Lucas 10
Fhe Bakɨmen Kaman Kameŋ (GEB) vs NTLH
1 Zisas zumgum harigi 72 gumgi farasegap, mbe sarigim, mbe ana nɨma tɨgap fharav vegi. Ana mbe sasarigim, mbe phuni phuni wari tɨgap vui. Ana mbe sarigim, mbe fharav ana mba ŋgɨrga ŋgui bakɨvi gum ŋgui ntogivige, mbe zam ntan vui.
1 Depois disso o Senhor escolheu mais setenta e dois dos seus seguidores e os enviou de dois em dois a fim de que fossem adiante dele para cada cidade e lugar aonde ele tinha de ir.
2 Ana mbe sarav khaŋ mbe nzuai, “Mban vhɨrvera gɨvav mɨnin ki. Mba mba ndirga ŋaara gumgi vhɨrkɨvgi fhuvara. Gu maaŋ muuŋgiap nde nzuai, nde mba mɨni namkama phorgɨ suaŋrim, ana ŋaara gumgi vhɨrve ga sararim, mbe ana mɨnin ŋgɨp, ana mba ndi phogir vhori.
2 Antes de os enviar, ele disse:
3 “Nde na mbarara. Nde ŋgɨri, gu nde sarigim, nde sipsivi ŋgugi fara muuŋgiap ruaŋruaŋgi feiŋ rɨgar vui.
3 Vão! Eu estou mandando vocês como ovelhas para o meio de lobos.
4 Nde ŋgɨp, ŋkɨɨa ki thar thige, o mpaa thar thige rugɨ thari, nde vhɨra ŋkari shari thaveni ndi thari. Nde vhɨra ŋgip, tuavar guma the gangip, ‘manera’ gum ‘ŋkotuguraagen’ anan nɨɨŋ thari.
4 Não levem bolsa, nem sacola, nem sandálias. E não parem no caminho para cumprimentar ninguém.
5 Nde maaŋ muuŋgip, ŋgɨp, ŋgu then ŋgɨgɨp, nde phena the vhen ŋgirɨ saŋv, nde fhara khaŋ mba phenan ki ntɨɨri ga suaŋri, ‘Nde kha phena vhen ki ntɨɨri, Fhe Bakɨme ndava mɨɨtɨk nde phorgɨ ki.’
5 Quando entrarem numa casa, façam primeiro esta saudação: “Que a paz esteja nesta casa!”
6 Nde maaŋ mba phenan ki ntɨɨri ga suanga, mba phenan ki guma the Fhe Bakɨme ndava mɨɨtɨk ana phorgɨ kɨrga, ana nde nzuai kameŋ ndigirga. Maaŋ muuŋgi guma the mba phenan ki fhu, nde mba nzuai kameŋ, ne taagip ndera zɨgɨrga.
6 Se um homem de paz morar ali, deixem a saudação com ele; mas, se o homem não for de paz, retirem a saudação.
7 Nde maaŋ muuŋgip phena then ŋgegɨp, nde mba phenara kɨri. Mba phenan ki ntɨɨri nde ndɨɨi mba gum mbɨ, nde ntara mbɨri. Nde kaŋgi, guma ŋgari, ana won vheza ndirga. Nde fhura tamtam phenin ŋkuu thari.
7 Fiquem na mesma casa e comam e bebam o que lhes oferecerem, pois o trabalhador merece o seu salário. Não fiquem mudando de uma casa para outra.
8 “Nde ŋgɨp ŋgu bakɨ then ŋgɨgɨrim, mbe nde ndigi ŋgɨp wari wo phena then ŋgɨgɨp, mban nden nɨɨŋrim, nde mbɨri.
8 — Quando entrarem numa cidade e forem bem-recebidos, comam a comida que derem a vocês.
9 Nde mba ŋgun kɨv, ana ki rɨɨi gumgi, nde mben kurkurav, mben rɨmrɨɨr muuŋrim, nta vhɨzɨri. Nde khaŋ mbe suaŋri, ‘Fhe Bakɨme won gumgi gu mbigi ganɨrim, mbe ana piin kɨrga tuk nden han mbarigi.’
