Atos 16
Diiloŋ-nelma Tobisĩfɛlɛnni (CMENT) vs NTLH
1 Pol baa Silasi‑i baŋ taa dumaaŋo-na, ba kã ka hel Dɛrbu, cor ka hel Lisire. A ne da Yesu wuoŋo naŋo waa nelle fande-na, ba taa ba bĩ-yo Timote. U nyu waa *Yuifuyiɛŋo aa hũu Yesu maama‑i aa u to‑i Girɛkiyiɛŋo.
1 Paulo chegou às cidades de Derbe e Listra. Em Listra morava um cristão chamado Timóteo. A mãe dele, uma cristã, era da raça dos judeus, mas o pai dele não era judeu.
2 Tobimba maŋ waa Lisire‑i-na baa Ikoniyɔmu‑i-na, ba taa ba bĩ Timote yefafalle.
2 Todos os irmãos que moravam em Listra e Icônio falavam bem de Timóteo.
3 Pol wuɔ tuɔ taara u ta baa-yo. A ne da Yuifubaa-ba maŋ waa terieŋgu-na, baa suyaa wuɔ Timote to‑i Girɛkiyiɛŋo. Pol wuɔ naa u *jã-yo aa ba suɔ ta.
3 Paulo quis levá-lo consigo e por isso o circuncidou , pois todos os judeus que moravam naqueles lugares sabiam que o pai de Timóteo não era judeu.
4 Yesu *pɔpuɔrbiemba‑i baa *Yerusalɛmu Diiloŋ-dũŋ-baamba yaataambaŋ yiɛraaya nelma maŋ nuɔ‑i, Polbaa da ba cor terieŋgu terieŋgu, ba waŋ ma yaa‑i baa Diiloŋ-dũŋ-baamba‑i; aa cira ba wuɔ ma hũmelle‑i ŋaa baŋ waaŋ-ma dumaa.
4 Nas cidades por onde passavam, eles diziam aos cristãos quais as decisões que tinham sido tomadas pelos apóstolos e pelos presbíteros da igreja de Jerusalém e aconselhavam que eles obedecessem a essas decisões.
5 Yinniŋ taa ni cor dumaa, Diiloŋ-dũŋ-baamba taa ba naŋ kaasĩnni Diiloŋ-hũmelle-na dumɛi, aa bi ta ba ciinu ba kã.
5 Assim as igrejas ficavam mais fortes na fé, e o número de cristãos aumentava cada dia mais.
6 Ku huoŋgu-na, Polbaa-ba ji ta ba taara ba ka waŋ Diiloŋ-nelma‑i *Asi nilɛiŋa-na. *Diiloŋ-Yalle saa hũu-ma. Ba naa ba karnu Firgi mara‑i cor baa Galasi wuoŋo‑i.
6 Como o Espírito Santo não deixou que anunciassem a palavra na província da Ásia, eles atravessaram a região da Frígia-Galácia.
7 Baŋ kaa piɛ Misi‑i, baa ta ba taara ba kã Bitini. Yesu Yalle saa hũu-ma.
7 Quando chegaram perto do distrito da Mísia, tentaram ir para a província da Bitínia, mas o Espírito de Jesus não deixou.
8 Ba naa ba karnu Misi‑i cor, a kã ka hi Torasi.
8 Então atravessaram a Mísia e chegaram à cidade de Trôade.
9 Isuɔŋgu naŋgu-na, Pol wuɔ dãnsã da Maseduɔniyiɛŋo naŋo juɔ ji yiɛra tuɔ cãrã-yuɔ wuɔ u kã ka kãyã-bɛi dii Maseduɔni‑i-na.
9 Naquela noite Paulo teve uma visão. Ele viu um homem da província da Macedônia, que estava de pé e lhe pedia: “Venha para a Macedônia e nos ajude!”
10 Yiɛ pãŋ suɔ yiɛ Diiloŋo taara i ka waŋ *Neldɔdɔlma‑i baa Maseduɔnitaamba‑i. I saa tiraa tĩɛna, yiɛ pãŋ sire tiɛ tigiiŋ i hũmelle‑i.
10 Logo depois dessa visão, nós resolvemos partir logo para a Macedônia, pois estávamos certos de que Deus nos havia chamado para anunciar o evangelho ao povo dali.
11 Iŋ juɔ'a i ta yiiŋgu maŋ nuɔ‑i Torasi‑i-na, yiɛ biɛ baatoŋo‑i pãŋ kar vii Samotirase, ka hiire. Iŋ hii yiiŋgu maŋ nuɔ‑i, ku cuo kaala‑i-na, yiɛ cor kã Neyapolisi.
