Levítico 25

Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs NTLH

Sair da comparação
NTLH Nova Tradução na Linguagem de Hoje 2000
1 Ikyanya Musa âli riiri ku mugazi Sinaayi, Nahano anamúbwira,
1 O Senhor Deus falou com Moisés no monte Sinai
2 kwo amenyeese Abahisiraheeri kwokuno: «Kirya kihugo kyo ngamùheereza, ikyanya mugaaba keera mwakiyingira mwo, mugakizi kileka kiluhuuke. Kwokwo, kwo mugakizi nzimbahiisa.
2 e mandou que ele desse ao povo de Israel as seguintes leis : Quando vocês entrarem na terra que o
3 Mugakizi hisa imyaka ndatu, mugweti mugabyala imbuto mu ndalo. Ku yikyo kyanya, munakizi hahuulira imizabibu yinyu, iri munakizi yimbula.
3 Durante seis anos semeiem os seus campos, podem as parreiras e colham as uvas.
4 «Halikago, umwaka gwa kalinda gwohe, indalo zikwaniini ziluhuuke. Yugwo mwaka, gwataluulwa gube gweꞌSabaato imwani. Hatagirage kindu kyo mugabyala, mutanakizi hahuulira imizabibu yinyu.
4 Mas o sétimo ano será um ano de descanso sagrado para a terra, um descanso dedicado a Deus, o Senhor . Nesse ano ninguém semeará o seu campo, nem podará as suas parreiras.
5 Ha nyuma lyoꞌmwimbu muzinda, ikisimbwe kyoshi, mutakiyimbule. Na kundu imihuli yeꞌmizabibu igaaba yayera ku yikyo kyanya, hatagirage úgagidootola. Si yugwo mwaka, gugaaba gwa kuluhuusa idaho.
5 Ninguém colherá o trigo que crescer por si mesmo, nem podará as parreiras, nem colherá as uvas. Será um ano de descanso completo para a terra.
6 «Kundu kwokwo, yugwo mwaka, mugakizi lya ngiisi biꞌdaho lyameza. Mugakizi birya, mwe naꞌbaja biinyu, naꞌbaja-kazi, naꞌbakozi bo muli mu hemba, kiri neꞌbinyamahanga byo mutuliinwi.
6 Os campos não serão semeados, mas mesmo assim produzirão o bastante para alimentar todos os israelitas, os seus escravos e as suas escravas, os seus empregados, os estrangeiros que vivem no meio do povo
7 Yutwo tumereera, kiri neꞌbitugwa biinyu bigakizi tulya, kuguma neꞌnyamiishwa kwakundi.
7 e também os animais domésticos e os animais selvagens. Tudo o que a terra produzir servirá de alimento.
8 «Iyo myaka yoꞌkuluhuuka, mugakizi giharuura ubugira kalinda, kuli kudeta imyaka makumi gana na mwenda.
8 Contem sete semanas de anos, isto é, sete anos vezes sete, o que dá um total de quarenta e nove anos.
9 Kwokwo, mu siku ikumi zoꞌmwezi gwa kalinda, mugadihiriza ikibuga mu kihugo kyoshi. Yulwo lusiku, lwo lugaaba lusiku luhamu lwoꞌkuyiyeruusa.
9 Então, no dia dez do sétimo mês, que é o Dia do Perdão , mandem um homem tocar trombeta por todo o país.
10 «Umwaka gwa makumi gataanu, mukizi gutaluula imwani. Munamenyeese kwaꞌbaja booshi ba mu kihugo bashwekuulwe. Yugwo mwaka, gugaaba gwoꞌbushambaale. Ngiisi muguma winyu, agagalukira mu matongo ga bashokuluza baage, gira ashubi gatuula mwo.
10 Pois esse ano, que vem depois de cada quarenta e nove anos, é o ano sagrado da libertação, em que vocês anunciarão liberdade a todos os moradores do país. Nesse ano todos os que tiverem sido vendidos como escravos voltarão livres para as suas famílias, e todos os campos que tiverem sido vendidos voltarão a pertencer ao primeiro dono.
