Mateus 13
Endagaano Empyaka Omu Lugwere (GWR) vs NAA
1 Awo oku lunaku olunyere olwo oYesu nʼawuluka omu nyumba, nʼayaba oku mbale kwʼenyanza oGaliraaya, nʼatyama.
1 Naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e se assentou à beira-mar.
2 Ekiziima kyʼabantu kinene ni kikumbaanira e gyali, kale awo oYesu nʼaniina omu lyato, era nʼalityamamu, ngʼekiziima kyʼabantu kyonakyona kyemereire oku mbale kwʼenyanza.
2 E grandes multidões se reuniram em volta dele, de modo que entrou num barco e se assentou. E toda a multidão estava em pé na praia.
3 Era nʼabasonzolera ebintu bingi ngʼakolesya ngero ati, “Wabbairewo omulimi eyaabire okusiga ensigogye.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas, dizendo:
4 Oweyabbaire ngʼasiga, egimo gyagwire ku nzira, enyonyi ni giiza ni gigirya.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Era ensigo egindi ni gigwa mwitakali eryʼoku bubbaalebbaale, tigyalwire ni gimera olwʼokubba eitakali eryo tiryabbaire lyabiriri.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Neye eisana oweryocerye eino ni liwotoca ebimera ebyo era ni bikala olwʼokubba emiri gyabyo gyabbaire tigyabiriire ansi omwitakali.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Ensigo egindi ni gigwa mwitakali eryabbairemu amawa, kaisi ni gakulira aamo nʼensigo egyo, kale amawa ago ni gagiita.
7 Outra parte caiu entre os espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Nʼensigo egindi ni gigwa omwitakali erisa, ni gimera, era ni gibala ensigo egindi 100, nʼegindi 60, nʼegindi 30.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Aale omuntu aliku amatwi agawulira, awulisisye era ategeere ekintumula.”
9 Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
10 Awo abeegi ni baigerera e giri oYesu ni bamubuulya bati, “Lwaki oyegesya abantu mu ngero?”
10 Então os discípulos se aproximaram de Jesus e lhe perguntaram: — Por que o senhor fala com eles por meio de parábolas?
11 Kale iye nʼabairamu ati, “Inywe mwasunire enkabi egyʼokumanya ebyama ebikwata oku bwakabaka bwʼomwigulu, neye abantu abo ibo tibagisunire.
11 Ao que Jesus respondeu:
12 Ekyo kityo olwʼokubba oyo aali nabyo balimwongeraku nʼebindi, era nʼabba nabyo bingi ino. Neye oyo abula, nʼakatono akaali nako balikamutoolaku.
12 Pois ao que tem, mais será dado, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Enu niiyo ensonga lwaki ntumula nabo mu ngero:
13 Por isso, falo com eles por meio de parábolas: porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 “Era kituukirire mwibo oKibbumba ekiyatumwire ngʼabitira omu naabbi Isaaya ati:
14 Assim, neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Ekyo kityo olwʼokubba abantu abo basuukire maisiyaaye
15 Porque o coração deste povo
16 “Neye inywe muli bʼenkabi olwʼokubba amaiso gaanywe gabona, nʼamatwi gaanywe gawulira.
16 — Bem-aventurados, porém, são os olhos de vocês, porque veem; e bem-aventurados são os ouvidos de vocês, porque ouvem.
17 Ekyo kityo olwʼokubba mbakobera amazima nti abanaabbi bangi nʼabantu abatuukirirye beegombere okubona ebimubona, nandi ni babibona, nʼokuwulira ebimuwulira, nandi ni babiwulira!”
17 Pois em verdade lhes digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês estão vendo, mas não viram; e quiseram ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 Awo oYesu ni yeeyongera ati, “Aale atyanu muwulire amakulu gʼolugero lwʼomusigi.
18 — Ouçam, portanto, o que significa a parábola do semeador.
19 Ensigo egyagwire oku nzira, niibo abantu abawulira obukwenda obukwata oku bwakabaka bwʼomwigulu era nandi ni babutegeera, era oSitaani nʼaiza nʼabutoola omu myoyo gyabwe.
