Lucas 2
Fhe Bakɨmen Kaman Kameŋ (GEB) vs NTLH
1 Erisabet Zon Gumgi Ruai Guma ruagim, ana hɨgap ki. Mba tugivigen Sisar Agastas, ana mba Roman guman pan ki. Ana mbe gari guman pan kav, ana kha kama havhareŋ ndi tɨgi. Mba kameŋ khaŋ nzuai, “Nde kha Roman guman pan gari ŋguir ki gumgi gu mbigi, Rom gari guman pan zɨv za nde zɨri ndirga.”
1 Naquele tempo o imperador Augusto mandou uma ordem para todos os povos do Império. Todas as pessoas deviam se registrar a fim de ser feita uma contagem da população.
2 Mbe mba tugen Sisar Kuairinias ndim fagim, ana Siria fhaiŋ gari guman pan ki. Ana Siria gari guman pan kim, mbe fhara guarara, mba gumgi gu mbigi zɨri ndigi.
2 Quando foi feito esse primeiro recenseamento, Cirênio era governador da Síria.
3 Mba Rom gari guman pan mba kama havhareŋ ndi tɨgav khaŋ nzuai, “Nde kha Roman guman pan gari ŋguir ki gumgi gu mbigi, nde ŋgɨp tamtam harigi ŋguir kɨv, nde taagi ŋgɨp wari wo nzɨgi gum ndegi kegi ŋgu nɨɨŋgera ŋgegɨrim, Rom gari guman pan zɨv nde zɨri ndirga.” Mbe maaŋ suaŋgim, mbe taagia wari wo ŋguir vui.
3 Então todos foram se registrar, cada um na sua própria cidade.
4 Maaŋ muuŋgiap, Zosep Garirin ŋgu bisaneŋ Nasaretan kegap, khavgiap, Zudian won nzɨga Devita ŋgu bisaneŋ Betreheman ndai. Ana Devitan shɨk ma. Ana maaŋ muuŋgiap Betreheman ndai.
4 Por isso José foi de Nazaré, na Galileia, para a região da Judeia, a uma cidade chamada Belém, onde tinha nascido o rei Davi. José foi registrar-se lá porque era descendente de Davi.
5 Ana khavgiav ndav, ana vhɨra mbe ana ndim fagi muuŋ Maria, ana ndavar ki, ana vhɨra anan kov mani ndai. Maria vhɨra mba ndavar ki tara tɨrga tuk han mbarigi. Zosep maaŋ muuŋgiap anan kov mani ndai.
5 Levou consigo Maria, com quem tinha casamento contratado . Ela estava grávida,
6 Mani ndav Betreheman kav, Maria mba ndavar ki tar ana mbuim, ana ana ruagi.
6 e aconteceu que, enquanto se achavam em Belém, chegou o tempo de a criança nascer.
7 Maria maam won kama bara ruagiap, shagi fɨgir ana zigap, ana ndim mbe tor daa ndim vhazɨgi ndi suim, mbe pi kovsɨga khɨngi. Mani khaŋ muuŋgiap, vov mba tor daa phena kui. Mbe mba harigi ŋgui ndav Betreheman kui pheni za givigi.
7 Então Maria deu à luz o seu primeiro filho. Enrolou o menino em panos e o deitou numa manjedoura , pois não havia lugar para eles na pensão.
8 Mba tugen sipsivi gari gumgi mbari, mbe maan wo sipsivi garav, mba ŋgu bakɨme gaar mba tugi kɨrin ki.
8 Naquela região havia pastores que estavam passando a noite nos campos, tomando conta dos rebanhos de ovelhas.
9 Mbe wo sipsivi garav kim, Fhe Bakɨmen enser mbe mben hɨgi. Ana mben hɨgim, Fhe Bakɨmen ŋkasŋka vhava ŋaara fara muuŋgiap mbe shɨrav za mbe behuigi. Mbe mba vhava ŋaar mbe shɨrigim, mbe guigira rɨrɨva mbatɨga muuŋgi.
