Lucas 9
Yak'usda Ooghuni (CRXNTPO) vs ARIB
1 'Et whunizyane 'on 'at nane yugha hodul'ehne Sizi 'alhgoh buka' dani'. Ntsi'-i nududeh-i, 'i ts'iyawh ndet la whehílhtus-un cha, 'ink'ez himoodih hoole' ha, 'et bugha óonin'ai. 'Ink'ez dune ndet hukw'e hunduda-un, 'et cha soo na'boohoolh'en, 'et cha bugha óonin'ai.
1 Reunindo os doze, deu-lhes poder e autoridade sobre todos os demônios, e para curarem doenças;
2 'Uyoonne nts'en'a la Yak'usda lerwe unli-un 'et huwun ubulh yalhduk 'ink'ez ndudane soo na'boohooleh, 'et wheni whebalh'a'.
2 e enviou-os a pregar o reino de Deus, e fazer curas,
3 'Ink'ez ubulhni, “Nts'e la tihdulh ts'e khun hoonliyaz toohla' junih. Nohtuz, 'ink'ez lhook'ez, 'ink'ez lhes cha, 'ink'ez sooneya cha, 'et ndunt'oh-i toohla' junih. Nanki dzoozt'an nyiz-i ooht'e' junih.
3 dizendo-lhes: Nada leveis para o caminho, nem bordão, nem alforje, nem pão, nem dinheiro; nem tenhais duas túnicas.
4 Ndet yoh danáh'az-un, 'et za oohke', 'ink'ez 'et yoh za whenádoht'as.
4 Em qualquer casa em que entrardes, nela ficai, e dali partireis.
5 'Et mbene la danáh'as lhuhonohdúsnine, 'et keyoh howu natiht'us whuts'o, 'et whulez ch'a nohke naóohghat. 'I gha la t'ehonózin buk'ehóotalts'ulh-un 'et buts'u hóolts'ulh.”
5 Mas, onde quer que não vos receberem, saindo daquela cidade, sacudi o pó dos vossos pés, em testemunho contra eles.
6 'Inka whenáhidil 'ink'ez keyoh totsuk whutulh lhunáhusdil. 'Et whuz un'a dune khuni unzoo-i be bubulh yahulhduk. 'Ink'ez keyoh totsuk dune soo na'hulh'en.
6 Saindo, pois, os discípulos percorreram as aldeias, anunciando o evangelho e fazendo curas por toda parte.
7 'Et 'awet lerwe Herod huyulhni-un whulh udants'o nts'oh te Sizi ne'ut'en. Whulohne nduhutni, “John yaidlanne butoh nahitna', 'en 'unt'oh,” hutni. 'Et huwa ba nawh 'uhooja.
7 Ora, o tetrarca Herodes soube de tudo o que se passava, e ficou muito perplexo, porque diziam uns: João ressuscitou dos mortos;
8 'Ink'ez 'uyoonne cha 'uhutni, “Ndun 'en Elijah 'unt'oh whe nenalhts'et hainya.” 'Et 'onghohne cha nduhutni, “'En 'uda' yinka Yak'usda be nus hoo'enne, 'ilhoghun nakhítna'-un 'ink'ez 'ut'en.”
8 outros: Elias apareceu; e outros: Um dos antigos profetas se levantou.
9 'Et Herod 'utni, “John ootsi k'únist'o inle'. 'Et hoontsi' mbe whe 'ut'en ndun lhe'hoont'oh te ne'ut'en-un bulh 'údusts'o?” 'Ink'ez yuti'elh hukwa' ninzun.
9 Herodes, porém, disse: A João eu mandei degolar; quem é, pois, este a respeito de quem ouço tais coisas? E procurava vê-lo.
10 'Et ndunne whel'a'ne whusanáhidil whe dahít'en-un, 'et ts'iyawh hidani'. 'Ink'ez “Dugwe', uztoodilh!” ubulhni, 'ink'ez njan Bethsaida keyoh whunat disoh ts'e whébanla.
10 Quando os apóstolos voltaram, contaram-lhe tudo o que havia feito. E ele, levando-os consigo, retirou-se à parte para uma cidade chamada Betsaida.