11 Nós embarcamos em Trôade e fomos diretamente para a ilha de Samotrácia. No dia seguinte chegamos ao porto de Neápolis.
12 Iŋ siire terieŋgu-na, yiɛ kã Filipu ka tĩɛna da yinni terieŋgu faŋgu-na. Filipu yaa waa nebuɔ‑i Maseduɔni‑i-na. *Oromɛbaa-ba'i waa tĩɛna terieŋgu-na.
12 Dali fomos a Filipos, que é uma cidade do primeiro distrito da província da Macedônia e também colônia romana, onde ficamos vários dias.
13 Iŋ kãa Filipu‑i-na, *yitĩɛnaŋguŋ juɔ hi, yiɛ hel nelleŋ-huɔŋga-na a kã kaaŋgu naŋgu nuŋgu-na. Ii naa suɔ wuɔ Diilojaalterieŋgu ka waa terieŋgu-na. Iŋ kãa, yiɛ da caamba namba; yiɛ tĩɛna piiye baa-ba.
13 No sábado saímos da cidade e fomos para a beira do rio, pois pensávamos que ali devia haver um lugar de oração para os judeus. Sentamos e começamos a conversar com as mulheres que estavam reunidas lá.
14 Unaŋo waa ba hɔlma-na, ba taa ba bĩ-yo Lidi. U taa u hel Tiyatire. U taa u suor nelbɔ̃mbɔ̃ŋ ba kompammu aa u taa u kuye Diiloŋ-kũŋgu‑i. Iŋ kãa ka tiɛ piiye dumaaŋo-na, wuɔ kar u tũŋgu‑i tuɔ nu iŋ waŋ mamaŋ. Polŋ waaŋ mamaŋ hiere, Itieŋ wuɔ kãyã-yuɔ ma suur u tũnni-na dɛi.
14 Uma daquelas mulheres que estavam nos ouvindo era Lídia, uma vendedora de púrpura , da cidade de Tiatira. Ela adorava a Deus, e o Senhor abriu a mente dela para que compreendesse o que Paulo dizia.
15 Maŋ suurii u tũnni-na dɛi dumaaŋo-na, wuɔ ce ba *batiseŋ-yo baa u dumɛlleŋ-baamba‑i hiere aa naa gbɛ̃-ye wuɔ: «Da kuɔ na hũyãa-ma wuɔ mi hũyãa Itieŋo maama‑i kelkel, juɔŋ na ji har mɛi terieŋ-nu.» Aa naa gbãŋ baa-ye i ji hũu-ma.
15 Ela e as pessoas da sua casa foram batizadas. Depois Lídia nos convidou, dizendo: — Venham ficar na minha casa, se é que vocês acham que, de fato, eu creio no Senhor. Assim ela nos convenceu a ficar na casa dela.
16 Yiiŋgu naŋgu-na, i taa i kã Diilojaalterieŋgu-na a suu baa maacembiloŋo naŋo. Maacembiloŋ daayo‑i, *jĩna waa u yuŋgu-na a ce u tuɔ suɔ mamaŋ juɔŋ u waŋ-ma. U taa u da gbeiŋa bɔi kufaŋgu-na u hã bamaŋ biyaa-yo maacemma-na.
16 Certo dia, quando estávamos indo para o lugar de oração, veio ao nosso encontro uma escrava. Essa moça estava dominada por um espírito mau que adivinhava o futuro, e os seus donos ganhavam muito dinheiro com as adivinhações que ela fazia.
17 Maacembiloŋ daa wuɔ cu i huoŋ-nu tuɔ piiye da gbagaga wuɔ: «Balaŋ daaba cãa Dɔrwuoŋo. Ba pigãaŋ-na koŋkor-hũmelle yaa‑i.»
17 A moça começou a nos seguir, gritando assim: — Estes homens são
18 U ciɛ kufaŋgu‑i da yinni bɔi i huoŋgu-na. Pol huɔŋga ji guɔla baa-yo. Wuɔ waŋ baa u jĩna‑i wuɔ: «Yesu-Kirsa yerre-na, cor ŋ hel ciɛŋo-na!» Terduɔŋgu faŋgu-na, jĩna wuɔ pãŋ yaŋ ciɛŋo‑i.
18 Ela fez isso muitos dias. Por fim Paulo se aborreceu, virou-se para ela e ordenou ao espírito: — Pelo poder do nome de Jesus Cristo, eu mando que você saia desta moça! E, no mesmo instante, o espírito saiu.
