1 Reis 18
Biblu Ala ta Kuma (DYU) vs ARIB
1 Wagatijan tɛmɛnin kɔ, tuma min na sanji lɔra ka se fɔ san saba, lon dɔ Matigi Ala k’a ta kuma lase Iliya ma, k’a fɔ a ye ko: «Taga Akabu fɛ; sisan ne bɛna sanji lana dugukolo kan.»
1 Depois de muitos dias veio a Elias a palavra do Senhor, no terceiro ano, dizendo: Vai, apresenta-te a Acabe; e eu mandarei chuva sobre a terra.
2 Iliya tagara Akabu fɛ.
2 Então Elias foi apresentar-se a Acabe. E a fome era extrema em Samária.
3 Akabu k’a ta masaso kunnasigibaga wele ka na, min tɔgɔ tun ye ko Abidiyasi. Matigi Ala ɲasiran tun bɛ Abidiyasi ra kosɛbɛ;
3 Acabe chamou a Obadias, o mordomo {ora, Obadias temia muito ao Senhor;
4 sabu wagati min na Yezabɛli tun b’a fɛ ka Matigi Ala ta ciraw bɛɛ halaki ka ban pewu, Abidiyasi tun ka cira kɛmɛ bɔsi, ka o taran cɛ bilooru looru, ka taga o dogo kuruwo dɔw kɔnɔ, ka to ka domuni ni ji di o ma.
4 pois sucedeu que, destruindo Jezabel os profetas do Senhor, Obadias tomou cem profetas e os escondeu, cinqüenta numa cova e cinqüenta noutra, e os sustentou com pão e água};
5 Akabu k’a fɔ Abidiyasi ye ko: «Taga jamana yaala; ni i ka bunun dɔ, walama kɔ dɔ ye yɔrɔ dɔ ra, a bɛ se ka kɛ ko an bɛna bin sɔrɔ o yɔrɔ ra, ka o di an ta sow ni an ta sofaliw ma, janko a kana na kɛ jagboya ye ko an ye o faga.»
5 e disse Acabe a Obadias: Vai pela terra a todas as fontes de água, e a todos os rios. Pode ser que achemos erva para salvar a vida dos cavalos e mulas, de maneira que não percamos todos os animais.
6 O ka jamana taran o fla cɛ. Akabu kelen tagara fan dɔ fɛ, Abidiyasi tagara fan dɔ wɛrɛ fɛ.
6 E repartiram entre si a terra, para a percorrerem; e foram a sós, Acabe por um caminho, e Obadias por outro.
7 Ka Abidiyasi to sira ra, a tagara bara ka bɛn ni Iliya ye. Abidiyasi ka Iliya ye minkɛ, a k’a lɔn; a k’a kinbiri gban, k’a ɲa biri dugu ma, k’a fɔ ko: «Ele le ye ne matigicɛ Iliya ye wa?»
7 Quando, pois, Obadias já estava em caminho, eis que Elias se encontrou com ele; e Obadias, reconhecendo-o, prostrou-se com o rosto em terra e disse: És tu, meu senhor Elias?
8 Iliya k’a jaabi ko: «Ne lo! Taga a fɔ i matigicɛ Akabu ye ko: ‹Iliya ye nin ye yan!› »
8 Respondeu-lhe ele: Sou eu. Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui.
9 Abidiyasi ko: «O tuma ne ka mun kojugu le kɛ, ka na a kɛ ko i b’a fɛ ka ne don Akabu boro, k’a to a ye ne faga.
9 Ele, porém, disse: Em que pequei, para que entregues teu servo na mão de Acabe, para ele me matar?
10 Ne bɛ kari Matigi Ala, i ta Ala ɲanaman tɔgɔ ra, ko o yɔrɔ tɛ yi, ani o jamana fana tɛ yi, ni ne matigicɛ ma mɔgɔ ci ka taga yɔrɔ min na ka taga i yɔrɔɲini. Ni mɔgɔw tun sekɔra ka na a fɔ a ye ko i tɛ yi, a tun b’a fɔ ko o yɔrɔ mɔgɔw, walama ko o jamana mɔgɔw ye kari, ni can lo, ko i tɛ yi.
