Lucas 8
Loina Tabu Auwauna (DOB) vs NAA
1 Ga muliyega Yesu ꞌitoolo ga ꞌitauya ꞌasa sinabwadi be gidalidi ꞌediya, Yaubada ꞌina loina ꞌana tetela boboꞌana sabi loguguyaena, ta ꞌina tononoyao nidi site tuwelo maꞌenao.
1 Aconteceu, depois disso, que Jesus andava de cidade em cidade e de aldeia em aldeia, pregando e anunciando o evangelho do Reino de Deus. Iam com ele os doze discípulos,
2 Ta wate ꞌaina iine maꞌediyao, nate taudi lowa ꞌediyega yaluyaluwa biꞌi Yesu ꞌiula apwesedi ta wate ꞌadi leꞌoasao ꞌigie boboꞌanedi. Iine nidi nate Meli Magidala, tauna lowa ꞌenega yaluyaluwa biꞌi sebeni Yesu ꞌiula apwesedi,
2 e também algumas mulheres que haviam sido curadas de espíritos malignos e de enfermidades: Maria, chamada Madalena, da qual saíram sete demônios;
3 ta wate Yoana, tauna Kusa mwanena, Kusa nina Elodi ꞌina toguinuwa, ta wate Susana be wate ꞌaidi iine maꞌediyao. Iine nidi taudi ꞌidi gwegweyega Yesu magosenao siꞌitaꞌiꞌisidi.
3 Joana, mulher de Cuza, procurador de Herodes; Suzana e muitas outras, as quais, com os seus bens, ajudavam Jesus e os seus discípulos.
4 Tomota yaudi ꞌasa yauna ꞌediyega simai ga siegogonama Yesu ꞌenaya, ga Yesu ona semalimaliyega ꞌieꞌitedi, ꞌigwae,
4 Quando uma grande multidão se reuniu e pessoas de todas as cidades vieram até Jesus, ele disse por parábola:
5 “Tobagula ꞌebweu ꞌina bagulaya ꞌitauya ga witi atuna ꞌilelewanedi, ga ꞌaina atuna ꞌedaya sibeꞌu ga tomota siaebaebatudi, ta wate manuwa siꞌitedi ga simwaꞌutama ga siꞌenidi.
5 — Um semeador saiu a semear. E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, foi pisada, e as aves do céu a comeram.
6 Ta ꞌaina atuna bwaꞌa logulegulewana ꞌenaya sibeꞌu ga sitabwa ga muliyega siꞌoapelu, manuna bwaꞌa nina nigeya gonitunamo.
6 Outra parte caiu sobre a pedra e, tendo crescido, secou por falta de umidade.
7 Ta ꞌaina atuna kwakwakwala ꞌediya sibeꞌu ga sitabwa enoenowa ta esi kwakwakwala ꞌiewaiwai ga ꞌididi emwawasidi.
7 Outra caiu no meio dos espinhos; e os espinhos, ao crescerem com ela, a sufocaram.
8 Ta ꞌaina atuna bwaꞌa boboꞌana ꞌenaya sibeꞌu ga sitabwama ga sisinabwa ga siuwa, ta ꞌediyega sesoi boboꞌana silobena, manuna atu nidi ꞌebweuna ꞌebweuna ꞌediyega analedi silobedi.”
8 Outra, enfim, caiu em boa terra; cresceu e produziu a cem por um. Dizendo isto, Jesus clamou:
9 Ta muliyega ꞌina tononoyao Yesu sienaidena, sigwae, “ꞌImu ona semalimali nidi toꞌase ꞌadi mwalatoi?”
9 Então os discípulos de Jesus lhe perguntaram o que significava essa parábola.
10 Ga tauna ꞌigwae, “ꞌOmi niꞌatu Yaubada ꞌemiya ꞌitagwala be ꞌina loina solaꞌaiꞌailidi ꞌana tomwalatoiyao, ta esi tomota yaudi onasemalimali sinono ta ꞌana nuwasabwalena nigeya, ta wate ꞌana mwalatoi siꞌebeꞌebese ta geyaꞌabo silobaloba.
