Mateus 5
Kaipimi Taita Dius Rimaku (INB) vs NVT
1 Chi achka runakunata kawaspaka, Jesús awa lumama rirka. Chipi tiarigriura, paita katiraiagkuna kaillaiagrirkakuna.
1 Certo dia, quando Jesus viu que as multidões se ajuntavam, subiu a encosta do monte e ali sentou-se. Seus discípulos se reuniram ao redor,
2 Chiura, Jesuska iachachii kallarirkakunata, kasa nispa:
2 e ele começou a ensiná-los.
3 —Kamkuna, Taita Diuswa iuiarispa, mana iukagsina tukugkuna, paipa iapa kuiaskami kangichi. Chasa kagkuna, Dius suma mandakuskapimi iaikugringapa kangichi.
3 “Felizes os pobres de espírito, pois o reino dos céus lhes pertence.
4 —Piwapas mana atuniachiriska iuiaspa kagkunapas, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi. Chasa kagkuna, kai alpa duiñu karaska kagkunami niraiangapa kangichi.
4 Felizes os que choram, pois serão consolados.
5 —Kunaura iapa llakiiwa wakanakuskapas, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi. Chasa kagkunata, paimi sumaglla llakiikunata anchuchingapa ka.
5 Felizes os humildes, pois herdarão a terra.
6 —Iarkai i iakunaiwasina Taita Dius imasa munaskasina rurangapa munagkunapas, paipa iapa kuiaskami kangichi. Paillatatami ima alli munaskata karamungapa ka.
6 Felizes os que têm fome e sede de justiça, pois serão saciados.
7 —Sugkunamanda iapa llakiiwa kagkunapas, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi. Chasa kagkunamanda, paipasmi iapa llakiiwa kawangapa ka.
7 Felizes os misericordiosos, pois serão tratados com misericórdia.
8 —Tukuipi allilla suma iuiaiwa kagkunapas, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi. Chasa kagkuna, paipa ñawitami kawagringapa kangichi.
8 Felizes os que têm coração puro, pois verão a Deus.
9 —Rabiawa kagkunata pasinsiachigkunapas, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi. Chasa ruragkunata, pai ningapami ka: “Nukapa wambrakunami kangichi”.
9 Felizes os que promovem a paz, pois serão chamados filhos de Deus.
10 —Kamkuna alli ruraspa kaugsanakugmanda, sugkuna mana suma kamkunata ruranakugpipas, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi. Chasa pasaspa kagkuna, Dius suma mandakuskapimi iaikugringapa kangichi.
10 Felizes os perseguidos por causa da justiça, pois o reino dos céus lhes pertence.
11 —Nukamanda iuiarispa, maikanpas kamkunata kamispa, mana suma ruraspa, kamkunamanda llullaspa juchachispa rimagpikunaka, Taita Diuspa iapa kuiaskami kangichi.
11 “Felizes são vocês quando, por minha causa, sofrerem zombaria e perseguição, e quando outros, mentindo, disserem todo tipo de maldade a seu respeito.
12 Chasa mana allilla kamkunata ruragpipas, kuntintarispalla kangichi. Kamkunata Taita Dius, sug luarpi askurinti sumami tukui karangapa ka. Chasallatami kamkunamanda mas ñugpa kaugsaskakuna, Santu Ispirituwa rimagkunatapas mana allilla rurarkakuna.
12 Alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antigos profetas foram perseguidos da mesma forma.”
13 —Kamkuna, kai alpapi kaugsanakuskamanda kachisinami kangichi, tukuikuna mas sumaglla kaugsanakungapa. Kachi wagllirigpika, mana pudiringachu kachiachingapa. Ñi imapapas mana balingapa kanchu. Chasataka, sitaimi chaiá, pipas saruspa ialingapa.
13 “Vocês são o sal da terra. Mas, se o sal perder o sabor, para que servirá? É possível torná-lo salgado outra vez? Será jogado fora e pisado pelos que passam, pois já não serve para nada.
14 —Kamkuna, kai alpapi kaugsanakuskapa iuiaikunata punchaiachigkunami kangichi. Maikan puiblu luma awapi tiag, mana pakallapimi ka.
