Lucas 8
Loina Tabu Auwauna (DOB) vs NTLH
1 Ga muliyega Yesu ꞌitoolo ga ꞌitauya ꞌasa sinabwadi be gidalidi ꞌediya, Yaubada ꞌina loina ꞌana tetela boboꞌana sabi loguguyaena, ta ꞌina tononoyao nidi site tuwelo maꞌenao.
1 Algum tempo depois Jesus saiu e viajou por cidades e povoados, anunciando a boa notícia do Reino de Deus . Os doze discípulos foram com ele,
2 Ta wate ꞌaina iine maꞌediyao, nate taudi lowa ꞌediyega yaluyaluwa biꞌi Yesu ꞌiula apwesedi ta wate ꞌadi leꞌoasao ꞌigie boboꞌanedi. Iine nidi nate Meli Magidala, tauna lowa ꞌenega yaluyaluwa biꞌi sebeni Yesu ꞌiula apwesedi,
2 e também algumas mulheres que haviam sido livradas de espíritos maus e curadas de doenças. Eram Maria, chamada Madalena, de quem tinham sido expulsos sete demônios;
3 ta wate Yoana, tauna Kusa mwanena, Kusa nina Elodi ꞌina toguinuwa, ta wate Susana be wate ꞌaidi iine maꞌediyao. Iine nidi taudi ꞌidi gwegweyega Yesu magosenao siꞌitaꞌiꞌisidi.
3 Joana, mulher de Cuza, que era alto funcionário do governo de Herodes; Susana e muitas outras mulheres que, com os seus próprios recursos, ajudavam Jesus e os seus discípulos.
4 Tomota yaudi ꞌasa yauna ꞌediyega simai ga siegogonama Yesu ꞌenaya, ga Yesu ona semalimaliyega ꞌieꞌitedi, ꞌigwae,
4 Uma grande multidão, vinda de várias cidades, veio ver Jesus. Quando todos estavam reunidos, ele contou esta parábola :
5 “Tobagula ꞌebweu ꞌina bagulaya ꞌitauya ga witi atuna ꞌilelewanedi, ga ꞌaina atuna ꞌedaya sibeꞌu ga tomota siaebaebatudi, ta wate manuwa siꞌitedi ga simwaꞌutama ga siꞌenidi.
5 — Certo homem saiu para semear. E, quando estava espalhando as sementes, algumas caíram na beira do caminho, onde foram pisadas pelas pessoas e comidas pelos passarinhos.
6 Ta ꞌaina atuna bwaꞌa logulegulewana ꞌenaya sibeꞌu ga sitabwa ga muliyega siꞌoapelu, manuna bwaꞌa nina nigeya gonitunamo.
6 Outras sementes caíram num lugar onde havia muitas pedras, e, quando começaram a brotar, as plantas secaram porque não havia umidade.
7 Ta ꞌaina atuna kwakwakwala ꞌediya sibeꞌu ga sitabwa enoenowa ta esi kwakwakwala ꞌiewaiwai ga ꞌididi emwawasidi.
7 Outra parte caiu no meio de espinhos, que cresceram junto com as plantas e as sufocaram.
8 Ta ꞌaina atuna bwaꞌa boboꞌana ꞌenaya sibeꞌu ga sitabwama ga sisinabwa ga siuwa, ta ꞌediyega sesoi boboꞌana silobena, manuna atu nidi ꞌebweuna ꞌebweuna ꞌediyega analedi silobedi.”
8 Mas algumas sementes caíram em terra boa. As plantas cresceram e produziram cem grãos para cada semente. E Jesus terminou, dizendo:
9 Ta muliyega ꞌina tononoyao Yesu sienaidena, sigwae, “ꞌImu ona semalimali nidi toꞌase ꞌadi mwalatoi?”
9 Os discípulos de Jesus perguntaram o que ele queria dizer com essa parábola .
10 Ga tauna ꞌigwae, “ꞌOmi niꞌatu Yaubada ꞌemiya ꞌitagwala be ꞌina loina solaꞌaiꞌailidi ꞌana tomwalatoiyao, ta esi tomota yaudi onasemalimali sinono ta ꞌana nuwasabwalena nigeya, ta wate ꞌana mwalatoi siꞌebeꞌebese ta geyaꞌabo silobaloba.
