Lucas 12

Lataiquiʼ loyaʼapa iƚe al cʼa lixpicʼepa L̵anDios (CHDNT) vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Mipa'a Jesús lajut'ƚ jiƚpiya efoƚunni axpela' lan xanuc', ti'huaƚtsijnyoƚtsi. Ate'a ipalaic'o'mola' ts'ilihuequi. Lipangopa lipalaic'opola' timila':
1 Ajuntando-se entretanto muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou Jesus a dizer primeiro aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Camilhuo': Letamuyiya tiƚonc'e'em'me, ti'huájta. Tixim'me iƚe lemiya.
2 Mas nada há encoberto, que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser conhecido.
3 Iƚe loƚpalaipa joupa imufc'opa, ticuaihuo litine tepalc'o'ina'me, ticuec'ena'me. Jiƚe loƚsoulai'ipoƚtsi moƚmana' letemiquiya lajut'ƚ, maƚiya lataiqui' tuya'am'me al toncay lajut'ƚ.
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes, à luz será ouvido; e o que falaste ao ouvido no gabinete, dos eirados será apregoado.
4 ’Imanc' laƚejmalepa, iya' camilhuo': Aimoƚspaic'e'mola' noma'ahualepá. Iƚniya ma le'a tejac'eyi al cuerpo. Tijouƚa' aimi'iya mi'eyacu xonca.
4 Digo-vos, amigos meus: Não temais os que matam o corpo, e depois disso nada mais podem fazer.
5 Iya' cu'ilhuo' naitsi ƚoƚspaic'eyacu. Iƚque icueya limane. Ti'i'ma tima'a'mola' lan xanuc', tijouƚa' ti'nij'mi'mola' al muf, pe lopa'a ƚunga. Iƚque ƚinca axpaiqui'. Tolihuejcoƚe iƚque.
5 Mas eu vos mostrarei a quem é que deveis temer; temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, digo, a esse temei.
6 ’Joupa oƚsina' tojua liƚpitali lan gorrión. Ticujconnila' amajxi ma le'a oque' centavo. Tama ahuata liƚpitali iƚne lacaƚ'hui, ȽanDios aimimenc'ejma ni anuli.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois asses? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 Xonca ti'nujuaitsilhuo' imanc'. Joupa ixhuej'miya tojua mipa'a ƚajuac quitefque ƚoƚjuac. Ixina' ja'ni tecangemma anuli. Aimoƚsueƚmot'ƚe'me. Aimixpailij'molhuo' lo'iyacolhuo'. ȽanDios tixinnilhuo' acueca' loƚpitali. Tama axpela' lan gorrión aimi'iya mulijyacolhuo'.
7 Mas até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 ’Iya' camilhuo': Anuli cal xans mipa'a fa'a li'a ƚamats', ja'ni alimetsaicoƚa', ja'ni timitsola' lif'as xanuc': “Iya' nihuequi Jesús”, iya' jouc'a quimetsaico'ma. Iya' iƚque cal Xans Ƚiximpa cal profeta pu'hua lema'a. Pe lomana' lepaluc' ȽanDios cuya'ata: “Iƚque cal xans lihuequi”.
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Anuli cal xans ja'ni tinesla': “Iya' aicainihuequi Jesús”, iya' jouc'a aicainimetsaicoya iƚque cal xans. Pe lomana' lepaluc' ȽanDios cuya'ata: “Iƚque aicalihuequi”.
9 mas quem me negar diante dos homens, será negado diante dos anjos de Deus.
10 ’Iya' iƚque cal Xans Ƚiximpa cal profeta pu'hua lema'a. Cua naitsi aƚnesc'e'eƚa' cataiqui', iƚque cal xans ti'i'ma tiƚojm'ma lijunac'. Cal xans nonesc'e'eya cataiqui' cal Espíritu Santo, iƚque aimiƚonc'e'enyacu lijunac', aimi'iya. Iƚta'a lapajnya jouc'a locuenaj quitine titai'ma lijunac'.
