1 Reis 22
Ya ehel apu Dios (IFY) vs NVT
1 Ya Israel et ya Syria ey eleg ida manggubat ni dewwan toon.
1 Durante três anos, não houve guerra entre a Síria e Israel.
2 Yan meikkatlun toon ey limmaw hi Jehoshaphat e patul di Judah ni an nenang-ang nan Ahab e patul ni Israel.
2 No terceiro ano, porém, Josafá, rei de Judá, foi visitar o rei de Israel.
3 Yan eleg ni lawwan nan Jehoshaphat diman Israel ey kan Ahab idan opisyal tuy “Hi-gatsu hu kambebley ni Ramot Gilead, nem kele ingganah nunya ey eleg tayu bangngaden hu Syria?”
3 Durante a visita, o rei de Israel disse a seus oficiais: “Não sabem que a cidade de Ramote-Gileade nos pertence? E, no entanto, não fizemos coisa alguma para retomá-la do rei da Síria!”.
4 Et yan nunman ni linawwan Jehoshaphat diman ey kan Ahab ni hi-gatuy “Attu et baddangan muwak et ta gubaten hu Ramot Gilead?”
4 Então se voltou para Josafá e perguntou: “Você se juntará a mim na batalha para reconquistar Ramote-Gileade?”. Josafá respondeu ao rei de Israel: “Claro que sim! Você e eu somos como um só. Meus soldados são seus soldados, e meus cavalos são seus cavalos”.
5 Nem ya memengngulun pehding tayu ey mahmahan tayu nin Apu Dios hedin hipa e-helen tu.”
5 E acrescentou: “Antes, porém, consulte o S enhor ”.
6 Et ayagan idan Ahab emin hu prophet tu e umlaw di epat ni gatut hu bilang da, et mahmahan tun hi-gada e kantuy “Hipa kanyu, kaw tayu gubbaten hu Ramot Gilead winu eleg?”
6 Então o rei de Israel convocou os profetas, cerca de quatrocentos no total, e lhes perguntou: “Devo ir à guerra contra Ramote-Gileade ou não?”. Todos eles responderam: “Sim, deve! O Senhor entregará o inimigo nas mãos do rei”.
7 Nem kan Jehoshaphat ey “Kaw endi prophet nan Apu Dios di deyan panmahmahan tayu?”
7 Josafá, porém, perguntou: “Acaso não há aqui um profeta do S enhor ? Devemos consultá-lo também”.
8 Kan Ahab ey “Wada hakey e hi Mikaiah e u-ungngan Imlah, nem anggebe-hel ku tep endi kayyaggud ni tuka e-helan hi-gak, lawah ni ingganah!”
8 O rei de Israel respondeu a Josafá: “Há mais um homem que pode consultar o S enhor para nós, mas eu o odeio, pois nunca profetiza nada de bom a meu respeito, só coisas ruins! Chama-se Micaías, filho de Inlá”. “O rei não devia falar assim”, respondeu Josafá.
9 Et itu-dak nan Ahab hu hakey ni opisyal tun mengeyyag nan Mikaiah ma-lat mengin-aali.
9 Então o rei de Israel chamou um de seus oficiais e disse: “Traga Micaías, filho de Inlá. Rápido!”.
10 Nambalwasid Ahab nan Jehoshaphat ni balwasin patul et yumudung idad yuddungngan dad kapan-illikin neihnup di eheb di Samaria, et man-abig ida hu prophet nan Ahab di hinangga da.
10 Vestidos com seus trajes reais, o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, estavam sentados cada um em seu trono na eira, junto à porta de Samaria. Todos os profetas estavam profetizando diante deles.
11 Wadadman hi Sedekiah e u-ungngan Kenaanah e nengapyan ha-duk ni gumek et peang-ang tu et kantun Ahab ey “Kan Apu Dios ey ‘Heni kayulli newang ni mampena-duk idan iSyria ingganah paka-apputen yudda.’”
