Lucas 6
Júu ʼmɨ́ɨ e cacuo fidiée (CCONT) vs NVI
1 Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, co̱o̱ˋ jmɨɨ˜ lajeeˇ e jmiꞌíngꞌˊ jaléngꞌˋ dseaˋ Israel, cangɨ́ɨngˊ Jesús có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ dseaˋ quiáꞌrˉ fɨˊ ꞌnɨꞌˋ lɨ˜ sɨjnea˜ cuɨꞌieeˋ. Jo̱ lajeeˇ teáaiñꞌ˜ fɨˊ lado, jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do canaaiñˋ éeiñˉ láaˊ quiáꞌˉ cuɨꞌieeˋ, jo̱ guiʉ́rˋ fɨˊ jaguórˋ jo̱ jiʉ́ʉrˉ quiˊ quiáꞌˉ, jo̱ cuꞌrˋ e mɨcuɨꞌieeˋ do.
1 Certo sábado, enquanto Jesus passava pelas lavouras de cereal, seus discípulos começaram a colher e a debulhar espigas com as mãos, comendo os grãos.
2 Jo̱ dob ngolíingˉ tú̱ˉ ꞌnɨˊ mɨ́ɨngꞌ˜ dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo. Jo̱ mɨ˜ cangárˉ e éengˉ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do láaˊ quiáꞌˉ cuɨꞌieeˋ, jo̱ dsifɨˊ ladob cajmɨngɨꞌˊreiñꞌ jo̱ cajíñꞌˉ lala:
2 Alguns fariseus perguntaram: "Por que vocês estão fazendo o que não é permitido no sábado? "
3 Jo̱baꞌ cañíiˋ Jesús quiáꞌˉ i̱ dseaˋ do jo̱ casɨ́ꞌˉreiñꞌ jo̱ cajíñꞌˉ:
3 Jesus lhes respondeu: "Vocês nunca leram o que fez Davi, quando ele e seus companheiros estavam com fome?
4 Co̱ꞌ ie˜ jo̱ i̱ dseata˜ Davíꞌˆ do caꞌírˉ fɨˊ dsíiˊ sɨnʉ́ʉˆ guáꞌˉ quiáꞌˉ dseaˋ góorˋ dseaˋ Israel, jo̱ camɨꞌrˊ jmidseaˋ i̱ néeˊ ni˜ guáꞌˉ do iñíꞌˆ e güeangꞌˆ e tɨ́ɨngˋ dseaˋ e cuøꞌrˊ Fidiéeˇ, jo̱ cagǿꞌrˋ có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ i̱ có̱o̱ꞌr˜ do. Jo̱ nɨñíbˆ ꞌnʉ́ꞌˋ e jaˋ cuǿøngˋ dǿꞌˉ lɨ́ꞌˆ doñiˊ i̱i̱ˋ dseaˋ e iñíꞌˆ do, co̱ꞌ lají̱i̱ꞌ˜ jmidseaˋbingꞌ cuǿøngˋ líˋ dǿꞌˉ e jo̱. Dsʉꞌ cangɨ́ɨmˋ i̱ dseata˜ dseaˋ féngꞌˊ Davíꞌˆ do e cagǿꞌrˋ e iñíꞌˆ do ie˜ jo̱ co̱lɨɨng˜ có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ dseaˋ quiáꞌrˉ.
4 Ele entrou na casa de Deus e, tomando os pães da Presença, comeu o que apenas aos sacerdotes era permitido comer, e os deu também aos seus companheiros".
5 Jo̱ lalab cajíngꞌˉguɨ Jesús:
5 E então lhes disse: "O Filho do homem é Senhor do sábado".
6 Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, mɨ˜ caguiéˉ co̱o̱ˋguɨ jmɨɨ˜ e jmiꞌíngꞌˊ jaléngꞌˋ dseaˋ Israel, jo̱ caꞌíˉ Jesús fɨˊ dsíiˊ co̱o̱ˋ guáꞌˉ quiáꞌˉ dseaˋ góorˋ dseaˋ Israel, jo̱ canaaiñˋ eꞌrˊ jaléngꞌˋ dseaˋ jaléꞌˋ júuˆ quiáꞌˉ Fidiéeˇ. Jo̱ jo̱b nitáangˋ jaangˋ dseañʉꞌˋ i̱ nicaang˜ guooˋ dséeˊ.