11 'Et hoonts'i 'ilhozdilne nahoohoon'ai whe huyuntizdil. 'Et Sizi hoont'i' whe highu nindil 'ink'ez nts'en'a la Yak'usda lerwe unli hukw'un'a huwun ubulh yalhduk. 'Ink'ez mbene la soo na'titnelh hukwa' ninzunne, 'enne cha ts'iyawh soo ná'balh'en.
11 Mas as multidões, percebendo isto, seguiram-no; e ele as recebeu, e falava-lhes do reino de Deus, e sarava os que necessitavam de cura.
12 'Awet ts'etniz hukw'elh'az yoo'un hoozulh-un 'ink'ez ndunne whunizyat 'on 'at nane, 'enne highu nindil 'ink'ez 'uhuyulhni, “Ndunne 'ilhozdilne nabalh'alh njan disoh-un 'uts'int'oh. 'Et la ndoho keyoh whunat huya'alh-i hoket 'ink'ez 'et la hutitez-un cha nahohólelh.”
12 Ora, quando o dia começava a declinar, aproximando-se os doze, disseram-lhe: Despede a multidão, para que, indo às aldeias e aos sítios em redor, se hospedem, e achem o que comer; porque aqui estamos em lugar deserto.
13 'Et hoonts'i Sizi ndúbulhni, “Hoonliyaz huyoo'alh-i bugha nánuht'aih.” 'Et 'uhuyulhni, “Lho nanki 'ink'ez lhes kwulai' cha, 'aw 'i za ts'ut'i. 'Et ndunne 'ilhozdilne t'alh-i buba ts'onket de, 'et de za soo bugha ná'uztit'ulh.”
13 Mas ele lhes disse: Dai-lhes vós de comer. Responderam eles: Não temos senão cinco pães e dois peixes; salvo se nós formos comprar comida para todo este povo.
14 'Et njan 'ilhozdilne 'ankw'us 5,000ne dune hinli. 'Et Sizi yugha hodul'ehne ubulhni, “Kwulat whunizyanne hinli whe lhendun natl'ahudoolts'ilh budáhni.”
14 Pois eram cerca de cinco mil homens. Então disse a seus discípulos: Fazei-os reclinar-se em grupos de cerca de cinqüenta cada um.
15 'Et whuz un'a huja. 'Et 'awet ts'iyawh natl'ahudilts'i whe
15 Assim o fizeram, mandando que todos se reclinassem.
16 'et kwulai' lhes yilhchoot 'ink'ez lho nanki cha, 'et ndo whunalh'en 'ink'ez musi ni whe yuba tenadidli. 'Et taidanyuz 'ink'ez yugha hodul'ehne butl'ayánla, 'ilhozdilne bugha húyo'alh ha.
16 E tomando Jesus os cinco pães e os dois peixes, e olhando para o céu, os abençoou e partiu, e os entregava aos seus discípulos para os porem diante da multidão.
17 Ts'iyawh 'uhan'al 'ink'ez soo' huja. Ndai la ch'utizkat-i ts'iyawh nahuyalhdzoo whe whunizyai 'on 'at nanki chalhyal dizbun.
17 Todos, pois, comeram e se fartaram; e foram levantados, do que lhes sobejou, doze cestos de pedaços.
18 'Et hukw'elh'az Sizi didutch'oh gaih tenadudli 'ink'ez yugha hodul'ehne huyulh 'ut'en 'ink'ez uboodulhkut, “'Ilhozdilne, mbe usdli hutni?”
18 Enquanto ele estava orando à parte achavam-se com ele somente seus discípulos; e perguntou-lhes: Quem dizem as multidões que eu sou?
19 'Ink'ez 'uhuyulhni, “John dune too be 'ulh'en-un 'int'oh hutni. 'Et 'onghohne cha Elijah 'int'oh hutni. 'Ink'ez 'onghohne cha hutni 'uda' nus hoo'enne, 'ilhoghun dunadija-un, 'en 'int'oh, hutni.”
19 Responderam eles: Uns dizem: João, o Batista; outros: Elias; e ainda outros, que um dos antigos profetas se levantou.
20 'Et, “Nohni do'?” ubulhni, “Mbe usdli dahni?” Peter yatilhduk whe 'uyulhni, “Mbe la Yak'usda ooChrist ts'utni-un, 'en 'int'oh.”