14 “Vocês são a luz do mundo. É impossível esconder uma cidade construída no alto de um monte.
15 Chasallata, ñi pipas mana bila sindichinkangichichu, kawitu ukuma churangapa. Awapimi churangapa kangichi, tukui chi ukupi kagkunata punchaiachingapa.
15 Não faz sentido acender uma lâmpada e depois colocá-la sob um cesto. Pelo contrário, ela é colocada num pedestal, de onde ilumina todos que estão na casa.
16 Chasallata kamkunapas, runakunapa ñugpa ladu alli ruraikunawa punchaiachigkunasina kaugsangichi. Chasapika, kamkunapa alli ruraikunata kawaspaka, paikunapas kamkunapa Taita Dius suma luarpi kagtami iapa suma atuniachingapa kankuna.
16 Da mesma forma, suas boas obras devem brilhar, para que todos as vejam e louvem seu Pai, que está no céu.”
17 —Mana samurkanichu, Moisés i Santu Ispirituwa rimagkuna ima rurangapa niskata puchukangapa. Mana chasa iuianakuichi. Chikunapi ima willaraiaskata rurangapami samurkani.
17 “Não pensem que eu vim abolir a lei de Moisés ou os escritos dos profetas; vim cumpri-los.
18 Kasami nuka niikichita: sug luar i kai alpa luar tukurigsina kagpipas, chi ñugpamanda ima willaraiaskaka, ñi mailla mana anchuchii tukungapa kanchu. Tukui imasa ñugpamanda librupi willaraiaskasinami tukungapa ka.
18 Eu lhes digo a verdade: enquanto o céu e a terra existirem, nem a menor letra ou o menor traço da lei desaparecerá até que todas as coisas se cumpram.
19 Chasamanda, maikanpas tukui ima niskata mana ruraspa sugkunatapas chasallata iachachigpika, suma luarma iaikugrigpura mas uchullami niraiangapa kankuna. Ikuti maikanpas tukui ima niskata ruraspa sugkunatapas chasallata iachachigpika, suma luarma iaikugrigpura atunmi niraiangapa kankuna.
19 Portanto, quem desobedecer até ao menor mandamento, e ensinar outros a fazer o mesmo, será considerado o menor no reino dos céus. Mas aquele que obedecer à lei de Deus e ensiná-la será considerado grande no reino dos céus.
20 Kasami niikichita: Moisés ima niskata iachachig taitakuna i fariseokunamandapas mas allilla kamkuna mana ruragpikunaka, suma luarma mana iaikugringapa kangichichu.
20 “Eu os advirto: a menos que sua justiça supere muito a justiça dos mestres da lei e dos fariseus, vocês jamais entrarão no reino dos céus.”
21 —Ñami ñugpamanda runakunata kasa niraiaskata uiarkangichi: “Mana wañuchingichi. Maikan wañuchigtaka justisiaimi tukungapa ka”.
21 “Vocês ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não mate. Se cometer homicídio, estará sujeito a julgamento’.
22 Chasa kagpipas, nukaka kasami niikichita: piwapas rabiarigkunatami justisiai tukungapa kankuna. Maikan kamigkunata mas atun justisiaimi tukungapa kankuna. “Kam, iapa upaiaskami kangi” maikan nigkunata diltudupa ninamami sitai tukungapa kankuna.
22 Eu, porém, lhes digo que basta irar-se contra alguém para estar sujeito a julgamento. Quem xingar alguém de estúpido, corre o risco de ser levado ao tribunal. Quem chamar alguém de louco, corre o risco de ir para o inferno de fogo.
23 —Chasamanda kamta, kamariku altarma apakuura sug runawa mana allilla kagta iuiarigpi,
23 “Portanto, se você estiver apresentando uma oferta no altar do templo e se lembrar de que alguém tem algo contra você,
24 kamarikuta sakispa, ñugpa ringapami chaiá, chi runawa allilla tukungapa. Chiuramanda kutingi, kamarikuta Taita Diusta kawachingapa.
