Mateus 5
Surat Ralan na'a Vaidida (FRD) vs ARA
1 Ti ma Yesus nsiꞌik tamata rivun avyai, na nrata vuar isa naꞌa inyai ma ndoku. Ba Ni tamata ovi rorang Ia rti vali inyai ma irmunuk rasdovu ira.
1 Vendo Jesus as multidões, subiu ao monte, e, como se assentasse, aproximaram-se os seus discípulos;
2 Nata Yesus nair ira munuk ma nfalak ne,
2 e ele passou a ensiná-los, dizendo:
3 “Ubu naflahar tamata ovi rfakloꞌi aꞌuk rira vavaꞌat verin Ia, tevek Ia wean lahir Raja ma nfareta tamata ovi rorang Ia.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 Ubu naflahar tamata ovi ralarira lalau, tevek Ia veka nfaloling ralarira ra.
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados.
5 Ubu naflahar tamata ovi rfakabava tenarira ra, tevek Ia veka nfakena Ni tnorung a ma nala lanit ivavan verin ira.
5 Bem-aventurados os mansos, porque herdarão a terra.
6 Ubu naflahar tamata ovi inar urun ma rira vavaꞌat ra rmalola, tevek Ia veka nala verin ira afa ovi rdava ra.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão fartos.
7 Ubu naflahar tamata ovi ralarira lolin ma rlobang tamata liak ra, tevek Ia veka nfaturu vali Ni silobang a verin ira.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia.
8 Ubu naflahar tamata ovi ralarira rmerat urun, tevek ira veka rarea Ia.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque verão a Deus.
9 Ubu naflahar tamata ovi rlobang tamata ma rotu ma malinan ewal ovu tamata liak ra, tevek Ia veka nala ira ma reluk yanan ra.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque serão chamados filhos de Deus.
10 Ubu naflahar tamata ovi tamata liak ra rwi-rwa ira tevek rira vavaꞌat ra rmalola. Ia Raja Ia ma nfareta tamata avyai.
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 Ubu naflahar mia naꞌut i tamata liak ra rfalak sian mia ovu rwi-rwa mia, ovu vali rfalak sian mia ma rfangra narabira ra, tevek myorang Yaꞌa.
11 Bem-aventurados sois quando, por minha causa, vos injuriarem, e vos perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vós.
12 Lalan ana, rwi-rwa vali Ubu Ni nabi ra, ba ti ma rwi-rwa mia, na ralabira lolin ovu inabira lolin watan, tevek Ia veka naval ma dawan mia naꞌa bira rala lolin a, naꞌa lanit ratan.”
12 Regozijai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; pois assim perseguiram aos profetas que viveram antes de vós.
13 “Mia ini weabira sira verin tamata ovi rnaꞌa lanit ivavan a. Wean i sira yai wol sarsiran roak, na veka myot-ewal wean inba ma sarsiran? Wol fyawan akataka roak, ba rvatuk ia ovu rta sorat watan ia.
13 Vós sois o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 Mia ini weabira lyawan verin tamata ra naꞌa lanit ivavan. Mia weabira vali kota i naꞌa vuar ratan, ba wol rfonak nala ia.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder a cidade edificada sobre um monte;
15 Wol tamata isa ntutun damar ma nulang teri ia ovu suran. Ia nfadoku naꞌa damar wan, boma nyeba munuk tamata ovi rnaꞌa rahan ralan a.
15 nem se acende uma candeia para colocá-la debaixo do alqueire, mas no velador, e alumia a todos os que se encontram na casa.
16 Wean vali inyai naꞌa afa lolin ovi myotu ra musti lyawan verin tamata ra, boma rsiꞌik afa lolin avyai ma rfadawang Yamabira i naꞌa lanit ratan a.”
16 Assim brilhe também a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem a vosso Pai que está nos céus.
17 “Mia deka minovak ne, uma lanit ivavan a ma aling vatuk Musa ni inukun ra, te afa ovi nabi rair ra, naꞌuk uma ma ufakena lahir afa avyai.
17 Não penseis que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, vim para cumprir.
18 Afa i ufalak verin mia ini, kena urun! Lanit ovu lanit ivavan nanaꞌa obin, na wol huruf te vaivatul isa tali Musa ni inukun ra veka rmamu, ti naran i Ubu nfakena munuk afa ovi nfalak ra.
18 Porque em verdade vos digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Ba wean inyai bi ufalak verin mia ne, iki nangal kedan watan afa ovi Ubu nfareta roak, ma nair tamata ra ma rotu vali wean inyai, na tamata yai veka koꞌu rahi lia munuk tali Ubu Ni tamata ovi rnaꞌa Ni Fareta a. Naꞌuk tamata iki watan not-orang afa ovi Ubu nfareta roak ovu nair afa avyai verin tamata liak, na tamata yai veka dawan ia naꞌa Ubu Ni Fareta a.