20 Então lhes perguntou: Mas vós, quem dizeis que eu sou? Respondendo Pedro, disse: O Cristo de Deus.
21 'Et khuniti be 'ubulhni, “Khun te 'uyoonne te dóhni' junih!”
21 Jesus, porém, advertindo-os, mandou que não contassem isso a ninguém;
22 'Ink'ez 'ubulhni, “Yinka dune ye' lhat-un whé dzoh nutizut ooba' hoont'oh. 'Ink'ez ndunne tso whudilhdzulhne cha, 'udedo lubretne cha, 'ink'ez Moses be 'udustl'us 'uk'ununáguzne cha, 'enne ts'iyawh hich'az dútatni whe' hint'oh 'ink'ez 'et hituzilhghelh. 'Ink'ez whulh tat dzin dunadutádalh.”
22 e disse-lhes: É necessário que o Filho do homem padeça muitas coisas, que seja rejeitado pelos anciãos, pelos principais sacerdotes e escribas, que seja morto, e que ao terceiro dia ressuscite.
23 'Ink'ez ts'iyawh úbulhni, “Mbe la dune se' 'ut'en k'oh ts'e oot'en ha hukwa' ninzun-un, 'et ndunt'oh-un ndai la dats'ínt'oh-un, ts'iyawh whuladootnih 'ink'ez dzin totsuk dutulalhgus yólhchoot 'ink'ez suntooya'.
23 Em seguida dizia a todos: Se alguém quer vir após mim, negue-se a si mesmo, tome cada dia a sua cruz, e siga-me.
24 'Et huwa mbene la whe húkhuna-un hotilhyihne, 'enne 'et hoonts'i ninta huhúta'alh. 'Et hoonts'i mbe la whe khuna-un si sgha ninta oonin'ai de, 'en whe hukhuna-un hotilhyih.
24 Pois quem quiser salvar a sua vida, perdê-la-á; mas quem perder a sua vida por amor de mim, esse a salvará.
25 'Et dune ndi yun k'ut ndulcho whuch'a oonilhde de, 'et hoonts'i didutch'oh ye khuna-i ninta nín'ai k'us ye khuna-i yugha nahootálhchulh de, 'et ndet suba whuch'a hólhdeh?
25 Pois, que aproveita ao homem ganhar o mundo inteiro, e perder-se, ou prejudicar-se a si mesmo?
26 'Et mbene la dune si cha 'ink'ez sghuni cha yukayá unli-un, 'et de yinka dune ye', nts'o de dich'oh ye dizti'-i cha, ooBá ye dizti'-i cha, 'ink'ez Yak'usda oolizas hiye dizti'-i cha, 'et whuz un'a whusanaja de, 'et 'oh de bukayátileh.
26 Porque, quem se envergonhar de mim e das minhas palavras, dele se envergonhará o Filho do homem, quando vier na sua glória, e na do Pai e dos santos anjos.
27 'Alha nohdusni, whulohne njan nudilhyanne ndet la dahutitsah-un 'et whuts'un ndet la Yak'usda whe lerwe unli-un, 'et dahutitsa whutso hoti'elh.”
27 Mas em verdade vos digo: Alguns há, dos que estão aqui, que de modo nenhum provarão a morte até que vejam o reino de Deus.
28 Lhk'udit dzin at'en hukw'elh'az 'et nja dutni-un, 'et Peter, John, 'ink'ez James ndo dzulh k'uz dulh úbilya, whuz tenadutidli ha.
28 Cerca de oito dias depois de ter proferido essas palavras, tomou Jesus consigo a Pedro, a João e a Tiago, e subiu ao monte para orar.
29 'Et 'awhuz tenadudli whe 'et oonin ts'e 'uts'un oonat'en suli'. 'Ink'ez oonaih cha soo ts'ih'un 'ulhyul suli', 'ink'ez oots'u ha' 'ánduz cha 'uja.
29 Enquanto ele orava, mudou-se a aparência do seu rosto, e a sua roupa tornou-se branca e resplandecente.
30 Khunsul nane dune, 'enne hiyulh yálhduk. 'Ilhoghun Moses 'ink'ez 'ilhoghun Elijah.
30 E eis que estavam falando com ele dois varões, que eram Moisés e Elias,
31 Busaoolkalh 'ink'ez be hóodat'en. 'Et Jerusalem ts'e datinelh whe datítsah-un lhaóodutileh, 'et huwun huyulh yálhduk.
31 os quais apareceram com glória, e falavam da sua partida que estava para cumprir-se em Jerusalém.
