Mateus 12

Fhe Bakɨmen Kaman Kameŋ (GEB) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Zumgum Sabat raa mben Zisas wit mɨni mbave shɨrav vui. Ana vuim, ana phorga rui gumgi ana phorga vov, mbe thihegap, mba wit vhɨgi mbari korav nta pav vui.
1 Por aquele tempo, em dia de sábado, passou Jesus pelas searas. Ora, estando os seus discípulos com fome, entraram a colher espigas e a comer.
2 Mbe nta pav vuim, mba Fherasiŋ mbari mbe gangiap khaŋ Zisas ga nzuai, “Ndu khar ganɨ. Ndu phorga rui gumgi, mbe Sabatar muungeŋ thɨvigi tɨv, mbe ne mbui.”
2 Os fariseus, porém, vendo isso, disseram-lhe: Eis que os teus discípulos fazem o que não é lícito fazer em dia de sábado.
3 Mbe maaŋ nzuaim, Zisas mbe ŋgarkarav khaŋ mbe nzuai, “Ee, nde mba Devit fhum muuŋgi bigeŋ mbe ne khergim, ne ki, nde ne gangi fhuv thi? Devit fhum, won kɨvntogi kov, mbe thihegap muuŋgi.
3 Mas Jesus lhes disse: Não lestes o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Devit mbaram vov Fhe Bakɨme Phena vhen vergap, mbe Fhe Bakɨme nɨma ndarigi vikntuu, ana nta pav, vhɨra won kɨvntogi kua mbegi. Mba vikntuu harigi gumgi mbɨrgeŋ thɨvigi vikntuu ma. Mba vikntuu Fhe Bakɨme rotu gari gumgi nduarira pi vikntuu ma.
4 Como entrou na Casa de Deus, e comeram os pães da proposição, os quais não lhes era lícito comer, nem a ele nem aos que com ele estavam, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Maaŋ muuŋgiap, nde vhɨra mba Moses Fhe Bakɨme ana suaŋgi tɨvi ki gap, nde vhɨra ana gangi fhuv thi? Mba tɨvi khaŋ suaŋgi, mba Fhe Bakɨme rotu gari gumgi, mbe Sabatar ŋgarɨri. Mbe mba tɨva mbuav, mbe Sabat tɨva khiŋgia thɨgi, mbe ne mbuav, mbe ne nzuav simtɨga ndi fhu.
5 Ou não lestes na Lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo violam o sábado e ficam sem culpa? Pois eu vos digo:
6 Gu nde nzuai, ntige khar ki bigɨn, ana guigira Fhe Bakɨme Phena kambarigi.
6 aqui está quem é maior que o templo.
7 Nde maaŋ muuŋgip, tuituigip Fhe Bakɨme buni vhuuiŋ ki gavar ana buni vhuuiŋ nɨɨŋge kaŋgirga, nde tuituigip mba bigi kaŋgirga, ‘Gu nde fhura Fhe Bakɨme nzuav shama mbui shaa, gu nta vuzvugi fhu. Gu vuzvugi, nde tɨvir vhuuin harigi gumgi gu mbigir muuŋgiri.’ Nde maaŋ muuŋv, nde fhura simtɨgar simtɨk ki fhuv gumgi gu mbigir nɨɨnga fhu.
7 Mas, se vós soubésseis o que significa:
8 Ne khaŋ muuŋgi, Fhe Bakɨme Guma Guar, ana Sabat gari Guma Bakɨme ma.”
8 Porque o Filho do Homem é senhor do sábado.
9 Zisas mba bunin mbe suaŋgia thugap, ana mba ŋaneŋ thav vov, mbe Fhe Bakɨme buni vhuuiŋ mbararagi phena vhen vergi.
9 Tendo Jesus partido dali, entrou na sinagoga deles.
10 Mba phena vhen hareŋ rimgi guma mbe ki. Mba tugen, gumgi mbari Zisas ga suaŋv suan zav tuavi ndi garav ki. Mbe maaŋ muuŋgiap, kha nzambaran ana muuŋgi, “Ndu Sabatar kha rɨɨi guman kurarga ne, ne Sabatar tɨva khiŋgia thɨgi o, fhu?”
10 Achava-se ali um homem que tinha uma das mãos ressequida; e eles, então, com o intuito de acusá-lo, perguntaram a Jesus: É lícito curar no sábado?
