Lucas 14
Fhe Bakɨmen Kaman Kameŋ (GEB) vs NVT
1 Sabat raa mben Zisas vov Fherasin zɨ ki guma mbe phenan vugap ana phorga pi. Ana ana phorga pim, mbe tuituigira anan tɨva garav ki.
1 Certo sábado, Jesus foi comer na casa de um líder fariseu, onde o observavam atentamente.
2 Mba tugar fhav gum bigi za baagi guma mbe vhɨra zɨgap Zisas han maaŋ ki.
2 Estava ali um homem com o corpo muito inchado.
3 Zisas mbaram mba Fherasiŋ gumgi gum mba guigira Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgir nzarigi, “Nde ram mbui ndɨkndɨga mbui? Nza Sabatar guman kurav ana rɨmrɨma vhɨzi ne, ne Sabatar tɨva phɨrire, ee fhuve?”
3 Jesus perguntou aos fariseus e aos especialistas da lei: “A lei permite ou não curar no sábado?”.
4 Ana mba nzambaran mbe muuŋgim, mbe thɨri pɨngiap fhura ki. Mbe buna thuen ana fagi fhuvara. Ana mbaram mba fhav gum bigi baagi guman fhava suirav, ana kurigim, ana batɨk fhura ŋgɨrgim, ana mbaram ana nzuaim, ana taagia vui.
4 Eles nada responderam, e Jesus tocou no homem enfermo, o curou e o mandou embora.
5 Ana vuim, Zisas taagia mben nzarigi, “Nde the maaŋ muuŋgip, kama the kɨrga o, borombaga the kɨrga, ana maaŋ muuŋgip Sabat raan mbok thɨgɨrga, nde mba raara vhemkora ŋgɨv ana sigɨrga, o fhu?”
5 Depois, perguntou a eles: “Qual de vocês, se seu filho ou seu boi cair num buraco, não se apressará em tirá-lo de lá, mesmo que seja sábado?”.
6 Ana mba nzambaren mbe muuŋgim, mbe ana suanga buna thueŋ ki fhu.
6 Mais uma vez, não puderam responder.
7 Zisas mba tugen mba gumgi garim, mbe mba mban mbɨr zav, mbe zɨ ki gumgi piigi mpirmpirɨgira, mbe ntara piigi. Ana maaŋ muuŋgiap mbe gangiap, thav buna mueŋ vhunama dav khaŋ mbe nzuai,
7 Quando Jesus observou que os convidados para o jantar procuravam ocupar os lugares de honra à mesa, deu-lhes este conselho:
8 “Guma the maaŋ muuŋgip muun rɨgɨp shama bakɨmen muuŋv, nden kamgirim, nde mba shaman ŋgegɨp, nde mba zɨ ki gumgi pigɨrga mpirmpirɨgira pigɨ thari. Nde kaŋgi fhuvara, mbe mba nde kambarav zɨri bakɨvi ki gumgi, mbe mben kamgiap, mbe ndim fegi mpirmpirɨgi mbar ki.
8 “Quando você for convidado para um banquete de casamento, não ocupe o lugar de honra. E se chegar algum convidado mais importante que você?
9 Ndu maaŋ muuŋgip mba mpirmpirɨga perav kɨrim, mba shama mbuav nden kamgim, nde zegi guma zɨv khaŋ ndu suanga, ‘Ndu mba mpirmpirɨk thav khavik, ana kha guma pigɨrga mpirmpirɨk ma.’ Ndu muuŋv kɨrim, mba shama vuavi maaŋ ndu suaŋgirim, ndu guigira nen mbergip, khavgip ŋgɨp, za mbu mpuun guigira zɨ ki fhuv gumgi piigi mpirmpirɨga perarga.
9 O anfitrião virá e dirá: ‘Dê o seu lugar a esta pessoa’, e você, envergonhado, terá de sentar-se no último lugar da mesa.
10 Nde maaŋ muuŋgip mbe shama then muuŋv nden kamgirim, nde ŋgɨp, nde mba zɨ guarara mba zɨ ki fhuv gumgi piigi mpirmpirɨgir pigiri. Mba shama mbuav nden kamgi guma bigɨn ma. Ana nduara zɨv nde gangip, khaŋ ndu suanga, ‘Kɨvntok, ndu khavgip, naaŋ ŋgɨp mbu mpirmpirɨga vhuun pera.’ Ana maaŋ ndu suaŋrim, ndu naaŋ ŋgɨp mba mpirmpirɨga perarim, ndu phorga mba shaman vegi gumgi, mbe ndu gangip, khaŋ ndu suanga, ‘Ndu zɨ ki guma ma.’