11 Um dos profetas, Zedequias, filho de Quenaaná, fez chifres de ferro e declarou: “Assim diz o S enhor : ‘Com estes chifres o rei ferirá os sírios até a morte!’”.
12 Emin ida etan edum ni prophet ey nan-iingngeh inhel da. Kanday “Mu gubat hu Ramot Gilead et nanna-ud ni mengapput ka tep pengapput dakan Apu Dios.”
12 Todos os outros profetas concordaram, dizendo: “Sim, suba a Ramote-Gileade e seja vitorioso, pois o S enhor a entregará nas mãos do rei!”.
13 Ya etan opisyal ni an nengawit nan Mikaiah ey kantun hi-gatuy “Ang-ang mu kuma, tep emin ida edum ni prophet ey kanday mengapput hu patul tayu e hi Ahab, et humman hu, mahapul ni i-unnud mud inhel da!”
13 Enquanto isso, o mensageiro que foi buscar Micaías lhe disse: “Veja, todos os profetas prometem vitória para o rei. Concorde com eles e também prometa sucesso”.
14 Nem kan Mikaiah ey “Hedin hi-gak man, issapatah kud ngadan Apu Dios e wadan ingganah e ya e-helen tun ebuh hu e-helek.”
14 Micaías, porém, respondeu: “Tão certo como vive o S enhor , direi apenas o que o S enhor ordenar”.
15 Dimmateng hi Mikaiah ey kan Ahab ni hi-gatuy “Mikaiah, kaw umlaw kamin Jehoshaphat ni an mengubbat ni Ramot Gilead winu eleg?”
15 Quando Micaías chegou, o rei lhe perguntou: “Micaías, devemos ir à guerra contra Ramote-Gileade ou não?”. Micaías respondeu: “Sim, suba e será vitorioso, pois o S
16 Nem kan Ahab ey “Kaw eggak eheehelen ni hi-gam e ya makulug ni ebuh ni kae-helan Apu Dios hu e-helen mu?”
16 Mas o rei disse: “Quantas vezes preciso exigir que diga somente a verdade quando falar em nome do S enhor ?”.
17 Et kan Mikaiah ey “Inang-ang kudda sindalun helag Israel e newahit idan emin di duduntug, e henidda kalneroh ni endi mampattul ni hi-gada. Ey immehel hi Apu Dios e kantuy ‘Endi mengippengnguluddan nunyan sindalu. Paenamut yudda et luminggep ida.’”
17 Então Micaías respondeu: “Vi todo o Israel espalhado pelos montes, como ovelhas sem pastor. E o S enhor disse: ‘Seu líder foi morto. Mande-os para casa em paz’”.
18 Et kan Ahab nan Jehoshaphat ey “Dingngel mu? Ambeken makulug etan inhel kun hi-gam e endi kayyaggud ni tuka e-helan hi-gak tep lawah emin?”
18 O rei de Israel disse a Josafá: “Não falei? Ele nunca profetiza nada de bom a meu respeito, mas somente coisas ruins”.
19 Intuluy Mikaiah ni immehel e kantuy “Dengel yu! Inang-ang ku Apu Dios e yimmudung di yuddungngan tud kabunyan, ey immehneng idan emin hu anghel tud kad-an tu.
19 Micaías prosseguiu: “Ouça o que o S enhor diz! Vi o S enhor sentado em seu trono, com todo o exército do céu ao redor, à sua direita e à sua esquerda.
20 Entanni ey kan Apu Dios ni hi-gaday ‘Hipa umlaw ni an mene-ul nan Ahab et tu gubaten hu Ramot Gilead ma-lat matey diman?’ Ey wada hakey ni hi-gada ey hin-appil hu tuka pan-e-hela et endi maptek.