11 Mbe mba nzambaran Zisas ga muuŋgim, Zisas khaŋ mbe nzuai, “Maaŋ muuŋgip, nde rɨgar guma the, ana sipsip the Sabatar mbok thɨgɨrga, nde kaŋgi, mba guma ana Sabatar wo sipsip suirav ana sigirga.
11 Ao que lhes respondeu: Qual dentre vós será o homem que, tendo uma ovelha, e, num sábado, esta cair numa cova, não fará todo o esforço, tirando-a dali?
12 Nde khueŋ kaŋgi, guma ana guigira sipsip kambarigi. Maaŋ muuŋgiap, nza Sabatar tɨvar vhuuaŋ mbui ne, ne Sabatar tɨva khiŋgi fhuvara.”
12 Ora, quanto mais vale um homem que uma ovelha? Logo, é lícito, nos sábados, fazer o bem.
13 Ana maaŋ mbe suaŋgia thugap khaŋ mba hareŋ rimgi guma ga nzuai, “Ndu wo hareŋ ndegɨ.” Ana maaŋ nzuaim, mba guma wo hareŋ ndegim, ana hareŋ taagia nzerigi. Mba hareŋ nzerav, mba harigi hara vhuueŋra fara muuŋgi.
13 Então, disse ao homem: Estende a mão. Estendeu-a, e ela ficou sã como a outra.
14 Zisas ana kurigim, mba Fherasiŋ ne nzuav mba phena thav kɨrar hegap, wari fugap, Zisas shogirim, ana rimgirga tuavi ndi gari.
14 Retirando-se, porém, os fariseus, conspiravam contra ele, sobre como lhe tirariam a vida.
15 Zisas mba Fherasiŋ ana muun za mbui bigeŋ, ana ne kaŋgi. Ana maaŋ muuŋgiap, mba ŋgu thav vugi. Ana vuim, gumgi gu mbigi vhɨrve ana zɨn vui. Mbe ana zɨn vuim, ana rɨɨi gumgi gu mbigir vhɨrve, ana mben kurkurav mbe mbuim, mben rɨmrɨɨ vhɨzgi.
15 Mas Jesus, sabendo disto, afastou-se dali. Muitos o seguiram, e a todos ele curou,
16 Zisas mben kurkurav, kama havharan wo bun harigi ntɨɨri ga suangen mbe thɨvigi.
16 advertindo-lhes, porém, que o não expusessem à publicidade,
17 Zisas mba tɨvar mbe mbui, ne guigira mba Fhe Bakɨmen kamthooŋ guma Aisaia suaŋgi kameŋra zɨn vugi. Aisaia fhum khaŋ suaŋgi,
17 para se cumprir o que foi dito por intermédio do profeta Isaías:
18 “Khe nan ŋaara guma ma. Gu nduara ana farasarigi. Gu guigira ana vuzvugiap, nan ndava vhee guigira ana ndikndigi. Gu won Ŋina Ŋaarar ana nɨɨŋgirga. Ana harigi fhain ki gumgi gu mbigi, gu tɨvar vhuun mben muuŋv, taagi mbe ndirga ne bun mbe suanga.
18 Eis aqui o meu servo, que escolhi, o meu amado, em quem a minha alma se compraz. Farei repousar sobre ele o meu Espírito, e ele anunciará juízo aos gentios.
19 Ana ntarar muuŋv kama bakɨmen fhura suanga fhuvara. Kha gumgi gu mbigi, mbe ana mbarararim, ana fhura tuavi rɨksɨgivigen kɨv buni suaŋgirga fhu.
19 Não contenderá, nem gritará, nem alguém ouvirá nas praças a sua voz.
20 Ne khaŋ muuŋgi, vurun mbɨrav phɨrɨ za mbuim, ana za ana phɨrgirga tuktɨgi fhuvara. Ana vhɨra tuituigiap shi fhuv ram, ana ana ŋguigirga fhu. Ana ŋgarɨv kɨv, ana guigira tɨvar vhuuŋ guarara ndi kɨra khɨngirga.
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará a torcida que fumega, até que faça vencedor o juízo.
21 Ana maaŋ muunga mba harigi fhain ki gumgi gu mbigi, mbe ana khothɨgɨp ana rargɨ kɨrim, ana taagi mbe ndirga.”
21 E, no seu nome, esperarão os gentios.
22 Mba tugen, gumgi mbari, mbe ŋina mbatɨk vhen ndagi guma mbe ndigap ana han zi. Mba guma, ana rɨmani mbatɨgiap, vhɨra thɨni mpɨrav buni nzuai fhu. Mbe ana kov Zisas han zɨgim, Zisas ana kurigim, ana buni nzuav, vhɨra ana rɨmani nzerigim, ana gari.