19 A todos os que ouvem a palavra do Reino e não a compreendem, vem o Maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Kaisi ensigo egyagwire omwitakali eryʼoku bubbaalebbaale, niibo abantu abawulira ekibono kya Kibbumba era ni bakyaniriza mangu nʼeisangaalo.
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria.
21 Neye ni babba ooti bimera ebidamba emiri egyabirira nakimo ansi omwitakali. Ibo baikirirya ekibono kya Kibbumba okumala ekiseera kityayi kiti, kaisi owebagwa omu bigosi ooba okubayiigaania olwʼekibono kya Kibbumba amangu ago ni bakizwaku.
21 Mas ele não tem raiz em si mesmo, sendo de pouca duração. Quando chega a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Igyo egyo egyagwire omwitakali eryamereremu amawa, niibo abantu abawulira ekibono kya Kibbumba. Neye okweraliikirira ebintu byʼe kyalo nʼokubabbeyabbeya nʼebyobusuni nʼamasanyu gʼekyalo kinu, owebifuga emyoyo gyabwe bikaisya ekibono kya Kibbumba okubabbeera okukola ebikole ebisa.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém as preocupações deste mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Neye ensigo egyo egyagwire omwitakali erisa, niibo abantu abawulira ekibono kya Kibbumba nʼomwoyo omusa nakimo, kaisi ni bakikuuma era ni beekalangula okukolanga ebikole ebisa. Ekikoba kiti abantu abo ni babba ooti kimera ekyabalire, ngʼonsigo omoiza abala emirundi 100, ooba 60, ooba 30.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Awo, tete oYesu nʼabagerera olugero olundi ati, “Obwakabaka bwʼomwigulu tubufaananiaku nʼomuntu eyasigire ensigo egyʼengaano ensa omu musirigwe.
24 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
25 Neye obwire abantu owebabbaire nga bagonere, omulabewe nʼayaba yena nʼasigamu ensigo gyʼebisubi ebikolokosimbo, era ni yeeyabira.
25 Mas, enquanto todos estavam dormindo, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e foi embora.
26 Kale engaano owegyamalire okukula ni gisowola era ni gisulya ebigala, awo ebisubi ebyo byona ni byeraga.”
26 E, quando as plantas cresceram e produziram fruto, apareceu também o joio.
27 Kale awo abaweererya ba nanyere omusiri ni baaba ni bakoba onanyere bati, “Musengwa, kaisi titwasigire nsigo ensa omu musiri? Kaisi tete ebikolokosimbo ebyamereiremu byazwire yaina?”
27 Então os servos do dono da casa chegaram e disseram: “Patrão, o senhor não semeou boa semente no seu campo? De onde, então, vem o joio?”
28 Awo iye nʼabairamu ati, “Omulabe niiye eyakolere ekyo.” Kaisi abaweereryabe ni bamubuulya bati, “Otaka twabe tubiiyemu?”
28 Ele, porém, lhes respondeu: “Um inimigo fez isso.” Mas os servos lhe perguntaram: “O senhor quer que a gente vá e arranque o joio?”
29 Neye iye nʼabairamu ati, “Bbe muleke, olwʼokubba owemwabba mubiiyamu, mwezya okwiyiramu nʼengaano gyona.
29 O dono da casa respondeu: “Não! Porque, ao separar o joio, vocês poderão arrancar também com ele o trigo.
30 Wazira muleke byonabyona bikulire aamo paka okwikesa. Omu kiseera ekyo, nalikoba abakesi nti, ‘Musooke mukumbaanie ebikolokosimbo mubisibe binywa mubyoce, kaisi engaano mugikumbaanie era mugireete omu kideero kyange.’ ”
30 Deixem que cresçam juntos até a colheita. E, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ‘Ajuntem primeiro o joio e amarrem-no em feixes para ser queimado; mas recolham o trigo no meu celeiro.’”