6 Noutro sábado, ele entrou na sinagoga e começou a ensinar; estava ali um homem cuja mão direita era atrofiada.
7 Jo̱ jaléngꞌˋ tɨfaꞌˊ quiáꞌˉ júuˆ quiʉꞌˊ ta˜ quiáꞌˉ dseaˋ Israel có̱o̱ꞌ˜guɨ jaléngꞌˋ dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo dob ngɨrˊ e téeiñˋ Jesús, jo̱ iiñ˜ e nijǿørˉ su nijmiꞌleáangˉ dseaˋ do i̱ dseaˋ dséeꞌ˜ do lajeeˇ mɨ˜ jmɨɨ˜ e jmiꞌíngꞌˊ jaléngꞌˋ dseaˋ Israel; jo̱ faco̱ꞌ lajo̱, niguiéꞌrˊ jial e niꞌnɨ́iñˉ dseaˋ do.
7 Os fariseus e os mestres da lei estavam procurando um motivo para acusar Jesus; por isso o observavam atentamente, para ver se ele iria curá-lo no sábado.
8 Jo̱ dsʉꞌ Jesús líꞌˆbre jaléꞌˋ e ɨˊ dsíiˊ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do, jo̱ casɨ́ꞌrˉ i̱ dseañʉꞌˋ i̱ caang˜ guooˋ do jo̱ cajíñꞌˉ:
8 Mas Jesus sabia o que eles estavam pensando e disse ao homem da mão atrofiada: "Levante-se e venha para o meio". Ele se levantou e foi.
9 Jo̱ mɨ˜ caguiérˉ fɨˊ lɨ˜ eˊ dseaˋ do, jo̱baꞌ cajíngꞌˉ Jesús casɨ́ꞌrˉ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ i̱ teáangꞌ˜ dsíiˊ e sɨnʉ́ʉˆ guáꞌˉ do:
9 Jesus lhes disse: "Eu lhes pergunto: o que é permitido fazer no sábado: o bem ou o mal, salvar a vida ou destruí-la? "
10 Jo̱ mɨ˜ calɨ́ˉ e féꞌˋ Jesús lajo̱, jo̱ cajǿøiñˉ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ i̱ teáangꞌ˜ dsíiˊ e sɨnʉ́ʉˆ guáꞌˉ do, jo̱ casɨ́ꞌrˉ i̱ dseaˋ caang˜ guooˋ do jo̱ cajíñꞌˉ:
10 Então, olhou para todos os que estavam à sua volta e disse ao homem: "Estenda a mão". Ele a estendeu, e ela foi restaurada.
11 Jo̱ mɨ˜ cangáˉ jaléngꞌˋ i̱ tɨfaꞌˊ quiáꞌˉ júuˆ quiʉꞌˊ ta˜ quiáꞌˉ dseaˋ Israel có̱o̱ꞌ˜guɨ jaléngꞌˋ dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo e cajmiꞌleáamˉ Jesús i̱ dseaˋ dséeꞌ˜ do, dsíngꞌˉ calɨguíiñˉ jo̱ canaaiñˋ sɨ́ɨiñˋ lajeeˇ yaaiñ˜ jial laco̱ꞌ cuǿøngˋ e nijmeáiñꞌˋ dseaˋ do.
11 Mas eles ficaram furiosos e começaram a discutir entre si o que poderiam fazer contra Jesus.
12 Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, co̱o̱ˋ jmɨɨ˜ cangóˉ Jesús fɨˊ co̱o̱ˋ yʉ́ꞌˆ móꞌˋ, jo̱ fɨˊ jo̱b cateáaiñˋ lata˜ uǿøˋ e sɨ́ɨiñˋ có̱o̱ꞌ˜ Fidiéeˇ dseaˋ guiing˜ ñifɨ́ˉ.
12 Num daqueles dias, Jesus saiu para o monte a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Jo̱ mɨ˜ cajneáˉ e uǿøˋ jo̱, jo̱ catǿꞌrˉ jaléngꞌˋ dseaˋ i̱ ngɨˊ có̱o̱ꞌr˜ do. Jo̱ mɨ˜ caguilíiñꞌˉ do fɨˊ lɨ˜ siñꞌˊ, jo̱ caguíñꞌˋ guitúungˋ i̱ dseaˋ do i̱ niꞌuíingˉ dseaˋ apóoˆ i̱ nijméˉ ta˜ niꞌˊ júuˆ quiáꞌrˉ.