10 Vive o Senhor teu Deus, que não há nação nem reino aonde o meu senhor não tenha mandado em busca de ti; e dizendo eles: Aqui não está; então fazia-os jurar que não te haviam achado.
11 Sisan ele ko ne ma ko ne ye taga a fɔ ne matigicɛ ye ko: ‹Iliya ye nin ye yan!›
11 Agora tu dizes: Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui.
12 K’a sɔrɔ ni ne nana bɔ ele kɔrɔ sisan ka taga dɔrɔn, Matigi Ala Nin bɛna i ta ka taga ni i ye yɔrɔ dɔ ra, ne ma yɔrɔ min lɔn. Ni ne tagara o fɔ Akabu ye, ni a ma na i ye, a bɛna ne faga. K’a sɔrɔ Matigi Ala ɲasiran bɛ ne ra kabini ne fitiniman.
12 E será que, apartando-me eu de ti, o Espírito do Senhor te levará não sei para onde; e, vindo eu dar as novas a Acabe, e não te achando ele, matar-me-á. Todavia eu, teu servo, temo ao Senhor desde a minha mocidade.
13 Wagati min na Yezabɛli tun bɛ Matigi Ala ta ciraw fagara, ne ka min kɛ, o ma o lakari i ye wa, ne matigicɛ? Ne ka Matigi Ala ta cira kɛmɛ bɔsi, ka taga olugu dogo kuruwo dɔw kɔnɔ, cɛ bilooru looru, ka to ka domuni ni ji di o ma.
13 Porventura não disseram a meu senhor o que fiz, quando Jezabel matava os profetas do Senhor, como escondi cem dos profetas do Senhor, cinqüenta numa cova e cinqüenta noutra, e os sustentei com pão e água:
14 Sisan ele ko ne ma ko: ‹Taga a fɔ i matigicɛ ye ko: Iliya ye nin ye yan!› A bɛna ne faga le kɛ.»
14 E agora tu dizes: Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui! Ele me matará.
15 Iliya ko: «Ne bɛ kari Fangatigi Ala ɲanaman tɔgɔ ra, ne bɛ baara kɛra min ye, ko bi kɔni, ne bɛ taga Akabu fɛ.»
15 E disse Elias: Vive o Senhor dos exércitos, em cuja presença estou, que deveras hoje hei de apresentar-me a ele.
16 Abidiyasi tagara Akabu kunbɛn, ka o kow lakari a ye. Akabu tagara Iliya nɔ fɛ.
16 Então foi Obadias encontrar-se com Acabe, e lho anunciou; e Acabe foi encontrar-se com Elias.
17 Akabu ka Iliya ye minkɛ dɔrɔn, a k’a fɔ a ye ko: «Ele le ye Izirayɛlimɔgɔw sɛgɛbaga ye!»
17 E sucedeu que, vendo Acabe a Elias, disse-lhe: És tu, perturbador de Israel?
18 Iliya k’a jaabi ko: «Ne tɛ Izirayɛlimɔgɔw sɛgɛbaga ye dɛ! Ele ni i facɛ ta somɔgɔw lo; sabu aw banna Matigi Ala ta kuma ma, ka taga to ka Baali* ta jow le sɔn.
18 Respondeu Elias: Não sou eu que tenho perturbado a Israel, mas és tu e a casa de teu pai, por terdes deixado os mandamentos do Senhor, e por teres tu seguido os baalins.
19 Taga a fɔ ko o ye Izirayɛlimɔgɔw bɛɛ lajɛn ne kɔrɔ Karimɛli kuru kan, ani cira kɛmɛ naani ni bilooru minw bɛ Baali ta jo sɔnna, ani cira kɛmɛ naani minw bɛ Asera ta jo musoman sɔnna, o cira minw bɛ domuni kɛ masamuso Yezabɛli fɛ.»
19 Agora pois manda reunir-se a mim todo o Israel no monte Carmelo, como também os quatrocentos e cinqüenta profetas de Baal, e os quatrocentos profetas de Asera, que comem da mesa de Jezabel.