31 Awo oYesu nʼabagerera olugero olundi ati, “Obwakabaka bwʼomwigulu tubufaananiaku nʼakansigo aka kalidaali, iko omuntu akeyatwaire nʼakakoma omu musirigwe.
31 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
32 Waire nga kamo oku bunsigo obukiraku obutono omu nsigo gyonagyona, neye owekamera, kakula ni kasuuka kimera kya syodo ekinene ekikiraku ebirime bya syodo ebindi byonabyona ebibba omu musiri. Era ni kibba ooti musaale, nʼenyonyi ni girukaku ebisaasiriro nʼokusiibanga omu masaga gaakyo.”
32 Esse grão é, na verdade, a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, é maior do que as hortaliças, e chega a ser uma árvore, de modo que as aves do céu vêm se aninhar nos seus ramos.
33 Tete oYesu nʼabagerera olugero olundi ati, “Obwakabaka bwʼomwigulu tubufaananiaku nʼobukazumbulukuca obutono buti, ibwo omukali obuyakoleserye okusumba emigaati. Waire wona yakandire obusye bungi, obukazumbulukuca bwasalaaniire omu gutole gwonagwona.”
33 Jesus lhes contou ainda outra parábola:
34 OYesu yayegesyanga ebintu ebyo byonabyona abantu ngʼakolesya ngero. Mpaawo ekiyabakoberanga nga takoleserye ngero.
34 Jesus disse todas estas coisas às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia.
35 Ekyo kyabbaire kityo kaisi oKibbumba ekiyatumwire ngʼabitira omu naabbi kituukirire, ekikoba kiti:
35 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta: “Abrirei a minha boca em parábolas; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.”
36 Awo oYesu nʼazwa omu kiziima kyʼabantu, era nʼayaba omu nyumba. Era abeegibe ni baaba e gyali, ni bamukoba bati, “Otusonzolere amakulu gʼolugero lwʼeisubi okolokosimbo omu musiri gwʼengaano.”
36 Então, despedindo as multidões, Jesus foi para casa. E, aproximando-se dele os seus discípulos, disseram: — Explique-nos a parábola do joio do campo.
37 Kale oYesu nʼabairamu ati, “Iye asiga ensigo ensa niiye oMwana wa Muntu.
37 E Jesus respondeu:
38 Era omusiri niikyo ekyalo, igyo ensigo ensa niibo abantu abo abakola oKibbumba ebyataka. Kaisi eisubi okolokosimbo, niibo abantu abakolera oku bya Sitaani.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino; o joio são os filhos do Maligno.
39 Era omulabe eyalisigiremu niiye oSitaani. Eikesa niiyo enkomerero yʼekyalo kaisi abakesi niibo abamalaika.
39 O inimigo que o semeou é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os ceifeiros são os anjos.
40 Kale kityo nakimo ngʼeisubi okolokosimbo owebalikumbaania ni balyoca, niiye owekyalibba oku nkomerero yʼekyalo.
40 Pois, assim como o joio é colhido e jogado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 OMwana wa Muntu yalituma abamalaikabe, okulondamu omu bantu bʼobwakabaka bwʼomwigulu abo bonabona abazweraku abantu okukola ebibbibibbi, nʼabo bonabona abakola ebibbibibbi.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, que ajuntarão do seu Reino todos os que servem de pedra de tropeço e os que praticam o mal
42 Era abantu abo balibasindika omu musyo ogwʼamaani eino, eeyo e walibba okukunga nʼokuŋiiya amaino.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Kaisi abantu abatuukirirye bamesye ooti isana nga bali omu bwakabaka bwa Itewabwe. Aale omuntu aliku amatwi agawulira, awulisisye era ategeere ekintumula!”
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
44 Awo oYesu tete nʼabagerera olugero olundi ati, “Obwakabaka bwʼomwigulu tubufaananiaku nʼekyobusuni omuntu ekiyabisire omu musiri, kaisi omuntu ogondi nʼakivumbula era yena nʼakibisa awandi tete. Era olwʼeisangaalo eringi eriyabbaire nalyo nʼayaba nʼatunda ebintubye byonabyona ebiyabbaire nabyo, nʼagula omusiri ogwo.”