20 E o S enhor perguntou: ‘Quem enganará Acabe para que vá à guerra contra Ramote-Gileade e seja morto ali?’. “Houve muitas sugestões,
21 Lektattuy limmaw di hinanggan Apu Dios hu hakey ni ispirituh et kantuy ‘Hi-gak hu umlaw ni an mene-ul ni hi-gatu.’
21 até que, por fim, um espírito se aproximou do S enhor e disse: ‘Eu o enganarei!’.
22 Kan Apu Dios ey ‘Hipa pehding mu?’ Kan etan ni ispirituh ey ‘Umlawwak et nak pan-itek idan emin prophet Ahab.’
22 “‘De que maneira?’, perguntou o S enhor . “E o espírito respondeu: ‘Sairei e porei um espírito mentiroso na boca de todos os seus profetas’. “O S
23 Et mukun hanneya neipahding e impan-itek nan Apu Dios ida eya prophet mu, ey hi-gatu metlaing nengiolden e mettey ka!”
23 “Como vê, o S enhor pôs um espírito mentiroso na boca de todos os seus profetas, pois o S enhor decretou sua desgraça”.
24 Entanni ey limmaw hi Sedekiah e u-ungngan Kenaanah di kad-an Mikaiah et ampingen tu et kantuy “Kaw pigantu ni-ngangu neni-yanan ni Ispirituh Apu Dios ni hi-gak et hi-gam inhelan tu?”
24 Então Zedequias, filho de Quenaaná, se aproximou de Micaías e lhe deu uma bofetada. “Como foi que o Espírito do S enhor me deixou para falar com você?”, perguntou ele.
25 Kan Mikaiah ey “Amtaem alin mu pantelluan di neihudek ni kuwaltuh.”
25 Micaías respondeu: “Você descobrirá em breve, quando tentar se esconder em algum quarto secreto!”.
26 Entanni ey in-olden Ahab e kantuy “Depap yu hi Mikaiah et ilaw yun Amon e gobernor et yad kad-an Joas e u-ungngak.
26 Então o rei de Israel ordenou: “Prendam Micaías e levem-no de volta a Amom, governador da cidade, e a meu filho Joás,
27 Ehel yun hi-gada e ikkalebut da, ey ebuh danum niya sinapay ni idawat dan kennen tu ingganah pambangngaddan ku e endi neipahding ni lawah ni hi-gak.”
27 com a seguinte ordem: ‘Ponham este homem na prisão e deem-lhe apenas pão e água até que eu volte da batalha em segurança!’”.
28 Kan Mikaiah ey “Hedin mategu kan meibbangngad, humman keang-angan tu e beken hi Apu Dios ni immehel ni hi-gak!” Kantu pay ey “Emin kayun neamung, nemnemnem yudda huyyan inhel ku.”
28 Micaías, porém, respondeu: “Se voltar em segurança, significará que o S enhor não falou por meu intermédio!”. E acrescentou aos que estavam ao redor: “Todos vocês, prestem atenção às minhas palavras!”.
29 Et lumaw di Ahab e patul di Israel nan Jehoshaphat e patul di Judah ni an nengubat ni Ramot Gilead.
29 Então o rei de Israel e Josafá, rei de Judá, levaram seus exércitos para atacar Ramote-Gileade.
30 Yan immegahan da ey kan Ahab nan Jehoshaphat ey “Ya hin-appil ibbalwasik et endi mengimmatun ni hi-gak, nem hedin hi-gam, pambalwasi kan balwasi dedan ni patul.” Et humman hu impahding nan Ahab e patul di Israel e hinullulan tu ang-ang tun an nekigubat.
30 O rei de Israel disse a Josafá: “Quando entrarmos no combate, usarei um disfarce para que ninguém me reconheça, mas você vestirá seus trajes reais”. O rei de Israel se disfarçou, e os dois foram à batalha.
31 Ya etan patul di Syria ey in-olden tuddan etan ni telumpulut tellun aap-apun sindalun nampangkalesah e kantuy “Ebuh hu patul di Israel ni petek yun petteyen.”
