Lucas 9
God Nuye Kunwok (GUP) vs NVI
1 Kaluk Jesus benkimey nawu twelve bininj nuye, benmirndemornnameng, wanjh nungka bendulkarrewong dja benmarnbom kabirriwohrnan ba bu nawu namarnde rowk kabindimunkewe, dja kabindimarnbun bininj nawu kabirridowen kundjakbubuyika.
1 Reunindo os Doze, Jesus deu-lhes poder e autoridade para expulsar todos os demônios e curar doenças,
2 Dja mak nungka benmunkeweng bu kabirriyolyolme God nuye bu Kawohrnan rowk, dja kabindimarnbun nawu kabirridowe bininj.
2 e os enviou a pregar o Reino de Deus e a curar os enfermos.
3 Dja benmarnewokrayekwong, yimeng, “Yuwn njale ngurrikan bu ngurrirekenh, yuwn ngurrikan kundulk, mak baladji, yuwn mak ngurrilodkan buriddi, yuwn mak ngurrikukkan kunwardde, dja yuwn mak ngurrimadjkan bokenh nawu ngurridjongburren.
3 E disse-lhes: "Não levem nada pelo caminho: nem bordão, nem saco de viagem, nem pão, nem dinheiro, nem túnica extra.
4 Dja bu ngurribebme kore kunred, wanjh bu ngurringalke nawu ngunyiyo, wanjh kunrurrk nuye ngurringimen, kumekbe kunrurrkkudji ngurridjalyuwn, kaluk ngurribolkbawon.
4 Na casa em que vocês entrarem, fiquem ali até partirem.
5 Dja bu ngurribolkmang kore bininj nawu kabirrihni kunmekbe kunred minj ngunkimang ngunyiyo, wanjh bu kunmekbe ngurribolkbawon, wanjh ngurridengeborrhborrdjerlmen ba kundjulng ngarre kunmekbe kunred ngundengebawon. Kunmekbe ngurrikurduyime ba ngurrbenmulewan bu kunwarre kabirridjalburrbun.”
5 Se não os receberem, sacudam a poeira dos seus pés quando saírem daquela cidade, como testemunho contra eles".
6 Wanjh kunmekbe Jesus benmarneyimeng benmunkeweng, wanjh bedda birriwam kore kubolkyahwuyahwurdbubuyika, bedda bindibengdayhkeyi kunwok kunmak, dja mak bindimarnbuni nawu birrihni kumekbe kunred rowk.
6 Assim, eles saíram e foram pelos povoados, pregando o evangelho e fazendo curas por toda parte.
7 Kaluk bu Herod nawu wohrnani, nungka wobekkang rowk bu baleh Jesus kurduhkurduyimi, dja nungka djalwernhkodjmayahmeng duninjh bu yikahwi bininj birriyimi John yawoyhmimbiminj kumidjbeh,
7 Herodes, o tetrarca, ouviu falar de tudo o que estava acontecendo e ficou perplexo, porque algumas pessoas estavam dizendo que João tinha ressuscitado dos mortos;
8 dja yikahwi birribuyika birriyimi Elijah benmarnebebmeng, dja mak birribuyika birriyimi bu nakudji prophet nawu korroko birriwokmulewani God wanjh yawoyhmimbiminj.
8 outros, que Elias tinha aparecido; e ainda outros, que um dos profetas do passado tinha voltado à vida.
9 Wanjh Herod yimeng, “Adju, nawu John wanjh nungka ngakomdjobkeng, dja kaluk nangale nuk nahni nabuyika ngahwobekkan kuhni bu kunbubuyika kayime?” Wanjh nungka djareni binayi Jesus.
9 Mas Herodes disse: "João, eu decapitei! Quem, pois, é este de quem ouço essas coisas? " E procurava vê-lo.
10 Bu nawu apostles birrimdurndi kore Jesus wanjh birrimarnemulewam bu baleh bedda birrihyimi. Wanjh nungka benkang bedman birrikudji, birriwam darnkih kore kubolkkimuk kabolkngeyyo Bethsaida.
