Atos 13
Chaʼ tsoʼo nu nchcuiʼ jiʼi̱ Jesucristo nu xuʼna na (CTANT) vs NVT
1 Nu taju ñati̱ jiꞌi̱ Jesucristo ca quichi̱ Antioquía biꞌ ni, laja nguꞌ biꞌ ntsuꞌu xi nguꞌ nu laca tuꞌba jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi. La cuiꞌ juaꞌa̱ laja nguꞌ biꞌ tya ntsuꞌu la xaꞌ tyaꞌa nguꞌ nu tsoꞌo tsa nclyuꞌu chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱ tyaꞌa nguꞌ; nguꞌ nu nclyuꞌu jiꞌi̱ tyaꞌa nguꞌ ngua Bernabé, loꞌo Simón nu ngata, loꞌo Lucio Cirene, loꞌo Saulo, loꞌo Manaén. (Nu Manaén biꞌ ngua tyaꞌa miñaꞌa̱ Herodes nu laca gobernador jiꞌi̱ loyuu su cuentya Galilea.)
1 Entre os profetas e mestres da igreja de Antioquia da Síria estavam Barnabé e Simeão, chamado Negro, Lúcio de Cirene, Manaém, que tinha sido criado com o rei Herodes Antipas, e Saulo.
2 Ngua sca tsa̱ nu loꞌo tyucui tsa̱ ná ndyacu nguꞌ taju biꞌ, xquiꞌya chaꞌ nguaꞌni tlyu nguꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nu Xuꞌna na. Liꞌ nchcuiꞌ Xtyiꞌi ycuiꞌ Ndyosi loꞌo nguꞌ biꞌ:
2 Certo dia, enquanto adoravam o Senhor e jejuavam, o Espírito Santo disse: “Separem Barnabé e Saulo para realizarem o trabalho para o qual os chamei”.
3 Tyu̱u̱ hora ná ndyacu nguꞌ liꞌ, chaꞌ tsa cuꞌ ti nchcuiꞌ nguꞌ loꞌo ycuiꞌ Ndyosi. Liꞌ ngusta yaꞌ lcaa tyaꞌa ñati̱ jiꞌi̱ Jesucristo biꞌ hique Bernabé, loꞌo juaꞌa̱ hique Saulo, chaꞌ tsoꞌo ti tsaa nguꞌ ca su cuaꞌni nguꞌ cña cuentya jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi.
3 Então, depois de mais jejuns e orações, impuseram as mãos sobre eles e os enviaram em sua missão.
4 Liꞌ ndyaa Bernabé loꞌo Saulo ca quichi̱ Seleucia chaꞌ tyatí̱ nguꞌ neꞌ yaca niꞌi̱, chaꞌ tsaa nguꞌ chaca tsuꞌ tyujoꞌo ca loyuu su naa Chipre. Ca biꞌ cuaꞌni nguꞌ cña nu ngulo Xtyiꞌi ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱ nguꞌ.
4 Enviados pelo Espírito Santo, eles desceram ao porto de Selêucia, de onde navegaram para a ilha de Chipre.
5 Liꞌ ndyaa nguꞌ neꞌ yaca niꞌi̱ ca quichi̱ Salamina. Loꞌo ndyalaa nguꞌ chaca tsuꞌ biꞌ, liꞌ ndyatí̱ nguꞌ ndyaa nguꞌ neꞌ laa jiꞌi̱ nguꞌ judío quichi̱ biꞌ, chaꞌ culuꞌu nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱ ñati̱ nu ndiꞌi̱ neꞌ laa biꞌ. Tyempo biꞌ tya ndyaꞌa̱ Juan loꞌo nguꞌ chaꞌ xtyucua jiꞌi̱ nguꞌ.
5 Ali, na cidade de Salamina, foram às sinagogas judaicas e pregaram a palavra de Deus. João Marcos os acompanhava como assistente.
6 Liꞌ nduꞌu nguꞌ ndyaa nguꞌ tyu̱u̱ tyaꞌa quichi̱ nde Chipre biꞌ, ndyaa nguꞌ ndyalaa nguꞌ ca quichi̱ Pafos liꞌ. Quichi̱ biꞌ ndyacua tyaꞌa nguꞌ loꞌo sca nu quiꞌyu nu cuchaꞌa̱ tsa nu naa Barjesús. Nguꞌ judío laca nu quiꞌyu biꞌ, loꞌo juaꞌa̱ nacui̱ yu chaꞌ laca yu tuꞌba jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi; pana siꞌi chaꞌ liñi nda yu.
