Deuteronômio 1
Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs NAA
1 Kino kitaabo, kiyerekiini ngiisi kwo Musa akabwira Abahisiraheeri, ikyanya bâli ki riiri mwiꞌshamba, uluhande lweꞌsheere lwoꞌlwiji Yorodaani. Ku yikyo kyanya, bâli ki shumbisiri mu ndekeera, hoofi naꞌkaaya keꞌSufu, ha kati koꞌtwaya tulebe. Luhande luguma, hali akaaya keꞌParaani. Noꞌlundi, hali akaaya keꞌTofeeri, kuguma naꞌkeꞌLabaani, naꞌkeꞌHaserooti, naꞌkeꞌDizahabu.
1 São estas as palavras que Moisés falou a todo o Israel, a leste do Jordão, no deserto, na Arabá, diante de Sufe, entre Parã, Tofel, Labã, Hazerote e Di-Zaabe.
2 (Ukushaaga ku mugazi Horebu, halinde i Kadeeshi-Barineya, kuli mu mala isiku ikumi na luguma, iri wangalenga mu kihugo kyeꞌmigazi yeꞌSeyiri.)
2 É uma jornada de onze dias desde Horebe até Cades-Barneia, pelo caminho dos montes de Seir.
3 Abahisiraheeri bâli mali hisa imyaka makumi gana, balyosiri i Miisiri. Mu lusiku lwa mbere lwoꞌmwezi gwiꞌkumi na muguma, Musa anababwira ngiisi kwo Nahano akamúkomereza kwo ababwire.
3 Aconteceu que, no quadragésimo ano, no primeiro dia do décimo primeiro mês, Moisés falou aos filhos de Israel, segundo tudo o que o Senhor lhe havia ordenado a respeito deles,
4 Ku yikyo kyanya, Musa âli mali hima mwami Sihooni waꞌBahamoori, wa mu kaaya keꞌHeshibooni. Âli mali hima na mwami Hoogi weꞌBashaani, wa mu kaaya keꞌHashitarooti, noꞌwa mu kaaya keꞌHedireyi.
4 depois que derrotou Seom, rei dos amorreus, que habitava em Hesbom, e Ogue, rei de Basã, que habitava em Astarote, em Edrei.
5 Yabo Bahisiraheeri, ikyanya bâli ki riiri uluhande lweꞌsheere lwoꞌlwiji Yorodaani, mu kihugo kyeꞌMohabu, Musa anatondeera ukubamenyeesa imaaja za Rurema,
5 A leste do Jordão, na terra de Moabe, Moisés encarregou-se de explicar esta lei, dizendo:
6 ti: «Ikyanya twâli ki riiri ku mugazi Horebu, Nahano Rurema witu, akatubwira kwokuno: “Keera mwamala ikyanya kingi mushumbisiri hoofi na guno mugazi.
6 — O Senhor , nosso Deus, nos falou em Horebe, dizendo: “Vocês já ficaram bastante tempo neste monte.
7 Aaho! Buno, mulyokage hano, mugende mu kihugo kyeꞌmigazi yaꞌBahamoori, na mu batuulani baabo booshi baꞌBakaanani. Mulenge mu ndekeera yeꞌYorodaani, na mu migazi yeꞌNegebu, na mu tubanda twayo, kiri na ku ngombe yeꞌNyaaja Mediterane. Munagenderere mu migazi yeꞌLebanooni, halinde ku lwiji luhamu Hefuraati.
7 Voltem e sigam viagem. Vão à região montanhosa dos amorreus, a todos os seus vizinhos, na Arabá, à região montanhosa, à Sefelá, ao Neguebe, à costa marítima, terra dos cananeus, e ao Líbano, até o grande rio Eufrates.