10 Jesus respondeu:
11 Ta ona semalimali nina ꞌana liꞌama gete nadigega: Atu nina nate Yaubada ꞌina ona.
11 — Este é o significado da parábola: a semente é a palavra de Deus.
12 Ta atu nidi ꞌedaya sibeꞌu taudi nate tomota nidi ona sinono namo, ta Seitani ꞌimai ga ꞌatediyega ona nina ꞌiꞌewa yaulena, ꞌenega geyaꞌabo siemiemisa be ꞌaene Yaubada ꞌiꞌetoseyedi.
12 Os que estão à beira do caminho são os que a ouviram; depois vem o diabo e tira-lhes a palavra do coração, para não acontecer que, crendo, sejam salvos.
13 Ta atu nidi sibeꞌu bwaꞌa logulegulewana ꞌenaya, tomotai nidi taudi nate Yaubada ꞌina ona manuna sigwausowala, ta nigeya lamudi ꞌipaꞌapaꞌala manuna ꞌidi emisa nigeya sinabwana, be ꞌabo ꞌebetoo ꞌediya ꞌiapwesa ꞌiabe sibebeꞌu.
13 Os que estão sobre a pedra são os que, ouvindo a palavra, a recebem com alegria. Estes não têm raiz, creem apenas por algum tempo e, na hora da provação, se desviam.
14 Ta atu nidi kwakwakwala ꞌediya sibeꞌuya tomotai nidi taudi ona nina sinono, ta ꞌidi nuwanuwa maiboꞌana ꞌitautauya esaesao be baleꞌu gwausowalinao ta wate yage yauna ꞌediya, ta ꞌenega Yaubada ꞌina ona ꞌediya nigeya uwana ꞌida apwesa.
14 A parte que caiu entre espinhos, estes são os que ouviram e, no decorrer dos dias, foram sufocados com as preocupações, as riquezas e os prazeres desta vida; os seus frutos não chegam a amadurecer.
15 Ta atu nidi bwaꞌa boboꞌana ꞌena sibeꞌuya, taudi nate ma idi ꞌatetagwala ona nina sinonona, ꞌenega sieꞌalamaꞌiꞌitana, ga Yaubada ꞌina ona ꞌediya ꞌiuwa ꞌaiꞌaila.”
15 A parte que caiu na terra boa, estes são os que, tendo ouvido de bom e reto coração, retêm a palavra; estes frutificam com perseverança.
16 Ta Yesu wate ꞌediya ꞌigwae, “Nigeya ꞌebweu yaita mayale loeloeꞌabina ꞌisaꞌusaꞌu kwaiye ꞌule nai sita ꞌediyega, ta esi ꞌatamanaya ꞌisaꞌu be ꞌenega anuwa ꞌana tomiyanao ꞌimaedanidi.
16 — Ninguém, depois de acender uma lamparina, a cobre com um vaso ou a põe debaixo de uma cama; pelo contrário, coloca-a num lugar em que ilumina bem, a fim de que os que entram vejam a luz.
17 ꞌEnega ꞌeguma to yage ꞌatemiya wakwaiyedi, maꞌetamo maedana nina ꞌigieapwese. Ta toꞌase saꞌusaꞌukwaiyina, maꞌetamo yage nidi ꞌiloapwese ꞌatamanaya.
17 Não há nada oculto que não venha a ser manifesto, nem escondido que não venha a ser conhecido e revelado.
18 ꞌEnega wanuwaꞌiꞌisi be ona waenono ꞌaiꞌaila. Manuna ꞌeguma yaita ꞌenaya Yaubada ꞌina gwegwe ꞌimiyami ꞌiabe gwegwe nina ꞌiloeposeyane. Ta yaita ꞌenaya nigeya Yaubada ꞌina gwegwe ꞌimiyami, ta taunamo ꞌinuwena ꞌaene Yaubada ꞌina gwegwe ꞌena ꞌimiyami, ꞌiabe Yaubada gwegwe nidi ꞌenega ꞌiꞌewa yauledi.
18 Portanto, vejam como vocês ouvem. Porque ao que tiver, mais será dado; e ao que não tiver, até aquilo que julga ter lhe será tirado.