22 Então, lhe trouxeram um endemoninhado, cego e mudo; e ele o curou, passando o mudo a falar e a ver.
23 Zisas maaŋ mba guma ga muuŋgim, mba gumgi gu mbigi ne gangiap, ŋgava mbatɨga muuŋgiap khaŋ nzuai, “Ana Devitan kam fhuve?”
23 E toda a multidão se admirava e dizia: É este, porventura, o Filho de Davi?
24 Mbe maaŋ nzuaim, mba Fherasiŋ mba bigeŋ mbararagiap, mbe khaŋ ana nzuai, “Mba guma, ana Bersebur ŋkasŋkan panan mba ŋiniŋgi mbatɨgi ga vharvharigi. Bersebur ana ŋiniŋgi mbatɨgir guman pan ma.”
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, murmuravam: Este não expele demônios senão pelo poder de Belzebu, maioral dos demônios.
25 Mbe mba suambarar Zisas ga mbuim, ana mbe ndɨkndɨgi kaŋgiap, khaŋ mbe nzuai, “Maaŋ muuŋgip, ŋgu bakɨ the rɨgɨra wari shɨrav wari shogɨrga, mba ŋgu bakɨme guigira mbatɨgirga. Maaŋ muuŋgip, vhɨra ŋgu bakɨ the o, phena bavira ki ntɨɨri, mbe rɨgɨra wari shɨrav wari shogɨrga, mba ŋgu bakɨme gum phen mbara muuŋgip za mbatɨgirga.
25 Jesus, porém, conhecendo-lhes os pensamentos, disse: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e toda cidade ou casa dividida contra si mesma não subsistirá.
26 Mba khesharigi tɨvara, Satan taagip wora vharvhararga, ana ntɨɨri mbe rɨgɨra wari shararga.
26 Se Satanás expele a Satanás, dividido está contra si mesmo; como, pois, subsistirá o seu reino?
27 Maaŋ muuŋgip, Bersebur guigira nan kurkurarga, gu kha ŋiniŋgi mbatɨgi ga vharvhararga. Maaŋ muuŋgi, the nde ntɨɨrir kurkurigim, mbe ŋiniŋgi mbatɨgi ga vharvharigi? Nde ntɨɨri, mbe nduarira nde suanga, nde buni, nta guigira nzerigi fhuvara.
27 E, se eu expulso demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
28 Maaŋ muuŋgip, Fhe Bakɨmen Ŋina Ŋaar nan kurkurigim, gu ŋiniŋgi mbatɨgi ga vharvharigi, nde kaŋgiri, Fhe Bakɨme nde garim, nde ana piin ki tɨv nden hɨgi.
28 Se, porém, eu expulso demônios pelo Espírito de Deus, certamente é chegado o reino de Deus sobre vós.
29 “Guma the ram muuŋgip, guma ŋkasŋka the phena vhen ŋgirgɨp, ana phena vhen ki bigi kɨmgirie? Ana maaŋ muun saŋv, ana fharav mpiiŋ havhara ndigip, mba guma kegɨp, ana ndi khɨngirga. Ana maaŋ muuŋgip, ana za mba guma phenan ki bigi ndirga.
29 Ou como pode alguém entrar na casa do valente e roubar-lhe os bens sem primeiro amarrá-lo? E, então, lhe saqueará a casa.
30 “Guma nan kɨvntok fhuv, ana panan na ki. Guma nan kurav, kha gumgi gu mbigi fugfugi fhu, ana mbe zɨtɨgim, mbe rav tamtam vui.
30 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
31 “Maaŋ muuŋgiap, gu nde nzuai, Fhe Bakɨme gumgi gu mbigi mbui tɨvi mbatɨgi gum mbe Fhe Bakɨme nzuai buni mbatɨgi, ana za nta vhɨzgirga. Maaŋ muuŋgip, guma the buna mbatɨga thuen Fhe Bakɨme Ŋina Ŋaara suaŋgirga, mba buna mbatɨgeŋ, Fhe Bakɨme ne vhɨzgirga fhu.
