Atos 7
Chiquitano NT (CAX_SBB) vs NVI
1 Auqui arrti maniqui üriatü bama sacerdoterrü ñanquitioti pünanaquiti Esteban: —¿Ñemanauncurratoe arrüna nurarrüma aemo?
1 Então o sumo sacerdote perguntou a Estêvão: "São verdadeiras estas acusações? "
2 Auqui iñumutati Esteban: —Masaruquitaiqui y bama uyaütaiqui, amonsoi arrüna nisura: Arrti Tuparrü tarucu nüriacarrti. Itusiancanatiyü tücañe isucarüti uyaü Abraham nauquiche anancati au manu cürrü nürirri Mesopotamia, numo chüsürotitüquipü aviviti au Harán.
2 A isso ele respondeu: "Irmãos e pais, ouçam-me! O Deus glorioso apareceu a Abraão, nosso pai, estando ele ainda na Mesopotâmia, antes de morar em Harã, e lhe disse:
3 Nanti Tuparrü ümoti: “Aiñoco arrüna nacü, y namanaiña bama apariente. Acosi au manu cürrü arrümanu tiene que itorrimia aemo”.
3 ‘Saia da sua terra e do meio dos seus parentes e vá para a terra que eu lhe mostrarei’.
4 Auqui sürotitü Abraham auqui manu cürrü nürirri Caldea, aürotitü aviviti au manu cürrü nürirri Harán. Nauquiche tücoiñoti yaütoti, cuatitü uiti Tuparrü au na cürrü cauta caüma baviviquia.
4 "Então, ele saiu da terra dos caldeus e se estabeleceu em Harã. Depois da morte de seu pai, Deus o trouxe a esta terra, onde vocês agora vivem.
5 Pero champürrtü torrio ümoti manu cürrü, ni peasorrtaipü. Pero ta urapoiti isucarüti sane: “Itorrimiata ñana na cürrü ümo bama aübositaiqui. Au manu tiemporrü tücañe champüti aübosirrti”.
5 Deus não lhe deu nenhuma herança aqui, nem mesmo o espaço de um pé. Mas lhe prometeu que ele e, depois dele, seus descendentes, possuiriam a terra, embora, naquele tempo, Abraão não tivesse filhos.
6 Arrti Bae Tuparrü nanti: “Arrübama eanaqui nesarrti familiarrü Abraham süromatü avivimia tacana extranjerurrü au manu quiatarrü cürrü. Pero mosorrüma caüma ümo bama pohoso acamanu. Taquisürüma uimia ñome cuatrocientos añoca.
6 Deus lhe falou desta forma: ‘Seus descendentes serão peregrinos numa terra estrangeira, e serão escravizados e maltratados por quatrocentos anos.
7 Arrti Tuparrü nantito: “Yeca tanuiq i yacurrta aübu bama pohoso, arrübama uiche taquisürüma bama aütorrti Abraham. Y auqui caüma iquiaüburumacü auquimanu, nauqui ayematü aserebimia iñemo auna cürrü Canaán”.
7 Mas eu castigarei a nação a quem servirão como escravos, e depois sairão dali e me adorarão neste lugar’.
8 Arrti Bae Tuparrü masamunuti tratorrü aübuti Abraham. Manunecanati ümoti nauqui circuncidaboma uiti bama aütorrti, tacana señarrü ümo manu tratorrü. Sane nauquiche anati icu cürrü maniqui aütorrti Abraham, nürirrti Isaac. Circuncidaboti uiti Abraham numo tabe ocho naneneca nacarrti icu cürrü. Sane ito uiti Isaac ümoti aütorrti, nürirrti Jacob. Y arrti Jacob sane ito uiti ümo bama doce aütorrti. Ui bama doce ane caüma noesa nación, nürirri Israel.
8 E deu a Abraão a aliança da circuncisão. Por isso, Abraão gerou Isaque e o circuncidou oito dias depois do seu nascimento. Mais tarde, Isaque gerou Jacó, e este os doze patriarcas.
9 ‛Eanaqui manuma doce anati taman nürirrti José. Arrübama yaruquitorrti José tüboricomantai ümoti. Ipiabentecanamati. Sane iñataiti au manu cürrü Egipto. Pero arrti Tuparrü bayurarati ümoti.