10 Ao voltarem, os apóstolos relataram a Jesus o que tinham feito. Então ele os tomou consigo, e retiraram-se para uma cidade chamada Betsaida;
11 Kaluk bu birrimirndewern bininj nawu munguyh birrikadjuyi, wanjh birriburrbom bu Jesus kumekbe birriwam, wanjh bedda warridj kumekbe birrimunkekadjungi. Wanjh nungka warnmakminj bu bennang, dja benkimey, wanjh yolyolmeng bedberre bu God Kawohrnan rowkkenh, dja benmarnbom nawu birridoweni.
11 mas as multidões ficaram sabendo, e o seguiram. Ele as acolheu, e falava-lhes acerca do Reino de Deus, e curava os que precisavam de cura.
12 Kaluk bu dungkolungi, nawu twelve bininj nuye birriwam kore nungka birrimarneyimeng, “Yibenmunkewemen nawu birrimirndewern ba kabirrire kore darnkih kubolkyahwurdbubuyika, dja mak kabbal kore manme kabirrihdudjeng kabirrihyo, ba kabindingalke nawu kabindiyiyo dja mak kabindiwon manme, dja ngadkunu karrihni kondah kore minj nangale kayo.”
12 Ao fim da tarde os Doze aproximaram-se dele e disseram: "Manda embora a multidão para que eles possam ir aos campos vizinhos e aos povoados, e encontrem comida e pousada, porque aqui estamos em lugar deserto".
13 Dja nungka yimeng bedberre, “Ngudda wanjh ngurrbenwo manme kabirringun.” Dja bedda birriyimeng, “Ngad minj manwern ngarrikarrme, ngarridjallodkarrme kunbidkudji buriddi, dja mak djenj bokenh ngarrikarrme. Yiddok ngarrire wanjh ngarrimang manme bedberre nawu birrimirndewern?”
13 Ele, porém, respondeu: "Dêem-lhes vocês algo para comer". Eles disseram: "Temos apenas cinco pães e dois peixes — a menos que compremos alimento para toda esta multidão".
14 Dja nawu birrihni wanjh birrimirndewern duninjh, dja nawu bininj wanjh darnkih five thousand. Wanjh Jesus benmarneyimeng bininj nuye nawu benhbukkabukkani, yimeng, “Mah, ngurrbenmarneyimen kabirriyerrkan, kaluk ngurrbenbebbehmirndemornnamen fifty kore kumirndebubuyika rowk.”
14 ( E estavam ali cerca de cinco mil homens ). Mas ele disse aos seus discípulos: "Façam-nos sentar-se em grupos de cinqüenta".
15 Wanjh kunmekbe bindimarneyimeng dja birriyerrkang rowk.
15 Os discípulos assim fizeram, e todos se assentaram.
16 Wanjh Jesus mey manbu five buriddi dja mak djenj bokenh, wanjh nungka bolknang kaddum biburlumeng kornkumo, bakkeng rowk, wanjh benwong nawu bininj nuye bu bindiwoni nawu birrimirndewern bininj.
16 Tomando os cinco pães e os dois peixes, e olhando para o céu, deu graças e os partiu. Em seguida, entregou-os aos discípulos para que os servissem ao povo.
17 Wanjh nawu birriwern rowk birringuneng dja birriworrkminj. Wanjh Jesus nuye bininj birrimoyhmey manwern mandawh manbu birribawong, kaluk twelve baskets birribarlkeng.
17 Todos comeram e ficaram satisfeitos, e os discípulos recolheram doze cestos cheios de pedaços que sobraram.
18 Kaluk bu Jesus dingihdi yiwarrudj nakudjihkudji, dja bininj nuye nawu benhbukkabukkani bedda warridj birridjarrkni. Wanjh nungka bendjawam, “Nawu bininj birrimirndewern ngaye yimankek kabirriyime nangale?”
18 Certa vez Jesus estava orando em particular, e com ele estavam os seus discípulos; então lhes perguntou: "Quem as multidões dizem que eu sou? "
19 Wanjh birriwokmey, “Ngudda yimankek kabirriyime John nawu benkukdjuhkeyi, nawu mak yikahwi kabirriyime yimankek ngudda Elijah, dja nawu birribadbuyika kabirriyime bu ngudda nakudji prophet nawu korroko birriwokmulewani God wanjh yawoyhmimbiminj.”
19 Eles responderam: "Alguns dizem que és João Batista; outros, Elias; e, ainda outros, que és um dos profetas do passado que ressuscitou".