9 Curem os doentes daquela cidade e digam ao povo dali: “O
10 Nde maaŋ muuŋgip ŋgɨp ŋgu bakɨ then ŋgɨgɨrim, mbe nde vuzvugiap nden ndikndigi fhu, nde ŋgɨv mba ŋgun tuavra thɨgɨp khaŋ mbe suaŋri,
10 Porém, quando entrarem numa cidade e não forem bem-recebidos, vão pelas ruas, dizendo:
11 ‘Nden ŋgun vherɨn nzan ŋkari phoogim, nza nta vherɨna pɨzi. Nde khaŋ muuŋgip gangip kaŋgiri, nde tɨvar vhuun nza muuŋgi fhuvara.’ Nde vhɨra ndɨkndɨga vhuuŋra muuŋv wari kɨri. Fhe Bakɨme wo gumgi gu mbigi ganɨrim, mbe ana piin kɨrga tuk han mbarigi.”
11 “Até a poeira desta cidade que grudou nos nossos pés nós sacudimos contra vocês! Mas lembrem disto: o Reino de Deus chegou até vocês.”
12 Zisas mba bunin mbe nzuav khaŋ mbe nzuai, “Gu guigira nde nzuai, Fhe Bakɨme zumgum kha nuianan ki gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi mbatɨgi ga suaŋv mbe suanga tuk hɨgɨrga. Mba tɨvar nde muuŋgi ŋgun ki gumgi gu mbigi, mbe ndirga simtɨgi, nta guigira mba Sodoman kegi gumgi gu mbigi ndirga simtɨgi kambararga.”
12 E Jesus disse mais isto:
13 Zisas mba bunin mbe nzua vov, wom khuen mbe nzuai, “Nde mba Korasinan ŋgu bakɨmen ki gumgi gu mbigi, nde guigira simtɨga bakɨme ndirga. Nde mba Betsaidan ki gumgi gu mbigi, nde vhɨra guigira simtɨga bakɨme ndirga. Nde kha ŋguni, gu fhum nden rɨgar kav mirikori ga muuŋgi. Guma the Taia gum Saidonan kav, gu mba nde rɨgar kav mirikori ga muuŋgi tɨva muuŋgi kake, gu kaŋgi, Taia gum Saidonan ki gumgi gu mbigi, mbe fhum ndavi domdorge. Mbe maaŋ muuŋgiap ndavi domdorgiap, mbe wari wo muuŋgi tɨvi mbatɨgi kora muuŋgiap, shagi gori shargiap vherɨna piigiap kae.
13 Jesus continuou:
14 Nde kha Korasin gum Betsaidan ki gumgi gu mbigi, Fhe Bakɨme zumgum kha gumgi gu mbigi tɨvi mbatɨgi ga suaŋv mbe suanga tugar, nde ndirga simtɨgi, nta guigira Taia gum Saidonan kegi gumgi gu mbigi ndirga simtɨgi kambararga.
14 No Dia do Juízo, Deus terá mais pena de Tiro e de Sidom do que de vocês, Corazim e Betsaida!
15 Nde kha Kaperneaman ki gumgi gu mbigi, nde khueŋ ndɨkndɨgi thi? Mba tugen Fhe Bakɨme nde suirav nde vun fegɨrim, nde za kha buiv shɨ guarara phorgirga thi? Fhuvara! Nde Fhe Bakɨme guigira nde mbevarim, nde za kha nuiana khɨna guarara ŋgirɨp, vhɨzgi gumgi ki ŋgun ŋgirgɨrga.”
15 E você, cidade de Cafarnaum, acha que vai subir até o céu? Pois será jogada no
16 Zisas kha bunin mbe nzua vov khaŋ mba wo farasegi 72 ŋaara gumgi ga nzuai, “Guma nde nzuai buni mbararagi, ana na buni mbararagi. Guma nde nzuai buni ana kɨr nta segi, ana kɨr na buni ga segi. Mba guma kɨr na buni ga segi, ana kɨr nara segi fhuvara, ana vhɨra kɨr Fhe Bakɨme segi. Fhe Bakɨme nduara na sarigi gu zɨgi.”