20 Akabu ka cira bla ka taga Izirayɛli yɔrɔ bɛɛ ra, ka Baali* ta ciraw lajɛn Karimɛli kuru kan.
20 Então Acabe convocou todos os filhos de Israel, e reuniu os profetas no monte Carmelo.
21 Iliya gbarara jama bɛɛ lajɛnnin na, k’a fɔ o ye ko: «O tuma aw bɛna siraflatagama dabla wagati juman le? Ni Matigi Ala le ye Ala ye, o tuma aw ye tugu ale kɔ; nka ni Baali le ye Ala ye, aw ye tugu ale kɔ.» Jama ma Iliya jaabi.
21 E Elias se chegou a todo o povo, e disse: Até quando coxeareis entre dois pensamentos? Se o Senhor é Deus, segui-o; mas se Baal, segui-o. O povo, porém, não lhe respondeu nada.
22 Iliya k’a fɔ jama ye tuun ko: «Ne kelen le tora Matigi Ala ta ciraw ra, k’a sɔrɔ Baali ta cira kɛmɛ naani ni bilooru le bɛ yan.
22 Então disse Elias ao povo: Só eu fiquei dos profetas do Senhor; mas os profetas de Baal são quatrocentos e cinqüenta homens.
23 Ayiwa, aw ye misitoran fla di an ma. Olugu ye misitoran kelen ta, k’a faga k’a boso k’a sogo la lɔgɔ kan, nka o kana tasuma don a kɔrɔ. Ne fana bɛna misitoran kelen ta k’a boso k’a la lɔgɔ kan, ne tɛ tasuma don a kɔrɔ.
23 Dêem-se-nos, pois, dois novilhos; e eles escolham para si um dos novilhos, e o dividam em pedaços, e o ponham sobre a lenha, porém não lhe metam fogo; e eu prepararei o outro novilho, e o porei sobre a lenha, e não lhe meterei fogo.
24 O kɔ, aw ye aw ta ala daari, ne fana bɛ Matigi Ala daari. Ni ala min ka daariri jaabi ni tasuma ye, o le ye Ala yɛrɛ ye.» Jama bɛɛ lajɛnnin ka Iliya jaabi ko: «An sɔnna i ta kuma ma!»
24 Então invocai o nome do vosso deus, e eu invocarei o nome do Senhor; e há de ser que o deus que responder por meio de fogo, esse será Deus. E todo o povo respondeu, dizendo: É boa esta palavra.
25 Iliya k’a fɔ Baali ta ciraw ye ko: «Aw le ye kɔn ka misitoran kelen ta k’a labɛn, sabu aw le ka ca; o kɔ, aw ye aw ta ala daari, nka aw kana tasuma don lɔgɔ ra.»
25 Disse, pois, Elias aos profetas de Baal: Escolhei para vós: um dos novilhos, e preparai-o primeiro, porque sois muitos, e invocai o nome do Senhor, vosso deus, mas não metais fogo ao sacrifício.
26 O ka misitoran kelen di o ma; o ka o mina ka o labɛn ka o sogo la lɔgɔ kan. O kɔ, o ka o ta jo tɔgɔ wele, min ye Baali ye, k’a daari, k’a ta sɔgɔma, fɔ ka taga tere se kuncɛ; o ko: «Baali, an jaabi!» Nka kumakan ma mɛn, jaabiri ma kɛ. O tun ka sarakabɔnan min lalaga, o ka dɔn kɛ ka o lamini.
26 E, tomando o novilho que se lhes dera, prepararam-no, e invocaram o nome de Baal, desde a manhã até o meio-dia, dizendo: Ah Baal, responde-nos! Porém não houve voz; ninguém respondeu. E saltavam em volta do altar que tinham feito.
27 Tere sera kuncɛ minkɛ, Iliya ka o lɔgɔbɔ. A ko: «Aw ye pɛrɛn kosɛbɛ! I n’a fɔ ala lo, i b’a sɔrɔ ko a bɛ miirira ko dɔ le ra, walama a bɛ baara dɔ le ra, walama a tagara dugu ra; a bɛ se ka kɛ fana ko a bɛ sunɔgɔra le; aw ka kan k’a lakunu.»
27 Sucedeu que, ao meio-dia, Elias zombava deles, dizendo: Clamai em altas vozes, porque ele é um deus; pode ser que esteja falando, ou que tenha alguma coisa que fazer, ou que intente alguma viagem; talvez esteja dormindo, e necessite de que o acordem.