6 Viajaram por toda a ilha até que, por fim, chegaram a Pafos, onde encontraram um feiticeiro judeu, um falso profeta chamado Barjesus.
7 Ndiꞌi̱ nu cuchaꞌa̱ biꞌ slo gobernador nu naa Sergio Paulo. Ngua tsa nu gobernador biꞌ, loꞌo juaꞌa̱ ntiꞌ tsa cuna chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi; biꞌ chaꞌ nguane gobernador jiꞌi̱ Bernabé loꞌo jiꞌi̱ Saulo chaꞌ ca̱a̱ nguꞌ ca slo, chaꞌ culuꞌu nguꞌ chaꞌ biꞌ jiꞌi̱.
7 Ele acompanhava o governador Sérgio Paulo, um homem inteligente que convidou Barnabé e Saulo para visitá-lo, pois desejava ouvir a palavra de Deus.
8 Pana ná ndiya tiꞌ nu cuchaꞌa̱ biꞌ nu loꞌo ndyuna gobernador chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi. (Elimas naa nu cuchaꞌa̱ biꞌ chaꞌcña jiꞌi̱ nguꞌ quichi̱ Pafos biꞌ.) Lye tsa nxu̱u̱ tyaꞌa yu loꞌo Saulo loꞌo Bernabé, chaꞌ cua ntiꞌ yu cuaꞌa yu jiꞌi̱ gobernador chaꞌ ngaꞌaa xñi nu cusuꞌ biꞌ chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nu nchcuiꞌ nguꞌ loꞌo.
8 Mas Elimas, o feiticeiro (esse é o significado de seu nome), opôs-se a eles, na tentativa de impedir que o governador viesse a crer.
9 Liꞌ naꞌa̱ tsa Pablo jiꞌi̱ nu cuchaꞌa̱ biꞌ. (Nu juani naa Pablo nu ngua naa Saulo clyo.) Xtyiꞌi ycuiꞌ Ndyosi laca nu nda juersa jiꞌi̱ nu Pablo biꞌ,
9 Cheio do Espírito Santo, Saulo, também conhecido como Paulo, encarou Elimas nos olhos
10 biꞌ chaꞌ nchcuiꞌ loꞌo nu cuchaꞌa̱ biꞌ:
10 e disse: “Filho do diabo, cheio de toda espécie de engano e maldade e inimigo de tudo que é certo! Quando deixará de distorcer os caminhos retos do Senhor?
11 Xcubeꞌ nu Xuꞌna ya jinuꞌu̱ juani, chaꞌ ngaꞌaa caja ñiꞌya̱ ñaꞌa̱ nuꞌu̱ xee cua̱; tyu̱u̱ tsa̱ tyanu cuityi̱ꞌ ti nuꞌu̱ liꞌ.
11 Preste atenção, pois o Senhor colocou a mão sobre você para castigá-lo, e você ficará cego, sem conseguir ver a luz do sol por algum tempo”. No mesmo instante, neblina e escuridão cobriram-lhe os olhos e ele começou a tatear, suplicando que alguém o tomasse pela mão e o guiasse.
12 Loꞌo naꞌa̱ gobernador chaꞌ ngua cuityi̱ꞌ nu cuchaꞌa̱ biꞌ, liꞌ hora ti ngusñi nu cusuꞌ biꞌ chaꞌ jiꞌi̱ Jesucristo. Juaꞌa̱ ndube tsa tiꞌ nu cusuꞌ biꞌ jiꞌi̱ chaꞌ nu nguluꞌu nguꞌ jiꞌi̱ cuentya jiꞌi̱ ycuiꞌ nu Xuꞌna na.
12 Quando o governador viu o que havia acontecido, creu, muito admirado com o ensino a respeito do Senhor.
13 Loꞌo liꞌ nduꞌu Pablo loꞌo tyaꞌa ndyaꞌa̱ yu, nduꞌu nguꞌ quichi̱ Pafos ndyaa nguꞌ. Ndyatí̱ nguꞌ neꞌ yaca niꞌi̱ ndyaa nguꞌ chaca tsuꞌ tyujoꞌo, ndyalaa nguꞌ ca quichi̱ Perge ca loyuu su cuentya Panfilia liꞌ. Ngaꞌaa ndyaꞌa̱ Juan loꞌo nguꞌ liꞌ, na cua ndyaa yu quichi̱ tyi yu.