10 Jesus respondeu:
11 Ta ona semalimali nina ꞌana liꞌama gete nadigega: Atu nina nate Yaubada ꞌina ona.
11 — O que essa parábola quer dizer é o seguinte: a semente é a mensagem de Deus.
12 Ta atu nidi ꞌedaya sibeꞌu taudi nate tomota nidi ona sinono namo, ta Seitani ꞌimai ga ꞌatediyega ona nina ꞌiꞌewa yaulena, ꞌenega geyaꞌabo siemiemisa be ꞌaene Yaubada ꞌiꞌetoseyedi.
12 As sementes que caíram na beira do caminho são as pessoas que ouvem a mensagem. Porém o Diabo chega e tira a mensagem do coração delas para que não creiam e não sejam salvas.
13 Ta atu nidi sibeꞌu bwaꞌa logulegulewana ꞌenaya, tomotai nidi taudi nate Yaubada ꞌina ona manuna sigwausowala, ta nigeya lamudi ꞌipaꞌapaꞌala manuna ꞌidi emisa nigeya sinabwana, be ꞌabo ꞌebetoo ꞌediya ꞌiapwesa ꞌiabe sibebeꞌu.
13 As sementes que caíram onde havia muitas pedras são as pessoas que ouvem a mensagem e a recebem com muita alegria. Elas não têm raízes e por isso creem somente por algum tempo; e, quando chega a tentação, abandonam tudo.
14 Ta atu nidi kwakwakwala ꞌediya sibeꞌuya tomotai nidi taudi ona nina sinono, ta ꞌidi nuwanuwa maiboꞌana ꞌitautauya esaesao be baleꞌu gwausowalinao ta wate yage yauna ꞌediya, ta ꞌenega Yaubada ꞌina ona ꞌediya nigeya uwana ꞌida apwesa.
14 As sementes que caíram no meio dos espinhos são as pessoas que ouvem a mensagem. Porém as preocupações, as riquezas e os prazeres desta vida aumentam e sufocam essas pessoas. Por isso os frutos que elas produzem nunca amadurecem.
15 Ta atu nidi bwaꞌa boboꞌana ꞌena sibeꞌuya, taudi nate ma idi ꞌatetagwala ona nina sinonona, ꞌenega sieꞌalamaꞌiꞌitana, ga Yaubada ꞌina ona ꞌediya ꞌiuwa ꞌaiꞌaila.”
15 E as sementes que caíram em terra boa são aquelas pessoas que ouvem e guardam a mensagem no seu coração bom e obediente; e, porque são fiéis, produzem frutos.
16 Ta Yesu wate ꞌediya ꞌigwae, “Nigeya ꞌebweu yaita mayale loeloeꞌabina ꞌisaꞌusaꞌu kwaiye ꞌule nai sita ꞌediyega, ta esi ꞌatamanaya ꞌisaꞌu be ꞌenega anuwa ꞌana tomiyanao ꞌimaedanidi.
16 Jesus continuou:
17 ꞌEnega ꞌeguma to yage ꞌatemiya wakwaiyedi, maꞌetamo maedana nina ꞌigieapwese. Ta toꞌase saꞌusaꞌukwaiyina, maꞌetamo yage nidi ꞌiloapwese ꞌatamanaya.
17 Pois tudo o que está escondido será descoberto, e tudo o que está em segredo será conhecido e revelado.
18 ꞌEnega wanuwaꞌiꞌisi be ona waenono ꞌaiꞌaila. Manuna ꞌeguma yaita ꞌenaya Yaubada ꞌina gwegwe ꞌimiyami ꞌiabe gwegwe nina ꞌiloeposeyane. Ta yaita ꞌenaya nigeya Yaubada ꞌina gwegwe ꞌimiyami, ta taunamo ꞌinuwena ꞌaene Yaubada ꞌina gwegwe ꞌena ꞌimiyami, ꞌiabe Yaubada gwegwe nidi ꞌenega ꞌiꞌewa yauledi.
18 — Portanto, tomem cuidado e vejam como vocês ouvem. Porque quem tem receberá mais; mas quem não tem, até o que pensa que tem será tirado dele.