13 Ao amanhecer, chamou seus discípulos e escolheu doze deles, a quem também designou como apóstolos:
14 Jo̱ lalab siiˋ i̱ dseaˋ guitúungˋ do: jaangˋ i̱ siiˋ Simón, jo̱ mɨ˜ canaaiñˋ ngɨrˊ có̱o̱ꞌ˜ Jesús jo̱ calɨsírˋ Tʉ́ˆ; jaangˋguɨ i̱ siiˋ Dɨ́ˆ, rúngꞌˋ dseaˋ ngáangꞌ˜ có̱o̱ꞌ˜ i̱ Simón do; jaangˋguɨ i̱ siiˋ Tiáa˜, jaangˋguɨ i̱ siiˋ Juan, jaangˋguɨ i̱ siiˋ Lii˜, jo̱ jaangˋguɨ i̱ siiˋ Bartolomé,
14 Simão, a quem deu o nome de Pedro; seu irmão André; Tiago; João; Filipe; Bartolomeu;
15 jaangˋguɨ i̱ siiˋ Mateo, jaangˋguɨ i̱ siiˋ Móˆ, jaangˋguɨ i̱ siiˋ Tiáa˜, jó̱o̱ˊ jaangˋ dseañʉꞌˋ i̱ siiˋ Alfeo; jaangˋguɨ i̱ siiˋ Simón i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ celote;
15 Mateus; Tomé; Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado zelote;
16 jaangˋguɨ i̱ siiˋ Judas, rúngꞌˋ dseaˋ ngáangꞌ˜ có̱o̱ꞌ˜ i̱ Tiáa˜ do; jo̱ lɨ˜ cadséngˉguɨ jaangˋguɨ i̱ siiˋ Judas Iscariote, dseaˋ i̱ cajángꞌˋ Dseaˋ Jmáangˉ fɨˊ jaguóˋ jaléngꞌˋ dseaˋ cǿøngꞌ˜ quiáꞌˉ dseaˋ Israel.
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que veio a ser o traidor.
17 Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, cajgámˉtu̱ Jesús fɨˊ e yʉ́ꞌˆ móꞌˋ do co̱lɨɨng˜ có̱o̱ꞌ˜ dseaˋ quiáꞌrˉ jo̱ catɨsɨ́ɨiñꞌˇ co̱o̱ˋ lɨ˜ iʉ˜ co̱o̱ˋ míiˆ røøˋ, jo̱ fɨˊ jo̱b caje̱rˊ e caꞌeꞌˊreiñꞌ do jaléꞌˋ júuˆ quiáꞌˉ Fidiéeˇ. Jo̱ lajeeˇ jo̱ caguilíingˉ jaléngꞌˋ dseaˋ i̱ jalíingˉ fɨˊ Jerusalén có̱o̱ꞌ˜ jaléꞌˋguɨ fɨɨˋ jiéꞌˋ e téeꞌ˜ lɨ˜ se̱ꞌˊ Judea có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ dseaˋ i̱ neáangˊ fɨˊ ꞌnɨꞌˋ jmɨñíꞌˆ fɨˊ Tiro có̱o̱ꞌ˜guɨ fɨˊ Sidón. Jo̱ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do caguilíiñˉ ꞌnáiñꞌˊ Jesús, co̱ꞌ iiñ˜ e ninúrˉ jaléꞌˋ júuˆ quiáꞌˉ Fidiéeˇ e eˊ dseaˋ do. Jo̱guɨ fɨ́ɨmˊbiñꞌ do jéeiñˋ jaléngꞌˋ dseaˋ dséeꞌ˜, co̱ꞌ nɨñirˊ e jmiꞌleáamˉ Jesús jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ laꞌíˋ lɨ́ꞌˆ doñiˊ eeˋ jmohuɨ́ɨˊ e lɨ́ɨiñꞌˊ.
17 Jesus desceu com eles e parou num lugar plano. Estava ali muitos dos seus discípulos e imensa multidão procedente de toda a Judéia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom;
18 Jo̱guɨ jaléngꞌˋ dseaˋ i̱ jéeˊ i̱ ꞌlɨngꞌˆ quiáꞌˉ cajmihuíimˉ Jesús i̱ ꞌlɨngꞌˆ do, jo̱ lajo̱baꞌ caꞌláamˉ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do.
18 que vieram para ouvi-lo e serem curadas de suas doenças. Os que eram perturbados por espíritos imundos ficaram curados,
19 Jo̱ jalémꞌˋ dseaˋ ie˜ jo̱ iiñ˜ nidsilíiñˉ cáangˋ Jesús, jo̱ iiñ˜ nigüɨ́ꞌrˉ faꞌ capíꞌˆ sɨ̱bꞌˆ dseaˋ do, jo̱ lajo̱baꞌ niꞌleáaiñˉ lɨ́ꞌˆ doñiˊ eeˋ jmohuɨ́ɨˊ e lɨ́ɨiñˊ laꞌeáangˊ có̱o̱ꞌ˜ güeaꞌˆ ꞌgøngꞌˊ quiáꞌˉ dseaˋ do.
19 e todos procuravam tocar nele, porque dele saía poder que curava a todos.