31 Enquanto isso, o rei da Síria tinha dado as seguintes ordens aos 32 comandantes dos carros de guerra: “Ataquem somente o rei de Israel. Não lutem contra ninguém mais!”.
32 Et mukun yan nenang-angan idan sindalun Syria nan Jehoshaphat ey nampedug da tep kanda nem hi-gatu etan patul di Israel, nem kamantetekkuk
32 Quando os comandantes dos carros de guerra sírios viram Josafá em seus trajes reais, foram atrás dele. “É o rei de Israel!”, disseram. Contudo, quando Josafá gritou,
33 et immatunan da e beken hi-gatu etan patul di Israel ey insiked dan memdug ni hi-gatu.
33 os comandantes dos carros perceberam que não era o rei de Israel e pararam de persegui-lo.
34 Nem hedin hi Ahab e patul di Israel, wada hu sindalun iSyria ni neipaddih ni neka-iptek hu impanetud nambattanan ni nanhuupan ni gumek ni inhuklub tu. Et itkuk tu etan ni kamampellinun kalesah e kantuy, “Nepana-ak! Pambangngad ita kuma et hi-yanen ta eya kapanggugubati.”
34 Então um soldado sírio disparou uma flecha ao acaso e acertou o rei de Israel entre as juntas de sua armadura. “Dê a volta e tire-me daqui!”, exclamou Acabe para o condutor de seu carro. “Estou gravemente ferido!”
35 Ida kamanggugubat nunman ni aggew ey immen hi Ahab e nandangdangkig di kalesah tun inhangga tuddan iSyria. Nangkeukat hu kuheyaw tu et nemahhig hu kuheyaw emin di det-al ni kalesah tu. Kamangkelinnug hu aggew ey netey hi Ahab.
35 A batalha, cada vez mais violenta, prosseguiu durante todo o dia, e o rei permaneceu em pé, apoiado em seu carro, de frente para os sírios. O sangue de seu ferimento escorria para o piso do carro e, ao entardecer, ele morreu.
36 Kamangkehilleng nunman ey wada nengitkuk etan idan sindalu e kantuy “Anemut itsun emin ni sindalud bebley tayu.”
36 Quando o sol se punha, um clamor se espalhou entre seus soldados: “Estamos perdidos! Voltem para suas casas!”.
37 Hanniman hu neteyyan nan Ahab. Inlaw da annel tud Samaria et ikulung dadman.
37 Assim, o rei morreu, e seu corpo foi levado para Samaria e sepultado ali.
38 Da inulahan etan kalesah ni inusal tun nekigubat di lebeng di Samaria e kapan-e-mehiddan biin daka pebeyyad annel da. Nanhimutan ni ahhu hu kuheyaw Ahab, et humman hu inamnuan ni inhel lan Apu Dios.
38 Seu carro de guerra foi lavado junto ao tanque de Samaria, e os cães vieram e lamberam seu sangue no lugar onde as prostitutas se banhavam, exatamente como o S enhor havia prometido.
39 Emin hu impahding Ahab e patul, anin ni ya baley tun neal-alkusan ni bakgit ni elephant niyadda etta-teng ni bebley ni kinapya tu ey neitudek di Libluh idan Patul di Israel.
39 Os demais acontecimentos do reinado de Acabe, e tudo que ele fez, incluindo o palácio de marfim e as cidades que construiu, estão escritos no Livro da História dos Reis de Israel .
40 Netey et maihullul hi Ahasiah e u-ungngatun nampatul.
40 Acabe morreu e se reuniu a seus antepassados, e seu filho Acazias foi seu sucessor.
41 Nampatul hi Jehoshaphat e u-ungngan Asa di Judah eman ni meikka-pat ni toon ni nampatulan Ahab di Israel.
41 Josafá, filho de Asa, começou a reinar em Judá no quarto ano do reinado de Acabe, rei de Israel.
42 Telumpulut lima toon tun nunman, et man-ap-apud Jerusalem ni dewampulut liman toon. Hi Asubah e u-ungngan Silhi hu inetu.