10 E a todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do homem, isso lhe será perdoado; mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo, não lhe será perdoado.
11 ’Ticuaihuo litine ticufquinnolhuo', ti'hua'am'molhuo' ƚajut'ƚi pe lafoƚyomma lan xanuc', tileconnolhuo' pe lomana' lan tsilaj quincuxepá, maƚe anuli tileconnolhuo' pe lomana' ts'iƚpenic'. Ti'itsolhuo' toƚta'a aimoƚsueƚmot'ƚe'me, aimoƚcua'me: “¿Te co'iya catalai'ecoyacoxi? ¿Te caifmiyacola'?”
11 Quando, pois, vos levarem às sinagogas, aos magistrados e às autoridades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 Maƚe al 'hora cal Espíritu Santo tu'i'molhuo' loƚtalai'ecoyacu.
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará na mesma hora o que deveis dizer.
13 Jiƚpe lefoƚya anuli cal xans ipalaic'o'ma Jesús, timi:
13 Disse-lhe alguém dentre a multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparte comigo a herança.
14 Jesús italai'e'e'ma, timi:
14 Mas ele lhe respondeu: Homem, quem me constituiu a mim juiz ou repartidor entre vós?
15 Jesús ipalaic'o'mola' lan xanuc', timila':
15 E disse ao povo: Acautelai-vos e guardai-vos de toda espécie de cobiça; porque a vida do homem não consiste na abundância das coisas que possui.
16 Jesús ti'hua tipalaic'ola'. I'onƚico'ma to li'ipa anuli cal xans nulijpa acueca' qui'huexi. Timila':
16 Propôs-lhes então uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produzira com abundância;
17 Iƚque ipalaic'o'moxi, timiyoxi: “¿Te caif'eya? Ailopa'a caif'huec'e'eya ƚipammaita acueca' ƚainemats'.”
17 e ele arrazoava consigo, dizendo: Que farei? Pois não tenho onde recolher os meus frutos.
18 Lijou'ma timiyoxi: “Ne', joupa aixina' laif'eya. Cateƚ'ma ƚainejut'ƚi pe laif'huec'eyopa ƚai'huexi. Tijouƚa' calanc'econa'ma xonca atsila' ƚainejut'ƚi. Jiƚpe ca'huej'ma ƚaitrigo jouc'a jahuay ƚocuena ƚai'huexi ƚipammaita ƚainemats'.
18 Disse então: Farei isto: derribarei os meus celeiros e edificarei outros maiores, e ali recolherei todos os meus cereais e os meus bens;
19 Tijouƚa' cami'moxi: Cunxans, joupa' o'hueca acueca'. Tijuco'ma axpe' camats'. Itsiya ƚinca tonxaj'ma, totetso'ma, toxna'ma, topajm'ma tixoj'ma meta.”
19 e direi à minha alma: Alma, tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe, regala-te.
20 ȽanDios ipalaic'o'ma timi: “Ima' cunxans umtonno. Iƚta'a lipuqui' tiƚonc'e'enam'mo' lopitine. Tijouƚa' jahuay ƚomefot'ƚepa, ¿naitsi ƚapenufya iƚna'a?”
20 Mas Deus lhe disse: Insensato, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 ’Iya' camilhuo': Toƚta'a cal xans ja'ni tixhuej'mecoyoxi iƚque quituca', lo'epa aimetenƚcocojma ȽanDios. Iƚque tama acueca' efot'ƚepa, ȽanDios tixina to aiqui'hueca, aimepenufi iƚque cal xans.
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros, e não é rico para com Deus.
22 Jesús lipangoconapa lipalaic'oconapola' ts'ilihuequi, timila':
22 E disse aos seus discípulos: Por isso vos digo: Não estejais ansiosos quanto à vossa vida, pelo que haveis de comer, nem quanto ao corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Loƚpitine acueca' lipitali, ƚoƚtepa aijtine. Loƚcuerpo ƚinca xonca acueca' lipitali, loƚju'ecoyacoƚtsi aijtine.