19 Ga muliyega Yesu sinana be tasinao simai sabi ꞌitana, ta pwalu sinabwa wawasae, ꞌenega nigeya sawesawenaya be silulugu Yesu ꞌenaya.
19 A mãe e os irmãos de Jesus chegaram até onde ele estava, mas não podiam aproximar-se por causa da multidão.
20 Ta ona namo sietunena, sigwae, “ꞌInapwana, sinayo be tasimwao waꞌita apwesa ꞌatamanaya sitootoolo, ta nuwanuwadi ꞌoyo.”
20 E lhe comunicaram: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem vê-lo.
21 ꞌEnega Yesu ꞌieonedi, ꞌigwae, “Nigeya taudimo, ta esi ꞌeguma yaisigedi Yaubada ꞌina ona sinono be siematamatane taudi sinagwao nai tasigwao.”
21 Jesus, porém, lhes respondeu:
22 ꞌEbweu tuta Yesu ma ina tononoyao sigelu ga ꞌediya ꞌisimana, ꞌigwae, “Taabala mali esenaya.” ꞌEnega situpa,
22 Aconteceu que, num daqueles dias, Jesus entrou num barco em companhia dos seus discípulos e lhes disse: E partiram.
23 ga sipilipili ta Yesu ꞌiꞌenoꞌeno ga ꞌiꞌeno mwataya. ꞌEnega wediliya sinabwana ꞌitowama ga lisu sinabwana sisiwasiwa taona wagaya ta selabenaya be sidadamana.
23 Enquanto navegavam, ele adormeceu. E sobreveio uma tempestade de vento no lago, e eles corriam perigo.
24 ꞌEnega tomotai nidi Yesu silowanowanona ga sigwae, “ꞌInapwana ꞌutoolo, ꞌiabe tadadamana!” ꞌEnega Yesu ꞌitoolo ga yagila be lisu ꞌibaꞌedi, ꞌigwae, “Walosaꞌu!” ꞌEnega silosaꞌu ga ꞌisiwalowa.
24 Chegando-se a Jesus, os discípulos o despertaram, dizendo: — Mestre, Mestre, estamos perecendo! Levantando-se, Jesus repreendeu o vento e a fúria da água. Tudo cessou e ficou bem calmo.
25 Ga Yesu ꞌina tononoyao ꞌieonedi, ꞌigwae, “Mwaꞌadega? Nai nigeya waemiemisegu, aga?” Ta taudi siomayamaya ta wate nuwadi ꞌiowana, ga taudimo ꞌediya sigwae, “To tai sana gete? Ga yagila be lisu ꞌiloinedi ga ꞌenana siematamatanena!”
25 Então Jesus lhes perguntou: Eles, possuídos de temor e admiração, diziam uns aos outros: — Quem é este que até manda nos ventos e nas ondas, e lhe obedecem?
26 Ta niꞌatu Galili mali senaya siabala ga silugu me Gelasine ꞌidi leꞌawaya.
26 Então rumaram para a terra dos gerasenos, que fica de frente para a Galileia.
27 ꞌEnega Yesu ꞌisuya dabalaya ta ꞌebweu tomiyaꞌasa ꞌiapwesama. Tai nina lowa solanaya yaluyaluwa biꞌi silugu ga ꞌena simiyami. Ta tai nina tuta dudulana ꞌoama nigeya ꞌida ꞌotena, ta anuwa ꞌediya nigeya ꞌida miyana, ta esiya ꞌina ꞌebemiya ꞌaliꞌali duluina ꞌediya.
27 Logo que Jesus desembarcou, veio da cidade ao seu encontro um homem possuído de demônios que, havia muito, não se vestia, nem habitava em casa alguma, porém vivia nos túmulos.
28 ꞌEnega tai nina Yesu ꞌiꞌitena, ga ꞌibwau ta ꞌibeꞌusana mwaꞌuta, ga ꞌibwautoila, ꞌigwae, “Yesu ye, ꞌoyo Yaubada Toꞌewaiwai sana Natuna, toꞌase ꞌutootoo be ꞌaene ꞌuguinuwe ꞌeguya? Tuwa! Geyaꞌabo ꞌuda giegie ꞌelouyaegu.”