9 "Os patriarcas, tendo inveja de José, venderam-no como escravo para o Egito. Mas Deus estava com ele
10 Taquisürüti José acamanu, pero arrti Tuparrü itaesümunutiti pünanaqui nanaiña nitaquisürücürrti. Bacheboti ñapanauncubuti. Sane nauquiche arrti yüriaburrü au Egipto, yasuriurutiti José. Arrti maniqui yüriaburrü nürirrti Faraón. Itorrimiatati üriacaboti José ümo nanaiña cürrü Egipto. Üriabucatito caüma José au niporrti Faraón.
10 e o libertou de todas as suas tribulações, dando a José favor e sabedoria diante do faraó, rei do Egito; este o tornou governador do Egito e de todo o seu palácio.
11 ‛Auqui ane carerrtiya y taquisürücürrü au manu cürrü Egipto y au cürrü Canaán. Y arrübama uyaütaiqui champü isane utuburiboma.
11 "Depois houve fome em todo o Egito e em Canaã, trazendo consigo grande sofrimento, e os nossos antepassados não encontravam alimento.
12 Pero nauquiche tütusio ümoti Jacob, ane tubarrirri trigo au Egipto, bacüpuruti ümo bama aütorrti. Süromatü acomporama. Tone arrümanu primer namenrrüma.
12 Ouvindo que havia trigo no Egito, Jacó enviou nossos antepassados em sua primeira viagem.
13 Au manu quiatarrü namenrrüma caüma isuputaramati José, ta tonenti yaruquitorrüma. Auqui caüma arrti Faraón isuputarati bama yaruquitorrti José.
13 Na segunda viagem deles, José fez-se reconhecer por seus irmãos, e o faraó pôde conhecer a família de José.
14 Auqui arrti José bacüpuruti iyoti yaütoti, y iyo ito namanaiña bama nesarrti familiarrü, setenta y cinco nubiquirrima.
14 Depois disso, José mandou buscar seu pai Jacó e toda a sua família, que eram setenta e cinco pessoas.
15 Sane nauquiche sürotitü Jacob aviviti au manu quiatarrü cürrü Egipto. Acamanu coiñoti, y namanaiña nesarrti familiarrü coiñoma ito acamanu.
15 Então Jacó desceu ao Egito, onde faleceram ele e os nossos antepassados.
16 Iquiatama tato nicunturrti Jacob ichepe nicuntu bama aütorrti au Siquem auna cürrü, nauqui aiñanama cütu au manu lote comprabo uiti Abraham tücañe pünanaquiti aütorrti Hamor.
16 Seus corpos foram levados de volta a Siquém e colocados no túmulo que Abraão havia comprado ali dos filhos de Hamor, por certa quantia.
17 ‛Tüsaimia caüma manu tiemporrü auche cocono arrümanu nurarrti Tuparrü, nauquiche itusiancatati curusürrü isucarüti Abraham, na atorri manu cürrü Canaán ümoma. Arrüna genterrü Israel au Egipto chauqui tüsürümanama.
17 "Ao se aproximar o tempo em que Deus cumpriria sua promessa a Abraão, aumentou muito o número do nosso povo no Egito.
18 Auqui anati quiatarrü yüriaburrü au Egipto. Champürrtü aquionotiyü iyoti José.
18 Então outro rei, que nada sabia a respeito de José, passou a governar o Egito.
19 Arrti maniqui yüriaburrü encañaoti ümo noesa genterrü, y taquisürüma uiti. Bacüpuruti nauqui oncoma uimia bma aütorrüma aübo aboma icu cürrü, nauqui acoma.
19 Ele agiu traiçoeiramente para com o nosso povo e oprimiu os nossos antepassados, obrigando-os a abandonar os seus recém-nascidos, para que não sobrevivessem.
20 Au manio naneneca tücañe anati icu cürrü Moisés, coñorrtiatai manqui ñaüma. Arrti yaütoti y nipiacütoti isunauncunumati trerrü panca au niporrüma.
20 "Naquele tempo nasceu Moisés, que era um menino extraordinário. Por três meses ele foi criado na casa de seu pai.
21 Nauquiche tiñoconomati, tabücoti ui manu nitaquiumucuturrti yüriaburrü au Egipto. Iquianati nauqui aisunauncunuti tacana aübosirri.