19 U taambaŋ juɔ da u sa tiraa u da bĩŋkũŋgu u hã-ba, baa bel Pol baa Silasi‑i kã baa-ba ãndacetaamba wulaa dii gɛ̃ŋgɛrterieŋgu-na
19 Quando os donos da moça viram que não iam poder mais ganhar dinheiro com as adivinhações dela, agarraram Paulo e Silas e os arrastaram até a praça pública, diante das autoridades.
20 ka hã *Oromɛ ba fãamaambaa-ba‑i baa-ba aa cira: «*Yuifubaa-ba'i daaba‑i, ba juɔ ji ta ba guɔl nelle‑i ba hã-ye.
20 Eles os apresentaram a essas autoridades romanas e disseram: — Estes homens são judeus e estão provocando desordem na nossa cidade.
21 Ba juɔ baa hũmefɛlɛnde. A ne da hũmelle fande nyaa Oromɛbaa miɛŋo‑i: I siɛ gbãa siɛ-de, i siɛ bi gbãa wuɔ-de.»
21 Estão ensinando costumes que são contra a nossa lei . Nós, que somos romanos, não podemos aceitar esses costumes.
22 Baŋ piiye dumaaŋo-na, nuɔmba maŋ waa hiere, baa sire wuɔ ba siɛ yaŋ Polbaa-ba‑i. Fãamaambaa-ba ce ba col ba joŋgorbaa-ba‑i aa hã-ba hũmelle‑i wuɔ ba muo-ba.
22 Aí uma multidão se ajuntou para atacar Paulo e Silas. As autoridades mandaram que tirassem as roupas deles e os surrassem com varas.
23 Baa fũnuŋ muo-ba da dɛi aa kã ka dii-ba kaso. Baŋ diyaa-ba, baa waŋ baa umaŋ niɛyaŋ kasobiemba‑i wuɔ u tuɔ ne-ba dɛi.
23 Depois de baterem muito neles, as autoridades jogaram os dois na cadeia e deram ordem ao carcereiro para guardá-los com toda a segurança.
24 Naacolŋ uŋ nuɔ mafamma‑i, wuɔ kã baa Polbaa-ba‑i dubiloŋo maŋ dii tuogbuole-na ka sɔgɔlnu ba gbeini‑i daaŋgu naŋ-nu.
24 Depois de receber essa ordem, o carcereiro os jogou numa cela que ficava no fundo da cadeia e prendeu os pés deles entre dois blocos de madeira.
25 Isuɔholleŋ juɔ hi, Pol baa Silasi‑i baa ta ba cãrã Diiloŋo‑i aa ta ba hãl nɛini ba tuɔlnu-yuɔ. Kasobiemba namba waa dii ba dũnni-na aa ta ba fara ba nu.
25 Mais ou menos à meia-noite, Paulo e Silas estavam orando e cantando hinos a Deus, e os outros presos escutavam.
26 Ba juɔ'a ba suɔ, da hĩɛma sagalaaya hɔduɔŋgu, ka hel baa kasodũŋgu‑i hiere! Dũnfenni pãŋ puur. Baŋ ŋa naa vaa kasobiemba‑i baa jɔlgɔbaa-ba maŋ, ba fir hiere.
26 De repente, o chão tremeu tanto, que abalou os alicerces da cadeia. Naquele instante todas as portas se abriram, e as correntes que prendiam os presos se arrebentaram.
27 Umaŋ taa u niya kasobiemba‑i u taa u duɔfũŋ; wuɔ cɛ̃. Wuɔ u ne da dũnfenni puurii hiere. Wuɔ fa u taacɛrɛŋo‑i hiel-o duɔ ko u fɛrɛ wuɔ sĩ kasobiemba gbaraa hiere.
27 Aí o carcereiro acordou. Quando viu que os portões da cadeia estavam abertos, pensou que os prisioneiros tinham fugido. Então puxou a espada e ia se matar,
28 Pol wuɔ kaasĩŋ wuɔ: «Baa ce ŋ fɛrɛ gbomma, molo saa kã terieŋgu!»
28 mas Paulo gritou bem alto: — Não faça isso! Todos nós estamos aqui!
29 Naacolŋo kũɔma nyɛŋ dumaa ma fɛrɛŋ nuɔ. Wuɔ ce ba hã-yo dãamu; u gbar kã ka dũuna Polbaa-ba caaŋgu-na
29 Aí o carcereiro pediu que lhe trouxessem uma luz, entrou depressa na cela e se ajoelhou, tremendo, aos pés de Paulo e Silas.