31 Por isso, vos declaro: todo pecado e blasfêmia serão perdoados aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Guma maaŋ muuŋgip, buna mbatɨga thuen Fhe Bakɨmen Guma Guara suaŋgirga, Fhe Bakɨme mba guma buneŋ, ana ne vhɨzgirga. Guma buna mbatɨgen ana Ŋina Ŋaara suaŋgirga, mba guma, Fhe Bakɨme, ana ana Ŋina Ŋaara suaŋgi buna mbatɨgeŋ, ana ntige ne vhɨzgirga fhu, ana zumgum vhɨra ne vhɨzgirga fhu.”
32 Se alguém proferir alguma palavra contra o Filho do Homem, ser-lhe-á isso perdoado; mas, se alguém falar contra o Espírito Santo, não lhe será isso perdoado, nem neste mundo nem no porvir.
33 Zisas mba bunin mbe nzua vov khaŋ mbe nzuai, “Maaŋ muuŋgip, khan vhuuŋ, ana vhɨgi vhuuiŋ mbai. Maaŋ muuŋgip, kha mbatɨk, ana vhɨgi vhɨra mbatɨgi. Gumgi khira vhɨgi gangiap, mbe khaŋ nzuai, ana khan vhuuŋ ma o, ana kha mbatɨk ma.
33 Ou fazei a árvore boa e o seu fruto bom ou a árvore má e o seu fruto mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 Nde gumgi mbatɨgi, nde kurigi mbatɨgi fara muuŋgi. Nde ram muuŋgip buni vhuuiŋ suaŋrie? Nde wari wo ndavi vheri givav ki buni, nde ntara nzuai. Guma, ana wo ndava vhen givav ki ndɨkndɨgi, ana nta nzuai.
34 Raça de víboras, como podeis falar coisas boas, sendo maus? Porque a boca fala do que está cheio o coração.
35 Guman vhuuŋ, ana ndɨkndɨgi vhuuiŋ givav ana ndava vhen ki. Ana maaŋ muuŋgiap tɨvar vhuuaŋ mbui. Guma mbatɨk, ana ndɨkndɨgi mbatɨgi ana ndava vhen givav ki. Ana maaŋ muuŋgiap, ana tɨvi mbatɨgi ga mbui.
35 O homem bom tira do tesouro bom coisas boas; mas o homem mau do mau tesouro tira coisas más.
36 “Gu nde nzuai, mba Fhe Bakɨme za kha nuianan ki gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi mbatɨgi ga suaŋv mbe suanga tuga sarigi. Ana mba tugar, ana mba gumgi gu mbigi suaŋgi buni mbatɨgi ga ndɨkndɨgɨp mbe suanga.
36 Digo-vos que de toda palavra frívola que proferirem os homens, dela darão conta no Dia do Juízo;
37 Ndu nzuai bunira, Fhe Bakɨme khaŋ ndu suanga, ‘Ndu tɨvar vhuuaŋ mbui guma ma.’ Ndu nzuai bunira Fhe Bakɨme khaŋ ndu suanga, ‘Ndu guma mbatɨk ma.’ ”
37 porque, pelas tuas palavras, serás justificado e, pelas tuas palavras, serás condenado.
38 Mba tugen Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgi mbari gum Fherasiŋ gumgi mbari khaŋ Zisas ga nzuai, “Guman Rum, ndu Fhe Bakɨme nduara mbui bigɨna bakɨ thueŋ muuŋgirim, nza gangip kaŋgirga, ndu Fhe Bakɨmen ŋaara mbui.”
38 Então, alguns escribas e fariseus replicaram: Mestre, queremos ver de tua parte algum sinal.
39 Mbe maaŋ nzuaim, Zisas khaŋ mbe nzuai, “Ntige kha tugen ki gumgi gu mbigi, mbe gumgi gu mbigi mbatɨgi ma. Mbe mirikor the gangirga tuktɨgi fhuvara. Mbe za mirikor mbe gangi. Mba mirikor Fhe Bakɨme kamthooŋ guma Zona ne muuŋgi.
39 Ele, porém, respondeu: Uma geração má e adúltera pede um sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o do profeta Jonas.
40 Zona raa phuni khegene, maaŋ phuni khegenen mba mbɨgama bakɨme ndava vhen kegi. Mba tɨvara Fhe Bakɨme Guma Guar, ana vhɨra raa phuni khegene maaŋ phuni khegenen kha nuiana vhen kegɨrga.
40 Porque assim como esteve Jonas três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim o Filho do Homem estará três dias e três noites no coração da terra.