28 Quando ele viu Jesus, prostrou-se diante dele, dizendo com voz forte: — O que você quer comigo, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Peço-lhe que não me atormente.
29 Ona gete ꞌiꞌinanena manuna Yesu niꞌatu ꞌieonena, ꞌigwae, “Yaluyaluwa biꞌi niyo, tai gete ꞌenega ꞌuapwesama.”
29 Porque Jesus havia ordenado ao espírito imundo que saísse do homem, pois muitas vezes se havia apoderado dele. E, embora procurassem conservá-lo preso com cadeias e correntes, despedaçava tudo e era impelido pelo demônio para o deserto.
30 ꞌEnega Yesu tai nina ꞌienaidena, ꞌigwae, “Mwaꞌadega ꞌamu esana?” Ga tauna ꞌigwae, “ꞌAgu esana Tomoyauyau”, manuna yaluyaluwa biꞌi yaudi niꞌatu silugu solanaya ga simiyami.
30 Jesus perguntou a ele: Ele respondeu: — Legião. Isto porque muitos demônios tinham entrado nele.
31 Ta yaluyaluwa nidi ꞌenadi Yesu ꞌenaya sisida waiwai sigwae, “Geyaꞌabo ꞌuulaula mwaꞌutema gaula ꞌebe esilae ꞌenaya,
31 Estes pediram a Jesus que não os mandasse para o abismo.
32 ta esi ꞌuda etunema be ꞌalulugu bawe mabodadi gotedi siduwaduwala ꞌoyaya ꞌediya.” ꞌEnega Yesu ꞌitagwala,
32 Ora, uma grande manada de porcos estava pastando ali no monte. E os demônios pediram a Jesus que os deixasse entrar naqueles porcos. E Jesus o permitiu.
33 ga siapwesa tai nina ꞌenega ga bawe ꞌediya silugu. Gote ꞌena bawe nidi siekabaleya ga maiboꞌadi sipili bulibuliyasu, ga babagega sibeꞌu ga olaya sidamana.
33 Tendo os demônios saído do homem, entraram nos porcos, e a manada precipitou-se despenhadeiro abaixo, para dentro do lago, e se afogou.
34 Ta bawe ꞌadi toꞌitaꞌiꞌitao bawe nidi ꞌidi esilae siꞌitena ga simatauta, ꞌenega sidena ga sitauya ꞌasaya ga ale nina toꞌase nadigega siꞌitena sisimanedi ꞌasa sinabwana be ꞌasa gidalidi tomotenidi ꞌediya.
34 Vendo o que tinha acontecido, os que tratavam dos porcos fugiram e foram anunciá-lo na cidade e pelos campos.
35 ꞌEnega tomotai nidi simai be ꞌaene taudi matadiyega sida ꞌita toꞌase ꞌiapwesa. ꞌEnega Yesu ꞌena simai ga tai nina siꞌitena lowa yaluyaluwa biꞌi solanaya simiyami niꞌatu ꞌiboboꞌana ga ꞌoama ꞌiꞌotena ta Yesu ꞌaena selabenaya ꞌimiyatowa. Gote ꞌena maiboꞌadi simatauta.
35 Então o povo saiu para ver o que tinha acontecido. Aproximando-se de Jesus, encontraram o homem de quem tinham saído os demônios, vestido, em perfeito juízo, sentado aos pés de Jesus; e temeram.
36 Ta toepilialeale nidi tomotai ꞌediya siemwasala mwaꞌadega tai nina ꞌiboboꞌanaꞌesa.
36 E algumas pessoas que tinham presenciado os fatos contaram-lhes também como o endemoniado tinha sido salvo.
37 ꞌEnega me Gelasine maiboꞌadi simatauta sinabwana ga Yesu sieꞌidiꞌidiyena be ꞌaene ꞌida ebesinedi. ꞌEnega Yesu wagaya ꞌidolo sabi gelu be sitatauya.
