1 Reis 2
Ya ehel apu Dios (IFY) vs NTLH
1 Ngannganih mettey hi David ey impaeyag tu hi Solomon et tugunen tu.
1 Quando estava chegando o dia da morte de Davi, ele deu conselhos ao seu filho Salomão. Davi disse:
2 Kantuy “Anggegannuy mepappeg law hu biyag ku. Pandinel ka ey pa-let mu nemnem mu,
2 — Está chegando o dia da minha morte. Portanto, seja corajoso e seja homem!
3 niya ipahding mun emin hu pinhed Apu Dios ni pehding mu. Peka-u-unnud mu hu tugun tu niya olden tun wada etan di Tugun Moses, et anin ni attu lawwam niya hipa pehding mu ey kayyaggud emin hu mekapkapya.
3 E faça aquilo que o Senhor , seu Deus, manda. Obedeça a todas as suas leis e mandamentos, como estão escritos na Lei de Moisés. Assim você será bem-sucedido aonde quer que for e em tudo o que fizer.
4 Hedin u-unnudem hi Apu Dios um-amnu etan inhel tu lan hi-gak e kantuy ‘Hedin peka-u-unnuden idallin helag mun emin hu tugun ku, hi-gadalli man-ap-apun ingganah.’
4 Se você obedecer ao Senhor Deus, ele cumprirá a promessa que me fez. Ele me prometeu que os meus descendentes governariam Israel enquanto obedecessem cuidadosamente e fielmente aos seus mandamentos, com todo o seu coração e com toda a sua alma.
5 Wada pay hu pinhed kun ittugun ni hi-gam. Nemnem mu impahding nan Joab e u-ungngan Seruiah ni hi-gak e pintey tu dewwan ap-apun sindaluk e di Abner e u-ungngan Ner et hi Amasa e u-ungngan Jether. Pintey tuddan tsimpuh ni linggep tep imbaleh tu neipahding ni tsimpuh ni gubat. Beken ni lebbengtun tu pehding humman tep anggeba-ing. Hi-gak kumedek hu nebahulan tep hi-gak hu ap-apu tu.
5 — Além disso, você sabe o que Joabe, cuja mãe é Zeruia, me fez. Ele matou os dois comandantes do exército de Israel, isto é, Abner, filho de Ner, e Amasa, filho de Jéter. Você sabe como, em tempo de paz, ele os matou para vingar as mortes que eles haviam causado em tempo de guerra. Joabe matou homens inocentes, e agora eu sou o responsável pelo que ele fez e estou sofrendo as consequências.
6 Ngenamung kan pehding mu, nem nemnem mu e mahapul ni meippepettey.
6 Você sabe o que deve fazer. Não deixe que ele tenha morte natural.
7 Yadda etan u-ungngan Barsillai e iGilead, ang-ang mu et kabbabbal kan hi-gada ey ipaptek mudda tep impaptek da-ak ni nampamdugan tuwak nan hi Absalom e agim.
7 — Mas seja bondoso para os filhos de Barzilai, que é de Gileade, e deixe que eles comam à sua mesa, pois foram bons para mim quando eu estava fugindo do seu irmão Absalão. Davi continuou:
8 Nemnem mu dama hi Simei e u-ungngan Gerah di Bahurim e helag Benjamin. Lawah ni peteg hu nan-ehel tun hi-gak ni nakka pampenglawid Mahanaim. Nem yan nambangngadak, immali et tuwak dammuen di Wangwang e Jordan et isapatah kud ngadan Apu Dios e eggak pepettey.
8 — E não esqueça Simei, filho de Gera, da cidade de Baurim, no território da tribo de Benjamim. Ele me amaldiçoou duramente no dia em que fui a Maanaim. Porém, quando eu me encontrei com ele perto do rio Jordão, jurei em nome do Senhor que não o mandaria matar.
9 Nem anin ni hanniman insapatah ku, ey mahapul ni mekastigu, et humman hu papetey mu tep nanengtun nambahul. Inamtam hu pehding mu tep nelaing ka.”