13 Paulo e seus companheiros saíram de Pafos num navio e foram à Panfília, onde aportaram em Perge. Ali, João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Nduꞌu nguꞌ quichi̱ Perge ndyaa nguꞌ chaca quichi̱ Antioquía ca loyuu su cuentya Pisidia. Nu ngua tsa̱ taꞌa nu ndiꞌi̱ cñaꞌ nguꞌ, liꞌ ndyatí̱ Pablo loꞌo Bernabé ndyaa nguꞌ neꞌ laa jiꞌi̱ nguꞌ judío. Ca biꞌ ndyaa tucua nguꞌ xi.
14 Paulo e Barnabé prosseguiram para o interior, até Antioquia da Pisídia. No sábado, foram à sinagoga.
15 Liꞌ nchcuiꞌ sca nu cusuꞌ lo quityi jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ cuna lcaa ñati̱ nu ndiꞌi̱ neꞌ laa biꞌ; nchcuiꞌ lo quityi nu nscua cña nu ngulo Ni jiꞌi̱ nguꞌ, liꞌ nchcuiꞌ nu cusuꞌ biꞌ sca chaꞌ nu nguscua jyoꞌo cusuꞌ nu ngua tuꞌba jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nu ngua saꞌni. Loꞌo liꞌ nchcuane nu cusuꞌ nu laca loo neꞌ laa biꞌ jiꞌi̱ Pablo loꞌo Bernabé:
15 Depois da leitura dos livros da lei e dos profetas, os chefes da sinagoga lhes mandaram um recado: “Irmãos, se vocês têm uma palavra de encorajamento para o povo, podem falar”.
16 Liꞌ ndyatu̱ Pablo nguaꞌni yaꞌ yu jiꞌi̱ nguꞌ chaꞌ cuaꞌa̱ jyaca̱ nguꞌ jiꞌi̱ yu. Nchcuiꞌ Pablo loꞌo nguꞌ liꞌ:
16 Então Paulo ficou em pé, levantou a mão para pedir silêncio e começou a falar: “Homens de Israel e gentios tementes a Deus, ouçam-me!
17 La cuiꞌ ycuiꞌ Ndyosi nu nduꞌni tlyu na jiꞌi̱, la cuiꞌ Ni laca nu ngusubi jiꞌi̱ jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna chaꞌ tyuꞌu tucua quiñaꞌa̱ ñati̱ jiꞌi̱ nguꞌ nde loo la. Tya ndiꞌi̱ jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna ca loyuu Egipto loꞌo ndyatu̱ quiñaꞌa̱ tsa tyaꞌa nguꞌ, masi siꞌi quichi̱ tyi nguꞌ ngua quichi̱ biꞌ. Liꞌ tlyu tsa cña nguaꞌni ycuiꞌ Ndyosi, chaꞌ ngulo Ni jiꞌi̱ jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna ca loyuu Egipto biꞌ. Juaꞌa̱ ngua cuayáꞌ tiꞌ xaꞌ ñati̱ chalyuu chaꞌ tonu tsa cña nu nduꞌni ycuiꞌ Ndyosi nde chalyuu.
17 “O Deus desta nação de Israel escolheu nossos antepassados e fez que se multiplicassem e se fortalecessem durante o tempo em que ficaram no Egito. Então, com braço poderoso, ele os tirou da escravidão.
18 Nu loꞌo ngutaꞌa̱ nguꞌ loyuu btyi biꞌ tya tuꞌba yija̱, ndalo tsa tyiquee ycuiꞌ Ni jiꞌi̱ jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna liꞌ, masi quiñaꞌa̱ tsa chaꞌ cuxi nguaꞌni nguꞌ biꞌ.
18 Ele suportou seu comportamento durante os quarenta anos em que andaram sem rumo pelo deserto.
19 Liꞌ nguaꞌni tye Ni chaꞌ jiꞌi̱ cati tyaꞌa nación ñati̱ nu ngutiꞌi̱ loyuu su cuentya Canaán, la cuiꞌ ñati̱ nu ngutiꞌi̱ loyuu biꞌ tya clyo la; nda Ni yuu biꞌ chaꞌ caja su tyiꞌi̱ jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna liꞌ.
