Papus péprunam jeawarmiayi. Nui̱ jeawar Israer-aents uwishin ni naari̱ Parjesúsan wáinkiarmiayi. Ni chíkich náariṉkia Erimiasauyayi. Niisha uwishniuitiat, Yúsnan étsereajai, tíniuyayi.
6 Percorreram toda a ilha até Pafos e acharam um judeu chamado Barjesus, mago e falso profeta,
7 Akupin Serjiu Páuruja̱i̱ pujuyayi. Nu akupniusha ti péṉker enentáimniuyayi. Tura Pirnapín Sáuruncha chichaman akuptukmiayi, taarti tusa. Kame Yus-Chichaman antuktaj tusa wakerak untsukmiayi.
7 que vivia na companhia do procônsul Sérgio Paulo, homem sensato. Este chamou Barnabé e Saulo, e exprimiu-lhes o desejo de ouvir a palavra de Deus.
8 Tura uwishin Erimias nuna nakitiak “Auka péṉkerchaiti” tímiayi. Akupniusha Yúsan umirka̱i̱ṉ tusa nuna tímiayi.
8 Mas Élimas, o Mago - pois assim é interpretado o seu nome -, se lhes opunha, procurando desviar da fé o procônsul.
9 Nuyaṉka Sauru, ni chíkich naari̱ Papru, Yusa Wakaní̱ pimiutkamu asa, nu uwishniun úmamkemas iis tímiayi
9 Então Saulo, chamado também Paulo, cheio do Espírito Santo, cravou nele os olhos e disse-lhe:
10 “Ámeka wáitiaitme. Anaṉkartiniaitme. Yajauchiitme. Maaj, iwianchiitme. Tura ashí péṉker ana nuka imiá nakitniuitme. Tsej, ¿urukamtai Yusa jinti̱ naka ana nu emeskim weam?
10 Filho do demônio, cheio de todo engano e de toda astúcia, inimigo de toda justiça, não cessas de perverter os caminhos retos do Senhor!
11 Paij, yamaikia Uunt Yus asutiámattawai. Yamaikia amesha ji̱i̱mi kusurmatai untsurí̱ tsawant tsáapnin peṉké íischattame” tímiayi. Tura nú chichamaik ji̱i̱ kusurmatai kirit íimiuk chikichan e̱a̱miayi eṉkeki jurukit tusa.
11 Eis que agora está sobre ti a mão do Senhor e ficarás cego. Não verás o sol até nova ordem! Caíram logo sobre ele a escuridão e as trevas, e, andando à roda, buscava quem lhe desse a mão.
12 Nu túrunamtai akupin nuna wáinak, ti enentáimpramiayi. Túruna Uunt Yusa chichame̱n enentáimtur umikmiayi.
12 À vista deste prodígio, o procônsul abraçou a fé, admirando vivamente a doutrina do Senhor.
13 Nuyá Juaṉ waketki Jerusaréṉnum wémiayi. Tura antsu Pápruka ni tsaniakmari̱ji̱a̱i̱ kanunam eṉkemprar Pápus péprunka ikiukiar Pirji péprunam jeawarmiayi. Nusha amaini Pampiria nuṉkanam pujawai.
13 Paulo e os seus companheiros navegaram de Pafos e chegaram a Perge, na Panfília, de onde João, apartando-se deles, voltou para Jerusalém.
14 Nuyá Pirji péprun naṉkaikiar Antiukía péprunam jeawarmiayi. Nú Antiukíasha Pisitia nuṉkanam pujawai. Nui̱ jeawar Israer-shuar ayampratin tsawantin, nuka sáwartin, Israer-shuar iruntai je̱a̱nam waya̱war pujusarmiayi.
14 Mas eles, deixando Perge, foram para Antioquia da Pisídia. Ali entraram em dia de sábado na sinagoga, e sentaram-se.
15 Tura nui̱ Yus-Papinium yaunchu áarman áujas aminkiamtai, Israer-shuar iruntai je̱a̱nam íirniuri̱ Páprun tiarmiayi “Yatsuru, jintíatin chicham takakkurmeka yamaik titiarum. Antukarmí” tiarmiayi.
15 Depois da leitura da lei e dos profetas, mandaram-lhes dizer os chefes da sinagoga: Irmãos, se tendes alguma palavra de exortação ao povo, falai-a.
16 Tutai Papru wajaki uweje̱ takuimiayi. Tura chichaak “Israer-shuartiram, tura Yúsan umirkataj tusa wakerarmena nu antuktarum, tímiayi.