37 Todo o povo da terra dos gerasenos pediu a Jesus que se retirasse, pois ficaram com muito medo. E Jesus, entrando de novo no barco, voltou.
38 Ta tai nina niꞌa ꞌigie boboꞌanena Yesu ꞌena ꞌisida, ꞌigwae, “Sawesawenaya yamuliyeyo?” ꞌEnega Yesu ꞌieonena,
38 O homem de quem tinham saído os demônios lhe pediu que o deixasse estar com ele. Jesus, porém, o despediu, dizendo:
39 “Nigeya. Ta esi ꞌuila be ꞌutauya ꞌasaya be toꞌase nadigega Yaubada ꞌemuya ꞌiguinuwena ꞌuda simana dadane.” ꞌEnega tai nina ꞌitauya ꞌasa nina solanega ga Yesu ꞌina guinuwa waiwaina ꞌietetela tomiyaꞌasa maiboꞌadi ꞌediya.
39 — Volte para a sua casa e conte tudo o que Deus fez por você. Então ele foi, proclamando por toda a cidade o que Jesus lhe tinha feito.
40 Ta Yesu ma ina tononoyao siabala limana, ga boda sinabwana ma idi gwausowala siaesotena, manuna tauna tuga manuna siyamwayamwa.
40 Quando Jesus voltou, a multidão o recebeu com alegria, porque todos o estavam esperando.
41 ꞌEnega ꞌebweu tai ꞌiluapwesama, ꞌana esana Yailo, tauna ꞌidi anuwa tapwalolo ꞌana toꞌitaꞌiꞌita. ꞌImai ga Yesu ꞌaenaya ꞌibwago sanamwaꞌuta ta ꞌigwae, “ꞌInapwana tatauya ꞌigu anuwaya,
41 Eis que veio um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga, e, prostrando-se aos pés de Jesus, suplicou-lhe que fosse até a sua casa.
42 be natugu ꞌileꞌoasa sinabwana ꞌugie boboꞌane. Tauna tuga ꞌebweuna namo natuguna, ꞌana yakwala tuwelo, anuwaya ꞌiꞌenoꞌeno, tuta gidalina be ꞌimwamwawasa.” ꞌEnega maꞌiyana sitauya.
42 Pois tinha uma filha única de uns doze anos, que estava morrendo. Enquanto Jesus caminhava, as multidões o apertavam.
43 Ta boda nidi soladiya ꞌebweu waine maꞌedi, ma ꞌana leꞌoasa. Leꞌoasa nina nate lalana ꞌidaudau yakwala tuwelo ꞌediya, ta tuga ꞌetamo ꞌidaudau. Tuta yauna togileꞌoasa sitootoo be ꞌaene sigie boboꞌane, ta nigeya sawesawediya.
43 Certa mulher que, havia doze anos, vinha sofrendo de uma hemorragia e que havia gastado todos os seus bens com os médicos, sem que ninguém a pudesse curar,
44 ꞌEnega waine nina Yesu mulinega ꞌimai ga ꞌana ꞌoama tupitupina ꞌigitoona, ga lalana ꞌina dau ꞌiyapasa manini.
44 veio por trás de Jesus e tocou na borda da capa dele. E logo a hemorragia dela estancou.
45 ꞌEnega Yesu ꞌilosuyaena, ꞌigwae, “Eei! Yaita ꞌigitoogu?” Ga maiboꞌadi sieyaseyaseya, ta esi Pita ꞌieonena, ꞌigwae, “ꞌInapwana, nai boda nidi siegigigila ga siesetupedi ꞌemuya.”
45 Mas Jesus perguntou: Como todos negassem, Pedro disse: — Mestre, é a multidão que o rodeia e aperta!
46 Ta Yesu ꞌigwae, “Nigeya! ꞌEbweu yaita nai ꞌagu ꞌoama ꞌigitoona, manuna yalotoona ꞌaene ꞌeguyega waiwai ꞌiapwesa ga togitoona nina ꞌena ꞌiabala.”