32 'Et Peter 'ink'ez yulh 'ut'enne sa' tube hantez. 'Et ts'ih'un un'a t'enawhehunide whe 'et Sizi oots'u hayánduz-i, nane dune yuzih usyin whe hitilh'en.
32 Ora, Pedro e os que estavam com ele se haviam deixado vencer pelo sono; despertando, porém, viram a sua glória e os dois varões que estavam com ele.
33 'Et hukw'elh'az 'ink'ez highu whin'az whe Peter Sizi 'uyulhni, “Nemoodih hoonzoo njan uzdilhts'i. Tat-un whut'ah uztitez-un 'uts'oohooleh. 'Ilhoghun nyun mba, ilhoghun Moses ba, 'ink'ez 'ilhoghun cha Elijah ba.” 'Et hoonts'i Peter daja dutinelh 'aw t'eoonuszun.
33 E, quando estes se apartavam dele, disse Pedro a Jesus: Mestre, bom é estarmos nós aqui: façamos, pois, três cabanas, uma para ti, uma para Moisés, e uma para Elias, não sabendo o que dizia.
34 Yalhduk whe kw'us buk'einde. 'Et kw'us bunasut'i whe 'et whe hunilhjoot.
34 Enquanto ele ainda falava, veio uma nuvem que os cobriu; e se atemorizaram ao entrarem na nuvem.
35 Kw'us toh ts'e khuni huduzts'ai, “Ndun sYe' 'en ookw'esi'-un 'unt'oh. 'En oozóolhts'ai,” ni.
35 E da nuvem saiu uma voz que dizia: Este é o meu Filho, o meu eleito; a ele ouvi.
36 'Et yaduk-un 'etsul 'uwhudija whe Sizi dich'oh za 'unt'oh whe hinilh'en. 'Et 'aw hoonliyaz lhe'hudínel ndet hohon'en-un. 'Et 'oh da' dzin 'aw dune lhodínel nts'en'a hinalh'en-un.
36 Ao soar esta voz, Jesus foi achado sozinho; e eles calaram-se, e por aqueles dias não contaram a ninguém nada do que tinham visto.
37 'Et 'om bun dzin shus k'ut ts'e hanáhidil whe 'ilhozdilne Sizi hidudizdil.
37 No dia seguinte, quando desceram do monte, veio-lhe ao encontro uma grande multidão.
38 'Ilhoghun dune 'ilhozdilne butoh Sizi 'últus-un yuts'u háyih whe nja dúyulhni, “Hodulh'eh-un nts'u tédusdlih sye' nolh'en. 'En 'aw 'ilhoghun syaz 'unt'oh.
38 E eis que um homem dentre a multidão clamou, dizendo: Mestre, peço-te que olhes para meu filho, porque é o único que tenho;
39 'Et khunsul ntsi'-i nududeh-i yilhchuk ibulh hazulh, ookaootuzuk, 'ink'ez huwus oozá hanúldoh. 'Ink'ez tube howa whúlna whe ye yáhanadudoh. 'Et huwa ndulcho whe ooka hootsulh.
39 pois um espírito se apodera dele, fazendo-o gritar subitamente, convulsiona-o até escumar e, mesmo depois de o ter quebrantado, dificilmente o larga.
40 'Inka nye hódil'e'ne buts'u tédusdli hits'u hanáhidoolhdeh ha 'et hoonts'i 'aw 'uhooneh ait'oh.”
40 E roguei aos teus discípulos que o expulsassem, mas não puderam.
41 'Et sizi 'utni, “Nohni 'andit whudizulhne 'alha 'aw nohba 'alha lhe'hoot'oh. Nohni dune 'aw ts'ih'un lhe'it'ohne ahli. Dawhuldzoh nohtoh 'utist'elh whe nohbulh óosyin? Nye' sts'ílhtelh!”
41 Respondeu Jesus: ó geração incrédula e perversa! até quando estarei convosco e vos sofrerei? Traze-me cá o teu filho.
42 'Et 'awhuz Sizi ts'u yilhtelh whe ndi ntsi'-i nududeh-i nayáno 'ink'ez yukaootilhzut. 'Ink'ez Sizi ntsi'-i nududeh-i khuniti be 'uyulhni 'et whe khuniti be hukwa' yudáni', 'ink'ez ts'oodun soo na'uja whe oobá tl'anáyalhti.