19 Aquele, pois, que violar um destes mandamentos, posto que dos menores, e assim ensinar aos homens, será considerado mínimo no reino dos céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no reino dos céus.
20 Ba ufalak verin mia ne, ralabira ra musti rmalola rahi dida dawan ovi rair Musa ni inukun ra, ovu tamata ovi rtali sidovung Farisi. Naꞌuk ne wahal, na wol wabira naꞌa Ubu Ni Fareta a.”
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrareis no reino dos céus. Do homicídio
21 “Mia mkyaꞌa roak ne, lan a Ubu nfalak naꞌa Ni Surat Ralan verin ubud-nusid ra ne, deka msyifedan, tevek wean i tamata isa nsifedan, na musti rfaleka inukun verin ia.
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e: Quem matar estará sujeito a julgamento.
22 Naꞌuk ufalak verin mia ne, tamata iki watan nangrova tamata liak, na Ubu veka nukun ia. Tamata iki watan nangrihi ma nworuk-nwak tamata liak, na veka rala ia ma ndiri dawan fareta Yahudi waharira ralan ra ma rfaleka inukun verin ia. Tamata iki watan nfalak tamata liak ne, nboda-nbadi, na nahu roak lingaꞌan i nti yafwan kakiwal.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que [sem motivo] se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem proferir um insulto a seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem lhe chamar: Tolo, estará sujeito ao inferno de fogo.
23 Ba wean i tamata isa mane ti nfadoku ni korban naꞌa wan i baꞌi rasnuri rira korban ra naꞌa, naꞌuk nangnanang ne, tamata isa ralan sian ia, na
23 Se, pois, ao trazeres ao altar a tua oferta, ali te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 nfadok-aling ni korban yai, ma ti notu lolin ovu tamata yai veki, beti newal ia ma ti nfadoku ni korban yai verin Ubu.
24 deixa perante o altar a tua oferta, vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; e, então, voltando, faze a tua oferta.
25 Ba wean i tamata isa nala oa nti wan i baꞌi rfaleka inukun verin tamata ra, na yarak ti motu ma lolin ewal ovu ia, ma deka ti maran wan yai. Tevek wean i wol motu ma lolin ewal ovu ia, na tamata yai veka nala oa ti verin tamata i baꞌi nfaleka inukun verin tamata ra. Tamata inukun yai veka nala oa ti ma raꞌabuꞌi oa.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás com ele a caminho, para que o adversário não te entregue ao juiz, o juiz, ao oficial de justiça, e sejas recolhido à prisão.
26 Afa i ufalak verin mia ini, kena urun! Wean i wol bwahir nala mu utan ra obin, na wol rfatalik oa tali buꞌi yai.”
26 Em verdade te digo que não sairás dali, enquanto não pagares o último centavo. Do adultério
27 “Mia mkyaꞌa roak ne, lan a Ubu nfalak naꞌa Ni Surat Ralan ne, ‘Wean i msyifa roak, na deka mtyuba ovu tamata ovi wol awabira verin ira.’
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Naꞌuk ufalak verin mia ne, tamata iki watan wean i nsiꞌik vata isa ma kaꞌi norang ni ininan sian ma inan ma ntuba ovu vata yai, na naꞌa ralan a ntuba roak ovu vata yai.
28 Eu, porém, vos digo: qualquer que olhar para uma mulher com intenção impura, no coração, já adulterou com ela.
29 Ba wean i matabira lihir mela notu ma myotu salasilan, na mkyivul vatuk ia. Ni lolin a matabira lihir watan, tevek wol lolin lahir ma rvatuk fatnemung tenabira naꞌa yafwan kakiwal.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Wean inyai vali, na wean i limabira mela notu ma myotu salasilan, na myetal vatuk ia. Ni lolin a limabira lihir watan, tevek wol lolin lahir ma rvatuk fatnemung tenabira naꞌa yafwan kakiwal.”
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não vá todo o teu corpo para o inferno.
31 “Ubu Ni vaivatul ra rfalak vali ne, ‘Wean i brana isa mane ntalik awan a, na ia musti nasusan ni surat sitalik veki ma nala verin ia.’
31 Também foi dito: Aquele que repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Naꞌuk ufalak verin mia ne, wean i brana awan ntuba ovu tamata liak, na bis ntalik ia. Naꞌuk wean i awan a wol notu sala, ma brana ntalik watan ia, na brana yai notu ma awan a notu sala, wean lahir i awan ntuba ovu tamata i wol awan verin ia. Ba wean i brana iki watan nsifa ovu vata i brana ntalik roak ia yai, na ia notu sala vali, wean lahir i ntuba ovu tamata i wol awan verin ia.”