44 — O Reino dos Céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem achou e escondeu. Então, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 OYesu nʼabagerera ati, “Tete obwakabaka bwʼomwigulu era tubufaananiaku nʼomuntu omusuubuuzi, eyabbaire anoonia amabbaale agʼebbeeyi.
45 — O Reino dos Céus é também semelhante a um homem que negocia e procura boas pérolas.
46 Era oweyavumbwire eryʼebbeeyi eino e giriri, yaabire nʼatunda ebintubye byonabyona ebiyabbaire nabyo, nʼaligula.”
46 Quando encontrou uma pérola de grande valor, ele foi, vendeu tudo o que tinha e comprou a pérola.
47 Awo oYesu ni yeeyongera ati, “Era tete obwakabaka bwʼomwigulu tubufaananiaku nʼakatimba kʼenyanyi, abazibuli akebategere omu nyanza ni bapapalya enyanyi egya buli ngeri.
47 — O Reino dos Céus é ainda semelhante a uma rede que foi lançada ao mar e apanhou peixes de toda espécie.
48 Kaisi owekaizwire, abazibuli ni bakakuusira oku lukalu. Awo ni batyama ni balondyamu enyanyi ensa ni bagiteeka omu biibo, kaisi embiibbi ni bagidyaka eedi.
48 E, quando já estava cheia, os pescadores a arrastaram para a praia e, assentados, escolheram os bons para os cestos e jogaram fora os ruins.
49 Era kityo niiye owekyalibba oku nkomerero yʼekyalo. Abamalaika baliiza ni baabulamu abantu abakola ebibbibibbi mwabo abatuukirirye.
49 Assim será no fim dos tempos: os anjos sairão, separarão os maus dentre os justos
50 Kaisi abo abakola ebibbibibbi balibasindika omu musyo ogwʼamaani eino, eeyo e walibba okukunga nʼokuŋiiya amaino.”
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Kale awo oYesu nʼabuulya abeegibe ati, “Mutegeire ebintu ebyo byonabyona ebimbeegeserye?” Ibo ni bamwiramu bati, “Niikyo ekyo.”
51 Então Jesus perguntou: Eles responderam: — Sim!
52 Awo nʼabakoba ati, “Kale atyanu nabuli mukugu omu byʼaMateeka ga Musa, iye asuuka omwegi omu bwakabaka bwʼomwigulu, ali ooti muntu aali nʼenyumbaye kaisi omu kisenge ekyabisamu ebintu, nʼatoolerangamu ebintu ebiyaaka nʼebikaire.”
52 Então Jesus lhes disse:
53 Awo oYesu oweyamalire okubagerera engero egyo, nʼazwa omu kitundu ekyo,
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas, retirou-se dali.
54 nʼayaba e Naazaleesi omu kibuga kyʼe waabwe nʼatandiika okwegesya omwikumbaaniro lyabwe. Era abantu ni bawuninkirira, ni bakoba bati, “Omusaiza onu yasunire atya amalabuki ago nʼobwezye okukola ebyewunyo binu?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de modo que se maravilhavam e diziam: — De onde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Oyo tiniiye omutaane wa mubaizi? Omaaye tiniiye ogubeeta oMalyamu? Nʼabagandabe tiniibo oYaakobbo nʼoYusufu, nʼoSimooni nʼoYuda?
55 Não é este o filho do carpinteiro? A sua mãe não se chama Maria, e seus irmãos não são Tiago, José, Simão e Judas?
56 Era aboonyokobe bonabona tibabba kwaiswe kunu na iswe? Kaisi olwo atoola yaina amalabuki agatyo nʼobwezye obwo bwonabwona?”
56 Todas as suas irmãs não vivem entre nós? Então, de onde lhe vem tudo isto?
57 Awo ni bamukwatira engongi.
57 E escandalizavam-se por causa dele. Jesus, porém, lhes disse:
58 Era eeyo tiyakolereyo ebyewunyo ebingi olwʼokubba abantu baayo tibabbaire nʼokwikirirya.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.