42 Ainda quando ele vinha chegando, o demônio o derribou e o convulsionou; mas Jesus repreendeu o espírito imundo, curou o menino e o entregou a seu pai.
43 'Ink'ez Yak'usda daltus la 'et huwa ts'iyanne buba hooncha suli'. 'Ink'ez Sizi nts'oh tula ne'ust'en-un buba hooncha k'et, 'aw buk'ohoodózit ait'oh. 'Oh da' za yugha hodul'ehne 'et 'úbulhni,
43 E todos se maravilhavam da majestade de Deus. E admirando-se todos de tudo o que Jesus fazia, disse ele a seus discípulos:
44 “Ndi khuni be nohbulh yatisduk-un, soo cho nohdzi be whudoolts'it. 'Awet nilhdukw yinka dune ye', 'en dune ntsi'ne tl'atiltelh k'une' hitil'en ha.”
44 Ponde vós estas palavras em vossos ouvidos; pois o Filho do homem está para ser entregue nas mãos dos homens.
45 'Et hoonts'i njan daja ni-un 'aw ts'ih'un t'elhehonízil. 'Aw buba ts'et ha lhúhoolts'ulh. 'Et huwa daja ni, 'aw ts'ih'un nelhúhuhoo'al. 'Et hoonts'i whehúnuljut, 'aw hukwa huyoodolhkut ait'oh.
45 Eles, porém, não entendiam essa palavra, cujo sentido lhes era encoberto para que não o compreendessem; e temiam interrogá-lo a esse respeito.
46 'Ink'ez dich'oh dutoh lhdulhyoh 'ahudutni k'us mbe 'uk'enus uncha-un tileh.
46 E suscitou-se entre eles uma discussão sobre qual deles seria o maior.
47 Dudzi yo whe daja huninzun Sizi t'eooninzun. 'Et huwa 'ilhoghun ts'oodunyaz yílhchoot 'ink'ez duzih neyulti.
47 Mas Jesus, percebendo o pensamento de seus corações, tomou uma criança, pô-la junto de si,
48 'Ink'ez ubulhni, “'Et soo ts'ih'un un'a 'unohdusni, mbene la soozi' gha ndun ts'oodunyaz hik'esutsitne, 'enne sk'ehintsi' whe' hint'oh. 'Ink'ez mbene la sk'esutsitne, 'enne mbe la whuz de sútilh'a'-un, 'en cha hik'esutsit whe' hoont'oh. 'Et huwa, mbe la nohtoh-un 'uk'enus dune ba tel'en-un, 'en 'uk'enus ncha tileh.”
48 e disse-lhes: Qualquer que receber esta criança em meu nome, a mim me recebe; e qualquer que me receber a mim, recebe aquele que me enviou; pois aquele que entre vós todos é o menor, esse é grande.
49 'Et John 'uyulhni, “NeMoodihti 'ilhoghun dune nyoozi' be ntsi'-i nududeh-i dune buts'u hanaídulhdoh, 'et ts'uhon'en. 'En 'aw nebulh 'ilhoghun lhiloh, 'et huwa 'et dut'en-un whuch'az níyoot.”
49 Disse-lhe João: Mestre, vimos um homem que em teu nome expulsava demônios; e lho proibimos, porque não segue conosco.
50 'Et hoonts'i Sizi 'uyulhni, “Whuch'a nahyoot iloh! 'Alha mbe la 'aw nech'az úlhditni-un, 'en nets'ú ditni-un 'unt'oh.”
50 Respondeu-lhe Jesus: Não lho proibais; porque quem não é contra vós é por vós.
51 'Et 'awet Sizi ooba whusaóodanzut ndo yak'uz nátidalh-un huba, 'et 'awet Jerusalem whuts'u nalh'a 'ink'ez whuz natidalh-un howun nanínuzut.
51 Ora, quando se completavam os dias para a sua assunção, manifestou o firme propósito de ir a Jerusalém.
52 Khuni yuba na'ane dutso whe balh'a'. 'Enne hutizdil whe 'et 'awet 'ilhoghun Samaria keyoh ts'u hoozdil hiba lhaoodutileh ha.