11 «Yugwo mwaka gwa makumi gataanu, mugakizi gushambaalira. Ee! Gube gwoꞌbushambaale. Ku yugwo mwaka, mutakizi ki byala imbuto. Na kundu imbuto igaaba yamera yonyene, mutagendi giyimbula. Kiri neꞌmizabibu, yo mutahahuulira, mutadootole imihuli yayo.
11 Nesse ano ninguém semeará os seus campos, nem colherá o trigo que crescer por si mesmo, nem podará as parreiras , nem colherá as uvas,
12 Yugwo mwaka, guli gwoꞌbushambaale, munakwaniini mukizi gutaluula imwa Rurema. Ibyokulya biinyu, mugakizi lya naaho íbyamera byonyene mu ndalo.
12 pois o Ano da Libertação é sagrado para o povo, e nele todos se alimentarão somente daquilo que a terra produzir por si mesma.
13 «Yugwo mwaka gwoꞌBushambaale, ngiisi muguma winyu agagalukira amatongo ga bashokuluza baage, anagahyane.
13 No Ano da Libertação todas as terras que tiverem sido vendidas voltarão a pertencer ao primeiro dono.
14 Iri wangagulira uwinyu itongo, kandi iri wamúguliikiza lyo, utamúgunge.
14 Na venda ou na compra de terras, não explorem os outros. O preço será calculado na base do Ano da Libertação; pois o que se vende não são, de fato, as terras, mas as colheitas que elas produzem. Portanto, o comprador descontará do preço o número de colheitas desde o último Ano da Libertação; e o vendedor calculará o preço na base dos anos de colheita que ainda faltam até o seguinte Ano da Libertação. Se ainda forem muitos anos, o preço subirá; se forem poucos, o preço baixará.
15 Iri wangaligula, ikishingo kigakulikirana neꞌmyaka íkalenga, ukushaagira ku mwaka muzinda gwoꞌmwaka gwoꞌBushambaale. Kigakulikira kwakundi imyaka yoꞌmwimbu íyasigala ukuhikira ku gundi mwaka gwoꞌBushambaale.
15 — ausente —
16 «Imyaka íki sigiiri, iri yangaluguuka, ikishingo nakyo kinayushuuke. Kandi iri iyo myaka, iri yanganiiha, ikishingo nakyo kinaniihe. Kwokwo, mu kuguliisa, ikishingo kigakulikirana noꞌmuharuuro gweꞌmimbu ígaguliisibwa.
16 — ausente —
17 «Mutakizi gungana. Haliko, mukizi nyoboha, nie Nahano Rurema winyu.
17 Que ninguém explore os outros; que todos temam a Deus , pois ele é o Senhor , nosso Deus.
18 Iri mwangaba muloziizi ukutuula ku butoge, mukizi simbaha imaaja zaani, munakizi kulikiriza ngiisi kwo namùtegeka.
18 Obedeçam a todas as leis e mandamentos de Deus para que vivam em segurança na terra que vai ser de vocês.
19 Haaho, lyeꞌdaho igaameza imimbu ngana-ngana, munakizi lya, munayigute, munatuule buzira mbuzi-mbuzi.
19 Ela produzirá as suas colheitas, haverá bastante comida para todos, e todos viverão em segurança.
20 «Hali ikyanya mwangakizi yibuuza: “Aaho! Mu mwaka gwa kalinda, bikagi byo tugaalya, tutanaki hangwirwi ukubyala kandi iri kuyimbula?”
20 Mas alguém é capaz de perguntar como é que haverá comida durante o sétimo ano, quando ninguém vai semear nem fazer a colheita.
21 Yuvwagwi! Mu mwaka gwa kalindatu, ngamùgashaanira bweneene, halinde ikihugo kinatange imimbu ígamùhisa ku myaka ishatu.
21 A resposta é que Deus abençoará a terra, e no sexto ano ela produzirá colheitas que serão suficientes para três anos.
22 Mu mwaka gwoꞌmunaana, ikyanya mugaaba mukiri mu byala imbuto ziinyu, mugaaba muki gweti mugaalya irya mimbu yoꞌmwaka gwa kalindatu. Kiri na mu mwaka gwoꞌmwenda, mugaaba mukiri mu lya gwogwo mwimbu gwoꞌmwaka gwa kalindatu.