21 Quando foi abandonado, a filha do faraó o tomou e o criou como seu próprio filho.
22 Sane nauquiche ununecanati ümo nanaiña arrüna ipiacama, yacheatarrüma bama egipciorrü. Tusio nüriacarrti ui na ñanitacarrti y ui na nisamutenti.
22 Moisés foi educado em toda a sabedoria dos egípcios e veio a ser poderoso em palavras e obras.
23 ‛Nauquiche tütabe cuarenta añorrü ümoti Moisés, sürotitü apaseati esa bama israelitarrü, bama ipiarientetorrti.
23 "Ao completar quarenta anos, Moisés decidiu visitar seus irmãos israelitas.
24 Acamanu asaratitü ümoti taman egipciorrü bacübayoti ümoti taman israelitarrü. Auqui aürotitü Moisés ocümati itacuti. Coiñoti maniqui egipciorrü uiti.
24 Ao ver um deles sendo maltratado por um egípcio, saiu em defesa do oprimido e o vingou, matando o egípcio.
25 Arrti Moisés ñaquioncorrti tusio ümo bama ipiarientetorrti, que uiti caüma tiene que ataesübuma auqui Egipto, tone caüma yayuracarrti Tuparrü ümoma. Pero arrübama israelitarrü champürrtü tusio ümoma.
25 Ele pensava que seus irmãos compreenderiam que Deus o estava usando para salvá-los, mas eles não o compreenderam.
26 Au quiatarrü nanenese asaratitü Moisés ümo torrüma israelitarrü bahiyoma aübumantoe. Arrti Moisés rranrrti nauqui tapü asioma ahimiainqui, nanti ümoma: “¿Causane abasiquia apahi aumeampatoe? Arraño ta aubaruquiapatoe”.
26 No dia seguinte, Moisés dirigiu-se a dois israelitas que estavam brigando, e tentou reconciliá-los, dizendo: ‘Homens, vocês são irmãos; por que ferem um ao outro? ’
27 Auqui arrti maniqui iñapachenuche ünantü ümoti arrüna nanti Moisés. Nanti ümoti: “¡Ñacutipü naqui uiche aicüpurü, nauquipü yüriaburrücü suiñemo!
27 "Mas o homem que maltratava o outro empurrou Moisés e disse: ‘Quem o nomeou líder e juiz sobre nós?
28 ¿Taqui arrianca ito aitabairoñü, tacanati maniqui egipciorrü aitabaiquiati tümüca?”
28 Quer matar-me como matou o egípcio ontem? ’
29 Nauquiche oncoiti Moisés arrüna sane, besüburuti. Sürotitü au manu cürrü nürirri Madián. Acamanu bavivicoti tacana extranjerurrti. Acamanu ito posoti y aboma torrüma aütorrti.
29 Ouvindo isso, Moisés fugiu para Midiã, onde ficou morando como estrangeiro e teve dois filhos.
30 ‛Tübupasao cuarenta añoca, nacarrti Moisés au manu cürrü. Taman nanenese anati au manu rroense pururrü cüosorrü y canca saimia manu yiriturrü nürirri Sinaí. Acamanu itusiancanatiyü taman ángel isucarüti eana nonco pese apü taman suema.
30 "Passados quarenta anos, apareceu a Moisés um anjo nas labaredas de uma sarça em chamas no deserto, perto do monte Sinai.
31 Arrti Moisés cütobüsoti ui arrümanu sane. Auqui sürotitü saimia ümo, nauqui asarati nurria. Acamanu oncoiti ñanitacarrti Señor, nanti sane:
31 Vendo aquilo, ficou atônito. E, aproximando-se para observar, ouviu a voz do Senhor:
32 “Arrüñü Tuparrüñü ümo bama aubaütaiqui tücañe, ümoti Abraham, ümoti Isaac, ümoti Jacob”. Auqui arrti Moisés paichocononoti ui nirrucurrti, anati mataconoconoti, ni asaratitüpü pario.
32 ‘Eu sou o Deus dos seus antepassados, o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’. Moisés, tremendo de medo, não ousava olhar.
33 Auqui nanti Señor ümoti: “Aiquiaübusio nasapatu apopequicü, itopiqui arrüna cürrü auna cauta aicümote samamecana iñemoantoe.
33 "Então o Senhor lhe disse: ‘Tire as sandálias dos pés, porque o lugar em que você está é terra santa.