20 Wanjh Jesus yimeng, “Dja ngudda yimankek ngurriyime ngaye nangale?” Wanjh Peter biwokmey Jesus, yimeng, “Ngudda nawu Christ, nawu God nuye.”
20 "E vocês, o que dizem? ", perguntou. "Quem vocês dizem que eu sou? " Pedro respondeu: "O Cristo de Deus".
21 Wanjh Jesus benwokrayekwong duninjh, “Yuwn nangale ngurrbenmarneyime bu kuhni ngaye Christkenh.”
21 Jesus os advertiu severamente que não contassem isso a ninguém.
22 Dja mak yimeng, “Kayingkihwokdjedjenyo bu ngaye nawu Bininj Duninjh, kaluk ngadjaldjakbekkan duninjh kore nawu dabborrabbolk, dja warridj nawu birrikihkimuk priest, dja nawu kabindibukkabukkan mankarre. Bu bedda ngandirohrokme rowk, ngandikukmunkewe yiman ngaye ngayeng rerrih, kaluk ngandibun ngarrowen. Dja kaluk bu kunbarnangarra danjbik God nganyawoyhdolkkayhwe kore ngayawoyhmimbimen.”
22 E disse: "É necessário que o Filho do homem sofra muitas coisas e seja rejeitado pelos líderes religiosos, pelos chefes dos sacerdotes e pelos mestres da lei, seja morto e ressuscite no terceiro dia".
23 Wanjh Jesus benmarneyimeng bedda rowk, “Bu bininj kadjare nganmunkekadjung, wanjh namekbe nanu djalmarrkbaworrimen nawu nungan kadjare, dja bu malaywibubuyika rowk munguyh wanjh yiman rerrih dulkngorrka nuye kore yiman kakanjkurrmerren rerrih, dja ngaye nganmunkekadju.
23 Jesus dizia a todos: "Se alguém quiser acompanhar-me, negue-se a si mesmo, tome diariamente a sua cruz e siga-me.
24 Dja nawu kadjare nungan kanahnarren kakanjngehkerren, wanjh nanu kaluk kadjaldowen, dja nawu nungan kamarrkbaworren yiman kakanjkurrmerren ngayekah, wanjh nanu kaluk kangehkerren.
24 Pois quem quiser salvar a sua vida a perderá; mas quem perder a vida por minha causa, este a salvará.
25 Dja njale kaluk kakarrme bininj nawu yiman yehyeng rowk kamang nawu kurorrekenh, dja bu nungan kadjalwarreworren kamunkewerren kubolkwarre?
25 Pois que adianta ao homem ganhar o mundo inteiro, e perder-se ou destruir a si mesmo?
26 Dja nawu kayemengalme ngayekenh, dja mak kunwokkenh ngardduk bu ngahwokdi, namekbe nanu kaluk ngaye nawu Bininj Duninjh ngayemanwali ngamarneyeme, bu ngaye ngamre kunmakmak dorrengh ngardduk, dja mak kunmakmak nuye Kornkumo ngardduk, dja mak bedberre kunmakmak nawu birrimakkaykenh angel.
26 Se alguém se envergonhar de mim e das minhas palavras, o Filho do homem se envergonhará dele, quando vier em sua glória e na glória do Pai e dos santos anjos.
27 Dja ngayime ngudberre woybukkih bu yikahwi nawu kondah karrihdi kaluk minj kabirribangmedowen kore kabirrinan werrk bu God Kawohrnan rowk.”
27 Garanto-lhes que alguns que aqui se acham de modo nenhum experimentarão a morte antes de verem o Reino de Deus".
28 Bu kuhni Jesus benmarneyimeng wanjh kaluk bu darnkih kunkodjke eight, wanjh nungka Jesus warddebidbom karri yiwarrudj, dja mak benmey Peter, John, dja James, dja birridjarrkwam.
28 Aproximadamente oito dias depois de dizer essas coisas, Jesus tomou consigo a Pedro, João e Tiago e subiu a um monte para orar.
29 Kaluk bu Jesus dingihdi yiwarrudj wanjh kebbuyikaminj dja kunmadj nawu djongbuhdjongbuyindi wanjh madjbeleminj duninjh yiman kayime namarrkon kamwayhke.