16 Então disse aos discípulos:
17 Zisas mba farasegi 72 ŋaara gumgi, mbe vega kegap, taagia ndikndiga mbatɨga mbuav wari zi. Mbe zegap khaŋ Zisas ga nzuai, “Guman Rum, nza ndu zɨn panan bigi vhɨrve ga mbuav, nza vhɨra ndu zɨn panan ŋiniŋgi mbatɨgi ga nzuaim, nta nza buni mbararav nta zɨn vui.”
17 Os setenta e dois voltaram muito alegres e disseram a Jesus: — Até os demônios nos obedeciam quando, pelo poder do nome do senhor, nós mandávamos que saíssem das pessoas!
18 Mbe ne nzuaim, Zisas mbe ŋgarkarav khaŋ mbe nzuai, “Gu Satan garim, ana Hevenan kegap, tor vhekvhegi fara muuŋgiap kɨgira nɨɨaŋ ndarigi.
18 Jesus respondeu:
19 Nde na mbarara! Gu ŋkasŋkan nde nɨɨŋgi. Nde mba kurigi mbatɨgi gum vhezemiŋ, nde nta thipogɨrga, nta nden farfagirga tuktɨgi fhuvara. Nden pana guma Satan, nde vhɨra za ana ŋkasŋka mbevav, nden ŋkasŋka guigira ana kambararga. Kha bigɨn the nden farfagirga tuktɨgi fhu.
19 Escutem! Eu dei a vocês poder para pisar cobras e escorpiões e para, sem sofrer nenhum mal, vencer a força do inimigo.
20 Nde vhɨra khueŋ suaŋv ndikndigɨ thari, ‘Nza nzuaim, ŋiniŋgi mbatɨgi nza nzuai buni mbararav nta zɨn vui.’ Fhuvara. Nde khueŋ suaŋv ndikndigɨri, Fhe Bakɨme Hevenan nde zɨri khergi.”
20 Porém não fiquem alegres porque os espíritos maus lhes obedecem, mas sim porque o nome de cada um de vocês está escrito no céu.
21 Mba tugen Fhe Bakɨme Ŋina Ŋaar Zisas ndava khavgim, ana Fhe Bakɨme ndikndigap khaŋ ana nzuai, “O, Fhe, ndu kha nuian gum buiva gari Guma Bakɨme ma. Gu ne nzuav ndu zɨ ndi vun kuamkuagi. Ndu khaŋ muuŋgi ne nzuav, ndu kha bigin kha ndɨkndɨgi ga mbui gumgi vhagi. Mbe kha ndɨkndɨgi ga mbui. Mbe ndɨkndɨgi vhuuiŋ kaŋgiap ndɨkndɨgi vhuuiŋ ga mbui gumgi ma. Ndu ntan mba tarire ndɨkndɨgi ndɨkndɨga mbui gumgi, ndu ntan mbe khɨvigi. Ahaŋ, ne nzerara, Fhe Bakɨme, ndu wo vuzvuga zɨn vov maaŋ muuŋgi.”
21 Naquele momento, pelo poder do Espírito Santo, Jesus ficou muito alegre e disse:
22 Zisas mba bunin ana nzuav, wom khaŋ mbe nzuai, “Na Fhe Bakɨme mba bigin za na farve khɨngi. Guma the tuituigiap khueŋ kaŋgi fhuvara, gu ana Kam ma. Fhe Bakɨme nduara ana kaŋgi. Fhe Bakɨme vhɨra, guma the ana kaŋgi fhuvara, anan Kam nduara ana kaŋgi. Ana ana kaŋgiap, ana anan mba khɨvɨ zav farasarigi gumgi, ana anan mbe khɨvigi, mbe vhɨra ana kaŋgi.”
22 — O meu Pai me deu todas as coisas. Ninguém sabe quem é o Filho, a não ser o Pai; e ninguém sabe quem é o Pai, a não ser o Filho e também aqueles a quem o Filho quiser mostrar quem o Pai é.
23 Zisas mba bunin mbe suaŋgiap, dorgap, wo phorga rui gumgi garim, mbe nduarira kim, ana khaŋ mbe nzuai, “Nde kha gari bigi, nde phorga nta gari gumgi gu mbigi, mbe ndikndigɨri.