19 Destruiu sete nações em Canaã e deu seu território a Israel como herança.
20 Loꞌo juaꞌa̱ nda Ni ñati̱ nu ngua loo jiꞌi̱ jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna cuentya jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi. Liꞌ cua ndyaꞌa jacua siyento claꞌbe yija̱, tya loꞌo ndyalaa nguꞌ loyuu Canaán biꞌ, ñaꞌa̱ cuayáꞌ nu ngula jyoꞌo Samuel nu ngua tuꞌba jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi.
20 Tudo isso levou cerca de quatrocentos e cinquenta anos. “Depois, Deus lhes deu juízes para governá-los até o tempo do profeta Samuel.
21 Liꞌ ngüijña nguꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ ta Ni sca rey chaꞌ caca loo jiꞌi̱ nguꞌ, biꞌ chaꞌ nda Ni jiꞌi̱ jyoꞌo Saúl sñiꞌ Cis jiꞌi̱ nguꞌ; ngua yu biꞌ loo jiꞌi̱ nguꞌ tuꞌba yija̱ liꞌ. Jyoꞌo Saúl biꞌ ngua tyaꞌa ñati̱ jiꞌi̱ nguꞌ Benjamín.
21 Então o povo pediu um rei, e ele lhes deu Saul, filho de Quis, homem da tribo de Benjamim, e ele reinou por quarenta anos.
22 Nu loꞌo ndye tuꞌba yija̱, liꞌ ngaꞌaa nda Ni cña biꞌ jiꞌi̱ yu biꞌ, nda Ni jyoꞌo David chaꞌ caca loo jiꞌi̱ nguꞌ cña su ndu̱ Saúl nquichaꞌ. Cua nchcuiꞌ ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ jiꞌi̱ nu jyoꞌo David biꞌ: “Ntsuꞌu tsa tyiquee naꞌ ñaꞌa̱ naꞌ jiꞌi̱ David sñiꞌ Isaí”, nacui̱ ycuiꞌ Ndyosi. “Cua nda naꞌ cuentya chaꞌ laca yu biꞌ sca ñati̱ nu tyajaꞌa̱ cuaꞌni lcaa cña nu ntiꞌ naꞌ chaꞌ cuaꞌni yu.”
22 Mas Deus removeu Saul e colocou em seu lugar Davi, a respeito de quem Deus disse: ‘Davi, filho de Jessé, é um homem segundo o meu coração; fará tudo que for da minha vontade’.
23 Cua saꞌni nda ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ loꞌo na chaꞌ nde loo la cala sca ñati̱ tyaꞌa jiꞌi̱ jyoꞌo David biꞌ, nu cuaꞌni lyaá jiꞌi̱ lcaa na nu laca na nguꞌ Israel; yu biꞌ laca Jesús.
23 “E Jesus, um dos descendentes de Davi, é o salvador que Deus concedeu a Israel, conforme sua promessa!
24 Nu loꞌo bilya xana Jesús culuꞌu chaꞌ jiꞌi̱ nguꞌ tyaꞌa quichi̱ tyi na, nda jyoꞌo Juan chaꞌ loꞌo nguꞌ tyaꞌa na, chaꞌ ca tyujuꞌu tiꞌ nguꞌ tyaꞌa na jiꞌi̱ quiꞌya nu ntsuꞌu jiꞌi̱ nguꞌ loꞌo ycuiꞌ Ndyosi. Loꞌo liꞌ ntyucuatya jyoꞌo Juan biꞌ jiꞌi̱ nguꞌ nu ngusñi chaꞌ biꞌ.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou que todo o povo de Israel precisava se arrepender e ser batizado.
25 Nu loꞌo cua tye ti cña jiꞌi̱ jyoꞌo Juan biꞌ, liꞌ nchcuiꞌ yu loꞌo nguꞌ tyaꞌa quichi̱ tyi na ndiꞌya̱: “Xaꞌ ñati̱ ntajatya ma̱ jiꞌi̱”, nacui̱ Juan jiꞌi̱ nguꞌ; “siꞌi naꞌ laca̱”, nacui̱ yu. “Ca nde loo la ca̱a̱ sca ñati̱ nu tlyu la chacuayáꞌ ntsuꞌu jiꞌi̱. Loꞌo naꞌ, cuaꞌni tlyu naꞌ jiꞌi̱ ñati̱ biꞌ; tsoꞌo tsa caca tyiquee naꞌ masi caña nu ntsuꞌu quiyaꞌ ñati̱ biꞌ sati̱ꞌ naꞌ juata ti.” Juaꞌa̱ nchcuiꞌ jyoꞌo Juan cuentya jiꞌi̱ Jesús.