29 Enquanto orava, a aparência de seu rosto se transformou, e suas roupas ficaram alvas e resplandecentes como o brilho de um relâmpago.
30 Kaluk kumekbe benebokenh bininj benebebmeng, kaluk bedda wanjh Moses dja Elijah
30 Surgiram dois homens que começaram a conversar com Jesus. Eram Moisés e Elias.
31 Wanjh bedda benedjalbebmeng God nuye kunmakmak dorrengh, dja birriwokdi ngarre bu ngokko darnkih kamarnbuyindan kore Jesus kakurduyime bu karrowenkenh kore Jerusalem.
31 Apareceram em glorioso esplendor, e falavam sobre a partida de Jesus, que estava para se cumprir em Jerusalém.
32 Kaluk Peter dja nawu birrihni wanjh birrimimdulmukminj duninjh, wanjh bu birrimimbayhmeng birrinang Jesus nuye kunmakmak bu kukbami, dja mak bindinang benemekbe bininj nawu Jesus birridjarrkdi.
32 Pedro e os seus companheiros estavam dominados pelo sono; acordando subitamente, viram a glória de Jesus e os dois homens que estavam com ele.
33 Wanjh bu benemekbe bininj benebalhbawoni Jesus, wanjh Peter bimarneyimeng Jesus, “Ngudda nawu kanmarnewohrnan, wanjh kamak bu ngad karridi, wardi ngarridjurlebu danjbik, mandjurlekudji ngudda ke, dja mandjurlekudji Moses nuye, dja mak mandjurlekudji Elijah nuye.” Dja nungka minj burrbuyi bu baleh yimi bu wokdi.
33 Quando estes estavam se retirando, Pedro disse a Jesus: "Mestre, é bom estarmos aqui. Façamos três tendas: uma para ti, uma para Moisés e uma para Elias". ( Ele não sabia o que estava dizendo. )
34 Dja bu kuhni balhwokdi wanjh kunngol benmarnebebmeng, yiman rerrih benkukbarrkbom dja birrikeleminj bu birringolngimeng.
34 Enquanto ele estava falando, uma nuvem apareceu e os envolveu, e eles ficaram com medo ao entrarem na nuvem.
35 Wanjh birribekkang nakudji wokdanj kungolbeh yimeng, “Nanih wanjh Beywurd ngardduk, nawu ngaye ngadjarrngbom, nungka wanjh ngurribekka.”
35 Dela saiu uma voz que dizia: "Este é o meu Filho, o Escolhido; ouçam a ele! "
36 Wanjh balwokdanj kaluk birrinang Jesus nadjalkudji dingihdi. Wanjh bedda birringurdmeng, minj nangale birribangmemarneyimeninj bu baleh bedman birrinang.
36 Tendo-se ouvido a voz, Jesus ficou só. Os discípulos guardaram isto somente para si; naqueles dias, não contaram a ninguém nada do que tinham visto.
37 Wanjh malaywi bu birriwarddekoluy wanjh birrimirndewern duninjh birridabkeng Jesus.
37 No dia seguinte, quando desceram do monte, uma grande multidão veio ao encontro dele.
38 Kaluk kunmekbe nakudji bininj nawu kumekbe birrimirnderri wanjh kayhmeng, yimeng, “Ngudda nawu kanbukkabukkan, djawahdjawan bu yinan ngardduk beywurd, dja nungka wanjh nadjalkudji duninjh wurdyaw ngardduk,
38 Um homem da multidão bradou: "Mestre, rogo-te que dês atenção ao meu filho, pois é o único que tenho.
39 dja namalngwarre kabihmang dja kunu kadjalwohkayhme, wanjh namalngwarre kabimarnbun kakukbarlbarlme, kaluk kahnunjdjabun. Nahni namalngwarre kamdurndeng munguyh, dja wanjh kawernhwarrewon dja karrowen!
39 Um espírito o domina; de repente ele grita; lança-o em convulsões e o faz espumar; quase nunca o abandona, e o está destruindo.
40 Dja ngaye ngabendjaldjawani bininj nawu ngudda ke yibenhbukkabukkan, ngadjareni bedda birribebkemeninj namekbe namalngwarre, dja wanjh birridulkarreyawarreni birribarabom.”