23 Então Jesus virou-se para os discípulos e disse só para eles:
24 Gu guigira khar nde nzuai, fhum Fhe Bakɨme kamthooŋ gumgir vhɨrve gum ŋgui bakɨvi gari gumgir pani vhɨrve, mbe nde khar gari bigi ganɨngeŋ vuzvugi. Mbe nta gangi fhuvara. Mbe vhɨra nde khar mbararagi buni, mbe nta mbararageŋ vuzvugi. Mbe nta mbararagi fhuvara.”
24 Eu afirmo a vocês que muitos
25 Tuga mbe mba guigira Zudaiŋ tɨvir vhuuiŋ kaŋgi guma mbe khavgia thɨgap, Zisasan mparav, anan nzarigi. Ana khaŋ ana nzuai, “Guman Rum, gu ramgip zazera mbara muuŋgia ki bɨɨŋbɨɨŋ ndigirie?”
25 Um mestre da Lei se levantou e, querendo encontrar alguma prova contra Jesus, perguntou: — Mestre, o que devo fazer para conseguir a vida eterna?
26 Ana ne nzuaim, Zisas ana ŋgarkarav ana nzarigi, “Mba Fhe Bakɨme nde nzuav tɨgi tɨvi, ana ntan Moses ga nɨɨŋgi, nta ram nzuai? Ndu nta garim, nta ram nzuai?”
26 Jesus respondeu:
27 Ana Zisas ŋgarkarav khaŋ nzuai, “Mba tɨvi khaŋ nzuai, ‘Fhe Bakɨme, ana nduara nza Fhe Bakɨme ma. Ndu guigira wo ndavar anan nɨɨŋgip, ana vuzvugip, wo tum gum ndɨkndɨk gum ŋkasŋkan anan nɨɨŋgiri. Ndu wo vuzvugi tɨvara, ndu won kɨvntoga vuzvugiri.’ ”
27 O homem respondeu: — “Ame o Senhor, seu Deus, com todo o coração, com toda a alma, com todas as forças e com toda a mente. E ame o seu próximo como você ama a você mesmo.”
28 Ana maaŋ nzuaim, Zisas ana ŋgarkarav khaŋ ana nzuai, “Ena, ndu nzerara mbar nzuai. Ndu mba tɨvara muuŋv, ndu zazera mbara muuŋgia ki bɨɨŋbɨɨŋ ndigirga.”
28 — A sua resposta está certa! — disse Jesus. — Faça isso e você viverá.
29 Zisas nen ana nzuaim, mba guigira Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi guma, ana khuen Zisas ga ndɨkndɨgi. Ana kha ndɨkndɨgar nan muuŋ thari, gu ndɨkndɨga vhuuŋ ki fhuvara. Mba guigira Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi guma mba ndɨkndɨgar Zisas ga mbuav, kha nzambaren ana muuŋgi, “Maaŋgi kha kameŋ khaŋ nzuai, nan kɨvntogi? Nan kɨvntogi, mbe theiŋ?”
29 Porém o mestre da Lei, querendo se desculpar, perguntou: — Mas quem é o meu próximo?
30 Ana mba nzambaren Zisas ga muuŋgim, Zisas ana ŋgarkarav kha bigen ana neŋgi, “Guma mbe Zerusareman kegap Zerikon veri. Ana verim, bigi kɨɨv gumgi shogi gumgi mbatɨgi, mbe zomzorgia kegap tuavar anan hegi. Mbe hegap, hor mbatɨgar ana muuŋgim, ana ŋama rimgim, mbe ana ndi tɨgap, ana shagi zorgiap, ana bigi kɨmgiap, wari regi.
30 Jesus respondeu assim:
31 Mbe regim, Fhe Bakɨme rotu guma mbe, ana mba tuavra veri. Ana vera ana garim, ana rimge rɨgap kim, ana ana gangia thav, fhura ana ŋkɨɨa vugi.
31 Acontece que um sacerdote estava descendo por aquele mesmo caminho. Quando viu o homem, tratou de passar pelo outro lado da estrada.
32 Ana vugim, Rivai guma mbe zi. Ana zav ana gangiap, ana vhɨra fhura ana ŋkɨɨa vugi.
32 Também um
33 “Ana vugim, Samaria guma mbe zi. Ana zav mba guma rɨgap ki ŋanen hav, ana garav, guigira ana kora muuŋgi.