20 Jo̱ lajeeˇ singꞌˊ Jesús co̱lɨɨng˜ có̱o̱ꞌ˜ i̱ dseaˋ quiáꞌrˉ do, jo̱ cajǿøngˉneiñꞌ jo̱ casɨ́ꞌrˉ dseaˋ do lala:
20 Olhando para os seus discípulos, ele disse: "Bem-aventurados vocês os pobres, pois a vocês pertence o Reino de Deus.
21 ’Juguiʉ́ˉjiʉ quíiˉnaꞌ, ꞌnʉ́ꞌˋ dseaˋ móoˉnaꞌ ooˉ, co̱ꞌ Fidiéebˇ nicuǿꞌˉ ꞌnʉ́ꞌˋ lalíingˋ mɨ˜ nitɨ́ˉ íꞌˋ lajo̱.
21 Bem-aventurados vocês, que agora têm fome, pois serão satisfeitos. Bem-aventurados vocês, que agora choram, pois haverão de rir.
22 ’Juguiʉ́ˉjiʉ quíiˉnaꞌ mɨ˜ ꞌníꞌˋ níingˉ jaléngꞌˋ dseaˋ ꞌnʉ́ꞌˋ uii˜ quiéˉ jnea˜, o̱si mɨ˜ ǿøiñˋ ꞌnʉ́ꞌˋ fɨˊ caluuˇ fɨɨˋ lɨ˜ seengˋnaꞌ, o̱si mɨ˜ jmineaiñꞌˆ ꞌnʉ́ꞌˋ, o̱si mɨ˜ nijíngꞌˉ jaléngꞌˋ dseaˋ e ꞌlɨmꞌˆbaꞌ dsʉꞌ uíiꞌ˜ e nʉ́ʉꞌ˜naꞌ jaléꞌˋ júuˆ quiéˉe, dseaˋ i̱ casíingˋ Fidiéeˇ fɨˊ jmɨgüíˋ la e lɨ́ɨnˊn jaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ.
22 Bem-aventurados serão vocês, quando os odiarem, expulsarem e insultarem, e eliminarem o nome de vocês, como sendo mau, por causa do Filho do homem.
23 Jo̱ e jmɨɨ˜ e mɨ˜ nijmeángꞌˋ dseaˋ ꞌnʉ́ꞌˋ jaléꞌˋ e gaˋ lajo̱, güɨlɨꞌiáangˋ óoˊnaꞌ dsʉco̱ꞌ nilɨseabˋ guiéeˆ quíiˉnaꞌ mɨ˜ nitɨ́ˉ fɨˊ ñifɨ́ˉ. Dsʉco̱ꞌ lajo̱b cajméeˋ jaléngꞌˋ i̱ ꞌlɨɨ˜ yʉ́ʉꞌ˜ quiáꞌˉ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ i̱ ꞌníꞌˋ níingˉ ꞌnʉ́ꞌˋ do ie˜ lamɨ˜ cajmeáiñꞌˋ gaˋ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ i̱ caféꞌˋ cuaiñ˜ quiáꞌˉ Fidiéeˇ malɨɨ˜guɨ eáangˊ.
23 "Regozijem-se nesse dia e saltem de alegria, porque grande é a recompensa de vocês no céu. Pois assim os antepassados deles trataram os profetas.
24 —E ngɨ˜ fɨ́ɨˉ ꞌnʉ́ꞌˋ, jaléngꞌˋ dseaˋ seaˋ cuuˉ, co̱ꞌ nɨcañíiˉbaꞌ e siiˋ juguiʉ́ˉ.
24 "Mas ai de vocês, os ricos, pois já receberam sua consolação.
25 ’E ngɨ˜ fɨ́ɨˉ ꞌnʉ́ꞌˋ, dseaˋ seaˋ e cøꞌˆnaꞌ lalíingˋ lana, co̱ꞌ niguiéeˊ jmɨɨ˜ mɨ˜ nimóˆnaꞌ ooˉ.
25 Ai de vocês, que agora têm fartura, porque passarão fome. Ai de vocês, que agora riem, pois haverão de se lamentar e chorar.
26 ’E ngɨ˜ fɨ́ɨˉ ꞌnʉ́ꞌˋ mɨ˜ féꞌˋ jaléngꞌˋ dseaˋ jmangꞌˉ e guiʉ́ˉ uii˜ quíiˆnaꞌ, co̱ꞌ lajo̱b cajméeˋ ꞌlɨɨ˜ yʉ́ʉꞌ˜ quiáꞌrˉ có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ dseaˋ i̱ cajmɨcaang˜ e caféꞌrˋ cuaiñ˜ quiáꞌˉ Fidiéeˇ malɨɨ˜guɨ eáangˊ.