40 Roguei aos teus discípulos que o expulsassem, mas eles não conseguiram".
41 Wanjh Jesus yimeng, “Ngudda nawu bolkkime ngurrimimbi, nawu minj ngurriwoybukwon God, dja mak ngurridjaldjare kunwarre, kaluk baleh kayime karridjarrkni, dja baleh kayime madbun ngudberre bu yimankek ngurriwoybukwon?” Wanjh bimarneyimeng nawu kornkumo, “Mah. Yimka nawu beywurd ke kondah.”
41 Respondeu Jesus: "Ó geração incrédula e perversa, até quando estarei com vocês e terei que suportá-los? Traga-me aqui o seu filho".
42 Bu wurdyaw bu balhrey, namekbe namalngwarre biwohkukburriweng dja bimarnbom kukbarlbarlmeng. Wanjh Jesus birruy namekbe namarnde, wanjh bimarnbom wurdyaw, dja birrurndiweng kore kornkumo.
42 Quando o menino vinha vindo, o demônio o lançou por terra, em convulsão. Mas Jesus repreendeu o espírito imundo, curou o menino e o entregou de volta a seu pai.
43 — ausente —
43 E todos ficaram atônitos ante a grandeza de Deus. Estando todos maravilhados com tudo o que Jesus fazia, ele disse aos seus discípulos:
44 “Ngurriwernhbekka manih manu kunwok bu marneyime bolkkime, ngurridahkendo kukodjkulu, dja ngaye nawu Bininj Duninjh ngokko darnkih ngandikukweykan kore bininj.”
44 "Ouçam atentamente o que vou lhes dizer: o Filho do homem será traído e entregue nas mãos dos homens".
45 Wanjh kuhni bu Jesus benmarneyimeng, bedda minj birrimenmayi dja mak manu kunwok benmarnewarlkkayindi ba minj birriwernhburrkburrkbekkayi, dja mak birrikeleni bu birridjawayi kuhni kunwokkah wernhmulewayi.
45 Mas eles não entendiam o que isso significava; era-lhes encoberto, para que não o entendessem. E tinham receio de perguntar-lhe a respeito dessa palavra.
46 Kaluk Jesus nuye benbukkabukkani, wanjh bedda birridangwerreni birridjawarreni bu nangale kore bedda kaluk kabenmarnekukdokme nawu birribuyika bedberre.
46 Começou uma discussão entre os discípulos, acerca de qual deles seria o maior.
47 Wanjh bu nungan Jesus burrbom bedman bedberre bu birriburrbuhburrbuni kukange bedberre, wanjh nungka bimey nakudji wurdyaw, wanjh binameng kore nungka nuye kungurrird.
47 Jesus, conhecendo os seus pensamentos, tomou uma criança e a colocou em pé, a seu lado.
48 Wanjh benmarneyimeng, “Nangale nawu kabikimang nahni wurdyaw kore kunngey ngayekah, wanjh kunu ngaye ngankimang, dja nangale nawu ngaye ngankimang, wanjh kabikimang warridj nawu ngaye nganmunkeweng. Kaluk bininj nawu nadjalyahwurd dja nawu kamre yerre ngudberre, nungka wanjh namekbe nanu nawu ngunbalmarnekukdokme ngudberre.”
48 Então lhes disse: "Quem recebe esta criança em meu nome, está me recebendo; e quem me recebe, está recebendo aquele que me enviou. Pois aquele que entre vocês for o menor, este será o maior".
49 John wokdolkkang, yimeng, “Ngudda nawu kanmarnewohrnan ngadberre, ngad ngarrinang nakudji bininj nawu ngunhngeybuni dja benhbebkeyi namarnde, dja ngad ngarringurdkemeninj bu minj nungka dorrengh ngundidjarrkmunkekadjung.”
49 Disse João: "Mestre, vimos um homem expulsando demônios em teu nome e procuramos impedi-lo, porque ele não era um dos nossos. "
50 Wanjh Jesus bimarneyimeng, “Yuwn ngurringurdke, dja bininj nawu minj ngunyiwirrihme bu ngurrihkurduyime, wanjh yiman rerrih nungka ngunbidyikarrme.”
50 "Não o impeçam", disse Jesus, "pois quem não é contra vocês, é a favor de vocês".
51 Kaluk bu darnkih kumhrey nuye Jesus God kabiwayhke kabikan kaddum heaven, nungka Jesus njilngbekkarrinj bu kunmekbe djahdjalley kore Jerusalem.