42 Josafá tinha 35 anos quando começou a reinar e reinou em Jerusalém por 25 anos. Sua mãe se chamava Azuba e era filha de Sili.
43 Kayyaggud impahding Jehoshaphat ni nampatul. Inu-unnud tu hu elaw ametun hi Asa e impahding tu pinhed Apu Dios. Nem eleg tu bahbahen ida pandeyyawan ni beken ni makulug ni dios et eleg issiked idan tuun man-appit niya mengihheb ni insensoh diman.
43 Josafá foi um bom rei, que seguiu o exemplo de seu pai, Asa, e fez o que era certo aos olhos do S enhor . Contudo, não removeu todos os santuários idólatras, e o povo continuou a oferecer sacrifícios e queimar incenso neles.
44 Hi Jehoshaphat ey kayyaggud hu nekidagyuman tu etan ni patul ni Israel.
44 Josafá manteve paz com o rei de Israel.
45 Emin hu impahding Jehoshaphat, ya kabaelan tu et yadda gubat ni nekihanggaan tu, ey neitudek di Libluh idan Patul di Judah.
45 Os demais acontecimentos do reinado de Josafá, a extensão de seu poder e suas guerras estão registrados no Livro da História dos Reis de Judá .
46 Ingkal tuddad bebley da emin hu tuun daka pebeyyad annel dan daka pandeyyawiddan beken ni makulug ni dios. Humman ida etan eleg ekalen nan ametu e hi Asa eman ni nampatulan tu.
46 Ele expulsou da terra os prostitutos cultuais dos santuários idólatras que restaram do tempo de seu pai, Asa.
47 Endi la nin nunman hu patul di Edom tep hedin ya ap-apu da ey kamelpud Judah.
47 (Naquela época, não havia rei em Edom, mas apenas um governador.)
48 Wadadda bapor nan Jehoshaphat ni kaumlaw di Ophir ni um-alan balituk, nem nebahbah idad Esion Geber et eleg idelaw meussal.
48 Josafá construiu uma frota de navios mercantes para buscar ouro em Ofir. As embarcações, porém, nunca chegaram a navegar, pois naufragaram no porto de Eziom-Geber.
49 Entanniy kan Ahasiah e patul ni Israel ey pinhed tun mekillaw hu tuu tuddad tuun Jehoshaphat ni an mambapor nem eleg abuluten Jehoshaphat.
49 Certa vez, Acazias, filho de Acabe, propôs a Josafá: “Deixe que meus homens naveguem com os seus”, mas Josafá não aceitou a proposta.
50 Netey hi Jehoshaphat et ikulung dad Bebley David etan di gungat idan aammed da et maihullul hi Jehoram e u-ungngatun nampatul.
50 Quando Josafá morreu, foi sepultado com seus antepassados na Cidade de Davi. Seu filho Jeorão foi seu sucessor.
51 Yan meikkahampulut pitun toon ni nampatulan Jehoshaphat di Judah, ey nampatul hi Ahasiah di Israel et man-ap-apud Samaria ni dewwan toon.
51 Acazias, filho de Acabe, começou a reinar em Israel no décimo sétimo ano do reinado de Josafá em Judá. Reinou em Samaria por dois anos.
52 Nanliwat daman Apu Dios e henin ametu e hi Ahab et hi inetu e hi Jesebel. Nanliwat ni henin nanliwatan lan patul e hi Jeroboam e impappangngulu tudda tutu-ud Israel ni nanliwat.
52 Contudo, fez o que era mau aos olhos do S enhor , pois seguiu o exemplo de seu pai e sua mãe e o exemplo de Jeroboão, filho de Nebate, que levou Israel a pecar.
53 Dinaydayaw tu niya nansilbi daman Baal e henin ametu et pabunget tu hi Apu Dios e Dios ni Israel.
53 Serviu a Baal e o adorou, provocando a ira do S enhor , Deus de Israel, como seu pai havia feito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.