26 Ai de vocês, quando todos falarem bem de vocês, pois assim os antepassados deles trataram os falsos profetas".
27 Jo̱ mɨ˜ calɨ́ˉ e cajíngꞌˉ Jesús lajo̱, jo̱ caféngꞌˊguɨr jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do jo̱ cajíñꞌˉ casɨ́ꞌˉreiñꞌ:
27 "Mas eu digo a vocês que estão me ouvindo: Amem os seus inimigos, façam o bem aos que os odeiam,
28 jo̱guɨ féengꞌ˜naꞌ Fidiéeˇ uii˜ quiáꞌˉ jaléngꞌˋ i̱ cuøꞌˊ ꞌnʉ́ꞌˋ júuˆ ꞌlɨꞌˆ, jo̱guɨ mɨ́ɨꞌ˜naꞌ Fidiéeˇ jaléꞌˋ e guiʉ́ˉ uii˜ quiáꞌˉ jaléngꞌˋ i̱ jmineangꞌˆ ꞌnʉ́ꞌˋ.
28 abençoem os que os amaldiçoam, orem por aqueles que os maltratam.
29 Song i̱i̱ˋ caquiʉ̱́ʉ̱ˋ cataangˋ moníˆnaꞌ, jo̱baꞌ cuǿøꞌ˜naꞌr e cataangˋguɨ do güɨquiʉ̱́ʉ̱rˋ jóng. Jo̱ song i̱i̱ˋ caguiˊ ꞌmɨꞌguiéeˉ quíiˉnaꞌ, jo̱baꞌ cuǿøꞌ˜naꞌr la quie̱ˊ ꞌmɨꞌquíiꞌ˜naꞌ cajo̱.
29 Se alguém lhe bater numa face, ofereça-lhe também a outra. Se alguém lhe tirar a capa, não o impeça de tirar-lhe a túnica.
30 Cuǿøꞌ˜naꞌ jaléngꞌˋ i̱ mɨꞌˊ ꞌnʉ́ꞌˋ lɨ́ꞌˆ doñiˊ eeˋ mɨrˊ, jo̱ song i̱i̱ˋ cacá̱ˉ eeˋgo̱ e seaˋ quíiˉnaꞌ, joˋ güɨmɨ́ɨꞌ˜naꞌr.
30 Dê a todo o que lhe pedir, e se alguém tirar o que pertence a você, não lhe exija que o devolva.
31 Jmɨcó̱o̱ꞌ˜naꞌ jaléngꞌˋ dseaˋ, jo̱ jmeeˉnaꞌ jmangꞌˉ e guiʉ́ˉ có̱o̱ꞌr˜ lɨ́ꞌˆ laco̱ꞌguɨ iing˜naꞌ e nijmérˉ có̱o̱ꞌ˜ ꞌnʉ́ꞌˋ.
31 Como vocês querem que os outros lhes façam, façam também vocês a eles.
32 ’Jo̱ song ꞌnʉ́ꞌˋ ꞌneáangˋnaꞌ lají̱i̱ꞌ˜ i̱ ꞌneáangˋ ꞌnʉ́ꞌˋ, jo̱baꞌ jaˋ güɨꞌɨ́ˆ óoˊnaꞌ e jmooˋnaꞌ e guiʉ́ˉ, co̱ꞌ lajo̱b jmóoˋ cajo̱ jaléngꞌˋ dseaˋ dseeˉ dseaˋ quiˊ.
32 "Que mérito vocês terão, se amarem aos que os amam? Até os ‘pecadores’ amam aos que os amam.
33 Jo̱guɨ song jmɨcó̱o̱ꞌ˜naꞌ lají̱i̱ꞌ˜ dseaˋ i̱ jmɨcó̱o̱ꞌ˜ ꞌnʉ́ꞌˋ, jo̱baꞌ jaˋ güɨꞌɨ́ˆ óoˊnaꞌ faꞌ e jmooˋnaꞌ e guiʉ́ˉ, co̱ꞌ lajo̱b jmóoˋ cajo̱ jaléngꞌˋ dseaˋ dseeˉ dseaˋ quiˊ.