9 Então um anjo do Senhor apareceu, e a luz gloriosa do Senhor brilhou por cima dos pastores. Eles ficaram com muito medo,
10 Mbe rɨvim, mba Fhe Bakɨme enser khaŋ mbe nzuai, “Nde rɨvɨ thari. Gu buna vhuuŋ goreŋra ndiga nde ndi zi. Mba buna vhuueŋ za kha gumgi ga nzuai buneŋ ma. Kha buneŋ za kha gumgir muuŋgirim, mbe za guigira ndikndigɨrga.
10 mas o anjo disse: — Não tenham medo! Estou aqui a fim de trazer uma boa notícia para vocês, e ela será motivo de grande alegria também para todo o povo!
11 Nde na mbarara, ntige kha maan Devit ŋgu bisaneŋ Betreheman, taagi nde ndiv nden kurkurarga guma, ana niamuuŋ ana ruagi. Ana Fhe Bakɨme taagiv kha nuianan ki gumgi gu mbigi ndir zav suaŋgiap farasarav sarigi guma ma, ana Guma Bakɨme ma.
11 Hoje mesmo, na cidade de Davi , nasceu o Salvador de vocês — o Messias , o Senhor!
12 Nde ŋgɨp ana ganɨv, nde khaŋ muuŋgip gangip kaŋgirga. Nde ŋgɨp ganɨnga, tara mbe, ana niamuuŋ ntigera ana ruagiap, shagi fɨgir ana zigap, ana ndim tor daa ndim vhazɨgi ndi suim, mbe pi kovsɨga khɨngim, ana rɨga ka kui.” Fhe Bakɨme enser Zisas niamuuŋ ana ruagi ne bun sipsivi gari gumgi ga nzuai. (2.8)|src="LB00013C.tif" size="col" copy="Horace Knowles/Louise Bass" ref="2.8"
12 Esta será a prova: vocês encontrarão uma criancinha enrolada em panos e deitada numa manjedoura .
13 Mba Fhe Bakɨme enser mba kamen mbe suaŋgiap gorovra thagi, mbarkɨrga mbarkɨrga enseri, mbe Fhe Bakɨme han Hevenan kegap hav ana phorgap, mbe Fhe Bakɨme zɨ ndi vun kuamkuagi.
13 No mesmo instante apareceu junto com o anjo uma multidão de outros anjos, como se fosse um exército celestial. Eles cantavam hinos de louvor a Deus, dizendo:
14 Mbe Fhe Bakɨme zɨ ndiv vun kuamkuav khaŋ nzuai,
14 — Glória a Deus nas maiores alturas do céu! E paz na terra para as pessoas a quem ele quer bem!
15 Mba Fhe Bakɨme enseri, mbe Fhe Bakɨme zɨ ndi vun kuamkuagia wari taagiap Hevenan ndagim, mba sipsivi gari gumgi, mbe khaŋ wari ga nzuai, “Aria, nde khavɨ, nza Betreheman ŋgɨv mba Fhe Bakɨme enser nza suaŋgi bigeŋ ganɨnga.”
15 Quando os anjos voltaram para o céu, os pastores disseram uns aos outros: — Vamos até Belém para ver o que aconteceu; vamos ver aquilo que o Senhor nos contou.
16 Mba sipsivi gari gumgi ne wari ga suaŋgiap, mbaram vhemkora khavgiav wari vui. Mbe vov Betreheman hegap garim, Maria gum Zosep ki. Mbe mani garav, mba tara garim, Maria shagir ana zigap ana ndim mbe tor daa ndim mba ndi suim mbe pi kovsɨk khɨngim, ana rɨgap ka kui.
16 Eles foram depressa, e encontraram Maria e José, e viram o menino deitado na manjedoura.
17 Mba sipsivi gari gumgi, mbe ana gangiap, mbaram mbe mba Fhe Bakɨmen enser, ana mba tara bun mbe nzuav suaŋgi kameŋ bun za mbe suaŋgi.
