Lucas 19
Fhe Bakɨmen Kaman Kameŋ (GEB) vs ARA
1 Zisas ndav vov Zeriko ŋgu bakɨme hɨgap, mbaram mba Zeriko ŋgu shɨrav ndai tuav thɨga ndai.
1 Entrando em Jericó, atravessava Jesus a cidade.
2 Ana ndaim, mba ŋgun guma mbevi, ana zɨ Zakias. Ana ŋkɨɨa ndia rui gumgi gari guman pan ma. Ana vhɨra ŋkɨɨa kɨvgi guma ma.
2 Eis que um homem, chamado Zaqueu, maioral dos publicanos e rico,
3 Ana mba tugen Zisas ganɨ za mbui. Ana kaŋgi fhu, Zisas ana ram mbui khesharigi guma. Ana ana ganɨ za mbuav, ana vhɨra guma tɨvaneŋ ma. Ana maaŋ muuŋgiap, mba gumgi gu mbigi vhɨrve, mbe guigira vhɨrkɨvgim, ana ram muuŋgip mbe kharav Zisas gangirie?
3 procurava ver quem era Jesus, mas não podia, por causa da multidão, por ser ele de pequena estatura.
4 Ana maaŋ muuŋgia thav, mbaram fharav Zisas nɨma tɨgap fharav khuafɨ vov, Zisas ganɨ zav vov kha mbigen ndav, niŋge vun perav ki. Ana kaŋgi Zisas kha tuavra thɨgɨp zɨrga.
4 Então, correndo adiante, subiu a um sicômoro a fim de vê-lo, porque por ali havia de passar.
5 Ana perav kim, Zisas mba tuav thɨga ndai. Ana nda zav mba Zakias ki khage nɨɨn hav, khoga Zakias garav, ana kamgiap khaŋ ana nzuai, “Zakias, ndu vhemkora mba khage thav nɨɨn zirɨri. Gu ntige ndu phorgɨp ndu phenan kɨrga.”
5 Quando Jesus chegou àquele lugar, olhando para cima, disse-lhe: Zaqueu, desce depressa, pois me convém ficar hoje em tua casa.
6 Zisas maaŋ ana nzuaim, ana ne mbararagiap, guigira ndikndigap, mbaram vhemkora nɨɨn zergap, Zisasan kov wo phenan vui.
6 Ele desceu a toda a pressa e o recebeu com alegria.
7 Zisas Zakias phorgap ana phenan vuim, mba gumgi gu mbigi vhɨrve, mbe ana garav suambara mbatɨgar ana mbui. Mbe ana nzuav khaŋ ana nzuai, “Khe tɨvi mbatɨgi ga mbui guma phorgɨv ana phenan kɨr zav vui.”
7 Todos os que viram isto murmuravam, dizendo que ele se hospedara com homem pecador.
8 Zisas vov Zakias phenan kim, Zakias mbaram khavgia thɨgap khaŋ Zisas ga nzuai, “Guma Bakɨme, ndu mbarara, gu ntigem wo bigi gu rɨgɨra nta sharav, tharir mba bigi sosuagi gumgir nɨɨnga. Gu vhɨra harigi gumgi, gu mbe guiguigav mbe han mbe bigi ndigi, gu ntige taagip mbe bigi ŋgarkav, gu fethɨgi bigin mben nɨɨŋgirga.”
8 Entrementes, Zaqueu se levantou e disse ao Senhor: Senhor, resolvo dar aos pobres a metade dos meus bens; e, se nalguma coisa tenho defraudado alguém, restituo quatro vezes mais.
9 Ana maaŋ nzuaim, Zisas mbaram khaŋ ana nzuai, “Ntigem Fhe Bakɨme taagia kha phenan ki ntɨɨri ndigi. Kha guma ana vhɨra Abrahaman kam ma.
9 Então, Jesus lhe disse: Hoje, houve salvação nesta casa, pois que também este é filho de Abraão.
10 Fhe Bakɨme Guma Guar, ana khaŋ muuŋgiap mbar regi gumgi ndiv ganɨv taagi mbe ndir zav zɨgi.”
10 Porque o Filho do Homem veio buscar e salvar o perdido.
11 Zisas mba bunin mba gumgi gu mbigi ga nzuaim, mbe mba buni mbararav kim, ana wom buna mueŋ vhunama dav mbe nzuai. Ana khaŋ muuŋgi ne nzuav, ana mba vhunama si bunen mbe nzuai. Ana nda vov, Zerusareman han mbaim, mba gumgi gu mbigi khueŋ ndɨkndɨgi, Fhe Bakɨme ntige wo gumgi gu mbigi ganɨrim, mbe ana piin kɨrga tuk ntigera hɨgɨrga.