41 Fhe Bakɨme zumgum kha nuianan ki gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi mbatɨgi ga suaŋv mbe suanga tuga sarigi. Ana zumgum mbe suanga tugar, mba fhum Ninivan kegi gumgi gu mbigi, mbe Fhe Bakɨme nɨman thivgip, mbe kha tugen kegi gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi bun suanga. Mba Ninivan ki gumgi, mbe khaŋ muuŋgi. Mbe Zona vov Fhe Bakɨme buni vhuuiŋ bun mbe nzuaim, mbe ndavi dorgi. Nde ntigem guma mbe nde rɨgar ki, mba guma, ana guigira Zona kambarigi.
41 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
42 Fhe Bakɨme mba tugen kha nuianan ki gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi mbatɨgi ga suaŋv mbe suanga, mba tugen saut fhain ki kuin, ana vhɨra hɨp Fhe Bakɨme nima thɨgɨp, ntige kha tugen ki gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi mbatɨgi bun suanga. Ne khaŋ muuŋgi, mba kuin ana za kha nuian vhɨzi tɨva guarara ki kuin ma. Ana Soromon won ndɨkndɨgi vhuuiŋ bun suaŋrim, ana nta mbarara zav zɨgi. Ntigem, khar ki guma mbe, ana guigira Soromon kambarigi.”
42 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com esta geração e a condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
43 Zisas mba bunin mbe nzua vov khaŋ mbe nzuai, “Ŋina mbatɨk guma mbe thav kɨrar hɨgap, vov ana gumgi ki fhu ŋanen vov, vhuksurga ŋani ndi gari. Ana maaŋ ganɨnga, ana ŋana vhuuŋ thueŋ gangi fhu.
43 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos procurando repouso, porém não encontra.
44 Ana maaŋ ganɨvra thav, ana taagi khaŋ suanga, ‘Gu taagi ŋgɨp, fhum wo kegi phenara kɨrga.’ Ana maaŋ suaŋgip, ana taagi zɨp, mba fhum kegi phena ganɨrim, mbe ana bigap, ana sɨɨŋgi. Bigi thari ana vhen ki fhuvara.
44 Por isso, diz: Voltarei para minha casa donde saí. E, tendo voltado, a encontra vazia, varrida e ornamentada.
45 Ana ana gangip, taagi ŋgɨp, harigi harathɨgi ŋiniŋgi mbatɨgi, mbe guigira ana kambarav tɨvi mbatɨgi ga mbui ntɨɨri ma, ana mben kuv zɨrga. Ana mbe kuv zɨv, mbe mba phena vhen ŋgirgɨp, mba phena vhen kɨrga. Mba guma, ana fharav maneŋ mbatɨgia kegi, ana ntigem, ana guigira za mbatɨgirga. Kha khesharigi tɨvara kha nuianan ki gumgi gu mbigi mbatɨgir hɨrga.”
45 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem torna-se pior do que o primeiro. Assim também acontecerá a esta geração perversa.
46 Zisas mba bunin mba gumgi gu mbigi vhɨrve ga nzuavra kim, ana niamuuŋ gum ana ŋgugi, mbe zav ana mba vhen ki phena thɨma thivi. Mbe ana suan za zegi.
46 Falava ainda Jesus ao povo, e eis que sua mãe e seus irmãos estavam do lado de fora, procurando falar-lhe.
47 Mbe zegim, guma mbe khaŋ Zisas ga nzuai, “Ndu mbarara! Ndun niamuuŋ gum ŋgugi, mbe ndu suan zav zegap kɨrar mbur ki.”
47 E alguém lhe disse: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem falar-te.
48 Mba guma maaŋ Zisas ga nzuaim, Zisas ana ŋgarkarav khaŋ ana nzuai, “Theiŋ nan niamuuŋ, gu theiŋ nan ŋgugi?”
48 Porém ele respondeu ao que lhe trouxera o aviso: Quem é minha mãe e quem são meus irmãos?
49 Ana nen ana nzuav, wo phorga rui gumgi gu mbigi farasarav khaŋ ana nzuai, “Ndu na niamuuŋ gu ntogi ganɨ.
49 E, estendendo a mão para os discípulos, disse: Eis minha mãe e meus irmãos.
50 Ne khaŋ muuŋgi, na Ndia kha Hevenan ki, guma o mbik ana nzuai vuzvugi zɨn vui, mba guma gu mbik nan ŋguk, gu bip gum, nan niamuuŋ ma.”
50 Porque qualquer que fizer a vontade de meu Pai celeste, esse é meu irmão, irmã e mãe.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.