25 Quando João estava concluindo seu trabalho, perguntou: ‘Vocês pensam que eu sou o Cristo? Não sou! Mas ele vem em breve, e não sou digno sequer de desamarrar as correias de suas sandálias’.
26 ’Lcaa na nu laca na la cuiꞌ tyaꞌa ñati̱ jiꞌi̱ jyoꞌo Abraham, loꞌo juaꞌa̱ lcaa ma̱ nu ndaquiyaꞌ ma̱ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi, cuentya jiꞌi̱ lcaa na laca chaꞌ tsoꞌo nu nda Ni loꞌo na, chaꞌ tsoꞌo nu nchcuiꞌ ñiꞌya̱ nduꞌni lyaá Ni jiꞌi̱ ñati̱ chalyuu.
26 “Irmãos, vocês que são filhos de Abraão e também vocês gentios tementes a Deus, esta mensagem de salvação foi enviada a nós.
27 Ná ngua cuayáꞌ tiꞌ nguꞌ quichi̱ Jerusalén tilaca laca Jesús, loꞌo juaꞌa̱ ná ngua cuayáꞌ tiꞌ nguꞌ nu laca loo jiꞌi̱ quichi̱ biꞌ tilaca laca yu. Ná nda nguꞌ cuentya ñiꞌya̱ ndyuꞌu chaꞌ nu nguscua jyoꞌo cusuꞌ nu ngua tuꞌba jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi saꞌni; masi ndyuna nguꞌ loꞌo ndyaꞌa̱ nchcuiꞌ nguꞌ lo quityi biꞌ neꞌ laa lcaa tsa̱ nu ndiꞌi̱ cñaꞌ nguꞌ, ná nda nguꞌ cuentya si chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Jesús nchcuiꞌ quityi biꞌ. Biꞌ chaꞌ cuxi tsa cña nguaꞌni nguꞌ loꞌo Jesús nu loꞌo ngusta nguꞌ quiꞌya jiꞌi̱ yu. La cuiꞌ tyaꞌa cña nu nguscua jyoꞌo cusuꞌ lo quityi chaꞌ cuaꞌni nguꞌ loꞌo yu, cua nguaꞌni nguꞌ liꞌ.
27 O povo de Jerusalém e seus líderes não reconheceram que Jesus era aquele a respeito de quem os profetas haviam falado. Em vez disso, eles o condenaram e, ao fazê-lo, cumpriram as palavras dos profetas, que são lidas todos os sábados.
28 Masi ná ntsuꞌu quiꞌya jiꞌi̱ Jesús tsiyaꞌ ti, ngüijña nguꞌ jiꞌi̱ gobernador, la cuiꞌ nu Pilato biꞌ, chaꞌ culo cña jiꞌi̱ nguꞌ chaꞌ cujuii nguꞌ jiꞌi̱ Jesús.
28 Não encontraram motivo legal para executá-lo, mas, ainda assim, pediram a Pilatos que o matasse.
29 Nu loꞌo cua ndye nguaꞌni nguꞌ lcaa chaꞌ ñiꞌya̱ nchcuiꞌ lo quityi biꞌ chaꞌ caca jiꞌi̱ Jesús, liꞌ ndaꞌya nguꞌ jiꞌi̱ jyoꞌo biꞌ su ngaꞌa̱ lo crusi, nguxatsiꞌ nguꞌ jiꞌi̱ jyoꞌo biꞌ liꞌ.
29 “Depois de cumprirem tudo que as profecias diziam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o colocaram num túmulo,
30 Pana nguaꞌni ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ ndyuꞌú yu chaca quiyaꞌ liꞌ.
30 mas Deus o ressuscitou dos mortos.
31 Tyu̱u̱ tsa̱ nduꞌu tucua ycuiꞌ ca Jesús su ndiꞌi̱ nguꞌ tyaꞌa ndyaꞌa̱ yu. La cuiꞌ nguꞌ nu cua ñaa loꞌo yu tya loꞌo nduꞌu nguꞌ nde Galilea ñaa nguꞌ ca quichi̱ Jerusalén, biꞌ nguꞌ laca nu nda chaꞌ liñi jiꞌi̱ Jesús loꞌo ñati̱ juani.