32 Eu, porém, vos digo: qualquer que repudiar sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a tornar-se adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério. Dos juramentos
33 “Mia mkyaꞌa roak ne, lan a Ubu nfalak naꞌa Ni Surat Ralan verin ubud-nusid ra ne, ‘Wean i mifwaba afa isa verin Ubu, na myot-orang lahir afa i mifwaba roak yai verin Ia.’
33 Também ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás rigorosamente para com o Senhor os teus juramentos.
34 Naꞌuk ufalak verin mia ne, deka mifwaba naꞌa afaka watan. Deka myala lanit ratan al mifwaba, tevek inyai Ubu wan i ndoku ma nfareta a.
34 Eu, porém, vos digo: de modo algum jureis; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Deka myala lanit ivavan ma al mifwaba, tevek Ubu nfareta vali naꞌa inyai. Deka myala Yerusalem ma al mifwaba, tevek inyai Raja Dawan Ni kota a.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser cidade do grande Rei;
36 Deka myala ulubira ra al mifwaba, tevek wol bira ngrebat ma myotu ma bira vut van isa vali nangiar te nangtoan.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Ni lolin a, fyalak watan ne, ‘Oꞌu, yaꞌa veka otu,’ te fyalak watan ne, ‘Wahal, yaꞌa wol otu.’ Wol lolin ma mifwaba al fyangrebat bira vaivatul ra, tevek myotu wean inyai, na inyai ntali watan nitdawan a.”
37 Seja, porém, a tua palavra: Sim, sim; não, não. O que disto passar vem do maligno. Da vingança
38 “Mia mkyaꞌa roak ne, lan a Ubu nfalak naꞌa Ni Surat Ralan ne, ‘Iki not-visal matam a, na mot-visal vali matan a, ovu iki nfarofuk nifam a, na fwarofuk vali nifan a.’
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Naꞌuk ufalak verin mia ne, deka myaval tamata ovi rotu sian mia. Wean i tamata isa ntafitil fifim mela, na mala vali fifim balit a ma ntafitil.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao perverso; mas, a qualquer que te ferir na face direita, volta-lhe também a outra;
40 Wean i tamata isa nmangadu oa ma miti fareta, tevek inan ma nala mu ravit a, na mala vali mu ravit blawat verin ia.
40 e, ao que quer demandar contigo e tirar-te a túnica, deixa-lhe também a capa.
41 Wean i tamata isa nkiwal oa ma bwara ni vnuat ra ma byana kil isa, na bwara ma ti naran kil irua.
41 Se alguém te obrigar a andar uma milha, vai com ele duas.
42 Wean i tamata isa nera afa tali oa, na mala verin ia, ovu wean i tamata isa inan ma ner-teri afa boku tali oa, na deka mulaꞌing ia.”
42 Dá a quem te pede e não voltes as costas ao que deseja que lhe emprestes. Do amor ao próximo
43 “Mia mkyaꞌa roak ne, lan a Ubu nfalak naꞌa Ni Surat Ralan ne, ‘Mlyobang tamata liak ra, naꞌuk wol inabira lahir tamata ovi rira sian mia.’
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e odiarás o teu inimigo.
44 Naꞌuk Yaꞌa ufalak verin mia ne, mlyobang tamata ovi rira sian mia, ovu miflurut verin tamata ovi rwi-rwa mia.
44 Eu, porém, vos digo: amai os vossos inimigos e orai pelos que vos perseguem;
45 Tevek wean i mlyobang tamata ovi rira sian mia, na fyaturu roak ne, Ubu i nleal lanit ratan veka nala mia ma neluk yanan, tevek Ia notu ma lera vanan verin tamata ra munuk, velik ne sian te lolin ira. Ia nala daꞌut verin tamata ovi rira vavaꞌat ra rmalola, ovu verin tamata ovi rira vavaꞌat ra wol rmalola.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai celeste, porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Wean i mlyobang watan tamata ovi rlobang mia, na deka minovak ne, Ubu veka nala akataka verin mia. Velik ne tamata ovi baꞌi rera babahir kulu rira vavaꞌat ra sian, naꞌuk rlobang vali tamata ovi rlobang ira.
46 Porque, se amardes os que vos amam, que recompensa tendes? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Wean i mtyuli bira kida ra watan, na afa i myotu yai veka lolin lia aka? Tamata ovi wol rorang Ubu rotu vali wean inyai te wahal?
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os gentios também o mesmo?
48 Ba dida vavaꞌat ra musti rmalola, wean Yamadida i naꞌa lanit ratan, Ia wol Ni salasilan lahir.”
48 Portanto, sede vós perfeitos como perfeito é o vosso Pai celeste.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.