11 Ouvindo eles estas coisas, Jesus propôs uma parábola, visto estar perto de Jerusalém e lhes parecer que o reino de Deus havia de manifestar-se imediatamente.
12 Mbe mba ndɨkndɨga mbuim, Zisas khaŋ mbe nzuai, “Guma ruma mbe, ana harigi fhain shama guarara ki ŋgu mben ŋgɨr zav mbui. Ana mba ŋgun ŋgɨgɨrim, mbe ana ndim ŋgui gari guman panan farga. Mbe ana ndi farga, ana taagip zɨv wo ŋgu nɨɨŋgen zɨgɨp, won ŋgu ntɨɨri ganɨnga.
12 Então, disse: Certo homem nobre partiu para uma terra distante, com o fim de tomar posse de um reino e voltar.
13 Mba guma rum ŋgɨr zav, ana mbaram won phɨkthɨgi ŋaara gumgir kamgim, mbe ana han zim, K400.00 mbe heevram mbe nɨɨŋgi. Ana mba ŋkɨɨan mbe ndɨɨv khaŋ mbe nzuai, ‘Nde kha ŋkɨɨa ndigi ŋgɨp, ntan shɨgar muuŋv kɨrim, gu taagi zɨrga.’
13 Chamou dez servos seus, confiou-lhes dez minas e disse-lhes: Negociai até que eu volte.
14 “Ana maaŋ suaŋgiap vugim, ana ŋgu nɨɨŋgen ki gumgi gu mbigi, mbe ana nzuav nderninin kav, mbaram kaman gumgi mbari ga nɨɨŋgim, mbe ana zɨn ana vugi ŋgun vov, khaŋ mba ŋgun ki ntɨɨri ga nzuai, ‘Nza mba guma nzan guman pan kɨrgeŋ vuzvugi fhu.’
14 Mas os seus concidadãos o odiavam e enviaram após ele uma embaixada, dizendo: Não queremos que este reine sobre nós.
15 Mbe vov maaŋ ana nzuavra kim, mbe ana ndim ŋgui gari guman panan fagi. Mbe ana ndim fagim, ana taagia wo ŋgu nɨɨŋgen zɨgi. Ana zɨgap mbaram khaŋ nzuai, ‘Nde mba gu fhum ŋkɨɨan nɨɨŋgia vugi ŋaara gumgir kamgirim, mbe na han zɨri. Mbe zɨrim, gu mba mbe nɨɨŋgi ŋkɨɨa, mbe ntan shɨga mbuav ndigi ŋkɨɨa, gu nta ganɨnga.’
15 Quando ele voltou, depois de haver tomado posse do reino, mandou chamar os servos a quem dera o dinheiro, a fim de saber que negócio cada um teria conseguido.
16 “Ana maaŋ suaŋgiap mben kamgim, mbevi fhara zav, khaŋ ana nzuai, ‘Guman pan, gu ndu mba na nɨɨŋgi K400.00, gu ntan shɨga mbuav, K4,000.00 ndigi.’
16 Compareceu o primeiro e disse: Senhor, a tua mina rendeu dez.
17 Ana ne nzuaim, ana guman pan khaŋ ana nzuai, ‘Ndu nan ŋaara guman vhuuŋ ma. Ndu ŋaara vhuuŋra mbuav, gu ndu farve khɨngi bigɨna bisaŋ guaranera, ndu tuituigira ne gari. Ndu maaŋ muuŋgim, gu ntigem zɨ bakɨmen ndun nɨɨŋgirga, ndu ntigem phɨkthɨgi ŋgui bakɨvi, ndu nta ganɨnga.’
17 Respondeu-lhe o senhor: Muito bem, servo bom; porque foste fiel no pouco, terás autoridade sobre dez cidades.
18 “Ana maaŋ ana suaŋgim, ana ndegi ŋaara guma zi. Ana zav khaŋ ana nzuai, ‘Guman pan, ndu na nɨɨŋgi K400.00, gu ntan shɨga mbuav harigi K2,000.00 ndigi.’