31 E, por muitos dias, ele apareceu àqueles que o tinham acompanhado da Galileia para Jerusalém. Agora eles são suas testemunhas diante do povo.
32 ’Loꞌo juani cua lijya̱ ya ca nde chaꞌ culuꞌu ya chaꞌ tsoꞌo jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi biꞌ jiꞌi̱ cuꞌma̱. Tya saꞌni la cua ngüiñi chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi loꞌo jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna;
32 “Estamos aqui para trazer a vocês esta boa-nova. A promessa foi feita a nossos antepassados,
33 loꞌo nu juani cua nguaꞌni Ni chaꞌ biꞌ cuentya jiꞌna, nu loꞌo cua ndyuꞌú Jesús chaca quiyaꞌ. Ndiꞌya̱ nchcuiꞌ Salmo nu nchca tyucuaa chaꞌ jiꞌi̱ Jesús: “Sñiꞌ naꞌ laca nuꞌu̱”, nacui̱ ycuiꞌ Ni jiꞌi̱ Jesús. “Juani cua nguaꞌni naꞌ chaꞌ tyuꞌú nuꞌu̱ chalyuu.”
33 e agora Deus a cumpriu para nós, os descendentes deles, ao ressuscitar Jesus. É isto que o segundo salmo diz a respeito dele: ‘Você é meu Filho; hoje eu o gerei’.
34 Chaca chaꞌ nchcuiꞌ quityi chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ tyuꞌú Jesús chaca quiyaꞌ loꞌo ndyujuii nguꞌ jiꞌi̱, loꞌo juaꞌa̱ nchcuiꞌ quityi biꞌ chaꞌ ná quiñuꞌu̱ cuañaꞌ Jesús neꞌ cuaá. “Ta naꞌ lcaa chaꞌ tsoꞌo jiꞌi̱ ma̱, la cuiꞌ ñaꞌa̱ chaꞌ tsoꞌo nu nchcuiꞌ naꞌ loꞌo David chaꞌ caja jiꞌi̱ ma̱”, nacui̱ ycuiꞌ Ni.
34 Pois Deus havia prometido ressuscitá-lo dos mortos, para que jamais apodrecesse no túmulo. Ele disse: ‘Eu lhes darei as bênçãos sagradas que prometi a Davi’.
35 Loꞌo juaꞌa̱ ntsuꞌu chaca Salmo, chaca ji̱i̱ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi, nu nchcuiꞌ ñiꞌya̱ nu nacui̱ Jesús jiꞌi̱ ycuiꞌ Ni: “Jlo tiꞌ naꞌ chaꞌ ná ta nuꞌu̱ chacuayáꞌ quiñuꞌu̱ cuañaꞌ naꞌ, chaꞌ naꞌ laca̱ Sñiꞌ ycuiꞌ nuꞌu̱”, nacui̱.
35 Em outro salmo, ele explicou de modo mais direto: ‘Não permitirás que o teu Santo apodreça no túmulo’.
36 Nguaꞌni jyoꞌo David cña jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi lcaa tyempo loꞌo ngutiꞌi̱ nu cusuꞌ biꞌ chalyuu. Loꞌo ngujuii yu, liꞌ nguxatsiꞌ nguꞌ jiꞌi̱ seꞌi̱ ti loꞌo xaꞌ la jyoꞌo cusuꞌ jiꞌna; ndye cuañaꞌ yu ngutsuꞌ liꞌ.
36 Não se trata de uma referência a Davi, porque, depois que Davi fez a vontade de Deus em sua geração, morreu e foi sepultado com seus antepassados, e seu corpo apodreceu.
37 Pana Jesús ni, ná ngunuꞌu̱ cuañaꞌ Jesús loꞌo nguatsiꞌ yu, xquiꞌya chaꞌ nguaꞌni ycuiꞌ Ndyosi chaꞌ ndyuꞌú yu chaca quiyaꞌ.
37 É uma referência a outra pessoa, a alguém a quem Deus ressuscitou e cujo corpo não apodreceu.