28 O ka kɛ kulebaw ci ye, ka kɛ o yɛrɛ tigɛtigɛ ye ni o ta muruw ni o ta tamanw ye, ka kaɲa ni o ta landa ye, fɔ ka jori bɔ o yɛrɛ ra.
28 E eles clamavam em altas vozes e, conforme o seu costume, se retalhavam com facas e com lancetas, até correr o sangue sobre eles.
29 Tere jɛngɛra dɔɔnin tuma min na, o ka cirayakuma caman fɔ, fɔ ka taga wulafɛsaraka bɔwagati se. Nka kumakan ma bɔ, jaabiri ma kɛ, mankan si ma bɔ.
29 Também sucedeu que, passado o meio dia, profetizaram eles até a hora de se oferecer o sacrifício da tarde. Porém não houve voz; ninguém respondeu, nem atendeu.
30 Iliya k’a fɔ jama bɛɛ lajɛnnin ye ko: «Aw ye gbara ne ra yan!» Mɔgɔw gbarara a ra. Matigi Ala ta sarakabɔnan min tun cɛnna, a ka o lalaga kokura.
30 Então Elias disse a todo o povo: chegai-vos a mim. E todo o povo se chegou a ele. E Elias reparou o altar do Senhor, que havia sido derrubado.
31 A ka kabakuru tan ni fla ta, Yakuba ta durujaw ta gbaw bɛ kelen kelen tɔgɔ ra, sabu Matigi Ala tun k’a fɔ ale Yakuba le ye ko: «I tɔgɔ bɛna la ko Izirayɛli.»
31 Tomou doze pedras, conforme o número das tribos dos filhos de Jacó, ao qual viera a palavra do Senhor, dizendo: Israel será o teu nome;
32 A ka o kabakuruw ta ka sarakabɔnan dɔ lalaga Matigi Ala tɔgɔ ra. A ka dinga dɔ sogi ka sarakabɔnan lamini; ji litiri bisaba tun bɛ se ka don o dinga kɔnɔ.
32 e com as pedras edificou o altar em nome do Senhor; depois fez em redor do altar um rego, em que podiam caber duas medidas de semente.
33 A ka lɔgɔ lala sarakabɔnan kan, ka misitoran boso, k’a sogo la lɔgɔ kan. O kɔ, a k’a fɔ mɔgɔw ye ko: «Aw ye daga belebele naani fa ji ra, k’a bɔn saraka ni lɔgɔw kan.» O k’a kɛ ten.
33 Então armou a lenha, e dividiu o novilho em pedaços, e o pôs sobre a lenha, e disse: Enchei de água quatro cântaros, e derramai-a sobre o holocausto e sobre a lenha.
34 A ko: «Aw ye dɔ wɛrɛ bɔn a kan tuun!» O ka dɔ bɔn a kan tuun. A ko: «Aw ye dɔ bɔn a kan tuun, k’a kɛ fɔ siɲaga saba.» O k’a kɛ ten, k’a se fɔ siɲaga saba.
34 Disse ainda: fazei-o segunda vez; e o fizeram segunda vez. De novo disse: Fazei-o terceira vez; e o fizeram terceira vez.
35 Ji woyora sarakabɔnan fan bɛɛ ra, fɔ ka dinga fa.
35 De maneira que a água corria ao redor do altar; e ele encheu de água também o rego.
36 Wulafɛsaraka bɔwagati sera minkɛ, cira Iliya gbarara ka taga lɔ sarakabɔnan kɔrɔ, k’a fɔ ko: «Matigi Ala, Iburahima ni Isiyaka ni Izirayɛli ta Ala, a to nin mɔgɔw ye a lɔn bi ko ele le ye Ala ye Izirayɛli jamana ra, ko ne le ye i ta baaraden ye, ko ne ka nin kow bɛɛ kɛ i tɔgɔ le ra fana.
36 Sucedeu pois que, sendo já hora de se oferecer o sacrifício da tarde, o profeta Elias se chegou, e disse: Ó Senhor, Deus de Abraão, de Isaque, e de Israel, seja manifestado hoje que tu és Deus em Israel, e que eu sou teu servo, e que conforme a tua palavra tenho feito todas estas coisas.