8 «“Lolagi! Kiriira kihugo, keera namùheereza kyo. Ngahwe! Mugendi kigwata. Nie Nahano. Kirya kihugo, keera nꞌgakyula kwo ngakiheereza bashokuluza biinyu Hiburahimu, na Hisake, na Yakobo, naꞌbandu beꞌbibusi byabo.”»
8 Eis aqui a terra que eu pus diante de vocês; entrem e tomem posse da terra que o Senhor , com juramento, deu a seus pais, a Abraão, Isaque e Jacó, a eles e à sua descendência depois deles.”
9 Musa anashubi bwira abandu: «Ikyanya twâli ki riiri ku mugazi Sinaayi, nꞌgamùbwira kwokuno: “E balya, nienyene, ndashobwiri ukumùrongoora.
9 — Nesse mesmo tempo, eu disse a vocês: “Sozinho não poderei levá-los.
10 Mukuba, Nahano, Rurema winyu, keera akamùluza, halinde mukola kanyegete, nga ndonde kwiꞌgulu.
10 O Senhor , o Deus de vocês, fez com que vocês se multiplicassem e eis que hoje vocês são uma multidão como as estrelas dos céus.
11 Nahano, Rurema wa bashokuluza biinyu, amùyushuule ubugira kali kihumbi. Anakizi mùgashaanira ngana-ngana, nga kwo akamùlagaania.
11 O Senhor , Deus dos pais de vocês, faça com que vocês sejam mil vezes mais numerosos do que são agora e os abençoe, como prometeu.
12 Kwokwo, nienyene, ndangahasha ukumùhahala ku makayu giinyu, na ku makuba giinyu, kandi iri kumùhambuula ku milongwe yinyu.
12 Mas como poderia eu sozinho suportar o peso e a carga de vocês, e como poderia eu resolver sozinho todas as questões que surgem no meio de vocês?
13 Ku yukwo, mu ngiisi mulala, mutoolage mwaꞌbandu bitegeereza, banabe noꞌbumenyi, banabe basimbahirwi. Yabo, ngababiika babe bimangizi biinyu.”
13 Escolham homens sábios, inteligentes e experimentados, segundo as suas tribos, para que eu os ponha por chefes de vocês.”
14 «Lyeryo, mwananjuvya, ti: “Ee! Yibyo watubwira, biri biija.”
14 — Então vocês me responderam que era bom fazer o que eu tinha falado.
15 «Kwokwo, kwo nꞌgayabiira birya birongoozi mu kati kiinyu. Bali bitegeereza, banasimbahirwi. Baguma baabo, nanababiika babe bimangizi baꞌbandu kihumbi-kihumbi. Abandi, bayimangire abandu igana-igana. Naꞌbandi, bayimangire abandu makumi gataanu-gataanu. Naꞌbandi, bayimangire abandu ikumi-kumi. Kwokwo mu ngiisi mulala, nanatoola mwaꞌbandi boꞌkukizi mùtanduula.
15 Assim, peguei os chefes de suas tribos, homens sábios e experimentados, e os fiz chefes sobre vocês, chefes de milhares, chefes de cem, chefes de cinquenta, chefes de dez e oficiais, segundo as suas tribos.
16 «Ku kyekyo kyanya, nanahanuula naꞌbatwi beꞌmaaja: “Ikyanya mugakizi leeterwa imaaja, mukizi zitwa ku njira íkwaniini, ziba za beene winyu kandi iri zeꞌbinyamahanga íbimùtuuziri mwo.
16 Nesse mesmo tempo, ordenei aos juízes, dizendo: “Deem atenção às questões que surgem entre os seus irmãos e julguem com justiça entre um homem e seu irmão ou o estrangeiro que está com ele.
17 Yizo maaja, mu kuzitwa, hatabe ye mugakundirira, aba mundasumbwa, kandi iri mugunda. Si booshi, mukizi bayuvwiriza buzira ndoola. Mutanakizi kangwa neꞌnjusho yoꞌmundu. Haliko, mukwiriiri mukizi twa imaaja kwiꞌziina lya Rurema. Ulubaaja lulebe, iri lwangamùkayira, munanyijire, gira naani mbayuvwirize.