46 Mas Jesus insistiu:
47 Ta waine nina ꞌimwalatonina ꞌaene Yesu niꞌatu ꞌina guinuwa ꞌisinapuna, ꞌenega ꞌimai ga ma ina dedela ꞌibeꞌu sanamwaꞌuta Yesu ꞌaenaya, ga boda matadiya ꞌina gitoona ꞌalena ꞌisimana apwesena, ꞌigwae, “ꞌInapwana, nuwanuwagu be yaboboꞌana, ꞌenega ꞌamu ꞌoama yagitoona, ga yaboboꞌana manini.”
47 A mulher, vendo que não podia passar despercebida, aproximou-se trêmula e, prostrando-se diante de Jesus, declarou, à vista de todo o povo, o motivo por que havia tocado nele e como imediatamente tinha sido curada.
48 Ta Yesu waine nina ꞌieonena, ꞌigwae, “Natugu, ꞌimu emisa ꞌenega niꞌatu ꞌuboboꞌana. ꞌUtoolo be ma imu gwausowala ꞌutatauya.”
48 Então Jesus lhe disse:
49 Tuta nina Yesu ꞌionaona waine ꞌenaya Yailo anuwega ꞌina toguinuwa ꞌebweuna ale ꞌimeꞌena Yailo nina ꞌena, ꞌigwae, “ꞌEnaꞌi, natuyo niꞌatu yawasina ꞌigumwala, ta geyaꞌabo toeꞌita nina ꞌina tuta ꞌumudamudali.”
49 Enquanto Jesus ainda falava, veio uma pessoa da casa do chefe da sinagoga, dizendo: — A sua filha já morreu; não incomode mais o Mestre.
50 Ale gete Yesu ꞌinonona ga Yailo ꞌieonena, ꞌigwae, “Geyaꞌabo ꞌuꞌateꞌate saꞌala. Ta esi ꞌuemisegu ꞌaene natuyo ꞌiabe ꞌiboboꞌana.”
50 Mas Jesus, ouvindo isto, lhe disse:
51 ꞌEnega sitauya ga ꞌasaya siapwesa, ga Yesu boda maiboꞌadi ꞌiꞌetobodedi be geyaꞌabo anuwa nina ꞌena silugulugu, nate namo nuwanuwana Pita, be Yoni, be Yemesa, ta wate gwama nina tamana be sinana maꞌenao silulugu.
51 Tendo chegado à casa, Jesus não permitiu que ninguém entrasse com ele, a não ser Pedro, João e Tiago, além do pai e da mãe da menina.
52 Ta boda anuwaya ꞌetamo tuga sidedoi ta wate siꞌewabamu gwama manuna. ꞌEnega Yesu ꞌiꞌetobodedi, ꞌigwae, “Tuwa! Dedoi walosaꞌu. Manuna gwama nigeya ꞌimwawamwawasa, ta esi ꞌiꞌeno mwataya tuga.”
52 E todos choravam e a pranteavam. Mas Jesus disse:
53 Ta maiboꞌadi Yesu siedagiyena manuna simwalatonina ꞌaene gwama nina niꞌatu ꞌimwawasa.
53 E riam-se dele, porque sabiam que ela estava morta.
54 ꞌEnega Yesu gwama nimanaya ꞌigiyaina ta ꞌieonena, ꞌigwae, “Negeyo, ꞌutoolo.”
54 Mas Jesus, tomando-a pela mão, disse em voz alta:
55 Ta gwama palupaluna yawasina ꞌiilama ga ꞌitoolo. Ga Yesu gwama nina sinana be tamana ꞌediya ꞌigwae, “Masula waꞌebwaꞌe be ꞌiꞌaꞌa.”
55 Voltou-lhe o espírito, ela imediatamente se levantou, e Jesus mandou que lhe dessem de comer.
56 Gote ꞌena tamana be sinana nuwadi ꞌiowana ꞌaiꞌaila. Ta Yesu wate ꞌiemataluwedi, ꞌigwae, “Geyaꞌabo ꞌebweu yaita ꞌena wasimasimana ꞌigu guinuwa gete manuna.”
56 Seus pais ficaram maravilhados, mas ele lhes advertiu que a ninguém contassem o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.