19 Ga muliyega Yesu sinana be tasinao simai sabi ꞌitana, ta pwalu sinabwa wawasae, ꞌenega nigeya sawesawenaya be silulugu Yesu ꞌenaya.
19 A mãe e os irmãos de Jesus vieram até o lugar onde ele estava, mas, por causa da multidão, não conseguiam chegar perto dele.
20 Ta ona namo sietunena, sigwae, “ꞌInapwana, sinayo be tasimwao waꞌita apwesa ꞌatamanaya sitootoolo, ta nuwanuwadi ꞌoyo.”
20 Então alguém disse a Jesus: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor.
21 ꞌEnega Yesu ꞌieonedi, ꞌigwae, “Nigeya taudimo, ta esi ꞌeguma yaisigedi Yaubada ꞌina ona sinono be siematamatane taudi sinagwao nai tasigwao.”
21 Mas Jesus disse a todos:
22 ꞌEbweu tuta Yesu ma ina tononoyao sigelu ga ꞌediya ꞌisimana, ꞌigwae, “Taabala mali esenaya.” ꞌEnega situpa,
22 Certo dia Jesus subiu num barco com os seus discípulos e disse: Então eles partiram.
23 ga sipilipili ta Yesu ꞌiꞌenoꞌeno ga ꞌiꞌeno mwataya. ꞌEnega wediliya sinabwana ꞌitowama ga lisu sinabwana sisiwasiwa taona wagaya ta selabenaya be sidadamana.
23 Enquanto estavam atravessando o lago, Jesus dormiu. Um vento muito forte começou a soprar sobre o lago, e o barco foi ficando cheio de água, de modo que todos estavam em perigo.
24 ꞌEnega tomotai nidi Yesu silowanowanona ga sigwae, “ꞌInapwana ꞌutoolo, ꞌiabe tadadamana!” ꞌEnega Yesu ꞌitoolo ga yagila be lisu ꞌibaꞌedi, ꞌigwae, “Walosaꞌu!” ꞌEnega silosaꞌu ga ꞌisiwalowa.
24 Aí os discípulos chegaram perto de Jesus e o acordaram, dizendo: — Mestre, Mestre! Nós vamos morrer! Jesus se levantou e deu uma ordem ao vento e à tempestade. Eles pararam, e tudo ficou calmo.
25 Ga Yesu ꞌina tononoyao ꞌieonedi, ꞌigwae, “Mwaꞌadega? Nai nigeya waemiemisegu, aga?” Ta taudi siomayamaya ta wate nuwadi ꞌiowana, ga taudimo ꞌediya sigwae, “To tai sana gete? Ga yagila be lisu ꞌiloinedi ga ꞌenana siematamatanena!”
25 Então ele disse aos discípulos: Mas eles estavam admirados e com medo e diziam uns aos outros: — Que homem é este? Ele manda até no vento e nas ondas, e eles obedecem!
26 Ta niꞌatu Galili mali senaya siabala ga silugu me Gelasine ꞌidi leꞌawaya.
26 Jesus e os discípulos chegaram à região de Gerasa, no lado leste do lago da Galileia.
27 ꞌEnega Yesu ꞌisuya dabalaya ta ꞌebweu tomiyaꞌasa ꞌiapwesama. Tai nina lowa solanaya yaluyaluwa biꞌi silugu ga ꞌena simiyami. Ta tai nina tuta dudulana ꞌoama nigeya ꞌida ꞌotena, ta anuwa ꞌediya nigeya ꞌida miyana, ta esiya ꞌina ꞌebemiya ꞌaliꞌali duluina ꞌediya.
27 Assim que Jesus saiu do barco, um homem daquela cidade foi encontrar-se com ele. Esse homem estava dominado por demônios. Fazia muito tempo que ele andava sem roupas e não morava numa casa, mas vivia nos túmulos do cemitério.
28 ꞌEnega tai nina Yesu ꞌiꞌitena, ga ꞌibwau ta ꞌibeꞌusana mwaꞌuta, ga ꞌibwautoila, ꞌigwae, “Yesu ye, ꞌoyo Yaubada Toꞌewaiwai sana Natuna, toꞌase ꞌutootoo be ꞌaene ꞌuguinuwe ꞌeguya? Tuwa! Geyaꞌabo ꞌuda giegie ꞌelouyaegu.”