17 Então contaram o que os anjos tinham dito a respeito dele.
18 Mbe ne bun mbe suaŋgim, mba kameŋ mbararagi gumgi gu mbigi, mbe mba sipsivi gari gumgi mbe suaŋgi kameŋ, mbe mba kameŋ mbararagiap, guigira ŋgava mbatɨga muuŋgi.
18 Todos os que ouviram o que os pastores disseram ficaram muito admirados.
19 Mbe ŋgava mbatɨga mbuim, Maria mba bigi, ana za nta mbararagiap, mba bigi ndim wo ndava vhee tɨgap, nta ndɨkndɨk suirav ki.
19 Maria guardava todas essas coisas no seu coração e pensava muito nelas.
20 Mba sipsivi gari gumgi, mbe taagia vov, khueŋ nzuav Fhe Bakɨme ndikndigap ana zɨ ndiv vun kuamkuav wari vui. Mbe vov Fhe Bakɨme mba tara bun mbe nzuav suaŋgi kameŋ, mbe vov mba bigi garim, nta mba kamera zɨn vugi.
20 Então os pastores voltaram para os campos, cantando hinos de louvor a Deus pelo que tinham ouvido e visto. E tudo tinha acontecido como o anjo havia falado.
21 Mbe vegim, mba tar hɨgap kim, sɨgarathɨgi raa hɨgi. Mba raa hɨgim, mbe anan foon za mbuav kha zɨn ana nɨɨŋgi, Zisas. Kha zɨ, mba Fhe Bakɨme enser kha tara ndavar kɨr zav Maria ga nzuav, ana anan nɨɨnga zɨ phorga ana suaŋgi. Mbe mba zɨn ana nɨɨŋgi.
21 Uma semana depois, quando chegou o dia de circuncidar o menino, puseram nele o nome de Jesus. Pois o anjo tinha dado esse nome ao menino antes de ele nascer.
22 Mba tar hɨgap kim, Zosep gum Maria, mba Moses fhum mbe nzuav tɨgi tɨva zɨn vui. Maria mbirɨga suirav, ana mba tɨva zɨn vov, mani mba sarigi tugir rargap ki. Mani kav kim, mba tugi vhɨzgim, mani Maria wo nzuav Fhe Bakɨme nɨman taagiv ŋgara zav Fhe Bakɨme nzuav shaman muun zav Zerusareman ndai. Mani ndav vhɨra mba taran Fhe Bakɨmen nɨɨn zav wani ndai.
22 Chegou o dia de Maria e José cumprirem a cerimônia da purificação , conforme manda a Lei de Moisés. Então eles levaram a criança para Jerusalém a fim de apresentá-la ao Senhor.
23 Kha tɨv Guma Bakɨme suaŋgi tɨv ma. Moses ana khergim, ana gavar ki. Mba tɨv khaŋ nzuai, “Guma, anan muuŋ fharav kam bara ruagirim, ana mba taran Fhe Bakɨmen nɨɨŋgiri.”
23 Pois está escrito na Lei do Senhor: “Todo primeiro filho será separado e dedicado ao Senhor.”
24 Zosep gum Maria, mani mba tara ndiga ndav, mani vhɨra mba Fhe Bakɨme suaŋgi tɨva zɨn ŋgɨp, Maria Fhe Bakɨme nɨman taagip ŋgara zav shaman muun zav ndagi. Fhe Bakɨme muun zav mbe nzuav tɨgi tɨv khare. Mbe ana suaŋv shaman muun saŋv, mbe fhomne phunini o kora ntoga phunini, mbe maaŋ muuŋgip ndigɨv ana suaŋv shaman muunga.