23 Pois a vida é mais do que o alimento, e o corpo mais do que o vestuário.
24 ’Toƚsinƚe lan coƚpe'. Iƚniya aimifayi, ni mefot'ƚeyi. Ailopa'a quilejut'ƚ ni quiƚ'huecoƚma pe lo'huejyoyacu ƚotejacu. Ma ȽanDios tites'mila'. Imanc' aimi'onƚyacolhuo' to iƚniya lacaƚ'hui. Xonca acueca' loƚpitali.
24 Considerai os corvos, que não semeiam nem ceifam; não têm despensa nem celeiro; contudo, Deus os alimenta. Quanto mais não valeis vós do que as aves!
25 — ausente —
25 Ora, qual de vós, por mais ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 — ausente —
26 Porquanto, se não podeis fazer nem as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 ’Toƚsinƚe te ts'i'ic' mitoqui iƚna'a ƚaic'uá c'ec. Tama aimucui ni mipufi ƚipipa' tetejcoyoxi to quipijahua'. Cal cuecaj rey Salomón lipo'nopa ac'a lipijahua', tama i'huáqui juaiconapa acueca' quincuxepa, aiqui'onƚcotsi to jiƚpe ƚipipa' c'ec.
27 Considerai os lírios, como crescem; não trabalham, nem fiam; contudo vos digo que nem mesmo Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 ȽanDios tiju'e'ela' juaiconapa ac'a ƚaic'uá c'ec. Iƚque ƚaic'uá c'ec aimijujma. Anuli quitine titoqui ac'a, lihuequi litine tiyaxquinni, tipi'enni pe lopa'a lapa. Imanc', ¿te ȽanDios aimiju'eyacolhuo'? Ah imanc', huata toƚ'huaiyijnyi ȽanDios.
28 Se, pois, Deus assim veste a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais vós, homens de pouca fé?
29 ’Muluyalaicoyi lapajnya aimolahue'me ma le'a coƚtejacu o coƚsnayacu. Aimoƚcua'me: “ȽanDios, ¿te lapi'i'monga', o aimalapi'iyaconga'?”
29 Não procureis, pois, o que haveis de comer, ou o que haveis de beber, e não andeis preocupados.
30 Toƚta'a liƚ'ejma' lan xanuc' pe aimimetsaicoyi ȽanDios. Coƚ'Ailli' ixina' te laicuicom'molhuo'.
30 Porque a todas estas coisas os povos do mundo procuram; mas vosso Pai sabe que precisais delas.
31 Imanc' toƚpo'noƚe loƚpicuejma', tolihuejcoƚe ȽanDios cal Cuecaj Rey, tonƚ'eƚe al c'a ma to locuxepolhuo'. Toƚta'a tepi'i'molhuo' jahuay, aimehue'eyacolhuo'.
31 Buscai antes o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 ’Imanc' aixanuc' aimixpailij'molhuo', aimoƚsueƚmot'ƚe'me. Tama imanc' unc'ihuata toƚcuxeta pe lopa'a ȽanDios cal Cuecaj Rey. Toƚta'a lixpic'epa ȽanDios, iƚque oƚ'Ailli'.
32 Não temas, ó pequeno rebanho! porque a vosso Pai agradou dar-vos o reino.
33 Toƚcujle ƚoƚ'hueca. Al tomí lolulijyacu tolapi'itsola' lan xanuc' petsi aiquiƚ'hueca. Ja'ni toƚta'a tonƚ'eƚe ti'i'ma acueca' ƚoƚ'huejyacu jipu'hua lema'a. Jifa'a li'a ƚamats' ti'hua tijaf'quila' ƚoƚpontalay tomí, tijou'ma loƚtomí. Pu'huanni a'i. Aimijouya. Jipu'hua nonantsepá aimiƚoc'huaiyacu. Lan huoxmi aimitejacu, ailopa'a.
33 Vendei o que possuís, e dai esmolas. Fazei para vós bolsas que não envelheçam; tesouro nos céus que jamais acabe, aonde não chega ladrão e a traça não rói.