28 Quando viu Jesus, o homem deu um grito, caiu no chão diante dele e disse bem alto: — Jesus, Filho do Deus Altíssimo! O que o senhor quer de mim? Por favor, não me castigue!
29 Ona gete ꞌiꞌinanena manuna Yesu niꞌatu ꞌieonena, ꞌigwae, “Yaluyaluwa biꞌi niyo, tai gete ꞌenega ꞌuapwesama.”
29 Ele disse isso porque Jesus havia mandado o espírito mau sair dele. Esse espírito o havia agarrado muitas vezes. As pessoas chegaram até a amarrar os pés e as mãos do homem com correntes de ferro, mas ele as quebrava, e o demônio o levava para o deserto.
30 ꞌEnega Yesu tai nina ꞌienaidena, ꞌigwae, “Mwaꞌadega ꞌamu esana?” Ga tauna ꞌigwae, “ꞌAgu esana Tomoyauyau”, manuna yaluyaluwa biꞌi yaudi niꞌatu silugu solanaya ga simiyami.
30 Jesus perguntou a ele: — O meu nome é Multidão! — respondeu ele. (Ele disse isso porque muitos demônios tinham entrado nele.)
31 Ta yaluyaluwa nidi ꞌenadi Yesu ꞌenaya sisida waiwai sigwae, “Geyaꞌabo ꞌuulaula mwaꞌutema gaula ꞌebe esilae ꞌenaya,
31 Aí os demônios começaram a pedir com insistência a Jesus que não os mandasse para o abismo .
32 ta esi ꞌuda etunema be ꞌalulugu bawe mabodadi gotedi siduwaduwala ꞌoyaya ꞌediya.” ꞌEnega Yesu ꞌitagwala,
32 Muitos porcos estavam comendo num morro ali perto. Os demônios pediram com insistência a Jesus que os deixasse entrar nos porcos, e ele deixou.
33 ga siapwesa tai nina ꞌenega ga bawe ꞌediya silugu. Gote ꞌena bawe nidi siekabaleya ga maiboꞌadi sipili bulibuliyasu, ga babagega sibeꞌu ga olaya sidamana.
33 Então eles saíram do homem e entraram nos porcos, que se atiraram morro abaixo, para dentro do lago, e se afogaram.
34 Ta bawe ꞌadi toꞌitaꞌiꞌitao bawe nidi ꞌidi esilae siꞌitena ga simatauta, ꞌenega sidena ga sitauya ꞌasaya ga ale nina toꞌase nadigega siꞌitena sisimanedi ꞌasa sinabwana be ꞌasa gidalidi tomotenidi ꞌediya.
34 Quando os homens que estavam tomando conta dos porcos viram o que havia acontecido, fugiram e espalharam a notícia na cidade e nos seus arredores.
35 ꞌEnega tomotai nidi simai be ꞌaene taudi matadiyega sida ꞌita toꞌase ꞌiapwesa. ꞌEnega Yesu ꞌena simai ga tai nina siꞌitena lowa yaluyaluwa biꞌi solanaya simiyami niꞌatu ꞌiboboꞌana ga ꞌoama ꞌiꞌotena ta Yesu ꞌaena selabenaya ꞌimiyatowa. Gote ꞌena maiboꞌadi simatauta.
35 Muita gente foi ver o que havia acontecido. Quando chegaram perto de Jesus, viram o homem de quem haviam saído os demônios. E ficaram assustados porque ele estava sentado aos pés de Jesus, vestido e no seu perfeito juízo.
36 Ta toepilialeale nidi tomotai ꞌediya siemwasala mwaꞌadega tai nina ꞌiboboꞌanaꞌesa.
36 Os que haviam visto tudo contaram ao povo como o homem tinha sido curado.
37 ꞌEnega me Gelasine maiboꞌadi simatauta sinabwana ga Yesu sieꞌidiꞌidiyena be ꞌaene ꞌida ebesinedi. ꞌEnega Yesu wagaya ꞌidolo sabi gelu be sitatauya.