18 Veio o segundo, dizendo: Senhor, a tua mina rendeu cinco.
19 Ana maaŋ ana nzuaim, mba ŋgui gari guman pan khaŋ ana nzuai, ‘Gu ntigem ndu ndim fagi, ndu ntigem meeŋthɨgi ŋgui bakɨvi ganɨnga.’
19 A este disse: Terás autoridade sobre cinco cidades.
20 Ana maaŋ ana nzuaim, mba harigi ŋaara guma zi. Ana zav khaŋ ana nzuai, ‘Guman pan, ndun K400.00 khare. Gu shaa fɨga mueŋ ndigap, nonɨga vhuuŋra nta muuŋgiap, nta ndi tɨgap kegi.
20 Veio, então, outro, dizendo: Eis aqui, senhor, a tua mina, que eu guardei embrulhada num lenço.
21 Gu khaŋ muuŋgiap, gu ndu kaŋgi, ndu guigira vhav shi guma ma. Ndu khaŋ mbui, harigi guma tɨgɨrga bigi, ndu vhɨra nta ndi. Ndu vhɨra harigi guma pargirga mba, ndu vhɨra nta ndi. Gu maaŋ muuŋgiap guigira ndun rivgi.’
21 Pois tive medo de ti, que és homem rigoroso; tiras o que não puseste e ceifas o que não semeaste.
22 “Ana maaŋ nzuaim, mba ŋgui gari guman pan khaŋ mba ŋaara guma ga nzuai, ‘Ndu ŋaara guma mbatɨga guar ma! Gu ndu suaŋgi bunira suaŋv ndu ndi suaŋgirga. Ndu na kaŋgi, gu vhav shi guma ma. Ndu kaŋgi, gu vhɨra harigi gumgi sui bigi, gu nta ndiav, vhɨra harigi gumgi pari mba, gu vhɨra nta ndi.
22 Respondeu-lhe: Servo mau, por tua própria boca te condenarei. Sabias que eu sou homem rigoroso, que tiro o que não pus e ceifo o que não semeei;
23 Ndu maaŋ muuŋgiap kaŋgiap, ndu thaŋ nzuav nan ŋkɨɨa ndigi ŋgɨp, ŋkɨɨa ki phena khɨngirim, gu ntige taagi zɨv, nta ndiv ntan bɨɨŋbɨɨn ŋkɨɨa phorgɨp ndigirga.’
23 por que não puseste o meu dinheiro no banco? E, então, na minha vinda, o receberia com juros.
24 Ana nen ana nzuav, mbaram kha mba ana han thivgi gumgi ga nzuai, ‘Nde mba guma tɨn mba K400.00 ndigip, mbu K4,000.00 ki guman nɨɨŋ.’
24 E disse aos que o assistiam: Tirai-lhe a mina e dai-a ao que tem as dez.
25 Ana nen mbe nzuaim, mbe khaŋ ana nzuai, ‘Guman pan, ana K4000.00 ki.’
25 Eles ponderaram: Senhor, ele já tem dez.
26 “Mbe maaŋ nzuaim, ana khaŋ mbe nzuai, ‘Gu nde nzuai, mba bigi ki gumgi, gu harigi bigi phorgɨv mben nɨɨŋgirga. Maaŋ muuŋgip, guma the bigi ki fhu, ana mba ki bigi bisaŋrire, gu ana tɨn nta ndigirga.’
26 Pois eu vos declaro: a todo o que tem dar-se-lhe-á; mas ao que não tem, o que tem lhe será tirado.
27 Ana maaŋ mbe nzuav, mbaram khaŋ mbe nzuai, ‘Mba panan na kegap, gu mbe gari guman pan kɨr za mbuim, mba na thagi gumgi, nde ŋgɨp, mbe ndigip na han zɨv, na nɨman mbe shogɨrim, mbe vhɨzgiri.’ ”
27 Quanto, porém, a esses meus inimigos, que não quiseram que eu reinasse sobre eles, trazei-os aqui e executai-os na minha presença.