10 “Em vez disso, ocupe o lugar menos importante à mesa. Assim, quando o anfitrião o vir, dirá: ‘Amigo, temos um lugar melhor para você!’. Então você será honrado diante de todos os convidados.
11 Guma the wo zɨ ndi vun kuamkuarga, Fhe Bakɨme mba guma zɨ mbevari ana ŋgirgɨrga. Guma the wo zɨ mbevarga, Fhe Bakɨme mba guma zɨ ndi vun kuarga.”
11 Pois os que se exaltam serão humilhados, e os que se humilham serão exaltados”.
12 Zisas mba bunin mbe nzua vov khaŋ mba wo phorgɨ mbɨr zav ana kamgi guma ga nzuai, “Ndu shama bakɨmen muuŋv wo phorgɨ mbɨr saŋv, ndu won kɨvntogira kamɨv, won fek gu tarira kamɨv, won ŋgun ŋkɨɨa vhɨrve ki gumgi, ndu mbera kamɨ thari. Ndu maaŋ muuŋgirga, mbe zumgum ndura kamgirga, ndu ŋgɨp mbe phorgɨ mbɨrim, mbe ndu shama ŋgarkararga.
12 Então Jesus se voltou para o anfitrião e disse: “Quando oferecer um banquete ou jantar, não convide amigos, irmãos, parentes e vizinhos ricos. Eles poderão retribuir o convite, e essa será sua única recompensa.
13 Ndu maaŋ muuŋgip shaman muuŋv, ndu mba shaman zɨrga gumgir kamɨ saŋv, ndu kha khesharigi gumgir kamɨri, bigi sosuagi gumgi, hari gu suira goreregi gumgi, suira mbatɨgi gumgi, rɨmgi mbatɨgi gumgi, ndu maaŋ muuŋgi gumgir kamɨri.
13 Em vez disso, convide os pobres, os aleijados, os mancos e os cegos.
14 Ndu maaŋ muuŋgirga, Fhe Bakɨme tɨvar vhuun ndun muunga. Mba khesharigi gumgi, ndu mben kamgi, mbe zumgum ndu shama ŋgarkararga tuktɨgi fhuvara. Ndu zumgum mba tɨvar vhuuaŋ muuŋgi gumgi, mbe vhɨzgi, mbe taagip khavɨrga, Fhe Bakɨme mba tugen ndu shama ŋgarkararga.”
14 Assim, na ressurreição dos justos, você será recompensado por ter convidado aqueles que não podiam lhe retribuir”.
15 Zisas mba kamen mbe nzuaim, ana phorga mba mba pi kaa ga perav pi guma mbe ne mbararagiap khaŋ ana nzuai, “Ena, mba Fhe Bakɨme wo gumgi gu mbigi ganɨrim, mbe ana piin kɨrga ntɨɨri, Fhe Bakɨme wo shama bakɨmen muuŋrim, mbe phorgɨv mba shama bakɨmen mbɨrga guma, ana ndikndigɨri.”
15 Ao ouvir isso, um homem que estava à mesa com Jesus exclamou: “Feliz será aquele que participar do banquete no reino de Deus!”.
16 Ana maaŋ nzuaim, Zisas ana ŋgarkarav khaŋ ana nzuai, “Ana harigi guma mbe, ana won shama bakɨme mbuav, ana mba gumgi vhɨrver kaai.
16 Jesus respondeu com a seguinte parábola: “Certo homem preparou um grande banquete e enviou muitos convites.
17 Ana khaŋ mbui, ana mba shama bakɨmen muunga tuk hɨgim, ana mbaram won ŋaara guma ga sarigim, ana vov ana mba fhum mba shaman zɨr zav farasegi gumgi, ana vov mba shaman zɨr zav mbe nzuai. Ana vov khaŋ mbe nzuai, ‘Nde zɨri, mba shama bakɨme bigi za bevahegim, mba shama bakɨme tuk hɨgi.’
17 Quando estava tudo pronto, mandou seu servo dizer aos convidados: ‘Venham, o banquete está pronto’.
18 Ana vov mbe nzuaim, mbe za thagi. Mbe thav, mba shama bakɨme mbui guman ŋaara guma fhara vov nzarigi guma, ana khaŋ ana nzuai, ‘Gu ntigera nuiana sɨga mueŋ ga vezgiap, ne ganɨ za vui. Ndu ŋgɨp khaŋ mba shama bakɨme mbui guma ruma suaŋri, ana na ndava simɨ thari. Gu mbar ŋgɨrga fhuvara.’