34 Arrüñü yarrtai nitaquisürücü niyesa genterrü au Egipto y ñoncoi ito nareorrüma. Isecatü auqui napese nauqui itaesümununuma. Sane nauquiche caüma icüpucü au Egipto”.
34 De fato tenho visto a opressão sobre o meu povo no Egito. Ouvi seus gemidos e desci para livrá-lo. Venha agora, e eu o enviarei de volta ao Egito’.
35 ‛Arrüma tücañe chücuasürütipü Moisés ümoma y namatü: “¡Ñacutipü naqui uiche aicüpurü nauqui yüriaburrücü suiñemo!” Pero caüma uiti Tuparrü icüpurutiti aübu nüriacarrti, nauqui ataesübuma uiti. Manitanati Tuparrü ümoti turuquiti ángel, naqui itusiancanatiyü eana nonco pese apü suema.
35 "Este é o mesmo Moisés que tinham rejeitado com estas palavras: ‘Quem o nomeou líder e juiz? ’ Ele foi enviado pelo próprio Deus para ser líder e libertador deles, por meio do anjo que lhe tinha aparecido na sarça.
36 Y arrti Moisés masamunuti milagrorrü au manu cürrü. Uiti tücañe taesüburuma bama israelitarrü auqui Egipto (aübu yayuracarrti Tuparrü). Masamunutito milagorrü abeu manu narubaitu turrü nürirri “Cüturiqui” y eana rroense ñome cuarenta añoca.
36 Ele os tirou de lá, fazendo maravilhas e sinais no Egito, no mar Vermelho e no deserto durante quarenta anos.
37 Urapoiti nurria isucarü bama israelitarrü arrüna sane: “Arrti Tuparrü tiene que acüputi tamanti profetarrü aume, naqui tacümanauncunu ameanaqui tacana arrüna icüpurutiñü. Apacoconaun nurria ümoti, arrtü cuatati”.
37 "Este é aquele Moisés que disse aos israelitas: ‘Deus lhes levantará dentre seus irmãos um profeta como eu’.
38 Arrtito Moisés anacati ichepe macrirrtianuca eana rroense, tacane ichepeti ángel naqui manitanati ümoti esa manu yiriturrü Sinaí. Torrio ümoti uiti Tuparrü ñanitacaboti, nauqui uraboiti isucarü genterrü, y usucarü ito, nauqui atorri oemo osüboriquibo.
38 Ele estava na congregação, no deserto, com o anjo que lhe falava no monte Sinai e com os nossos antepassados, e recebeu palavras vivas, para transmiti-las a nós.
39 ‛Pero arrüma tücañe champürrtü macoconaunrrüma ümoti Mosés, chücuasürütipü ümoma. Rranrrümapü asücübüma tato au Egipto.
39 "Mas nossos antepassados se recusaram a obedecer-lhe; pelo contrário, rejeitaram-no, e em seus corações voltaram para o Egito.
40 Auqui namatü bama israelitarrü ümoti Aarón: “Suirranca nauqui asamu suiñemo matupaca, nauqui acusürüma subaübu. Itopiqui chütusiopü isane pasabo ümoti maniqui Moisés, naqui uiche aiquiaüburuti somü auqui Egipto”. (Namatü sane, itopiqui abaiturrü nacarrti Moisés onü manu yiriturrü, ñanitacarrti aübuti Tuparrü.)
40 Disseram a Arão: ‘Faça para nós deuses que nos conduzam, pois a esse Moisés que nos tirou do Egito, não sabemos o que lhe aconteceu! ’
41 Auqui masamunuma taman tororrü oro itupaboma. Batabayoma numuquianca nauqui acumanama ümo. Pucünuñama ui arrüna urriante uimia.
41 Naquela ocasião fizeram um ídolo em forma de bezerro. Trouxeram-lhe sacrifícios e fizeram uma celebração em honra ao que suas mãos tinham feito.
42 Auqui arrti Bae Tuparrü sürotitü pünanaquimia. Chebatai uiti anauma ñome nostoñeca, surrü y panrrü arrüba abe icu napese. Sane ane corobo icu manu librurrü corobo uiti maniqui pofetarrü Amós:
42 Mas Deus afastou-se deles e os entregou à adoração dos astros, conforme o que foi escrito no livro dos profetas: ‘Foi a mim que vocês apresentaram sacrifícios e ofertas durante os quarenta anos no deserto, Ó nação de Israel?