28 Zisas mba vhunama si bun mbe suaŋgia thugap, mbaram maaŋ thav khavgiap wom Zerusareman ndai tuav thɨga ndai.
28 E, dito isto, prosseguia Jesus subindo para Jerusalém.
29 Zisas ndav vov, Betfage gum Betani han mbav mbe mba kha zɨn rɨgi mbɨkshɨman hɨgi, Oriv mbɨkshɨm. Ana ana ndav, mbaram wo phorga rui guma phuni ga sarigi. Ana mani ga sarav khaŋ mani ga nzuai,
29 Ora, aconteceu que, ao aproximar-se de Betfagé e de Betânia, junto ao monte das Oliveiras, enviou dois de seus discípulos,
30 “Ŋko fharav mbu ŋgugen ŋgɨ. Ŋko mba ŋgugen ŋgɨp ganɨnga, mbe doŋki ŋguga kama mbe, mbe ana ndim thɨrigi ana ki. Mba doŋki ŋgugar kam, guma the fhum ana pera vugi fhuvara. Ŋko ŋgɨp, ana gangip, ana mpiiŋ fhɨrgip, ana ndigi zɨri.
30 dizendo-lhes: Ide à aldeia fronteira e ali, ao entrardes, achareis preso um jumentinho que jamais homem algum montou; soltai-o e trazei-o.
31 Ŋko ana mpiiŋ fhɨrɨrim, guma the ŋko gangip khaŋ ŋko suanga, ‘Ŋko thaŋ nzuav mba doŋki mpiiŋ fhɨri?’ Ŋko khaŋ ana suaŋri, ‘Guma Bakɨme ŋaar anan ki.’ ”
31 Se alguém vos perguntar: Por que o soltais? Respondereis assim: Porque o Senhor precisa dele.
32 Ana maaŋ mani ga suaŋgiap, mani ga sarigim, mani vov garim, mba bigi ana mba mani ga suaŋgi bunira zɨn vugap hɨgi.
32 E, indo os que foram mandados, acharam segundo lhes dissera Jesus.
33 Mani mba doŋki gangiap, ana mpiiŋ fhɨrim, mba doŋki namŋga mani gangiap, khaŋ mani ga nzuai, “Ai, ŋko thaŋ nzuav mba doŋki mpiiŋ fhɨri?”
33 Quando eles estavam soltando o jumentinho, seus donos lhes disseram: Por que o soltais?
34 Mbe maaŋ mani ga nzuaim, mani mbe ŋgarkarav khaŋ mbe nzuai, “Guma Bakɨme ŋaar anan ki.”
34 Responderam: Porque o Senhor precisa dele.
35 Mani maaŋ mbe suaŋgiap, mba doŋki ndiga Zisas han zɨgap, mbaram wani wo fhava sharagen zorgiap, mba doŋki kɨra sarav, mbaram Zisasan kurav ana suigim, ana barav mba doŋkir ndav ana perigi.
35 Então, o trouxeram e, pondo as suas vestes sobre ele, ajudaram Jesus a montar.
36 Zisas mba doŋki ga perav mbe Zerusareman ndai. Ana ndaim, gumgi gu mbigi, mbe wari wo shagi ndim tuav ga sɨgim, ana nta tɨn ndai.
36 Indo ele, estendiam no caminho as suas vestes.
37 Ana nda vov, Oriv mbɨkshɨman hɨgap, vov shargia verim, ana phorga rui gumgi vhɨrvera, mbe zam ndikndiga mbatɨga mbuav, mbe mba gangi mirikori ga nzuav kama bakɨmera Fhe Bakɨme zɨ ndi vu kuamkuagi.
37 E, quando se aproximava da descida do monte das Oliveiras, toda a multidão dos discípulos passou, jubilosa, a louvar a Deus em alta voz, por todos os milagres que tinham visto,
38 Mbe Fhe Bakɨme zɨ ndi vun kuamkuav khaŋ nzuai, “Fhe Bakɨme ndikndigar vhuun kha ŋgui ganɨnga guman panan muuŋri. Ana Guma Bakɨme zɨ muuŋgi zi. Fhe Bakɨme nza nzuav ndav mbɨrari, nza ne suaŋv Fhe Bakɨme zɨ ndi vun guarara kuamkuarga.”
38 dizendo: Bendito é o Rei que vem em nome do Senhor! Paz no céu e glória nas maiores alturas!