24 deixe sua oferta ali no altar. Vá, reconcilie-se com a pessoa e então volte e apresente sua oferta.
25 —Maikan kamta dimandaspa, justisiapagma pusanakugpika, chara ñambi rinakuskallapi paita sumaglla rimangi, manara justisiapagma chaiachigrigpi. Mana kagpika, chaiachigriura, justisiaka kamta alwasilkunapa makipimi sakinga. Chiura alwasilkunaka, kamta karsilpimi wichkanga.
25 “Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, acertem logo suas diferenças. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial, e você seja lançado na prisão.
26 Kasami nuka niiki: chimanda mana llugsingapa kangichu, tukui kulki manara kutichinkama.
26 Eu lhe digo a verdade: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo.”
27 —Ñami kasa niraiaskata uiarkangichi: “Mana sugpa warmiwa pandarikungi”.
27 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Não cometa adultério’.
28 Chasa kagpipas, nukaka kasami niikichita: maikanpas, sugpa warmita kawaspa, paiwa siriringapa munaspaka, ñami chasa iuiaipi atun pandarii rurarkangichi.
28 Eu, porém, lhes digo que quem olhar para uma mulher com cobiça já cometeu adultério com ela em seu coração.
29 —Kasapas. Kamkunapa alli ñawiwa kawaspa, pandaringapa kagpika, chi ñawita chaianmi surkuspa sitangapa, mana pandaringapa. Chasapaka, mas allichar kantra, kuirpumanda suglla imapas sitaspa, pisi kangapa. Mana kagpika, ¿tukui kuirpuwantachu munaipa, diltudupa ninama sitai tukungapa?
29 Se o olho direito o leva a pecar, arranque-o e jogue-o fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.
30 —Chasallata, kamkunapa alli makiwa pandaringapa kagpika, chi makita chaianmi kuchuspa sitangapa, mana pandaringapa. Chasapaka, mas allichar kantra, kuirpumanda suglla imapas sitaspa, pisi kangapa. Mana kagpika, ¿tukui kuirpuwantachu munaipa, diltudupa ninama ringapa?
30 E, se a mão direita o leva a pecar, corte-a e jogue-a fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.”
31 —Kasapasmi Moisés ima willaraiaskapi niraiarka: “Maikanpas kikinpa warmita sitangapa munagpika, chasa munaskata iskribispa, chi warmita kuangichi”.
31 “Também foi dito: ‘Quem se divorciar da esposa deverá conceder-lhe um certificado de divórcio’.
32 Chasa kagpipas, nukaka kasami niikichita: maikanpas, kikinpa warmita imamandallapas sitagpika, atun pandariima kachagsinami rurá. Chi warmi sug kariwa apirigpika, chimandakar pudinmi sitanga. Chasallata, maikanpas kusa sitaska warmiwa kasaragpika, atun pandariimi rurá.
32 Eu, porém, lhes digo que quem se divorcia da esposa, exceto por imoralidade, a faz cometer adultério. E quem se casa com uma mulher divorciada também comete adultério.”
33 —Kasapasmi ñugpamanda runakunata niraiarka: “Atun Taita Diuspa ñawipi mana llullangichi. Imasami Taita Diuspa ñawipi allilla rurangapa nirkangichi: chasa rurangichi”.
33 “Vocês também ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não quebre seus juramentos; cumpra os juramentos que fizer ao Senhor’.
34 Chasa kagpipas, nukaka kasami niikichita: mana imatapas kawag churangichi, kam nikuska allilla kagta. Suma luarta mana kawag churangichi; suma luar, Taita Diuspa mandadirumi ka.
34 Eu, porém, lhes digo que não façam juramento algum. Não digam: ‘Juro pelo céu’, pois o céu é o trono de Deus.
35 Kai alpatapas mana kawag churangichi; kai alpa, paipa sarudirumi ka. Jerusalentapas mana kawag churangichi; chita, tukui manduiug Taita Diuspa puiblumi ka.
35 Também não digam: ‘Juro pela terra’, pois a terra é onde ele descansa os pés. E não digam: ‘Juro por Jerusalém’, pois Jerusalém é a cidade do grande Rei.