52 Enviou, pois, mensageiros adiante de si. Indo eles, entraram numa aldeia de samaritanos para lhe prepararem pousada.
53 'Et hoonts'i Jerusalem ts'u tizya-un 'et nahuhoon'ai whe njan keyoh Samaritan whut'enne 'aw hikalhe'nízun.
53 Mas não o receberam, porque viajava em direção a Jerusalém.
54 'Et yugha hodul'ehne James 'ink'ez John honalh'en bulh dahooja la whe Sizi huyoodulhkut, “NeMoodihti Elijah k'un'a ndi kwun ndus de yak'uz ts'e hadóonat 'ink'ez ts'iyawh hadók'un uzdooni', 'et eh neba hukwa' ninzun?”
54 Vendo isto os discípulos Tiago e João, disseram: Senhor, queres que mandemos descer fogo do céu para os consumir {como Elias também fez?}
55 'Et hoonts'i buts'u nálh'a 'ink'ez hukwa' budani', 'ink'ez 'utni, “'Aw daja nahzun t'ewhunuzáhzun 'et huwa' dahni!
55 Ele porém, voltando-se, repreendeu-os, {e disse: Vós não sabeis de que espírito sois.}
56 Soo cho soo zúlhts'ai, yinka dune ye', dune ye khuna-i musai yutilhtselh ha iloh whusainya, ubutilhyih ha whusainya.” 'Ink'ez 'et 'udun keyoh whuyaz ts'e whehándil.
56 {Pois o Filho do Homem não veio para destruir as vidas dos homens, mas para salvá-las.} E foram para outra aldeia.
57 'Awet ti hidulh whe 'ilhoghun dune Sizi yughu ninya 'ink'ez 'uyulhni, “SMoodihti nts'e la tínya ts'e ts'iyawh nyun tisyalh.”
57 Quando iam pelo caminho, disse-lhe um homem: Seguir-te-ei para onde quer que fores.
58 'Et Sizi 'uyulhni, “Nanguz 'enne cha 'an whut'i whe' 'unt'oh 'ink'ez dut'aiyaz cha t'o ut'i. 'Et hoonts'i yinka dune ye', 'aw tsén tal'al-un 'et hoonts'i lhuhóot'i'.”
58 Respondeu-lhe Jesus: As raposas têm covis, e as aves do céu têm ninhos; mas o Filho do homem não tem onde reclinar a cabeça.
59 'Et 'uyoon cha 'ulhni, “Nyun cha sunanyalh.” 'Et hoonts'i 'uyulhni, “SMoodihti, k'at 'udechoo sbá oozi 'aóostelh.”
59 E a outro disse: Segue-me. Ao que este respondeu: Permite-me ir primeiro sepultar meu pai.
60 'Et hoonts'i Sizi 'uyulhni, “Whute dudulh yaidlanne didutch'oh 'analhuhoolyelh. 'Et hoonts'i nyun ndulcho whe nónya' 'ink'ez ndet la Yak'usda lerwe unli-un, ts'iyanne 'et huwun budóni'.”
60 Replicou-lhe Jesus: Deixa os mortos sepultar os seus próprios mortos; tu, porém, vai e anuncia o reino de Deus.
61 'Et 'uyoon cha 'utni, “SMoodihti nyun tisyalh, 'et hoonts'i 'udechoo snatneke syoh ts'e buts'ú nunatisdalh-un 'ink'ez 'ilhiz wheni nohghu tisyalh budutásnelh, 'et stl'ahóon'aih.”
61 Disse também outro: Senhor, eu te seguirei, mas deixa-me despedir primeiro dos que estão em minha casa.
62 'Et hoonts'i Sizi 'uyulhni, “Mbe la wheoonilhch'ul-un 'ink'ez k'oh naidutut'ih de, ndunt'ohne ndet la Yak'usda whulerwe unli-un, 'et 'aw huba soo lhé'hit'oh whe' hint'oh.” |src="hk00019b.tif" size="span" copy="©The British & Foreign Bible Society, 1954, 1967, 1972, 1995" ref="Luke 9.62"
62 Jesus, porém, lhe respondeu: Ninguém que lança mão do arado e olha para trás é apto para o reino de Deus.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.