17 Não sejam parciais no julgamento. Ouçam tanto o pequeno como o grande; não tenham medo de ninguém, porque o julgamento é de Deus. Porém, se a questão for demasiadamente difícil para vocês, tragam para mim, e eu a ouvirei.”
18 Ku kyekyo kyanya, lyo ngamùyereka ngiisi kwo mukwaniini ukugira.”
18 — Assim, naquele tempo, eu lhes ordenei todas as coisas que vocês deveriam fazer.
19 «Ukukulikirana na ngiisi kwo Nahano, Rurema witu âli mali tukyulira, twanayimukaga yaho ku mugazi Horebu. Mwenyene mukayibonera ngiisi kwo tukalenga muꞌlya namuhirye wiꞌshamba, lyanâli kizi tuhahaza bweneene. Twanashokola injira, halinde mu migazi yaꞌBahamoori, twanahika i Kadeeshi-Barineya.
19 — Então partimos de Horebe e caminhamos por todo aquele grande e terrível deserto que vocês viram, pelo caminho da região montanhosa dos amorreus, como o Senhor , nosso Deus, nos havia ordenado; e chegamos a Cades-Barneia.
20 Ku yikyo kyanya, nanamùbwira: “Buno keera mwahika hoofi neꞌmigazi yaꞌBahamoori. Ikihugo kyabo, Nahano, Rurema witu, keera akatuheereza kyo.
20 Então eu lhes disse: “Vocês chegaram à região montanhosa dos amorreus, que o Senhor , nosso Deus, nos dá.
21 Aaho! Lolagi ikihugo yiki kiri imbere liinyu, keera amùheereza kyo. Ku yukwo, mugendi kigwata, nga kwo Nahano, Rurema wa bashokuluza biinyu akamùbwira. Mutayobohe, si musikame.”
21 Eis que o Senhor , seu Deus, colocou esta terra diante de vocês. Vão e tomem posse dessa terra, como o Senhor , o Deus de seus pais, falou. Não tenham medo e não se assustem.”
22 «Kwokwo, mweshi mwanayija imunda ndi, mwanambwira: “Tutee lungika abandu, gira bagwanwe bagahiriza ikihugo. Ha nyuma, banayiji tumenyeesa injira yo tugazamuuka mwo. Batuyereke noꞌtwaya two tugayingirira mwo.”
22 — Então todos vocês se aproximaram de mim e disseram: “Vamos mandar alguns homens adiante de nós, para que espiem a terra e nos digam por que caminho devemos seguir e a que cidades devemos ir.”
23 «Iyo mitono yinyu, yananzimiisa. Kwokwo, mu kati kiinyu, nanatoola mwaꞌbandu ikumi na babiri, muguma-muguma wa mu ngiisi mulala.
23 Isto me pareceu uma boa ideia, de maneira que escolhi, do meio de vocês, doze homens, um de cada tribo.
24 Yabo bandu, banagenda mu migazi, banahika mu ndekeera yeꞌHeshikooli, banagigahiriza.
24 Eles saíram e foram à região montanhosa, e, espiando a terra, foram até o vale de Escol.
25 Banayabiira yeꞌbitumbwe biguma, banatuleetera byo, banatumenyeesa, ti: “Ikihugo kyo Nahano, Rurema witu atuheereza, kiri kiija ngana-ngana.”
25 Tomaram do fruto da terra nas mãos e o trouxeram até nós. E nos informaram, dizendo: “É boa esta terra que o Senhor , nosso Deus, nos dá.”
26 «Kundu bakadeta kwokwo, haliko mwanalahira kwo mutagakiyingira mwo. Mwanahuna, mu kugayiriza amagambo ga Nahano, Rurema winyu.