36 Kamkunapa umatapas mana kawag churangichi; kamkuna manima pudingapa kangichichu, ñi sug agcha iuraiachingapa u ianaiachingapa.
36 Nem sequer digam: ‘Juro pela minha cabeça’, pois vocês não podem tornar branco ou preto um fio de cabelo sequer.
37 Chasapaka, “Ari” ningapa chaiagpika, “Ari” ningichilla. “Mana” ningapa kaura, ningichilla: “Mana”. Imatapas chiwa kawag churagpika, iaia kukumi iuiachiku.
37 Quando disserem ‘sim’, seja de fato sim. Quando disserem ‘não’, seja de fato não. Qualquer coisa além disso vem do maligno.”
38 —Ñami kasa ñugpamanda niraiaskata uiarkangichi: “Maikanpas rabiarispa ñawi surkuskataka chasallata randichingapa. Maikanpas kiru llugsigta piaskataka chasallata randichingapa”.
38 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Olho por olho, dente por dente’.
39 Chasa kagpipas, nukaka kasami niikichita: maikanpas kamta mana suma ruraskakunata mana randichingi. Pipas alli ladu kachitipi kamta piagpika, sug ladu kachitipi piangapapas sakiringi.
39 Eu, porém, lhes digo que não se oponham ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça também a outra.
40 Maikan kamta dimandaspa, kusma kichungapa munagpika, kapisaiutapas kuangi apachu.
40 Se você for processado no tribunal e lhe tomarem a roupa do corpo, deixe que levem também a capa.
41 Maikanpas kamta chunga kuadra aparispa katingapa chaiagpika, iskai chunga kuadrapas katingi.
41 Se alguém o forçar a caminhar uma milha com ele, caminhe duas.
42 Maikanpas ima mañaskata karangilla. Maikan “Mañachiwai” niskata, ¡ujalallapas ningi: “Mana”!
42 Dê a quem pedir e não volte as costas a quem quiser tomar emprestado de você.”
43 —Ñami kasa ñugpamanda niraiaskata uiarkangichi: “Kamkunapa iacharidukunata kuiaimi iukangichi. Ikuti kamkunata mana munagkunatakar rabiawa kawangichi”.
43 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Ame o seu próximo’ e odeie o seu inimigo.
44 Chasa kagpipas, nukaka kasami niikichita: kamkunata mana munaspa piñanakuskata kuiangichi. Kamkunata mana suma ruraspa puchukangapa munanakuskamanda, Taita Diusta paikunamanda allilla mañapungichi.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem por quem os persegue.
45 Chasawaka, kamkunapa Taita Dius suma luarpi kagpa wambrakunami tukungapa kangichi. Paimi alli ruragkunamanda i mana alli ruragkunamandapas indi llugsichimú. Chasallata, alli runakunamanda i mana alli runakunamandapasmi tamiachimú.
45 Desse modo, vocês agirão como verdadeiros filhos de seu Pai, que está no céu. Pois ele dá a luz do sol tanto a maus como a bons e faz chover tanto sobre justos como injustos.
46 —Kasapas. Kam kikinpuralla kuianakuspa kagpika, kamkunata, ¿imatak Taita Dius karangapa suianakungichi? Maikan mana suma ruragpurapas kuianakuspami kaugsankuna.
46 Se amarem apenas aqueles que os amam, que recompensa receberão? Até os cobradores de impostos fazem o mesmo.
47 Kamkunapa waugkindipuralla “Puangi” ninakugpika, ¿imapitak allilla ruranakungichi? Chasami Taita Diusta manara rigsigkunapas, kikinpura kaugsanakú.
47 Se cumprimentarem apenas seus amigos, que estarão fazendo de mais? Até os gentios fazem isso.
48 Imasami kamkunapa Taita Dius suma luarpi kag, tukuipi alli ka: chasallatami kamkunapas iukangichi, tukuipi alli kangakuna.
48 Portanto, sejam perfeitos, como perfeito é seu Pai celestial.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.