38 Biꞌ chaꞌ ntsuꞌu chaꞌ ca cuayáꞌ tiꞌ lcaa cuꞌma̱, chaꞌ xquiꞌya Jesús cuaꞌni clyu tiꞌ ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱ lcaa chaꞌ cuxi nu nguaꞌni ma̱;
38 “Ouçam, irmãos! Estamos aqui para proclamar que, por meio de Jesus, há perdão para os pecados.
39 taca tyuꞌu laja ti ma̱ jiꞌi̱ quiꞌya nu ntsuꞌu jiꞌi̱ ma̱ si xñi ma̱ chaꞌ jiꞌi̱ Jesús. Ná nduꞌni chaꞌ masi tsoꞌo tsa ndaquiyaꞌ ma̱ jiꞌi̱ lcaa chaꞌ nu nguscua jyoꞌo Moisés saꞌni, ná nchca jiꞌi̱ chaꞌ biꞌ cuityi̱ quiꞌya nu ntsuꞌu jiꞌi̱ ma̱.
39 Todo o que nele crê é declarado justo diante de Deus, algo que a lei de Moisés jamais pôde fazer.
40 Tsoꞌo la si cuiꞌya ma̱ cuentya chaꞌ ná tyacua chaꞌ cuxi jiꞌi̱ ma̱, la cuiꞌ chaꞌ nu nguscua jyoꞌo cusuꞌ saꞌni cuentya jiꞌi̱ cuꞌma̱ nu nchcuiꞌ ndiꞌya̱:
40 Por isso, tomem cuidado para que não se apliquem a vocês as palavras dos profetas:
41 Clyacua tsoꞌo tiꞌ ma̱, lcaa cuꞌma̱ nu ntiꞌ ma̱ xtyí loꞌo ma̱ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi;
41 ‘Olhem, zombadores; fiquem admirados e morram! Pois faço algo em seus dias, algo em que vocês não acreditariam mesmo que lhes contassem’”.
42 Na cua tyuꞌu ti nguꞌ neꞌ laa tsaa nguꞌ, loꞌo liꞌ ngüijña tsa tyu̱u̱ tyaꞌa ñati̱ biꞌ jiꞌi̱ Pablo loꞌo jiꞌi̱ Bernabé chaꞌ culuꞌu la nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ Jesús jiꞌi̱ nguꞌ chaca quiyaꞌ ca xnuꞌ tsa̱.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da sinagoga, o povo pediu que voltassem a falar dessas coisas na semana seguinte.
43 Juaꞌa̱ loꞌo ndye ndyuꞌu tiꞌi̱ nguꞌ neꞌ laa biꞌ, liꞌ ndyaa nguꞌ loꞌo Pablo loꞌo Bernabé. Tyu̱u̱ tyaꞌa nguꞌ judío ndyaa nguꞌ loꞌo nguꞌ biꞌ, loꞌo juaꞌa̱ xaꞌ ñati̱ nu nduꞌni tlyu jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi stuꞌba ti loꞌo nu nguꞌ judío biꞌ, la cuiꞌ ti ndyaa nguꞌ loꞌo nguꞌ biꞌ liꞌ. Nguluꞌu la nguꞌ biꞌ jiꞌi̱ nu quiñaꞌa̱ nguꞌ biꞌ liꞌ, chaꞌ tsoꞌo ti tyanu chaꞌ jiꞌi̱ Jesús tyiquee nguꞌ, chaꞌ ca cuayáꞌ tsoꞌo tiꞌ nguꞌ chaꞌ ntsuꞌu tsa tyiquee ycuiꞌ Ndyosi ñaꞌa̱ Ni jiꞌi̱ lcaa ñati̱ chalyuu.
43 Muitos judeus e gentios devotos convertidos ao judaísmo seguiram Paulo e Barnabé, que insistiam com eles para que continuassem a confiar na graça de Deus.
44 Nu loꞌo ngua snuꞌ tsa̱, liꞌ ndyuꞌu tiꞌi̱ lcaa tyaꞌa nguꞌ quichi̱ neꞌ laa biꞌ, chaꞌ cuna nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi chaca quiyaꞌ.
44 No sábado seguinte, quase toda a cidade compareceu para ouvir a palavra do Senhor.
45 Ñasi̱ꞌ tsa nu nguꞌ judío biꞌ loꞌo naꞌa̱ nguꞌ jiꞌi̱ nu quiñaꞌa̱ tsa ñati̱ biꞌ. Nchcuiꞌ subaꞌ nguꞌ judío loꞌo Pablo liꞌ, nacui̱ nguꞌ chaꞌ cuiñi tsa chaꞌ nu ncluꞌu yu biꞌ.