51 Aproximando-se o tempo em que seria elevado ao céu, Jesus partiu resolutamente em direção a Jerusalém.
52 Wanjh nungka benmunkeweng yikahwi bininj kabirriyingkihdokme nawu birrimarnekani kunwok. Bedda birriwam birribebmeng kore kubolkyahwurd, kaluk kunred bedberre bininj nawu Samariahbeh, kumekbe birribebmeng birriyingkihmarnebolkmarnbuyi.
52 E enviou mensageiros à sua frente. Indo estes, entraram num povoado samaritano para lhe fazer os preparativos;
53 Dja bininj nawu birrihni kumekbe kunred wanjh bedda minj birrikimayi Jesus, dja birriburrbom nungka Jesus njilngbekkarrinj rengehrey Jerusalem.
53 mas o povo dali não o recebeu porque se notava em seu semblante que ele ia para Jerusalém.
54 Wanjh James dja John nawu nuye Jesus benbenehbukkabukkani, bu bedda benenang kunmekbe birriyimeng, wanjh beneyimeng, “Ngudda nawu Yiwohrnan Rowk, ngudda yidjare ngad ngarrimarnekayhme kunak kamkolung kaddumbeh kabenkukkinje rowk?”
54 Ao verem isso, os discípulos Tiago e João perguntaram: "Senhor, queres que façamos cair fogo do céu para destruí-los? "
55 Dja Jesus balborledmeng benbeneduy.
55 Mas Jesus, voltando-se, os repreendeu, dizendo: "Vocês não sabem de que espécie de espírito são, pois o Filho do homem não veio para destruir a vida dos homens, mas para salvá-los";
56 Wanjh kunmekbe birribaldjalley kore kunredbuyika kubolkyahwurd.
56 e foram para outro povoado.
57 Bu birribalhrey kore manbolh, kaluk nakudji bininj biwohmarneyimeng Jesus, “Ngaye munkekadjung ngudda bu baleh yarrkka yire.”
57 Quando andavam pelo caminho, um homem lhe disse: "Eu te seguirei por onde quer que fores".
58 Dja Jesus bimarneyimeng, “Nawu dalkken kakarrme kudjorlok kore kayo, dja nawu mayhmayh kawelyi warridj red kakarrme red, dja ngaye nawu Bininj Duninjh minj ngabolkkarrme ngayeman ngardduk bu ngakodjkeyo.”
58 Jesus respondeu: "As raposas têm suas tocas e as aves do céu têm seus ninhos, mas o Filho do homem não tem onde repousar a cabeça".
59 Dja Jesus bimarneyimeng nabuyika bininj, “Kanmunkekadju.” Dja nungka yimeng, “Nawu Yiwohrnan, kanmunkewemen werrk ba ngare ngakukdudjeng kornkumo ngardduk.”
59 A outro disse: "Siga-me". Mas o homem respondeu: "Senhor, deixa-me ir primeiro sepultar meu pai".
60 Wanjh Jesus bimarneyimeng, “Yibawo, dja nawu yiman bedman birridowerrinj rerrih, bedda wanjh bindikukdudjimen nawu bindimarnedoweng. Dja nguddanu, yidjallay, yibenbengdayhke bininj bu God Kawohrnan rowk.”
60 Jesus lhe disse: "Deixe que os mortos sepultem os seus próprios mortos; você, porém, vá e proclame o Reino de Deus".
61 Kaluk bininj nabuyikawali yimeng, “Ngaye wanjh munkekadjung ngudda, ngudda nawu Yiwohrnan, dja kanmunkewemen werrk, ngabenwoknan nawu kured kabirrihni.”
61 Ainda outro disse: "Vou seguir-te, Senhor, mas deixa-me primeiro voltar e me despedir da minha família".
62 Jesus bimarneyimeng, “Bininj nawu bidkurrmerrinj kore kundulk dedjdjingmey kabolkkarung mandjad, dja munguyh kahborledme kahbolknan rerre, wanjh nakka minj namak bu yimankek kahdurrkmirri kore God Kawohrnan rowk.”
62 Jesus respondeu: "Ninguém que põe a mão no arado e olha para trás é apto para o Reino de Deus".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.