22 Quando vocês semearem os seus campos no oitavo ano, estarão comendo daquilo que colheram no sexto ano, e haverá bastante para comerem até a colheita do nono ano.
23 «Mutakolwe kwo mwakizi guliisa amatongo lwoshi. Si amatongo gooshi, gali geꞌmwani. Muli nga binyamahanga naaho, munakoli shumbisiri mu kihugo ku kyanya kiniini.
23 A terra é de Deus; portanto, ela não será para sempre daquele que a comprar. Deus é o dono dela, e para ele nós somos estrangeiros que moram por um pouco de tempo na terra dele.
24 Kyo kitumiri, ikyanya mugakizi gula amatongo, mukwaniini mukizi biika imaaja kweꞌkyanya umundu agagaguliisa, alonge ubulyo bwoꞌkushubi gagula.
24 Assim, quando um terreno for vendido, o seu antigo dono será o primeiro a ter o direito de tornar a comprá-lo.
25 «Tudete ngoꞌwinyu Muhisiraheeri angakena, anaguliise itongo lyage liguma. Haaho, mwene wabo wa hoofi akwaniini aliguluule.
25 Se um israelita ficar pobre e precisar vender uma parte das suas terras, o seu parente mais chegado deve tornar a comprar o que ele vendeu.
26 Ulya mukeni, kundu angaba atahiiti mwene wabo woꞌkuliguluula, halikago, hali ikyanya yenyene angayiji longa ubulyo bwoꞌkuliguluula.
26 Mas, se ele não tiver um parente que compre as terras, é possível que mais tarde ele mesmo fique rico outra vez, podendo assim tornar a comprar o terreno que vendeu.
27 Kwokwo, ahangwirwi kwo aliguluule. Mu kuliguluula, agatee haruura ibindu byeꞌmyaka keera íyalenga ukulyokera ho akaliguliikiza. Na byo agagalulira uwabo, bikwiriiri bihwanwe neꞌmyaka íkoli sigiiri ukuhisa ku mwaka gwoꞌBushambaale. Kwokwo yiryo itongo, linashubi galukira nalyo.
27 Ele descontará o valor das colheitas que o terreno tiver produzido desde o último Ano da Libertação e calculará o preço a pagar, tendo como base os anos de colheita que ainda faltarem até o seguinte Ano da Libertação. E assim ele será novamente o dono do terreno.
28 «Haliko, iri atangashobola ukuliguluula, ligasigala mu maboko goꞌlya úkaligula, halinde ukuhisa ku gundi mwaka gwoꞌBushambaale. Ku yugwo gundi mwaka, yiryo itongo ligalulirwe ulya mundu úkaliguliisa.
28 Mas, se ele não tiver o suficiente para tornar a comprar o terreno, então este ficará pertencendo ao comprador até o seguinte Ano da Libertação. Nesse ano o terreno voltará a pertencer ao primeiro dono.
29 «Tudete ngoꞌmundu angaguliisa inyumba yage íri mu kaaya kazitire. Uyo mundu, iri angagiguluula, kube naaho ku mwaka muguma ukulyokera ikyanya akagiguliisa.
29 Se um homem vender uma casa que fica numa cidade protegida por muralhas, ele terá o direito de tornar a comprar a casa até um ano depois da venda.
30 Haliko, iyo nyumba, nga itangaguluulwa mu yugwo mwaka muguma, igayama iri yoꞌyo úwagigula. Kiri mu mwaka gwoꞌBushambaale, batâye gigalule.
30 Mas, se dentro de um ano ele não comprá-la, então ela pertencerá ao comprador e aos seus descendentes para sempre. Nem mesmo no Ano da Libertação a casa voltará a ser do primeiro dono.
31 «Haliko, inyumba za mu bishoola, bwo zitali nzitire, zoohe, zigaaba ngaꞌmatongo. Yizo nyumba, zangagomboolwa ku ngiisi kyanya. Na mu mwaka gwoꞌBushambaale, zikwiriiri zigalulirwe beene zo.
31 Porém as casas que ficam em cidades sem muralhas são como os terrenos; o primeiro dono tem o direito de tornar a comprar a casa, e no Ano da Libertação ela volta a ser do primeiro dono.