26 — Porém vocês não quiseram ir, mas foram rebeldes à ordem do Senhor , seu Deus.
27 Yaho mu maheema giinyu, mwanakizi múkyokola, ti: “E balya, si Nahano atushombiri! Kyo kyatuma atulyosa mu kihugo kyeꞌMiisiri, gira ayiji tubiika mu maboko gaꞌBahamoori, batuminike.
27 Ficaram murmurando em suas tendas e disseram: “O Senhor está com ódio de nós e por isso nos tirou da terra do Egito para nos entregar nas mãos dos amorreus e nos destruir.
28 Aaho! Kutagi kandi kwo twangashobola ukuyingira mwo? Si beene witu keera batuvuna indege, mu kutubwira: Ka mwangabona? Abatuulaga ba mu kirya kihugo, bali bihagarusi, banali bifigisi ukutuhima. Kiri noꞌtwaya twabo, natwo tuli tuhamu. Inzitiro zaatwo, zishuumiri halinde ku bibungu. Twanabona kiri naꞌbandu bahamu bweneene, Abahanaaki.”
28 Para onde iremos? Nossos irmãos nos deixaram com medo, dizendo: ‘Aquele povo é maior e mais alto do que nós. As cidades são grandes e fortificadas até o céu. Também vimos ali os filhos dos anaquins.’”
29 «Kundu kwokwo, nanamùbwira: “E balya, mutashenguke, mutanabayobohe.”
29 — Então eu lhes disse: “Não fiquem apavorados, nem tenham medo deles.
30 Si Nahano, Rurema winyu ali mu genda imbere liinyu. Yenyene agamùlwira, nga kwokulya akamùgirira irya munda i Miisiri,
30 O Senhor , o seu Deus, que vai adiante de vocês, ele lutará por vocês, segundo tudo o que viram que ele fez conosco no Egito,
31 kiri neꞌrya munda mwiꞌshamba. Mu lugeezi lwinyu, mukayibonera ngiisi kwo akamùtengetera, nga kwoꞌmushosi ali mu tengetera umwana wage. Neꞌri hakatama, mwanahika hano.
31 e também no deserto, onde vocês viram que o Senhor , seu Deus, os levou, como um homem leva o seu filho, por todo o caminho pelo qual vocês andaram, até chegar a este lugar.”
32 — ausente —
32 — Mas nem assim vocês creram no Senhor , seu Deus,
33 — ausente —
33 que foi adiante de vocês por todo o caminho, para procurar o lugar onde deveriam acampar; de noite, estava no fogo, para mostrar o caminho por onde vocês deveriam andar, e, de dia, estava na nuvem.
34 «Irya midodombo yinyu, iri Nahano akagiyuvwa, anaraakara, ti:
34 — O Senhor ouviu o que vocês disseram, ficou irado e jurou, dizendo:
35 “Yiki kibusi, si kibihuusiri! Kwokwo, nashiikiza kwo ndaaye kiri noꞌmuguma winyu, úgayingira mu kihugo kiija kyo nꞌgalagaania bashokuluza biinyu.
35 “Nenhum dos homens desta geração perversa verá a boa terra que jurei dar aos pais de vocês,
36 Haliko Kalebu mugala Yefune, yeki agakibona. Nganamúhereeza kyo, kibe kyeꞌmwage, kuguma naꞌbeꞌkibusi kyage. Ngiisi ho agaafina, ngamúheereza ho. Mukuba, akangulikira ku mutima gwage gwoshi.”
36 com a exceção de Calebe, filho de Jefoné. Ele verá essa terra e darei a ele e aos filhos dele a terra em que ele pisou, porque perseverou em seguir o Senhor .”
37 «Hiꞌgulu liinyu, kiri na naani, nie Musa, Nahano anandakarira kwakundi. Anambwira: “E Musa, kiri na naawe, utâye yingire mu kirya kihugo.