24 Eles foram lá também para oferecer em sacrifício duas rolinhas ou dois pombinhos, como a Lei do Senhor manda.
25 Mani ndagim, guma mbe, ana Zerusareman ki, ana zɨ Simeon. Ana guigira tɨvir vhuuiŋra mbui guma ma. Ana vhɨra Fhe Bakɨme buni mbararav, ana zazera Fhe Bakɨme nzuai tɨvi zɨn vui guma ma. Ana vhɨra mba Isrerin kurkurav mben simtɨgi ndiv ndava mɨɨtɨgar mben nɨɨn zav zi guma ganɨ zav, anan rarga ki. Simeon Fhe Bakɨme Ŋina Ŋaar guigira ana phorga ki.
25 Em Jerusalém morava um homem chamado Simeão. Ele era bom e piedoso e esperava a salvação do povo de Israel. O Espírito Santo estava com ele,
26 Mba Fhe Bakɨme Ŋina Ŋaar fhum khaŋ ana suaŋgi, “Ndu gura rimgirga fhuvara. Ndu khara muuŋgip kɨv, Fhe Bakɨme won gumgi gu mbigi, ana mben kurkurav taagi mbe ndir zav sarigi Guma Bakɨme, Krais, ana kha nuianan hɨgɨrim, ndu ana gangip za rɨmɨnga.”
26 e o próprio Espírito lhe tinha prometido que, antes de morrer, ele iria ver o Messias enviado pelo Senhor.
27 — ausente —
27 Guiado pelo Espírito, Simeão foi ao Templo. Quando os pais levaram o menino Jesus ao Templo para fazer o que a Lei manda,
28 — ausente —
28 Simeão pegou o menino no colo e louvou a Deus. Ele disse:
29 “O Guma Bakɨme, gu ndu ŋaara guma ma. Ndu ntigem na ganɨrim, gu ndava mɨɨtɨga ndigip ŋgɨrga.
29 — Agora, Senhor, cumpriste a promessa que fizeste e já podes deixar este teu partir em paz.
30 Gu won rɨmanira ndu taagip won gumgi gu mbigi ndiv mben kurkura zav suaŋgiap farasarigi guma gangi.
30 Pois eu já vi com os meus próprios olhos a tua salvação,
31 Ndu ntigem za ana bevahegim, kha gumgi gu mbigi, mbe zam ana ganɨnga.
31 que preparaste na presença de todos os povos:
32 Ana anan tuavar vhuun harigi ŋgui gumgi gu mbigi khɨvɨrga vhava ŋaar ma.
32 uma luz para mostrar o teu caminho a todos os que não são judeus e para dar
33 Simeon ne Zisas ga suaŋgim, an niamuuŋ gum ndia ne mbararagiap ndɨkndɨgi vhɨrve ga mbui.
33 O pai e a mãe do menino ficaram admirados com o que Simeão disse a respeito dele.
34 Maria gum Zosep ne mbararagiap ndɨkndɨgi vhɨrve ga mbuim, Simeon mbaram ŋgɨrkama vhuun mbe muuŋgiap, khaŋ mba tara niamuuŋ Maria ga nzuai, “Ndu mbarara, kha tar, ana zumgum Isreriŋ gumgi gu mbigi vhɨrver muuŋrim, mbe ana khɨgɨ rɨrga. Ana vhɨra taagip Isreriŋ gumgi gu mbigi vhɨrve muuŋrim, mbe taagip khavɨ thivɨrga. Mbe vhɨra ana ganɨnga, ana Fhe Bakɨme vuzvugi tɨvir mbe khɨvɨrga. Mba gumgi gu mbigi vhɨrve mbe ne suaŋv buni mbatɨgir ana suanga.
34 Simeão os abençoou e disse a Maria, a mãe de Jesus: — Este menino foi escolhido por Deus tanto para a destruição como para a salvação de muita gente em Israel. Ele vai ser um sinal de Deus; muitas pessoas falarão contra ele,
35 Mba tar, ana vhɨra mba gumgi gu mbigi wari wo ndavi vherir zomzorgia ki ndɨkndɨgi, ana nta suirav nta ndiv kɨra khɨngirga. Ana maaŋ muunga, mba gumgi gu mbigi, mbe panan ana kegɨrga. Ndu maaŋ muuŋgip wo khɨkhɨm mbarararga, mbe kozan ndu gor ga si tɨvar muunga.”