30 aa cira ba hel gɔ̃ŋgũɔŋ-nu. Baŋ hilaa, wuɔ yuu-ba wuɔ: «Mi jɛ̃naaŋ namaa, muɔmi saaya mi ce bige‑i a gbãa da mi kor?»
30 Depois levou os dois para fora e perguntou: — Senhores, o que devo fazer para ser salvo?
31 Baa cira: «Da ŋ hũu Itieŋo‑i Yesu maama‑i, ku yaa gbãa kor-ni baa ŋ dumɛlleŋ-baamba‑i hiere.»
31 Eles responderam: — Creia no Senhor Jesus e você será salvo — você e as pessoas da sua casa.
32 Aa naa doŋ ta ba waŋ Itieŋo maama‑i baa-yo baa u dumɛlleŋ-baamba‑i hiere.
32 Então eles anunciaram a palavra do Senhor ao carcereiro e a todas as pessoas da casa dele.
33 Isuɔduɔŋgu faŋgu-na, wuɔ kã baa-ba ka saar ba pãnni‑i aa naa pãŋ ce ba *batiseŋ-yo baa u baamba‑i hiere.
33 Naquela mesma hora da noite, o carcereiro começou a cuidar deles, lavando os ferimentos da surra que haviam levado. Logo depois ele e todas as pessoas da sua casa foram batizados.
34 Baŋ juɔ batiseŋ-ba tĩ, wuɔ kã baa Polbaa-ba‑i u dumɛlle-na ba ka wuo niiwuoni. Uŋ hũyãa Yesu maama‑i baa u baamba‑i hiere, ba hɔmmu gbuu pãŋ fɛ̃ da yogogo.
34 Em seguida ele levou Paulo e Silas para a sua casa e lhes deu comida. O carcereiro e as pessoas da sua casa ficaram cheios de alegria porque agora criam em Deus.
35 Cuoŋ juɔ kaal, fãamaambaa-ba puɔr sorosibaa-ba ka waŋ baa kasobiemba niyatieŋo‑i wuɔ u nanna Polbaa-ba‑i.
35 Quando amanheceu, as autoridades romanas mandaram alguns policiais com a seguinte ordem para o carcereiro: “Solte esses homens.”
36 Naacolŋ wuɔ kã ka cira: «Pol, fãamaambaa-ba puɔraa ba jo wuɔ mi nanna-nɛi. Hilaaŋ na kã na muŋkãmmu.»
36 Então o carcereiro disse a Paulo: — As autoridades mandaram soltá-los. Podem ir embora em paz.
37 Pol wuɔ yagar aa naa gbɛ̃ sorosibaa-ba‑i wuɔ: «Ku ciɛ niɛ ba bel-e ba saa bi yuu-ye, ba muo-ye nuɔmba-na ŋ siɛ suɔ wuɔ Oromɛbaa miɛ, aa jo ji dii-ye kaso. Fiɛfiɛ‑i, ba ta ba taara ba fuo nanna-yiɛ! Ma siɛ gbãa wuɔ dumaaŋo-na! Kãaŋ na ka waŋ baa-ba wuɔ ba jo ba fɛrɛ ba ji hiel-e.»
37 Mas Paulo disse aos policiais: — Eu e Silas somos cidadãos romanos e, mesmo assim, sem termos sido julgados, fomos surrados em público. E depois nos jogaram na cadeia. E agora querem nos mandar embora assim em segredo? Isso não! Que as próprias autoridades romanas venham aqui e nos soltem!
38 A ne da fãamaambaa-ba saa naa suɔ wuɔ Pol baa Silasi‑i Oromɛbaa. Sorosibaa-baŋ kãa ka hi-ba baa nelma‑i, ba kũɔma pãŋ ta ma nyɛŋ.
38 Os policiais foram contar às autoridades romanas o que Paulo tinha dito. Quando as autoridades souberam que Paulo e Silas eram cidadãos romanos, ficaram com medo
39 Baa sire jo ba wulaa ji cãrã-bɛi aa ce ba hel kaso‑i-na. Baŋ hilaa, baa cãrã-bɛi wuɔ ba ce jande aa ba hel nelle-na.
39 e foram lhes pedir desculpas. Então os tiraram da prisão e pediram que fossem embora da cidade.
40 Baa ta kã Lidi terieŋ-nu; kã ka da Diiloŋ-dũŋ-baamba‑i. Baa piiye dii sirɛiŋa bɛi aa naa cãrã hũmelle‑i ta.
40 Paulo e Silas saíram da cadeia e foram para a casa de Lídia. Ali encontraram-se com os irmãos, animaram a todos e depois foram embora.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 16, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.