39 Mba Zisas phorga rui gumgi ndikndigap maaŋ nzuaim, mba Fherasiŋ gumgi mbari vhɨra mba gumgi vhɨrve phorga kav khaŋ Zisas ga nzuai, “Guman Rum, ndu wo phorga rui gumgi ga suaŋrim, mbe wari wo thɨri mpɨra.”
39 Ora, alguns dos fariseus lhe disseram em meio à multidão: Mestre, repreende os teus discípulos!
40 Mbe maaŋ nzuaim, Zisas mbe ŋgarkarav khaŋ mbe nzuai, “Gu nde nzuai, mbe wo thɨri mpɨrarga, kha ŋkɨɨ, mbe kama hegɨp kamɨv suanga.”
40 Mas ele lhes respondeu: Asseguro-vos que, se eles se calarem, as próprias pedras clamarão.
41 Zisas maaŋ mbe suaŋgiap nda vov, Zerusareman han mbav, ana ŋgu bakɨme garav, ana ana nzuav nzi.
41 Quando ia chegando, vendo a cidade, chorou
42 Ana nziav khaŋ nzuai, “O Zerusarem, gu ntigem kha raara ndun muuŋgirim, ndu ndav mbɨrav kɨrga bigi, ndu vhɨra nta kaŋgirga ne vuzvugi. Mba bigi ntige zorga ki, ndu nta gari fhuvara.
42 e dizia: Ah! Se conheceras por ti mesma, ainda hoje, o que é devido à paz! Mas isto está agora oculto aos teus olhos.
43 Zumgum tuga, then ndun pana gumgi zɨv nuianan ndu bɨna gaanin vhuigirga. Mbe zɨv, za ndu bɨna gaani behuigip ndu bɨnan vhuigirga.
43 Pois sobre ti virão dias em que os teus inimigos te cercarão de trincheiras e, por todos os lados, te apertarão o cerco;
44 Mbe ndu bɨnan vhuigip, za ndu shogɨp guigira ndun farfagirga. Mbe ndun farfav, vhɨra ndun tari, mbe ndun vhen ki, mbe vhɨra mben farfagirga. Mbe vhɨra guigira ndun farfagirga. Ndun bɨna vhuigi kɨma the, the tɨn ndarav kegɨrga fhuvara. Nde khaŋ muuŋgi ne nzuav, Fhe Bakɨme nden kurkura zav zɨgim, nde ne kaŋgi fhuvara.”
44 e te arrasarão e aos teus filhos dentro de ti; não deixarão em ti pedra sobre pedra, porque não reconheceste a oportunidade da tua visitação.
45 Zisas nda vov Zerusareman hɨgap, mbaram vera vov Fhe Bakɨme phena bɨna vhen verav, mba bigi ndi mbav shɨga mbui gumgi zɨtɨgap mbe ndim kɨrar mbai.
45 Depois, entrando no templo, expulsou os que ali vendiam,
46 Ana mbe zɨtɨgap mbe ndim kɨrar mbav khaŋ mbe nzuai, “Fhe Bakɨme gavan ki kameŋ khaŋ nzuai, ‘Na phen ana na phorgɨv buni suanga phen ma. Nde ana mbuim, ana kɨɨi gumgi zomzori phena fara muuŋgi.’ ”
46 dizendo-lhes: Está escrito:
47 Zisas mbe zɨtɨgiap, mbaram maaŋ kav, ana raari tugɨratɨgap Fhe Bakɨme buni vhuuin mba gumgi gu mbigi khɨvav mbe nzuai. Ana maaŋ mbuim, mba Fhe Bakɨme Phena gari gumgir pani gum, Zudaiŋ tɨvir vhuuiŋ kaŋgi gumgi gum, mben gumgi ruu, mbe Zisas shogiri ana rimgirga tuavi ndi gari.
47 Diariamente, Jesus ensinava no templo; mas os principais sacerdotes, os escribas e os maiorais do povo procuravam eliminá-lo;
48 Mben gumgir pani ana shogirim, ana rimgirga tuavi ndi garim, mba gumgi gum mbigi vhɨrve, mbe khaŋ tɨgap ana nzuai buni mbararagim, mbe ana shogirim, ana rimgirga tuav thueŋ gangi fhu.
48 contudo, não atinavam em como fazê-lo, porque todo o povo, ao ouvi-lo, ficava dominado por ele.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.