37 Aí toda a gente da região de Gerasa ficou com muito medo e pediu que Jesus saísse da terra deles. Então Jesus subiu no barco e foi embora.
38 Ta tai nina niꞌa ꞌigie boboꞌanena Yesu ꞌena ꞌisida, ꞌigwae, “Sawesawenaya yamuliyeyo?” ꞌEnega Yesu ꞌieonena,
38 E o homem de quem os demônios tinham saído implorou a Jesus: — Me deixe ir com o senhor! Mas Jesus o mandou embora, dizendo:
39 “Nigeya. Ta esi ꞌuila be ꞌutauya ꞌasaya be toꞌase nadigega Yaubada ꞌemuya ꞌiguinuwena ꞌuda simana dadane.” ꞌEnega tai nina ꞌitauya ꞌasa nina solanega ga Yesu ꞌina guinuwa waiwaina ꞌietetela tomiyaꞌasa maiboꞌadi ꞌediya.
39 — Volte para casa e conte o que Deus fez por você. Então o homem foi pela cidade, contando o que Jesus tinha feito por ele.
40 Ta Yesu ma ina tononoyao siabala limana, ga boda sinabwana ma idi gwausowala siaesotena, manuna tauna tuga manuna siyamwayamwa.
40 Quando Jesus voltou para o lado oeste do lago, a multidão o recebeu com alegria, pois todos tinham ficado ali à espera dele.
41 ꞌEnega ꞌebweu tai ꞌiluapwesama, ꞌana esana Yailo, tauna ꞌidi anuwa tapwalolo ꞌana toꞌitaꞌiꞌita. ꞌImai ga Yesu ꞌaenaya ꞌibwago sanamwaꞌuta ta ꞌigwae, “ꞌInapwana tatauya ꞌigu anuwaya,
41 Então chegou um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga daquele lugar. Ele se jogou aos pés de Jesus e pediu com insistência que fosse até a sua casa
42 be natugu ꞌileꞌoasa sinabwana ꞌugie boboꞌane. Tauna tuga ꞌebweuna namo natuguna, ꞌana yakwala tuwelo, anuwaya ꞌiꞌenoꞌeno, tuta gidalina be ꞌimwamwawasa.” ꞌEnega maꞌiyana sitauya.
42 porque a sua filha única, de doze anos, estava morrendo. Enquanto Jesus ia caminhando, a multidão o apertava de todos os lados.
43 Ta boda nidi soladiya ꞌebweu waine maꞌedi, ma ꞌana leꞌoasa. Leꞌoasa nina nate lalana ꞌidaudau yakwala tuwelo ꞌediya, ta tuga ꞌetamo ꞌidaudau. Tuta yauna togileꞌoasa sitootoo be ꞌaene sigie boboꞌane, ta nigeya sawesawediya.
43 Nisto, chegou uma mulher que fazia doze anos que estava com uma hemorragia. Ela havia gastado com os médicos tudo o que tinha, mas ninguém havia conseguido curá-la.
44 ꞌEnega waine nina Yesu mulinega ꞌimai ga ꞌana ꞌoama tupitupina ꞌigitoona, ga lalana ꞌina dau ꞌiyapasa manini.
44 Ela foi por trás de Jesus e tocou na barra da capa dele, e logo o sangue parou de escorrer.
45 ꞌEnega Yesu ꞌilosuyaena, ꞌigwae, “Eei! Yaita ꞌigitoogu?” Ga maiboꞌadi sieyaseyaseya, ta esi Pita ꞌieonena, ꞌigwae, “ꞌInapwana, nai boda nidi siegigigila ga siesetupedi ꞌemuya.”
45 Aí Jesus perguntou: Todos negaram. Então Pedro disse: — Mestre, todo o povo está rodeando o senhor e o está apertando.
46 Ta Yesu ꞌigwae, “Nigeya! ꞌEbweu yaita nai ꞌagu ꞌoama ꞌigitoona, manuna yalotoona ꞌaene ꞌeguyega waiwai ꞌiapwesa ga togitoona nina ꞌena ꞌiabala.”