35 e assim os pensamentos secretos delas serão conhecidos. E a tristeza, como uma espada afiada, cortará o seu coração, Maria.
36 Mba tugen Fhe Bakɨme kamthooŋ mbiga mbe, ana vhɨra mba Fhe Bakɨme phena bɨna vhen ki. Ana zɨ Ana. Ana guigira mbiga vur ma. Ana ana Penuer kambik ma. Penuer anan nzɨk Aser. Ana mana tɨgap kim, harathɨgi mpari vhɨzgim, anan mana rimgi.
36 Havia ali também uma profetisa chamada Ana, que era viúva e muito idosa. Ela era filha de Fanuel, da tribo de Aser. Sete anos depois que ela havia casado, o seu marido morreu.
37 Ana mana rimgim, ana sɨɨŋra ka vov, ana mpari 84 thɨgi. Ana, ana zazera Fhe Bakɨme phena bɨna vhen ki. Ana kav, ana raa gu maan Fhe Bakɨmen ndikndigap ana phorga nzuav, mba thamthav ki.
37 Agora ela estava com oitenta e quatro anos de idade. Nunca saía do pátio do Templo e adorava a Deus dia e noite, jejuando e fazendo orações.
38 Ana vhɨra mba tugera zav mba tara han zɨgap Fhe Bakɨme zɨ ndi vun kuamkuav, anan ndikndigap, ana phorga nzuai. Ana mba tara nzuav Fhe Bakɨme phorga suaŋgiap, mbaram maaŋ ki gumgi gu mbigi ga nzuai, “Nde Fhe Bakɨme taagip Zerusareman ndir zav suaŋgiap sarigi guman rarga ki gumgi gu mbigi, gu guigira nde nzuai, kha tar, ana mba guma ma.”
38 Naquele momento ela chegou e começou a louvar a Deus e a falar a respeito do menino para todos os que esperavam a libertação de Jerusalém.
39 Mba tugen Maria gu Zosep mba Fhe Bakɨme phena bɨna vhen vhergap, mani mba Guma Bakɨme muun za suaŋgi tɨvi, mani za mba tɨvi ga muuŋgi. Mani mba tɨvi ga muuŋgiap, mbaram mba Fhe Bakɨme Phena thav, wani taagiap, mbe Garirin wo ŋgu bisaneŋ Nasaretan vergi.
39 Quando terminaram de fazer tudo o que a Lei do Senhor manda, José e Maria voltaram para a Galileia, para a casa deles na cidade de Nazaré.
40 Maria gu Zosep taagia vergap Nasaretan kim, mba tar vhuui. Ana vhuuv, guigira ŋkasŋka mbatɨga muuŋgiap, Fhe Bakɨme suaŋgi tɨvi zɨn vui. Ana nta zɨn vov, ndɨkndɨgi vhuuiŋ guigira ana ndɨkndɨgar kim, Fhe Bakɨme guigira ndɨkndɨga vhuun ana mbui.
40 O menino crescia e ficava forte; tinha muita sabedoria e era abençoado por Deus.
41 Zisas niamuuŋ gu ndia mpari tugɨratɨgap Pasova shama bakɨmen muun zav Zerusareman ndai.
41 Todos os anos os pais de Jesus iam a Jerusalém para a Festa da Páscoa .
42 — ausente —
42 Quando Jesus tinha doze anos, eles foram à Festa, conforme o seu costume.
43 — ausente —
43 Depois que a Festa acabou, eles começaram a viagem de volta para casa. Mas Jesus tinha ficado em Jerusalém, e os seus pais não sabiam disso.