16 Paulo levantou-se, fez um sinal com a mão e falou: Homens de Israel e vós que temeis a Deus, ouvi.
17 Ii Yusri̱ ii yaunchu uuntri̱n Israer-shuartin achikmiayi. Tura niisha írara núnik Ejiptunam matsatainiai̱ Yuska nin páchiniak uunt awajsarmiayi. Yus ni kakarmari̱ji̱a̱i̱ nú nuṉkanmaya̱ ii yaunchu uuntri̱n uwemtikrarmiayi.
17 O Deus do povo de Israel escolheu nossos pais e exaltou este povo no tempo em que habitava na terra do Egito, de onde os tirou com o poder de seu braço.
18 Túrasha atsamu nuṉkanam ii uuntri̱n kuarenta (40) uwitin Yuska aya kátsuntramiayi.
18 Por espaço de quarenta anos alimentou-os no deserto.
19 Tura nuya̱ṉka siati áentsun mátsatkainian, Kanaan nuṉkanam matsamarmia nuna amukarmiayi. Nú nuṉkan ii yaunchu úuntri̱n susataj tusa Yus túramiayi.
19 Destruiu sete nações na terra de Canaã e distribuiu-lhes por sorte aquela terra durante quase quatrocentos e cinqüenta anos.
20 Nuyaṉka ii uuntri̱ akupniuri̱n, juís tútain, anaikiamiayi. Tura chikichan ukunam anaiki anaiki wémiayi. Nuna tura túraakua kuatru siáṉtu seṉkuenta (450) uwí ejemiayi. Samuersha Yúsnan etserin náamtsái̱ṉ nuna túrimiayi Yus.
20 Em seguida, lhes deu juízes até o profeta Samuel.
21 Tura nuyaṉka áencha juísan nakitiainiak, uunt akupin náamkat tusar Yúsan seawarmiayi. Tuíniakui Yuska Sesa uchirí̱n Saúran anaikiamiayi. Nú Saúra úuntri̱ṉkia Piṉjamíṉkiauyayi. Tura Saúrsha kuarenta (40) uwí nú áentsun akupkat tusa Yus tsaṉkatkamiayi.
21 Pediram então um rei, e Deus lhes deu, por quarenta anos, Saul, filho de Cis, da tribo de Benjamim.
22 Tura Saúr náamkan ataksha Yus awaiṉkimiayi. Tura nuyá iiksaṉ nú nuṉkanam uunt akupin atí tusa Tawitian anaikiamiayi. Tura Yuska ju̱na Tawitnian tímiayi “Isaí uchirí̱n Tawitian winia enentáir jeamtai achirmakjai. Tura Winia umirtin átatui” tímiayi.
22 Depois, Deus o rejeitou e mandou-lhes Davi como rei, de quem deu este testemunho: Achei Davi, filho de Jessé, homem segundo o meu coração, que fará todas as minhas vontades.
23 Wats, Tawit weeanmaya̱ Jesusaiti. Tura Yuska Israer-aentsun Uwemtikrartinian Jesusan anaitiukmiayi, yaunchu timiari̱n uminkiát tusa.
23 De sua descendência, conforme a promessa, Deus fez sair para Israel o Salvador Jesus.
24 Jesuska táatsa̱i̱ṉ Juaṉ ashí Israer-shuaran tunaari̱nia̱ enentáimtumar imiantinian ujakmiayi.
24 João tinha pregado, desde antes da sua vinda, o batismo do arrependimento a todo o povo de Israel.
25 Tura Juaṉsha ni jákatniuri̱ jeatemamtai, chichaak “Átum enentáimtarmena núchaitjai. Wikia Yusa anaikiamuri̱, Kristu tutai, nákarmena núchaitjai. Antsu Niṉkia winia ukunmarui̱ winittiawai. Tura Niisha wíji̱a̱i̱ṉkia ti naṉkaamantu asamtai wikia sapatri̱ncha atitrataj tíchamniaitjai” tímiayi.’
25 Terminando a sua carreira, dizia: Eu não sou aquele que vós pensais, mas após mim virá aquele de quem não sou digno de desatar o calçado.
26 ‘Pai, yatsurtiram, Apraám weeatiram, tura ashí Yus ashamkarum umirkaitrumna nu, antuktarum. Ju̱ uwempratin chichamka íiniuiti, tímiayi.