33 E que mérito terão, se fizerem o bem àqueles que são bons para com vocês? Até os ‘pecadores’ agem assim.
34 Jo̱guɨ mɨ˜ eeˋgo̱ jmɨꞌǿøngˋ rúngꞌˋnaꞌ jo̱ jmooˋnaꞌ lajo̱ có̱o̱ꞌ˜ i̱ dseaˋ i̱ lɨ́ɨngˉnaꞌ i̱ niquíˉ e dsíˋ quíiˉnaꞌ, jo̱baꞌ jaˋ güɨꞌɨ́ˆ óoˊnaꞌ jóng faꞌ e jmooˋnaꞌ e guiʉ́ˉ, co̱ꞌ lajo̱b jmóoˋ cajo̱ jaléngꞌˋ dseaˋ dseeˉ dseaˋ quiˊ, jo̱ jmóorˋ lajo̱ uíiꞌ˜ lɨɨng˜ eeˋ sɨjea̱r˜ e niꞌíñꞌˋ quiáꞌˉ dseaˋ rúiñꞌˋ.
34 E que mérito terão, se emprestarem a pessoas de quem esperam devolução? Até os ‘pecadores’ emprestam a ‘pecadores’, esperando receber devolução integral.
35 ’Dsʉꞌ ꞌnʉ́ꞌˋ ꞌnéˉ nijmiꞌneáangˋnaꞌ jaléngꞌˋ i̱ ꞌníꞌˋ níingˉ ꞌnʉ́ꞌˋ, jo̱guɨ jmangꞌˉ e guiʉ́ˉ ꞌnéˉ nijmeeˉnaꞌ có̱o̱ꞌ˜ lajaléngꞌˋ dseaˋ. Jo̱guɨ jaléngꞌˋ dseaˋ i̱ lɨɨng˜ eeˋgo̱ jmɨꞌǿøngˋ ꞌnʉ́ꞌˋ, jaˋ güɨꞌɨ́ˆ óoˊnaꞌ faꞌ dseángꞌˉ e niquɨ́ꞌˉtu̱r quíiˆnaꞌ. Jo̱ song nijmitíˆnaꞌ jaléꞌˋ e nɨcafáꞌˉa na, jo̱baꞌ dseángꞌˉ nilɨseabˋ guiéeˆ quíiˉnaꞌ, jo̱ lajo̱guɨbaꞌ nilíingˉnaꞌ jó̱o̱ˊ Fidiéeˇ dseaˋ guiing˜ ñifɨ́ˉ, co̱ꞌ jí̱i̱ꞌ˜ íbˋ dseaˋ guiúngˉ có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ dseaˋ doñiˊ faꞌ sooˋ dsíirˊ o̱si jaˋ cuøꞌrˊ guiꞌmáangꞌˇ dseaˋ do é mɨ˜ eeˋgo̱ íñꞌˋ.
35 Amem, porém, os seus inimigos, façam-lhes o bem e emprestem a eles, sem esperar receber nada de volta. Então, a recompensa que terão será grande e vocês serão filhos do Altíssimo, porque ele é bondoso para com os ingratos e maus.
36 Jo̱ jmeeˉbaꞌ fɨ́ɨˉ lɨ́ɨngˉ rúngꞌˋnaꞌ laco̱ꞌguɨ Tiquíˆiiꞌ dseaˋ guiing˜ ñifɨ́ˉ fɨ́ɨˉ lɨ́ɨiñˉ ꞌnʉ́ꞌˋ.
36 Sejam misericordiosos, assim como o Pai de vocês é misericordioso".
37 ’Jo̱ jaˋ cuǿꞌˆnaꞌ dseeˉ dseaˋ rúngꞌˋnaꞌ, jo̱ lajo̱baꞌ Fidiéeˇ jaˋ nicuǿꞌrˉ ꞌnʉ́ꞌˋ dseeˉ cajo̱. Jo jaˋ fóꞌˋnaꞌ júuˆ gaˋ quiáꞌˉ dseaˋ rúngꞌˋnaꞌ, jo̱baꞌ Fidiéeˇ jaˋ nijmérˉ lajo̱ có̱o̱ꞌ˜ ꞌnʉ́ꞌˋ. Íingˊnaꞌ dseeˉ quiáꞌˉ jaléngꞌˋ dseaˋ, jo̱ lajo̱b niꞌíingˉ Fidiéeˇ dseeˉ quíiˉnaꞌ cajo̱.
37 "Não julguem, e vocês não serão julgados. Não condenem, e não serão condenados. Perdoem, e serão perdoados.