37 E, Matigi Ala, ne jaabi, ne jaabi Matigi Ala, janko nin mɔgɔw ye a lɔn ko ele Matigi Ala le ye Ala ye, ko ele b’a fɛ o ye sekɔ i ma ni o jusukun bɛɛ ye.»
37 Responde-me, ó Senhor, responde-me para que este povo conheça que tu, ó Senhor, és Deus, e que tu fizeste voltar o seu coração.
38 Iliya ka o fɔ minkɛ dɔrɔn, Matigi Ala ta tasuma jigira ka saraka jɛni, ani lɔgɔw, ani kabakuruw, ani o yɔrɔ dugukolo bɛɛ; ji min tun bɛ dinga kɔnɔ, tasuma ka o bɛ ja.
38 Então caiu fogo do Senhor, e consumiu o holocausto, a lenha, as pedras, e o pó, e ainda lambeu a água que estava no rego.
39 Jama bɛɛ ka o ye minkɛ, o bɛɛ ka o kinbiri gban ka o ɲa biri dugu ma, ka to k’a fɔ ko: «Matigi Ala le ye Ala ye! Matigi Ala le ye Ala ye!»
39 Quando o povo viu isto, prostraram-se todos com o rosto em terra e disseram: O senhor é Deus! O Senhor é Deus!
40 Iliya k’a fɔ o ye ko: «Aw ye Baali ta ciraw bɛɛ mina, hali kelen kana bɔsi.» Mɔgɔw ka o mina. Iliya ko o ye jigi ni o ye Kisɔn kɔda ra. O tagara o bɛɛ kannatigɛ yi.
40 Disse-lhes Elias: Agarrai os profetas de Baal! que nenhum deles escape: Agarraram-nos; e Elias os fez descer ao ribeiro de Quisom, onde os matou.
41 O kɔ, Iliya k’a fɔ Akabu ye ko: «Taga, i ye taga domuni kɛ, ka min, sabu nin ye sanjiba dɔ mankan le ye tan.»
41 Então disse Elias a Acabe: Sobe, come e bebe, porque há ruído de abundante chuva.
42 Akabu tagara, ka taga domuni kɛ, ka min. Iliya yɛlɛnna Karimɛli kuru kunna, ka taga biri dugu ma k’a ɲa dogo a kinbiri fla cɛ.
42 Acabe, pois, subiu para comer e beber; mas Elias subiu ao cume do Carmelo e, inclinando-se por terra, meteu o rosto entre os joelhos.
43 A k’a fɔ a ta baaraden kanbelen ye ko: «Taga flɛri kɛ kɔgɔji fan na.» Kanbelen tagara flɛri kɛ, ka na a fɔ Iliya ye ko: «Foyi tɛ yi!» Iliya k’a ci ten fɔ siɲaga wolonfla.
43 E disse ao seu moço: Sobe agora, e olha para a banda do mar. E ele subiu, olhou, e disse: Não há nada. Então disse Elias: Volta lá sete vezes.
44 A siɲaga wolonflanan na, a ko: «Sankaba fitini dɔ bɛ wurira kɔgɔji fan na. A bonya bɛ i ko borotɛgɛ.» Iliya k’a fɔ a ye ko: «Taga a fɔ Akabu ye ko a ye a ta sowotoro labɛn ka taga, janko sanji kana na a bari ka taga.»
44 Sucedeu que, à sétima vez, disse: Eis que se levanta do mar uma nuvem, do tamanho da mão dum homem: Então disse Elias: Sobe, e dize a Acabe: Aparelha o teu carro, e desce, para que a chuva não te impeça.
45 Sankabaw nana sankolo yɔrɔ bɛɛ fin. Fɔɲɔ wurira, sanjiba benna. Akabu yɛlɛnna a ta sowotoro kɔnɔ ka taga Zizirɛli.
45 E sucedeu que em pouco tempo o céu se enegreceu de nuvens e vento, e caiu uma grande chuva. Acabe, subindo ao carro, foi para Jizreel:
46 Matigi Ala ta sebagaya tora Iliya kan. A k’a yɛrɛ cɛsiri, ka bori Akabu ɲa fɛ ka taga se fɔ Zizirɛli dugu donda ra.
46 E a mão do Senhor estava sobre Elias, o qual cingiu os lombos, e veio correndo perante Acabe, até a entrada de Jizreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.