32 «Kuguma na yibyo, Abalaawi boohe, inyumba íziri mu twaya twabo, bahangwirwi ukuziguluula ku kyanya kyoshi.
32 Os levitas têm sempre o direito de tornar a comprar as suas casas que ficam nas cidades onde moram.
33 Na kwakundi, kundu umundu angaba akagula nguma yazo, haliko mu mwaka gwoꞌBushambaale, iyo nyumba ikwiriiri igalukire mwene yo. Mukuba, mu Bahisiraheeri, abagingi bagweti zeezo nyumba naaho mu twaya two batuuziri mwo.
33 Mas, se um levita vender a sua casa numa dessas cidades e não tornar a comprá-la, então no Ano da Libertação a casa volta a ser dele; pois as casas das cidades onde os levitas moram serão sua propriedade permanente no meio do povo de Israel.
34 Amatongo ágazungulusiri utwaya twabo, gatakwiriiri kwo gaguliisibwe. Yago matongo, gagayama buli buhyane bwabo.
34 Mas os campos em volta das cidades onde os levitas moram não podem ser vendidos; eles pertencem aos levitas para sempre.
35 «Uwinyu Muhisiraheeri, iri angakena, anabe atashobwiri ukuyitabaala, ukwiriiri ukizi mútabaala, nga kwo wangatabaala ikinyamahanga, kandi iri mubalama úshumbisiri mu kihugo kiinyu.
35 Se um israelita que mora perto de você ficar pobre e não puder sustentar-se, então você tem o dever de tomar conta dele. Ajude-o como se ele fosse um estrangeiro que mora no meio do povo, a fim de que ele continue a morar perto de você.
36 Uyo mukeni, utakolwe mbu wamúyungukira kwo. Haliko, ukizi yerekana kwo unzimbahiri, mu kumúhanguula kwo mutuulanwe.
36 Não cobre juros sobre o dinheiro que você lhe emprestar. Respeite a ordem de Deus para que esse homem continue a morar perto de você.
37 «Ikyanya wamúkaaba ifwaranga, utasare mbu akizi kuyungula. Ikyanya wamúheereza ibyokulya, utasare kwo angakuyungula.
37 Não cobre juros sobre o que você lhe emprestar, nem tire lucro dos alimentos que você lhe vender.
38 Nie nꞌgamùlyosa mu kihugo kyeꞌMiisiri, nanamùheereza ikihugo kyeꞌKaanani, gira lyo mba Nahano Rurema winyu.
38 É isso o que o Senhor , nosso Deus, nos manda fazer. Foi ele quem nos tirou do Egito para nos dar a terra de Canaã e para ser o nosso Deus.
39 «Uwinyu Muhisiraheeri, iri angakekerera, anayiji yiguliisa imwawe, utakolwe kwo wakizi múkoleesa ku kahaati nga muja.
39 Se um israelita que mora perto de você ficar tão pobre, que chegue a ponto de ter de se vender a você para ser seu escravo, não o faça trabalhar como escravo.
40 Haliko, umúyabiire nga mukozi woꞌkuhembwa, kandi iri nga mubalama útuuziri mu mwawe. Agakizi kukolera naaho, halinde ku mwaka gwoꞌBushambaale.
40 Trate-o como se ele fosse um empregado ou um estrangeiro que mora com você. Ele trabalhará para você até o Ano da Libertação,
41 «Uyo winyu, ku yugwo mwaka, umúbwire kwo angataaha, naꞌbaana baage. Anagalukire mu mbaga yage, anagendi hyana itongo lya bashokuluza baage.
41 e nesse ano ele e os seus filhos irão embora e voltarão para a sua própria família e para as terras dos seus antepassados.
42 Abahisiraheeri, nie kabalyosa mu kihugo kyeꞌMiisiri, banali bakozi baani. Ku yukwo, batakwiriiri bakizi guliisibwa, nga kwo bali mu guliisa abaja.
42 Os israelitas são escravos do Senhor Deus, que os tirou do Egito; eles não deverão ser vendidos como escravos.
43 Utakizi bakoleesa ku kahaati. Haliko, ukizi nzimbaha.
43 Portanto, não os trate com crueldade, mas respeite a ordem de Deus.
44 «Iri wangalooza abaja, kandi iri baja-kazi, ugendi bagulira mu mahanga.