9 Mas você é um homem sábio e não deve deixar que ele fique sem castigo. Você sabe o que deve fazer para que ele morra.
10 Netey hi David et ikulung dad Bebley David.
10 Davi morreu e foi sepultado ao lado dos seus antepassados na Cidade de Davi .
11 Nampatul di Israel ni na-pat ni toon. Nambebley di Hebron ni pitun toon et yad Jerusalem ni telumpulut tellun toon.
11 Ele foi rei de Israel quarenta anos. Governou sete anos em Hebrom e trinta e três anos em Jerusalém.
12 Hi Solomon law hu nampatul, e neihullul nan ametu e hi David, ey nehammad hu nan-ap-apuan tu.
12 Salomão ficou no lugar de Davi, o seu pai, como rei, e o seu governo se fortaleceu muito.
13 Entanni ey limmaw hi Adonijah e u-ungngan Haggit di kad-an Bathsheba et kan Bathsheba ni hi-gatuy “Kaw kayyaggud hu inliam di deya?” Kan Adonijah ey “Em!
13 Então Adonias, filho de Hagite, foi visitar Bate-Seba, a mãe de Salomão. Ela perguntou: — A sua visita é de amigo? — É, sim! — respondeu ele.
14 Wada-et anhan hu ibbagak ni hi-gam.” Kan Bathsheba ey “Hipa humman?”
14 E continuou: — Eu quero lhe dizer uma coisa. — Diga! — disse ela.
15 Hinumang tu e kantuy “Inamtam e hi-gak et kuma hu lebbeng tun mampatul ey emin hu edum tayun helag Israel ey humman amta da. Nem hin-appil hu neipahding tep hi agik hu nampatul tep humman hu pinhed Apu Dios ni meippahding.
15 E Adonias disse: — A senhora sabe que sou eu quem deveria ser o rei e que todos esperavam isso em Israel. Mas as coisas aconteceram de modo diferente, e o meu irmão se tornou rei porque essa era a vontade de Deus, o
16 Nem wada-et anhan hu ibbagak hedin tetbalem.” Kan Bathsheba ey “Hipa humman?”
16 Agora vou lhe fazer só um pedido e peço que a senhora me atenda. — O que você quer? — perguntou Bate-Seba.
17 Kan Adonijah ey “Inamtak et ebbuluten nan patul hu hipan mu ibbagan hi-gatu et humman hu, attu et iehneng muwak et ibegam et iebulut tun i-ahwak hi Abishag e iSunem.”
17 E ele disse: — Peça ao rei Salomão que me dê Abisague, a moça de Suném, para ser minha mulher. Eu sei que Salomão não deixará de atender um pedido seu.
18 Kan Bathsheba ey “Em, ngenamung ngak ni meki-ungbal nan patul.”
18 — Está bem! — respondeu ela. — Eu vou falar com o rei por você.
19 Limmaw hi Bathsheba di kad-an ni patul e hi Solomon et tu e-helen hu imbagan Adonijah. Immehneng hi Solomon et manyuung ni panlispituh tun inetu. Yimmudung et mampaelan hakey ni yuddungngan ni meihha-ad di winannan tu et payudung tu inetu.
19 Então Bate-Seba foi falar com o rei em favor de Adonias. Salomão se levantou para recebê-la e se inclinou diante dela. Depois sentou-se no seu trono e mandou que trouxessem um trono para Bate-Seba, e ela se sentou do lado direito do rei.
20 Kan Bathsheba ey “Wada ibbagak ni hi-gam ey pinhed kun tetbalem anhan.”
20 Aí Bate-Seba disse: — Tenho um pequeno pedido para lhe fazer. Por favor, não recuse. E o rei disse: — Pode pedir, minha mãe. Eu não recusarei.
21 Kan inetuy “Iebulut mu hi Abishag e iSunem ni i-ahwan agim e hi Adonijah.”
21 Bate-Seba disse: — Dê Abisague em casamento ao seu irmão Adonias.
22 Kan Solomon ey “Kele mu ibbagan hi-gak e iebulut ku hi Abishag ni i-ahwa tu? Inamtam e pengulwan nem hi-gak niya hi-gatu hu pinhed nan Abiathar e padi et hi Joab ni mampatul?”
22 — Por que é que a senhora está pedindo Abisague para Adonias? — perguntou Salomão. — A senhora deveria pedir que eu dê a ele também o reino. Afinal, Adonias é o meu irmão mais velho, e o sacerdote Abiatar e Joabe estão do lado dele!
23 Entanniy insapatah Solomon di ngadan Apu Dios e kantuy “Hi Apu Dios hu memettey ni hi-gak hedin eggak petteya hi Adonijah gapuh eyan tuka ibbagan hi-gak.