34 Imanc' pe lopa'a ƚoƚ'huexi maƚpiya copa'a loƚpixojma cata.
34 Porque, onde estiver o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 — ausente —
35 Estejam cingidos os vossos lombos e acesas as vossas candeias;
36 — ausente —
36 e sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Ac'a juaiconapa loyalaicoyacu iƚne lam mozó ts'iƚ'huaijma ƚiƚpoujna ticuaihuananni. Camilhuo' al ƚinca: Ticuaitsi ƚiƚpoujna iƚque tifi'e'moxi to cal mozo, timi'mola' iƚniya limozó: “Imanc' toƚcutsoƚaiƚe, toƚtetso'me. Iya' cates'mi'molhuo'.”
37 Bem-aventurados aqueles servos, aos quais o senhor, quando vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará reclinar-se à mesa e, chegando-se, os servirá.
38 Ticuaitsi ƚiƚpoujna nolojmay quipuqui' o ticuaitsi ai'a tiƚic'e'ma, ja'ni tixintsola' limozó ts'iƚ'huaijma, ƚinca ac'a loyalaicoyacu iƚniya.
38 Quer venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 ’Toƚcuec'eƚe iƚta'a laifmipolhuo' jouc'a: Ƚipoujna cajut'ƚ coƚa' ti'iƚa' quixina' te 'hora ticuaihuo ƚinnantsepa, coƚa' aimixmai'ma. Ti'huaico'ma lipuqui', ticuanajco'ma lejut'ƚ. Toƚta'a ƚinnantsepa aimi'iya mitsufaiya.
39 Sabei, porém, isto: se o dono da casa soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 Imanc' toƚpo'noƚe cuenna. ¡Toƚmaf'iƚe! Litine toƚnesle: “Ƚaƚpoujna aimicuaiya, ticoƚi”, maƚpiya al 'hora cacuaiyoconno iya'. Iya' iƚque cal Xans Ƚiximpa cal profeta pu'hua lema'a.
40 Estai vós também apercebidos; porque, numa hora em que não penseis, virá o Filho do homem.
41 Pedro icuis'e'ma timi Jesús:
41 Então Pedro perguntou: Senhor, dizes essa parábola a nós, ou também a todos?
42 ȽaƚPoujna Jesús italai'e'e'ma, timi:
42 Respondeu o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, que o Senhor porá sobre os seus servos, para lhes dar a tempo a ração?
43 Cal xans ƚipo'no'impa lajut'ƚ, ja'ni toƚta'a lo'eya, ac'a juaiconapa loyaicoya. Ticuaitsi ƚipoujna tixim'ma ac'a lo'epa, tetenƚcoco'ma.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Iya' camilhuo' al ƚinca: Tepi'i'ma xonca al cueca' lipenic'. Jahuay ƚi'hueca ƚipoujna ticuxe'ma.
44 Em verdade vos digo que o porá sobre todos os seus bens.
45 ’Iƚque cal xans ƚipo'no'impa lajut'ƚ ja'ni timixoxi: “Ƚaipoujna ticoƚi”, tijouƚa' tipango'ma tuntafej'mola' lif'as mozó, lan xanuc' jouc'a lacaƚ'no', tuyaico'ma litine ma le'a titesma, tixnay, timeyoqui.
45 Mas, se aquele servo disser em teu coração: O meu senhor tarda em vir; e começar a espancar os criados e as criadas, e a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Litine aimi'huaijma, al 'hora aimixhuejcocojma, maƚiya litine ticuaita ƚipoujna. Tetetsuf'ma, tihuescufinna tipajntsi pe aiquilihuejma.
46 virá o senhor desse servo num dia em que não o espera, e numa hora de que não sabe, e cortá-lo-á pelo meio, e lhe dará a sua parte com os infiéis.
47 ’Cal mozo ts'ixina' lipic'a ƚipoujna, iƚque ja'ni aimihuejnyoxi, ja'ni aimi'ay loxpic'epa ƚipoujna, titeƚ'minna juaiconapa.