38 Cuǿøꞌ˜naꞌ jaléngꞌˋ dseaˋ eeˋgo̱ e ꞌnérˉ, jo̱ lajo̱b niñíingˋnaꞌ quiáꞌˉ Fidiéeˇ cajo̱; jo̱ nijmérˉ lajo̱ có̱o̱ꞌ˜ ꞌnʉ́ꞌˋ lafaꞌ mɨ˜ cuøꞌˊnaꞌ dseaˋ mɨcuɨ́ɨˆ e néeˊ íꞌˋ có̱o̱ꞌ˜ ꞌmaˋ íꞌˋ cuɨɨˋ, jo̱ mɨ˜ nidsitóoꞌ˜, ꞌnéˉ e niꞌiéngꞌˋ e ꞌmaˋ íꞌˋ cuɨɨˋ do, jo̱ mɨ˜ carǿngˉ ꞌnéˉ e nidsitóoꞌ˜ teáˋ, jo̱ mɨ˜ calɨ́ˉ jo̱, ꞌnéˉ e nilíˋ guisóˆ guiʉ́ˉ. Jo̱ Fidiéeˇ nijmérˉ có̱o̱ꞌ˜ ꞌnʉ́ꞌˋ lɨ́ꞌˆ laco̱ꞌguɨ la jmooˋnaꞌ có̱o̱ꞌ˜ jaléngꞌˋ dseaˋ rúngꞌˋnaꞌ.
38 Dêem, e lhes será dado: uma boa medida, calcada, sacudida e transbordante será dada a vocês. Pois a medida que usarem, também será usada para medir vocês".
39 Jo̱ mɨ˜ calɨ́ˉ e cajíngꞌˉ Jesús jaléꞌˋ e júuˆ na, jo̱ caꞌeꞌˊguɨr jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do jo̱ casɨ́ꞌˉreiñꞌ lala jo̱ cajíñꞌˉ:
39 Jesus fez também a seguinte comparação: "Pode um cego guiar outro cego? Não cairão os dois no buraco?
40 Jo̱guɨ jí̱i̱ꞌ˜ jaangˋ dseaˋ i̱ jmɨtɨ́ɨngˋ, tɨɨngˋguɨr laco̱ꞌ tɨfaꞌˊ quiáꞌrˉ lajeeˇ e jmɨtɨ́ɨiñˋ. Dsʉꞌ mɨ˜ caꞌeˊ i̱ tɨfaꞌˊ do lajaléꞌˋ e tɨɨiñˋ, jo̱guɨbaꞌ røøbˋ nilɨtɨɨiñˋ jóng.
40 O discípulo não está acima do seu mestre, mas todo aquele que for bem preparado será como o seu mestre.
41 ’Jo̱ ¿jialɨꞌˊ ca̱ꞌˋ cuente lají̱i̱ꞌ˜ quiˊ iʉ˜ jminiˇ jaangˋ dseaˋ rúnꞌˋ, jo̱ dsʉꞌ jaˋ ca̱ꞌˋ cuente uøꞌˊ e jie˜ jaˋ latøøngˉ co̱o̱ˋ ꞌmabˋ iʉ˜ jminíꞌˆ?
41 "Por que você repara no cisco que está no olho do seu irmão e não se dá conta da viga que está em seu próprio olho?
42 Jo̱ song jaˋ líꞌˋ cá̱ꞌˆ cuente uøꞌˊ jial tíiˊ feꞌˋ e iʉ˜ jminíꞌˆ, jo̱baꞌ ¿jial niteáˋ oꞌˊ e nifɨ́ꞌˆ jaangˋ dseaˋ rúnꞌˋ lala: “Rúꞌˋuuꞌ, neaˊdu ne˜eeꞌ, jo̱ nigui˜duu e quiˊ iʉ˜ jminíꞌˆ”? ¡I̱ jmɨcaang˜ ꞌnʉˋ! Jángꞌˉ gui˜du e ꞌmaˋ e iʉ˜ jminíꞌˆ uøꞌˊ, jo̱ lajo̱guɨbaꞌ nɨcuǿøngˋ jǿøꞌˆ guiʉ́ˉ e niguíꞌˆ e quiˊ e iʉ˜ jminiˇ i̱ dseaˋ rúnꞌˋ do.
42 Como você pode dizer ao seu irmão: ‘Irmão, deixe-me tirar o cisco do seu olho’, se você mesmo não consegue ver a viga que está em seu próprio olho? Hipócrita, tire primeiro a viga do seu olho, e então você verá claramente para tirar o cisco do olho do seu irmão".
43 Jo̱ mɨ˜ calɨ́ˉ jo̱, jo̱ cajíngꞌˉguɨ Jesús casɨ́ꞌrˉ jaléngꞌˋ i̱ dseaˋ do:
43 "Nenhuma árvore boa dá fruto ruim, nenhuma árvore ruim dá fruto bom.