26 Irmãos, filhos de Abraão, e os que entre vós temem a Deus: a nós é que foi dirigida a mensagem de salvação.
27 Iis, Jesusa túrunatniuri̱n Yuska yaunchu ni etserniuri̱n áamtikrachmakia. Tura ukunam Jerusaréṉnumia̱ shuar ni akupniuri̱ji̱a̱i̱ tuke sáwartin nuna áujeatskesha peṉké nekaacharmiayi. Tuma ásar Jesuska Yusa Uchiri̱nti tícharmiayi. Tura, jakatí, tiarmia nui̱, Jesusa túrunatniuri̱n, Yus yaunchu chichakmia nuna, tímiatrusaraṉ umikiarmiayi, tímiayi.
27 Com efeito, os habitantes de Jerusalém e os seus magistrados não conheceram Jesus, e, sentenciando-o, cumpriram os oráculos dos profetas, que cada sábado são lidos.
28 Jesuska peṉké tunaamkachunak yamaikia mantamnatí tusar Piratun seawarmiayi, tímiayi.
28 Embora não achassem nele culpa alguma de morte, pediram a Pilatos que lhe tirasse a vida.
29 Tura Yusa Papiri̱in ashí Jesusnan tímia nuna tímiannak umikiarmiayi. Tura nuyá krúsnumia̱ itiarar iwiarsarmiayi.
29 Depois de realizarem todas as coisas que dele estavam escritas, tirando-o do madeiro, puseram-no num sepulcro.
30 Túramunak Yus jakamunmaya̱n iniantkimiayi.
30 Mas Deus o ressuscitou dentre os mortos.
31 Jesuska jakamunmaya̱ nantaki, yaunchu Kariréanmaya̱ Jerusaréṉnum Niiji̱a̱i̱ irutka wéarmia nuna núkap tsawantin pujus wantintiukmiayi. Nú shuaraiti yamaikia Jesusa túrunamuri̱n etserainia nu’ tímiayi.
31 Durante muitos dias apareceu àqueles que com ele subiram da Galiléia a Jerusalém, os quais até agora são testemunhas dele junto ao povo.
32 ‘Iisha núnisrik shiir chichaman Yus yaunchu ii apachri̱n tiarmia nu étsereaji.
32 Nós vos anunciamos: a promessa feita a nossos pais,
33 Iisha Israer-weeá asakrin, Yuska Jesusan iniantkimia nuja̱i̱ ii apachri̱n anajmatramia nuna yamái uminkiaiti. Kame Sarmu Jímiar papinium ju̱ áarmaiti:
33 Deus a tem cumprido diante de nós, seus filhos, suscitando Jesus, como também está escrito no Salmo segundo: Tu és meu Filho, eu hoje te gerei {Sl 2,7}.
34 Tura Yuska Jesusa nantakmiari̱n jintintiak, tura ni a̱ya̱shi̱ káurchatniun jintintiak, chíkich Sarmu papinium ju̱na áamtikramiayi:
34 Que Deus o ressuscitou dentre os mortos, para nunca mais tornar à corrupção, ele o declarou desta maneira: Eu vos darei as coisas sagradas prometidas a Davi {Is 55,3}.
35 Tura nú arant, nú paant atí tusa, chíkich Sarmu papinium ju̱ aarma awai:
35 E diz também noutra passagem: Não permitirás que teu Santo experimente a corrupção {Sl 15,10}.
36 ‘Nekaatarum, yatsurtiram, Yuska Tawitia aya̱shi̱n tíchamiayi nuna. Tawitkia Yus tímian amuk jakamiayi. Túrasha ni aya̱shiṉkia káurmiayi.
36 Ora, Davi, depois de ter servido em vida aos desígnios de Deus, morreu. Foi reunido a seus pais e experimentou a corrupção.
37 Tura antsu Yus iniantkimia nuna aya̱shiṉkia peṉké káurchamiayi.
37 Mas aquele a quem Deus ressuscitou não experimentou a corrupção.
38 Tuma asamtai, yatsurtiram nekaatarum. Jesusja̱i̱ṉkete tunáa asakártin.
38 Sabei, pois, irmãos, que por ele se vos anuncia a remissão dos pecados.
39 Tura Muisais yaunchu akupkamia nuja̱i̱ tunáa tsaṉkurnarchamnia nu, yamaikia Jesusja̱i̱ tsaṉkurnartiniaiti.
39 Todo aquele que crê é justificado por ele de tudo aquilo que não pôde ser pela Lei de Moisés.
40 — ausente —
40 Cuidai, pois, que não venha sobre vós o que foi dito pelos profetas:
41 — ausente —
41 Vede, ó desprezadores, pasmai e morrei de espanto. Pois eu vou realizar uma obra em vossos dias, obra a que não creríeis, se alguém vo-la contasse {Hab 1,5}.