37 Também contra mim se indignou o Senhor por causa de vocês, dizendo: “Também você não entrará nessa terra.
38 Haliko, umutabaazi wawe Yoshwa mugala Nuuni, yeki ye gakiyingira mwo. Kwokwo, umúhe ikise. Mukuba, yikyo kihugo, ye garongoora balya Bahisiraheeri kwo bakigwate.”
38 Josué, filho de Num, que está diante de você, ele é quem vai entrar; anime-o, porque ele fará com que Israel a receba por herança.
39 «Ha nyuma, Nahano anatubwira tweshi kwokuno: “Si mwadeta kwaꞌbaana biinyu bagatwalwa imbohe! Naani namùbwira kwo zeene, yabo baana baki toohiri, batanazi sobanukirwa naꞌmabi, kandi iri miija. Kundu kwokwo boohe, bo bagayingira mu kihugo. Na mbaheereze kyo, bakihyane.
39 E as crianças de vocês, de quem vocês disseram que seriam presa do inimigo, sim, os filhos de vocês, que hoje nem sabem distinguir entre bem e mal, esses ali entrarão, e a eles darei a terra, e eles a possuirão.
40 Halikago mwehe, muhindukage, munagalukire mwiꞌshamba. Mugwate injira yoꞌkugenda iwa Nyaaja Ndukula.”
40 Mas vocês voltem e sigam para o deserto, pelo caminho do mar Vermelho.”
41 «Ku lwolwo lusiku, mwâli toniri kwo bigavwaruka ukugendi teera abandu beꞌyo migazi, kyanatuma mugambwira: “Ku kasiisa, twahubira Nahano. Kundu kwokwo buno, twamu gendi lwa, nga kwo Nahano, Rurema witu keera akatukomeereza.” Ngiisi muguma winyu anayabiira isiribo zaage.
41 — Então vocês responderam: “Pecamos contra o Senhor . Nós iremos e lutaremos, segundo tudo o que o Senhor , nosso Deus, nos ordenou.” Vocês se armaram, cada um com os seus instrumentos de guerra, e pensaram que seria fácil entrar na região montanhosa.
42 «Lyeryo, Nahano anambwira: “Nanga! Ubwire yaba bandu, kwo batagendi lwa. Si tutaki tuliinwi! Neꞌri bangagenda, bagaahimwa naaho naꞌbagoma baabo.”
42 Mas o Senhor mandou que eu dissesse a vocês: “Não vão, nem comecem a lutar, pois não estou no meio de vocês, e vocês serão derrotados pelos seus inimigos.”
43 «Kundu nꞌgamùkengula kwokwo, si mutakanyuvwa. Kiri naꞌmagambo ga Nahano, mutakagatwaza. Mwanahaasa naaho, kwo mugendi yingira mwiꞌyo migazi.
43 Isso eu lhes falei, mas vocês não quiseram escutar; pelo contrário, foram rebeldes às ordens do Senhor e, presunçosos, foram na direção das montanhas.
44 «Neꞌri mukayingira mwo, Abahamoori, abatuulaga baamwo, banamùshindibuka kwo, nga kwokulya kweꞌnjuki. Banamùfutira-futira iyo munda i Seyiri, banamùlandiriza halinde i Horima.
44 Os amorreus que habitavam naquela região montanhosa saíram contra vocês e os perseguiram como fazem as abelhas e os derrotaram desde Seir até Horma.
45 «Ikyanya mukagalukaga, mwanatakira Nahano bweneene, iri munaliruuka. Kundu kwokwo, anamùhindulira ingoto, atanamùtwaza.
45 Vocês voltaram e foram se queixar diante do Senhor , porém o Senhor não lhes deu atenção e não inclinou os ouvidos a vocês.
46 Mwanahisa isiku nyingi, mushumbisiri iyo munda i Kadeeshi.
46 Assim, vocês permaneceram muitos dias em Cades.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Deuteronômio 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.