23 Aí Salomão jurou pelo Senhor Deus assim: — Que Deus me castigue, e em dobro, se eu não fizer Adonias pagar com a vida por ter feito esse pedido!
24 Hi Apu Dios hu nengiha-ad ni hi-gak eyad yuddungngan ama e hi David ni mampatul. Impeammu tu hu insapatah tun yaddalli helag ku hu mampatul. Issapatah kud ngadan Apu Dios e pepettey ku hi Adonijah nunyan aggew.”
24 O Senhor Deus me firmou no trono do meu pai Davi; ele cumpriu a sua promessa e deu o reino a mim e aos meus descendentes. Juro pelo Deus vivo que Adonias morrerá hoje mesmo!
25 Entanni et itu-dak tu hi Benaiah et tu pateyen hi Adonijah.
25 Então o rei deu ordem a Benaías, e ele foi, atacou Adonias e o matou.
26 Entanniy kan Solomon nan hi Abiathar ey “Kaibangngad kad bebley mud Anathot. Lebbeng tun pepettey daka, nem eleg daka pepettey nunya tep hi-gam hu nangnged ni Kaban Apu Dios e Eta-gey ni peteg ni nekilawwam nan ama e hi David ey hineltap mu dama hu hineltap tu.”
26 Depois o rei Salomão disse ao sacerdote Abiatar: — Vá para as suas terras em Anatote. Você merece morrer, mas eu não vou mandar matá-lo hoje porque você, quando estava com o meu pai Davi, era o encarregado da
27 Nem ingkal Solomon et eleg law mansilbin padin Apu Dios. Et huyya inamnuan etan ni inhel lan Apu Dios di Siloh meippanggep idan helag Eli e padi.
27 Depois Salomão dispensou Abiatar do serviço de sacerdote de Deus e assim fez com que acontecesse o que o Senhor Deus tinha dito em Siló a respeito do sacerdote Eli e dos seus descendentes.
28 Yan nangngelan Joab ni meippanggep ni nunman ey bimmesik di baley Apu Dios et itnged tud dugun etan ni altar. Hi Joab ey in-ehneng tu hi Adonijah nem eleg tu iehneng hi Absalom.
28 Joabe soube do que aconteceu. (Ele havia passado para o lado de Adonias, porém não havia passado para o lado de Absalão.) Então fugiu para a Tenda da Presença do Deus e ficou segurando nas pontas do altar .
29 Impeamta dan Solomon huyya et itu-dak tu hi Benaiah e u-ungngan Jehoiada ni memettey ni hi-gatu.
29 Contaram ao rei Salomão que Joabe havia fugido para a Tenda e estava ao lado do altar. Aí ele mandou um mensageiro perguntar a Joabe por que havia fugido para o altar. Joabe respondeu que havia fugido para o Senhor Deus porque estava com medo de Salomão. Então Salomão mandou que Benaías fosse matar Joabe.
30 Limmaw hi Benaiah di baley Apu Dios et kantun Joab ey “In-olden apu patul e um-ehep ka.”
30 Benaías foi até a Tenda de Deus e disse a Joabe: — O rei mandou você sair daí. — Não saio! — respondeu Joabe. — Eu morrerei aqui. Então Benaías voltou e contou ao rei o que Joabe tinha dito.
31 Kan Solomon ey “Anin u-unnud mu hu inhel tu. Patey mu et ikulung mu ma-lat hi-gak niyadda helag David ey eleg kami mailegat di nambahulan tun nemateyan tuddan tutu-un endi bahul da.
31 Aí Salomão ordenou: — Faça o que ele disse. Mate-o e sepulte-o. Assim nem eu nem os descendentes do meu pai Davi seremos mais considerados culpados pelo que Joabe fez quando matou homens inocentes.
32 Kastiguen Apu Dios hi Joab tep ya nemateyan tun dewwan tuun endi bahul da ey eleg amtan ama e hi David. Pintey Joab di Abner e ap-apun sindalud Israel et hi Amasa e ap-apun sindalud Judah e kakkayyaggud hu elaw da nem hi-gatu.
32 O Senhor Deus castigará Joabe pelos assassinatos que cometeu sem o conhecimento do meu pai Davi. Sem o meu pai saber, Joabe matou dois homens que eram inocentes e que eram melhores do que ele: Abner, comandante do exército de Israel, e Amasa, comandante do exército de Judá.