18 Mas todos eles deram desculpas. Um disse: ‘Acabei de comprar um campo e preciso inspecioná-lo. Peço que me desculpe’.
19 Ana maaŋ ana suaŋgim, ana vov harigi nen nzarigim, ana khaŋ ana nzuai, ‘Gu ntigera ŋaarar muun zav phɨkthɨgi borombaga ga vhezgiap, gu ntigera ŋaarar ntan panɨ za mbui. Ndu ŋgɨp khaŋ mba shama bakɨme mbui guma ruma suaŋri, ana na ndava simɨ thari. Gu mbar ŋgɨrga fhuvara.’
19 Outro disse: ‘Acabei de comprar cinco juntas de bois e quero experimentá-las. Sinto muito’.
20 Ana maaŋ ana suaŋgim, ana mbaram vov harigi nen nzarigim, ana vhɨra khaŋ ana nzuai, ‘Gu ntigera muuaŋ tɨgi, gu mbar ŋgɨgɨrga fhuvara.’
20 Ainda outro disse: ‘Acabei de me casar e não posso ir’.
21 “Mba shama bakɨme mbui guman ŋaara guma, ana mba gumgir nzaim, mbe mba kamen ana suaŋgim, ana mba kameŋ ndiga taagia won guma ruma han vui. Ana vov mba mbe suaŋgi buni bun wo guma ruma suaŋgi. Ana mba buni bun won guma ruma nzuaim, ana ndav shigap, thav kama havharar won ŋaara guma ga ndɨɨv khaŋ ana nzuai, ‘Ndu vhemkora ŋgɨp, kha ŋgu bakɨmen ki tuavi bakɨvi gum tuavi bisarirer ŋgɨp, mba bigi sosuagi gumgi gum, suira mbatɨgi gumgi gum, rɨmgi mbatɨgi gumgi gum, hari gu suira goreregi gumgi, ndu mbe suaŋrim, mbe na phenan zɨv na phorgɨv na shama bakɨmen mbɨrga.’
21 “O servo voltou e informou a seu senhor o que tinham dito. Ele ficou furioso e ordenou: ‘Vá depressa pelas ruas e becos da cidade e convide os pobres, os aleijados, os cegos e os mancos’.
22 “Ana maaŋ won ŋaara guma ga suaŋgim, ana vugap mba gumgir kov zɨgap, mbaram khaŋ ana nzuai, ‘Guma rum, ndu nzuaim, gu vugap, kha gumgir kov zɨgim, ndu phen givigi fhu, ndu phenan ŋani mbari fhura khar ki.’
22 Depois de cumprir essa ordem, o servo informou: ‘Ainda há lugar para mais gente’.
23 Ana maaŋ nzuaim, anan guma rum taagia khaŋ won ŋaara guma ga nzuai, ‘Maaŋ muuŋgim, ndu ntige wom taagip ŋgɨp, kha ŋgu bakɨme thav, ndu ŋgɨp mba tuavi bakɨvi gum mba mɨni ga rui tuavi, ndu nta thivi ŋgɨp, gumgi gu mbigi ganɨv, ndu khaŋ tɨgɨv mbe suaŋrim, mbe zɨv na phorgɨv na shama bakɨmen mbɨrga. Gu khueŋ vuzvugi, na phen za givarga, ne nzerarga.’
23 Então o senhor disse: ‘Vá pelas estradas do campo e junto às cercas entre as videiras e insista com todos que encontrar para que venham, de modo que minha casa fique cheia.
24 Ana nen ana suaŋgiap khaŋ ana nzuai, ‘Gu guigira khar ndu nzuai, gu mba fharav kha shama bakɨmen mbɨr zav farasegi gumgi, gu mbe nzuaim, mbe na shama bakɨmen zɨ thagi. Mbe guigira kha shaman mban tɨva thaneŋ mbegɨrga tuktɨgi fhu.’ ”
24 Pois nenhum dos que antes foram convidados provará do meu banquete’”.
25 Tuga mben gumgi gu mbigi vhɨrve, mbe Zisas phorga vuim, ana dorgap mbe garav khaŋ mbe nzuai,
25 Uma grande multidão seguia Jesus, que se voltou para ela e disse:
26 “Guma the na phorgɨv rur saŋv, ana kɨr wo ndia gum niamuuŋ gum, won muuŋ gum tari, won fegi gum ŋgugi, meeiŋ gum bivi, ana kɨr mbe segi fhu, ana vhɨra kɨr won vuzvugara segi fhu, ana na phorgɨ rurga guma kegɨrga tuktɨgi fhu.
26 “Se alguém que me segue amar pai e mãe, esposa e filhos, irmãos e irmãs, e até mesmo a própria vida, mais que a mim, não pode ser meu discípulo.