44 Mani khueŋ ndɨkndɨgi, Zisas ana mba mbe wari tɨgap zeri ntɨɨri, ana mbe phorga zeri. Mani ne suaŋgiap, mbe zerav kim, ra mbe vhɨzgi. Mba ra vhɨzgim, mani ana nzuav garav, mani won kɨvntogi gum mbe wo kaŋgi gumgi gu mbigi, mani mben nzai.
44 Eles pensavam que ele estivesse no grupo de pessoas que vinha voltando e por isso viajaram o dia todo. Então começaram a procurá-lo entre os parentes e amigos.
45 Mani mben nzavra thav, mbaram ana ndi garav taagiap Zerusareman ndai.
45 Como não o encontraram, voltaram a Jerusalém para procurá-lo.
46 Mani ndav ana ndim gara ruav kim, ra phuni khegene vhɨzgi. Mani vov ana garim, ana Fhe Bakɨme Phena bɨna vhen mba Fhe Bakɨme buni gum tɨvi kaŋgi gumgi ruu rɨgar perav ki. Ana perav kav, mbe buni mbararav, mben nzav, mbe phorga nzuav ki.
46 Três dias depois encontraram o menino num dos pátios do Templo, sentado no meio dos mestres da Lei, ouvindo-os e fazendo perguntas a eles.
47 Ana mbe phorga nzuaim, mbe anan nzaim, ana mbe ŋgarkav mbe nzuai buni, maaŋ ki gumgi gu mbigi, mbe mba buni mbararav, mbe guigira ŋgava mbatɨga muuŋgi.
47 Todos os que o ouviam estavam muito admirados com a sua inteligência e com as respostas que dava.
48 Ana mbe phorga nzuav perav kim, anan niamuuŋ gu ndia vov ana gangiap guigira ne nzuav ŋgava mbatɨga muuŋgi. Mani ŋgava mbatɨga muuŋgiap, anan niamuuŋ mbaram khaŋ ana nzuai, “Kha tar, ndu ram nzuav kha tɨvar ŋka muuŋgi? Ndun ndia ŋka ndu nzuav gor kuige rɨgap wani ndu nzuav gara rui.”
48 Quando os pais viram o menino, também ficaram admirados. E a sua mãe lhe disse: — Meu filho, por que foi que você fez isso conosco? O seu pai e eu estávamos muito aflitos procurando você.
49 Anan niamuuŋ maaŋ nzuaim, ana mani ŋgarkarav mani nzarigi, “Ŋko thaŋ nzuav na ndim gara rui? Ŋko khueŋ kaŋgi fhuve? Gu wo Ndia phenan kɨrga?”
49 Jesus respondeu:
50 Ana nen mani ga nzuaim, mani mba kameŋ nɨɨeŋ kaŋgi fhuvara.
50 Mas eles não entenderam o que ele disse.
51 Ana nen mani ga suaŋgiap, thav khavgiap, mani phorgav mbe taagia Nasaretan veri. Ana mani phorga vergap, mani buni mbararav tɨvar vhuuŋra mbuav mani phorga ki. Ana mani phorga kim, anan niamuuŋ, ana mba suaŋgi buni gum anan tɨvi, ana nta garav, nta ndi wo ndava vhee tɨgap, nta ndɨkndɨk suirav ki.
51 Então Jesus voltou com os seus pais para Nazaré e continuava a ser obediente a eles. E a sua mãe guardava tudo isso no coração.
52 Anan niamuuŋ mba bigi ndɨkndɨk suirav kim, Zisas thav vhuuv, guma ruma mbuav, ŋkasŋka mbatɨga muuŋgiap, thɨga havhargia Fhe Bakɨme nzuai tɨvi kaŋgia nta zɨn vui. Ana maaŋ mbuim, Fhe Bakɨme guigira ana vuzvugiap, ana nzuav ndikndigim, gumgi gu mbigi vhɨra ana vuzvugi.
52 Conforme crescia, Jesus ia crescendo também em sabedoria, e tanto Deus como as pessoas gostavam cada vez mais dele.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.