33 Et humman hu, mekastigu hi Joab anin idan helag tun inggana. Nem hedin hi David niyadda helag tu, man pelinggep niya pan-ap-apuddan Apu Dios ni ingganah.”
33 O castigo pelo assassinato desses dois homens cairá para sempre sobre Joabe e sobre os seus descendentes. Mas o Senhor sempre dará prosperidade aos descendentes de Davi que forem reis depois dele.
34 Limmaw hi Benaiah di baley Apu Dios et patyen tu hi Joab et tu ikulung di neihnup di eleg mebebleyi.
34 Então Benaías foi até a Tenda de Deus e matou Joabe. Ele foi sepultado na sua propriedade, em campo aberto.
35 Impambalin Solomon hi Benaiah ni ap-apun sindalu tu, et maihullul nan Joab niya impambalin tun padi hi Sadok, et maihullul nan Abiathar ni nampadi.
35 O rei pôs Benaías como comandante do exército no lugar de Joabe e colocou o sacerdote Zadoque no lugar de Abiatar.
36 Impaeyag Solomon hi Simei et kantun hi-gatuy “Pengapya kan baley mudya Jerusalem et manha-ad kadya et agka lumaw di edum ni bebley,
36 Depois o rei Salomão mandou buscar Simei e disse: — Faça uma casa para você aqui em Jerusalém. Fique morando nela e não saia da cidade.
37 tep hedin um-a-allaw ka et agwaten mu hu Kulukul e Kidron, man mettey ka, et bahul mu ngu.”
37 E fique sabendo que, no dia em que você sair e atravessar o ribeirão Cedrom, você será morto, e a culpa será somente sua.
38 Hinumang Simei ey kantuy “Em, apu patul, u-unnudek hu inhel mu.” Et manha-ad di Jerusalem.
38 — Está bem, ó rei! — respondeu Simei. — Eu prometo fazer o que o senhor está mandando. E ele ficou morando em Jerusalém por muito tempo.
39 Nem entanni et malebah hu tellun toon ey bimmesik hu dewwan bega-en Simei et lumaw idad baley Akhis e u-ungngan Maakah e patul di Gath. Dingngel tu e wadaddadman
39 Acontece que, três anos depois, dois escravos de Simei fugiram e foram procurar refúgio com o governador da cidade de Gate, que era Aquis, filho de Maacá.
40 ey nangkebayyu et lumaw di kad-an Akhis e patul di Gath et tudda hamaken. Himmak tudda et mambangngad ida emin di baley tu.
40 Simei ficou sabendo; por isso, selou o seu jumento e foi até Gate falar com Aquis a fim de procurar os seus escravos. Ele os achou e os levou de volta para casa.
41 Neamtaan Solomon humman ni impahding Simei
41 Quando Salomão soube do que Simei havia feito,
42 et paeyag tu et kantun hi-gatuy “Kaw eleg daka pansapatah di ngadan Apu Dios e eleg mu hi-yana Jerusalem? Et ehlen ku pay ni hi-gam e hedin hi-yanem man nanna-ud ni mettey ka? Kaw eleg mu tebalen et kammun hi-gak ey u-unnudem hu inhel ku?
42 mandou buscá-lo e disse: — Eu fiz você jurar em nome do
43 Kele mu nginhay hu olden ku et ya insapatah mu?
43 Então por que é que você quebrou o seu juramento feito em nome do Senhor e desobedeceu à minha ordem?
44 Neka-amtam ni emin hu impahpahding mun lawah nan hi ama e hi David et hi Apu Dios hu mengastigun hi-gam.
44 Você sabe muito bem de todo o mal que fez a Davi, meu pai. O Senhor Deus fará com que a sua maldade caia sobre você mesmo,
45 Nem hedin hi-gak man bendisyonan tuwak et anhan ni hi-gatu ey ihhammad tun ingganah hu pan-ap-apuan David.”
45 porém me abençoará e fará com que o reino de Davi fique seguro para sempre.
46 In-olden nan Solomon nan Benaiah et pateyen tu hi Simei. Nehammad law hu pan-ap-apuan Solomon tep endi law hu mangngenghay ni hi-gatu.
46 Aí o rei deu ordem a Benaías, e ele saiu, atacou Simei e o matou. E assim Salomão controlou completamente a situação do seu governo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.