46 Mas Jesus disse:
47 Ta waine nina ꞌimwalatonina ꞌaene Yesu niꞌatu ꞌina guinuwa ꞌisinapuna, ꞌenega ꞌimai ga ma ina dedela ꞌibeꞌu sanamwaꞌuta Yesu ꞌaenaya, ga boda matadiya ꞌina gitoona ꞌalena ꞌisimana apwesena, ꞌigwae, “ꞌInapwana, nuwanuwagu be yaboboꞌana, ꞌenega ꞌamu ꞌoama yagitoona, ga yaboboꞌana manini.”
47 Então a mulher, vendo que não podia mais ficar escondida, veio, tremendo, e se atirou aos pés de Jesus. E, diante de todos, contou a Jesus por que tinha tocado nele e como havia sido curada na mesma hora.
48 Ta Yesu waine nina ꞌieonena, ꞌigwae, “Natugu, ꞌimu emisa ꞌenega niꞌatu ꞌuboboꞌana. ꞌUtoolo be ma imu gwausowala ꞌutatauya.”
48 Aí Jesus disse:
49 Tuta nina Yesu ꞌionaona waine ꞌenaya Yailo anuwega ꞌina toguinuwa ꞌebweuna ale ꞌimeꞌena Yailo nina ꞌena, ꞌigwae, “ꞌEnaꞌi, natuyo niꞌatu yawasina ꞌigumwala, ta geyaꞌabo toeꞌita nina ꞌina tuta ꞌumudamudali.”
49 Jesus ainda estava falando, quando chegou da casa de Jairo um empregado, que disse: — Seu Jairo, a menina já morreu. Não aborreça mais o Mestre.
50 Ale gete Yesu ꞌinonona ga Yailo ꞌieonena, ꞌigwae, “Geyaꞌabo ꞌuꞌateꞌate saꞌala. Ta esi ꞌuemisegu ꞌaene natuyo ꞌiabe ꞌiboboꞌana.”
50 Jesus ouviu isso e disse a Jairo:
51 ꞌEnega sitauya ga ꞌasaya siapwesa, ga Yesu boda maiboꞌadi ꞌiꞌetobodedi be geyaꞌabo anuwa nina ꞌena silugulugu, nate namo nuwanuwana Pita, be Yoni, be Yemesa, ta wate gwama nina tamana be sinana maꞌenao silulugu.
51 Quando Jesus chegou à casa de Jairo, deixou que Pedro, João e Tiago entrassem com ele, além do pai e da mãe da menina, e mais ninguém.
52 Ta boda anuwaya ꞌetamo tuga sidedoi ta wate siꞌewabamu gwama manuna. ꞌEnega Yesu ꞌiꞌetobodedi, ꞌigwae, “Tuwa! Dedoi walosaꞌu. Manuna gwama nigeya ꞌimwawamwawasa, ta esi ꞌiꞌeno mwataya tuga.”
52 Todos os que estavam ali choravam e se lamentavam por causa da menina. Então Jesus disse:
53 Ta maiboꞌadi Yesu siedagiyena manuna simwalatonina ꞌaene gwama nina niꞌatu ꞌimwawasa.
53 Aí começaram a caçoar dele porque sabiam que ela estava morta.
54 ꞌEnega Yesu gwama nimanaya ꞌigiyaina ta ꞌieonena, ꞌigwae, “Negeyo, ꞌutoolo.”
54 Mas Jesus foi, pegou-a pela mão e disse bem alto:
55 Ta gwama palupaluna yawasina ꞌiilama ga ꞌitoolo. Ga Yesu gwama nina sinana be tamana ꞌediya ꞌigwae, “Masula waꞌebwaꞌe be ꞌiꞌaꞌa.”
55 Ela tornou a viver e se levantou imediatamente. Aí Jesus mandou que dessem comida a ela.
56 Gote ꞌena tamana be sinana nuwadi ꞌiowana ꞌaiꞌaila. Ta Yesu wate ꞌiemataluwedi, ꞌigwae, “Geyaꞌabo ꞌebweu yaita ꞌena wasimasimana ꞌigu guinuwa gete manuna.”
56 Os seus pais ficaram muito admirados, mas Jesus mandou que não contassem a ninguém o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.