44 Co̱ꞌ jaléꞌˋ ꞌmaˋ ofɨɨˋ, mɨ˜ cacuøˊ ofɨɨˋ quiáꞌˉ, jo̱guɨbaꞌ nilɨlíꞌˆ dseaˋ su guiʉ́ˉ o̱si jaˋ dseengˋ e ꞌmaˋ ofɨɨˋ do. Co̱ꞌ jaˋ cuøˊ güɨñíꞌˆ yʉ́ꞌˆ ꞌmató̱o̱ˊ, o̱ꞌguɨ mɨ́ꞌˆ huɨɨngˋ jǿꞌˆ ɨ́ɨˋ yʉ́ꞌˆ ꞌmató̱o̱ˊ fíꞌˋ.
44 Toda árvore é reconhecida por seus frutos. Ninguém colhe figos de espinheiros, nem uvas de ervas daninhas.
45 Jo̱ jaangˋ dseaˋ i̱ guiúngˉ féꞌrˋ jaléꞌˋ e guiʉ́ˉ, co̱ꞌ jmangꞌˉ e guiʉ́bˉ ɨˊ dsíirˊ. Jo̱guɨ jaangˋ dseaˋ i̱ sooˋ dsíiˊ jmangꞌˉ e gabˋ féꞌrˋ, co̱ꞌ jmangꞌˉ e gabˋ ɨˊ dsíirˊ. Co̱ꞌ dseángꞌˉ lají̱i̱ꞌ˜ e ɨˊ dsíibˊ dseaˋ e féꞌrˋ.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro que está em seu coração, e o homem mau tira coisas más do mal que está em seu coração, porque a sua boca fala do que está cheio o coração".
46 ’¿Jialɨꞌˊ fɨꞌˊnaꞌ jnea˜, “Fíiˋi, Fíiˋi”, song jaˋguɨ nʉ́ʉꞌ˜naꞌ jaléꞌˋ ta˜ quiʉ́ꞌˋʉ?
46 "Por que vocês me chamam ‘Senhor, Senhor’ e não fazem o que eu digo?
47 Nifáꞌˆduu i̱˜ lɨ́ɨngˊ la lɨ́ɨngˊ jaangˋ dseaˋ i̱ nʉ́ʉꞌ˜ júuˆ quiéˉe jo̱guɨ jmitir˜ jaléꞌˋ e fáꞌˋa:
47 Eu lhes mostrarei a que se compara aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 i̱ dseaˋ íˋ lɨ́ɨiñˊ la lɨ́ɨngˊ jaangˋ dseaˋ i̱ cajmeꞌˊ co̱o̱ˋ ꞌnʉ́ʉˊ. Jo̱ i̱ dseaˋ íˋ, nʉ́ꞌˉguɨ e nijméꞌrˉ e ꞌnʉ́ʉˊ do, catá̱ꞌrˉ tɨɨˉ fɨɨˋ e aꞌˊ jo̱guɨ caséerˋ có̱o̱ꞌ˜ cu̱u̱˜ e cóoꞌ˜ eáangˊ, jo̱guɨbaꞌ cajmeꞌrˊ e ꞌnʉ́ʉˊ do. Jo̱ mɨ˜ cajáˉ jmɨ́ɨˊ dsiing˜, dsíngꞌˉ caꞌíˉ jmɨɨˋ e tɨɨˉ e ꞌnʉ́ʉˊ do, jo̱ dsʉꞌ jí̱i̱ꞌ˜ co̱o̱ˋ jaˋ eeˋ calɨ́ngˉ, co̱ꞌ teábˋ eáangˊ siꞌˊ.
48 É como um homem que, ao construir uma casa, cavou fundo e colocou os alicerces na rocha. Quando veio a inundação, a torrente deu contra aquela casa, mas não a conseguiu abalar, porque estava bem construída.
49 Jo̱guɨ i̱ dseaˋ i̱ jaˋ nʉ́ʉꞌ˜ jaléꞌˋ júuˆ quiéˉe o̱ꞌguɨ jmitir˜ jaléꞌˋ e fáꞌˋa, i̱ dseaˋ íˋ lɨ́ɨiñˊ la lɨ́ɨngˊ jaangˋ dseaˋ i̱ cajmeꞌˊ co̱o̱ˋ ꞌnʉ́ʉˊ, jo̱ jaˋ catá̱ꞌrˉ tɨɨˉ fɨɨˋ. Jo̱ mɨ˜ cajáˉ jmɨ́ɨˊ dsiing˜, eáangˊ caꞌíˉ jmɨɨˋ tɨɨˉ e ꞌnʉ́ʉˊ do, jo̱ caꞌímˉbaꞌ do co̱ꞌ caquɨ́bꞌˉ.
49 Mas aquele que ouve as minhas palavras e não as pratica, é como um homem que construiu uma casa sobre o chão, sem alicerces. No momento em que a torrente deu contra aquela casa, ela caiu, e a sua destruição foi completa".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.