47 O servo que soube a vontade do seu senhor, e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites;
48 Cal mozo pe aiquixina' lipic'a ƚipoujna, tama ti'eƚa' ixcay, iƚque titeƚ'minna huata. Cal xans ja'ni joupa epi'impa axpe', jouc'a tipai'intsi axpe'. Cal xans ja'ni joupa ixc'ai'impa acueca', ticuxe axpe', ticuicomma xonca tenanƚiƚa'.
48 mas o que não a soube, e fez coisas que mereciam castigo, com poucos açoites será castigado. Daquele a quem muito é dado, muito se lhe requererá; e a quem muito é confiado, mais ainda se lhe pedirá.
49 ’Iya' aicuaicoco'ma cunai'iƚa' ƚunga jifa'a li'a ƚamats'. Cacua: Coƚa' joupa unnaita.
49 Vim lançar fogo à terra; e que mais quero, se já está aceso?
50 Tehue'e'. Cateƚco'ma xonca. Ma cai'huaijma ti'iƚa' iƚe laifteƚcoya caxhueƚma juaiconapa. Cacua: Aimicoƚ'ma. Ma ti'iƚa'.
50 Há um batismo em que hei de ser batizado; e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 ’¿Te aga imanc' toƚcuayi: “Iƚque Jesús icuaicoco'ma lan xanuc' aimenaj'moƚtsi”? A'i. Iya' aicuaicoco'ma tixtuleƚe lan xanuc'.
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, eu vos digo, mas antes dissensão:
52 Joupa i'ipa toƚta'a, ti'hua ti'i'ma. Anuli lajut'ƚ ja'ni timana' amajxi, jiƚniya tenaj'moƚtsi. Afantsi tixtuc'o'mola' oquexi', loquexi' tixtuc'o'mola' lam fantsi.
52 pois daqui em diante estarão cinco pessoas numa casa divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 Ƚa'ailli' tixtuc'o'ma ƚi'hua camijcano. Ƚi'hua tixtuc'o'ma qui'ailli'. Ƚa'máma' tixtuc'o'ma ƚi'hua cahuats'. Ƚahuats' tixtuc'o'ma qui'máma'. Cal fi'no tixtuc'o'ma ƚihuahua. Ƚahuahua tixtuc'o'ma cal fi'no cahuahua.
53 estarão divididos: pai contra filho, e filho contra pai; mãe contra filha, e filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Timila' lan xanuc':
54 Dizia também às multidões: Quando vedes subir uma nuvem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede;
55 Jouc'a ja'ni ti'hua ƚinu' cahua' toƚnes'me: “Ti'i'ma inu'”. Ƚinca toƚta'a ti'i'ma.
55 e quando vedes soprar o vento sul dizeis; Haverá calor; e assim sucede.
56 Imanc' a'i cunc'ic'a xanuc'. Ma le'a tonƚ'e'eyoƚtsi. Toƚsuef'yi lema'a. Iƚe oƚsina'. ¿Te aimolimetsaicoyi lo'epa ȽanDios itsiya litine?
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis então discernir este tempo?
57 ’Jouc'a camilhuo': ¿Te aimolahuelojnyoƚtsi coƚtuca' lonƚ'epa, ja'ni tonƚ'eyi al ƚijca o a'i?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Monƚeyi lane ima' jouc'a ƚaixtuc'o'po', iƚque no'hua'apo' cal juez, ima' tahue'ma te co'iya mopac'eya lipoyac', tux'masnatso'. Ja'ni a'i, tileco'mo' pe lopa'a cal juez. Iƚque ticuto', tepi'inna quimane ƚapaluc, ti'nicoto' lacarza.
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura fazer as pazes com ele no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te lance na prisão
59 Iya' camilhuo': Ma cotaiyinge, tama ma le'a anuli al centavo, ti'nicoconno' jiƚpiya lacarza, aimaipaya.
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro lepto.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.