27 Guma the vhɨra wo rɨmɨnga khanarareŋ phufhurav na phorgɨ ruigirga fhu, ana vhɨra na phorgɨ rurga guma kegɨrga tuktɨgi fhu.”
27 E, se não tomar sua cruz e me seguir, não pode ser meu discípulo.
28 Zisas mba bunin mbe suaŋgiap, mbaram khaŋ mbe nzuai, “Maaŋ muuŋgip, nde the phena bakɨ then muunga. Nde the mba phenan muun saŋv, ana ram mbui tɨvar muuŋgirie? Ana fhara perav mba phenan muunga bigi, ana nta ndɨkndɨgap, nta ruei. Ana nta ruev won ŋkɨɨa gari, ana mba phenan muunga ŋkɨɨa tuktɨgi o, fhu.
28 “Quem começa a construir uma torre sem antes calcular o custo e ver se possui dinheiro suficiente para terminá-la?
29 Ana fharav maaŋ muuŋgirga fhu, ana mba phena kɨnira suegɨp ganɨnga, ana ŋkɨɨa vhɨzgi, ana fhura mba phena thagi. Ana fhura mba phena tharga, mba gumgi gu mbigi ne suaŋv ana sɨɨnga.
29 Pois, se completar apenas os alicerces e ficar sem dinheiro, todos rirão dele,
30 Mbe ana sɨɨŋv khaŋ ana suanga, ‘Kha guma wo gangiap kha phena mbui. Ana ana mbuav, ana vhɨzgi fhu.’
30 dizendo: ‘Esse aí começou a construir, mas não conseguiu terminar!’.
31 “Maaŋ muuŋgip ŋgui vhɨrve gari guman pana the, ana harigi ŋgui vhɨrve gari guman pana phorgɨv shogɨr saŋv, ana fharav perav won ntari ga mbui gɨɨtɨvi vhɨrve ganɨv khaŋ wo suanga, ‘Gu 10,000 ntari ga mbui gɨɨtɨvira khar ki. Mbu harigi ŋgui vhɨrve gari guman pan, ana won 20,000 ntari ga mbui gɨɨtɨvir ko zi.’ Ana mba ndɨkndɨgar muuŋv, khaŋ wo suanga, ‘Nan ntari ga mbui gɨɨtɨvir vhɨrve khaŋ muuŋgiap 10,000 thɨgi, gu ram muuŋrie? Gu mbu harigi ŋgui vhɨrve gari guman pana phorgɨv shogɨv, gu ana kambararie?’
31 “Ou que rei iria à guerra sem antes avaliar se seu exército de dez mil poderia derrotar os vinte mil que vêm contra ele?
32 Ana mba ndɨkndɨgar muuŋv ganɨnga. Ana tuktɨgi fhuv, ana mbaram wo gumgi thari ga sararim, mbe ŋgɨp mba ana phorgɨv shogɨr zav zi guman pan, ana samra kɨrim, mbe ŋgɨv mba ntara vhɨzɨ saŋv ana suanga.
32 E, se concluir que não, o rei enviará uma delegação para negociar um acordo de paz enquanto o inimigo está longe.
33 “Nde vhɨra mba khesharigi tɨvara muuŋri, nde the na phorgɨ rur saŋv, ana guigira za kɨr wo bigi ga segɨrga, ana na phorgɨ rurga guma kegɨrga. Ana za kɨr wo bigi ga segi fhu, ana na phorgɨ ruigirga guma kegɨrga tuktɨgi fhu.”
33 Da mesma forma, ninguém pode se tornar meu discípulo sem abrir mão de tudo que possui.
34 Zisas mba bunin mbe suaŋgiap wom khaŋ mbe nzuai, “Mbasɨk, ana bigɨna vhuuŋ ma. Ndu mbasɨk ndi suegɨp, ndu mbɨ kɨvgip, ana tɨgɨrga ana faaŋgirga, ndu wom ram ana muuŋgirim, ana vhergirie?
34 “O sal é bom para temperar, mas, se perder o sabor, como torná-lo salgado outra vez?
35 Ndu mba khesharigi mbasɨgar won mɨna suegɨrga, ana ndu mban kurari nta vhuuŋgirga tuktɨgi fhu. Ndu vhɨra mba khesharigi mbasɨgar borombaga buari digip mɨna suegɨrga tuktɨgi fhuvara. Zakɨra fhuvara! Mba khesharigi mbasɨk, ndu fhura ana si mbur suarga. Gu khar nde nzuai bunaiŋ, guma khuarani kɨv, ana kha buni mbararari.”
35 O sal sem sabor não serve nem para o solo nem para adubo; é jogado fora. Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.