44 Se precisarem de escravos ou escravas, vocês poderão comprá-los dos povos vizinhos do seu país.
45 Wangabagulira kiri na mu baana beꞌbinyamahanga bo mutuliinwi, kiri naꞌba mu makondo gaabo. Yabo booki, bangaba bindu byawe.
45 Também poderão comprar os filhos dos estrangeiros que moram no meio de vocês. Essas crianças que nascerem na terra de Israel poderão ser compradas como escravos,
46 «Yabo baja, mugayiji basigira abaana biinyu, gira bakayame bali buhyane bwabo. Yabo, ugayama ubalaaziri nga baja baawe. Si abiinyu Bahisiraheeri, nanga! Hatagirage kiri noꞌmuguma, ye mugakizi koleesa nga muja.
46 e os seus donos poderão deixá-los como herança aos filhos, a quem esses escravos deverão servir a vida inteira. Mas um israelita não pode ter outro israelita como escravo, nem pode tratá-lo com crueldade.
47 «Tudete ngeꞌkinyamahanga kyangayiji mùgalira mwo, kandi iri mubalama. Uwinyu Muhisiraheeri, anakene, anagendi yiguliisa imwa yikyo kinyamahanga, kandi iri imwoꞌmundu weꞌmbaga yage.
47 Pode acontecer que um estrangeiro que vive no meio do povo fique rico e que um vizinho israelita fique pobre e se venda como escravo a esse estrangeiro ou a alguém da família dele.
48 Kundu uyo uwinyu angaba keera ayiguliisa, haliko angaki guluulwa.
48 Nesse caso, depois de vendido, o israelita tem o direito de ser comprado de novo. Um irmão,
49 Angashubi guluulwa na mwizo wage, kandi iri muvyala wage, kandi iri mwene wabo wa hoofi-hoofi.
49 um tio, um primo ou outro parente chegado poderá comprá-lo. Ou, se ganhar bastante dinheiro, ele mesmo poderá comprar a sua liberdade.
50 Akwaniini aheereze sheebuja ifwaranga ízisigiiri ukukulikirana noꞌmukolwa gwo angagira halinde ukuhisa ku mwaka gwoꞌBushambaale.
50 Ele e o homem que o comprou combinarão o preço que deverá ser pago, de acordo com o número de anos desde o ano em que ele se vendeu até o seguinte Ano da Libertação. O cálculo será feito tendo como base o salário que um empregado recebe.
51 Umuharuuro gweꞌmyaka isigiiri halinde ukuhisa ku mwaka gwoꞌBushambaale, iri gwangaluguuka, agagalula ikimaanye íkiri tiita kyeꞌkishingo kyo akagulwa.
51 Se ainda faltarem muitos anos até o Ano da Libertação, ele pagará uma parte maior do dinheiro que recebeu quando se vendeu;
52 Halikago, iyo myaka ísigiiri, iri yangaba iri miniini, anamúlihe ifwaranga niini, ukukulikirana neꞌyo myaka.
52 mas, se faltarem poucos anos, a parte será menor.
53 «Yabo ábakoli ba bakozi, yikyo kinyamahanga kikwaniini kikizi bakoleesa nga mukozi woꞌkuhembwa. Mutaleke ikinyamahanga kwo kikizi koleesa uwinyu Muhisiraheeri ku kahaati.
53 O dono o tratará como se ele fosse um empregado que é contratado para trabalhar por ano. Não deixem que o dono o trate com crueldade.
54 «Yugwo mwaka gwoꞌBushambaale, iri gwangahika, hanabe hali Umuhisiraheeri útazi guluulwa, akwiriiri ahaabwe ubushwekuule, naꞌbaana baage.
54 E, se o homem não for libertado por nenhum desses modos, então no seguinte Ano da Libertação ele e os seus filhos ficarão livres.
55 «Nie kalyosa Abahisiraheeri mu kihugo kyeꞌMiisiri. Bali bandu baani, banali bakozi baani. Nie Nahano Rurema winyu.
55 Pois os israelitas são escravos de Deus, que os tirou do Egito. Ele é o Senhor , o Deus deles.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Levítico 25, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.