33 Mas um
34 Ana ana kora muuŋgiap, vov ana han vugap, mbaram wainan ana nzuu ruagiap, mbaram mporiiŋ ana nzuu ndogi. Ana ana nzuu ndogiap, mbaram ana suira vov won doŋkir fav, ana ndiga vui. Ana ana ndiga vov, mba ŋgui gumgi zav kui phena mbe tɨgap, ana gari.
34 Então chegou perto dele, limpou os seus ferimentos com azeite e vinho e em seguida os enfaixou. Depois disso, o samaritano colocou-o no seu próprio animal e o levou para uma pensão, onde cuidou dele.
35 Ana mɨtimanera khavgiap, kɨma raraŋ mpuani faŋgiap, mba phena gari guma ga nɨɨŋgi. Ana nta faŋgiap, ana ndɨɨv khaŋ ana nzuai, ‘Ndu kha guma ganɨv, ndu ana suaŋv won ŋkɨɨa thari fusuegɨrga, gu taagip zɨv, gu ndu ŋkɨɨa ŋgarkararga.’ ”
35 No dia seguinte, entregou duas moedas de prata ao dono da pensão, dizendo:
36 Zisas mba bigen mba guigira Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi guma neŋgegap, mbaram anan nzarigi, “Ndu gu kha neŋgegi bigeŋ mbararagi. Maaŋgi guma kha guma phuni khegene rɨgar kha kɨɨi gumgi shogi guman kɨvntok?”
36 Então Jesus perguntou ao mestre da Lei:
37 Mba guigira Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi guma ana ŋgarkarav khaŋ ana nzuai, “Mba ana kora muuŋgi guma.” Ana maaŋ nzuaim, Zisas khaŋ ana nzuai, “Nzerara, ndu ŋgɨp mba tɨvara muuŋri.”
37 — Aquele que o socorreu! — respondeu o mestre da Lei. E Jesus disse:
38 Zisas maaŋ kegap, khavgiap, wo phorga rui gumgir kov, mbe vui. Mbe vov ŋgu mben hɨgi. Mbe vov mba ŋgun hɨgim, mba ŋgun ki mbiga mbe, ana zɨ Marta, ana wo phenan kɨr zav Zisas khɨrigi.
38 Jesus e os seus discípulos continuaram a sua viagem e chegaram a um povoado. Ali uma mulher chamada Marta o recebeu na casa dela.
39 Zisas vov Marta phenan kim, Marta biva Maria, ana zav Zisas haa perav, Zisas nzuai buni mbararagi.
39 Maria, a sua irmã, sentou-se aos pés do Senhor e ficou ouvindo o que ele ensinava.
40 Ana Zisas buni mbararav kim, Marta Zisas buni mbarara zav mbuav, ana vhɨra mbe mbɨrga mba ndɨkndɨgap, nta mbuav kavtuigi. Ana kavtuigiap, mbaram zav khaŋ Zisas ga nzuai, “Guman Rum, ndu gu kavtuigi ne ndɨkndɨgi fhuve? Na bip na thav, zav khaŋ kim, gu nduara kha mba tuav kavtuigi. Ndu ana suaŋrim, ana zɨv, nan kurav mba turga.”
40 Marta estava ocupada com todo o trabalho da casa. Então chegou perto de Jesus e perguntou: — O senhor não se importa que a minha irmã me deixe sozinha com todo este trabalho? Mande que ela venha me ajudar.
41 Marta nen Zisas ga nzuaim, Zisas ana ŋgarkarav khaŋ ana nzuai, “Ai, Marta, ndu bigi vhɨrve ga nzuav mbuav, ndɨkndɨgi vhɨrve ga mbuav ndava simgi.
41 Aí o Senhor respondeu:
42 “Gu ndu nzuai, ndu ndɨkndɨgɨrga bigɨna bavira. Maria khar mba bigɨna ndir za mbui, ana guigira bigɨna vhuuŋ ma. Ana mba bigɨna vhuuŋ ndir saŋv muuŋrim gu thaŋ suaŋv ana thɨvɨrie?”
42 mas apenas uma é necessária! Maria escolheu a melhor de todas, e esta ninguém vai tomar dela.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 10, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.