45 Quando alguns dos judeus viram as multidões, ficaram com inveja, de modo que difamaram Paulo e contestavam tudo que ele dizia.
46 Pana ná ndyutsi̱i̱ Pablo loꞌo Bernabé chaꞌ xacui̱ nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ nguꞌ judío biꞌ:
46 Então Paulo e Barnabé se pronunciaram corajosamente, dizendo: “Era necessário que pregássemos a palavra de Deus primeiro a vocês, judeus. Mas, uma vez que vocês a rejeitaram e não se consideraram dignos da vida eterna, agora vamos oferecê-la aos gentios.
47 Juaꞌa̱ cña ngulo ycuiꞌ nu Xuꞌna na jiꞌi̱ ya nu nchcuiꞌ quityi cusuꞌ biꞌ ndiꞌya̱:
47 Pois foi isso que o Senhor nos ordenou quando disse: ‘Fiz de você uma luz para os gentios, para levar a salvação até os lugares mais distantes da terra’”.
48 Ndyuna nu nguꞌ xaꞌ tsuꞌ chaꞌ biꞌ, loꞌo liꞌ tsoꞌo tsa ntsuꞌu tyiquee nguꞌ. Tsoꞌo tsa laca chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi nu Xuꞌna na, ngulacua tiꞌ nguꞌ biꞌ; juaꞌa̱ ngusñi nguꞌ chaꞌ biꞌ. Jlya tiꞌ nguꞌ biꞌ chaꞌ jiꞌi̱ Jesús, lcaa nguꞌ nu cua ngusubi ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱; ngujui chalyuu nu ná ngaꞌa̱ chaꞌ tye jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ liꞌ.
48 Quando ouviram isso, os gentios se alegraram e agradeceram ao Senhor por essa mensagem, e todos que haviam sido escolhidos para a vida eterna creram.
49 Juaꞌa̱ ngua, loꞌo liꞌ ndyaa nguꞌ, ndyaꞌa̱ nchcuiꞌ nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ nu Xuꞌna na loꞌo lcaa ñati̱ lcaa quichi̱ ca loyuu biꞌ.
49 Assim, a palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Hora ti nchcuiꞌ nguꞌ judío loꞌo nguꞌ nu laca loo jiꞌi̱ quichi̱, juaꞌa̱ loꞌo nguꞌ cunaꞌa̱ tlyu, chaꞌ suꞌba ñasi̱ꞌ jiꞌi̱ nguꞌ quichi̱ loꞌo ñaꞌa̱ nguꞌ jiꞌi̱ Pablo loꞌo Bernabé. Ngua tiꞌí tiꞌ nguꞌ jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ liꞌ, nguloꞌo nguꞌ jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ, chaꞌ tsaa Pablo loꞌo Bernabé xaꞌ seꞌi̱.
50 Então os judeus, instigando as mulheres religiosas influentes e as autoridades da cidade, provocaram uma multidão contra Paulo e Barnabé e os expulsaram dali.
51 Loꞌo liꞌ nu Pablo loꞌo Bernabé biꞌ ni, ngusalú nguꞌ snii yuu nu ntsuꞌu quiyaꞌ nguꞌ toꞌ quichi̱. Juaꞌa̱ nguaꞌni nguꞌ chaꞌ ta nguꞌ quichi̱ biꞌ cuentya chaꞌ ná tsoꞌo cña nu nguaꞌni nguꞌ, nu loꞌo nguloꞌo nguꞌ quichi̱ jiꞌi̱ tyucuaa nguꞌ biꞌ. Nduꞌu nguꞌ ndyaa nguꞌ ca quichi̱ Iconio liꞌ.
51 Eles, porém, sacudiram o pó dos pés em sinal de reprovação e foram à cidade de Icônio.
52 Loꞌo nu ñati̱ jiꞌi̱ Jesucristo nu ndyanu quichi̱ Antioquía biꞌ ni, chaa tiꞌ ndyanu nguꞌ quichi̱ tyi nguꞌ chaꞌ cua ndyanu Xtyiꞌi ycuiꞌ Ndyosi neꞌ cresiya jiꞌi̱ nguꞌ.
52 E os discípulos estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.