42 Tura nuyá Papru Pirnapíji̱a̱i̱ jiinki wéenakui aents chichainiak “Chíkich sáwartincha jútiksarmek etserkatarum” tiarmiayi.
42 Ao saírem, rogavam que lhes repetissem essas palavras no sábado seguinte.
43 Tura nuyá iruntsua tseṉkeenak Israer-shuarsha, tura chíkichkia Israer ajasarusha, Yúsan umirkatajtsa wakeriarmia nuka, Páprun Pirnapíncha nemarsarmiayi. Niisha nu áentsun chicharuk “Yusa aneṉkrattairi̱ enentáimtusrum kaka̱rtarum” tiarmiayi.
43 Depois que a assembléia terminou, muitos judeus e prosélitos devotos seguiram Paulo e Barnabé, os quais com muitas palavras os exortavam a perseverar na graça de Deus.
44 Tura chíkich sáwartinkia nu péprunmaya̱ ti untsurí̱ aents Yus-Chicham antuktai tusar tu̱akarmiayi.
44 No sábado seguinte, afluiu quase toda a cidade para ouvir a palavra de Deus.
45 Tura Israer-shuarka ti untsurí̱ áentsun tu̱akarun wáinkiar, suir iiniak, ti kajerkarmiayi. Tuma asamtai Páprun katsekkar “Ju̱ chichaana ju̱ka ántar tawai” tiarmiayi.
45 Os judeus, vendo a multidão, encheram-se de inveja e puseram-se a protestar com injúrias contra o que Paulo falava.
46 Támaitiat Pápruka Pirnapíji̱a̱i̱ arantutsuk chichainiak tiarmiayi “Israer-aentstirmin, atumin emka Yus-Chicham ujaktiniuji. Túrasha átum támaitiatrum nakitramarme. Tura atumsha nakitia asarum, Yúsnum tuke iwiaaku pujuschamnia ajasurme, tímiayi. Tuma asamtai iikia yamaikia Israer-aencha ujaktai tusar weraji, tiarmiayi.
46 Então Paulo e Barnabé disseram-lhes resolutamente: Era a vós que em primeiro lugar se devia anunciar a palavra de Deus. Mas, porque a rejeitais e vos julgais indignos da vida eterna, eis que nos voltamos para os pagãos.
47 Nu túratarum tusa, Uunt Yus akuptamtsujik. Jes, ni Papiri̱i̱n ju̱na tawai:
47 Porque o Senhor assim no-lo mandou: Eu te estabeleci para seres luz das nações, e levares a salvação até os confins da terra {Is 49,6}.
48 Nú chichaman antukar Israer-shuarcha ti wararsar “Uunt Yus tana nuka imiá péṉkeraiti” tiarmiayi. Tura, tuke iwiaaku pujusmin armia nu Yus-shuar ajasarmiayi.
48 Estas palavras encheram de alegria os pagãos que glorificavam a palavra do Senhor. Todos os que estavam predispostos para a vida eterna fizeram ato de fé.
49 Tú tumaki̱ Yus-Chicham nú nuṉkanam ashí jamarmiayi.
49 Divulgava-se, assim, a palavra do Senhor por toda a região.
50 Túrasha nuwa̱n, Yúsan péṉker enentáimtuinian tura péṉker wekainian, Israer-shuarka yajauch enentáimtikrarmiayi. Áishmaṉ peṉkeri̱ ármia nunasha, yajauch enentáimtikrarmiayi. Túram Páprun Pirnapíncha katsekkar, chichaman irunturar najatawarmiayi. Tú-turukiar ni nuṉke̱ya̱ ji̱i̱ki awemarmiayi.
50 Mas os judeus instigaram certas mulheres religiosas da aristocracia e os principais da cidade, que excitaram uma perseguição contra Paulo e Barnabé e os expulsaram do seu território.
51 Túram Papru Pirnapíji̱a̱i̱, ju̱ aentska yajauchiiti tusar, wéenak nawe̱yan nuṉkan akakekiar ikiukiarmiayi. Túrawar Ikiuniu péprunam wearmiayi.
51 Estes sacudiram contra eles o pó dos seus pés, e foram a Icônio.
52 Yusa Wakaní̱sha pimiútkamu ásar Yus-shuarka ti warasarmiayi.
52 Os discípulos, por sua vez, estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.