43 Sane nurarrti Amós tücañe.
43 Ao invés disso, levantaram o santuário de Moloque e a estrela do seu deus Renfã, ídolos que vocês fizeram para adorar! Portanto, eu os enviarei para o exílio, para além da Babilônia’.
44 ‛Arrübama uyaütaiqui amoncoma eana manu rroense. Acamanu ane uimia tücañe manu porrü nürirri santuario, auna cauta anati Tuparrü. Auqui na porrü manitanati Tuparrü ümoti Moisés. Tari isamunenati isiu nurria tacana arrümanu itusiancatati Tuparrü isucarüti.
44 "No deserto os nossos antepassados tinham o tabernáculo da aliança, que fora feito segundo a ordem de Deus a Moisés, de acordo com o modelo que ele tinha visto.
45 Arrübama uyaütaiqui tücañe yasutiuma manu niporrti Tuparrü. Auqui caüma yüriaburrti Josué. Uiti caüma cuamatü auna cürrü. Macananama ümo cütüpürrü genterrü tücañe auna. Iquiatama ito arrümanu porrü santuario. Süromatü aübu au na cürrü torrio ümoma uiti Tuparrü. Sane ananca auna numo yüriaburrti David.
45 Tendo recebido o tabernáculo, nossos antepassados o levaram, sob a liderança de Josué, quando tomaram a terra das nações que Deus expulsou de diante deles. Esse tabernáculo permaneceu na terra até a época de Davi,
46 Arrti urria nisüboriquirrti au narrtarrti Tuparrü. Rranrrti atünaiñacati porrü auna cauta aviviti Tuparrü, naqui ümoche manaunuti tücañe Jacob, pero chüpuerurrütipü.
46 que encontrou graça diante de Deus e pediu que ele lhe permitisse providenciar uma habitação para o Deus de Jacó.
47 Aüboqui uiti Salomón, naqui aütorrti David urriane manu niporrti Tuparrü.
47 Mas foi Salomão quem lhe construiu a casa.
48 Pero arrti yarusürürrü Tuparrü champürrtü bavivicoti au manio poca omirriante ui bama mañoñüncatai. Nanti Señor tücañe turuquiti taman profetarrü:
48 "Todavia, o Altíssimo não habita em casas feitas por homens. Como diz o profeta:
49 — ausente —
49 ‘O céu é o meu trono, e a terra, o estrado dos meus pés. Que espécie de casa vocês me edificarão? diz o Senhor, ou onde seria meu lugar de descanso?
50 — ausente —
50 Não foram as minhas mãos que fizeram todas estas coisas? ’
51 —Pero arraño —nanti Esteban—, siemprerrü chaurriancapü apasuriuruti Tuparrü au nabausasü, ni amoncoipü nurarrti. Chapacoconauncapü ümoti Espíritu Santo. Abaca tacana bama aubaütaiqui tücañe.
51 "Povo rebelde, obstinado de coração e de ouvidos! Vocês são iguais aos seus antepassados: sempre resistem ao Espírito Santo!
52 Namanaiña bama profetarrü taquisürüma tücañe ui bama aubaütaiqui. Arrüma batabaiyoma ümo bama urapoimia tücañe niyequirrti Jesucristo, naqui urria nacarrti au ñaquioncorrti Tuparrü. Chauqui tiñataiti. Pero arraño aburacati y apitabaiquiati. (Abu champü causane uiti.)
52 Qual dos profetas os seus antepassados não perseguiram? Eles mataram aqueles que prediziam a vinda do Justo, de quem agora vocês se tornaram traidores e assassinos —
53 Torrio tücañe nüriacarrü ui bama angelerrü, pero arraño champürrtü apacoconaunca ümo. Sane nurarrti Esteban ümoma.
53 vocês, que receberam a Lei por intermédio de anjos, mas não lhe obedeceram".
54 Nauquiche oncoimia bama mayüriabuca arrüna nurarrti, tarucu nitüborirrimia ümoti.
54 Ouvindo isso, ficavam furiosos e rangiam os dentes contra ele.
55 Pero arrti Esteban anati Espíritu Santo auti. Asaratitü ape, besüro narrtarrti ümo nanentacarrti Tuparrü au napese y ümotito Jesús, anati atüraiyoti au nepanauncurrti Tuparrü.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, levantou os olhos para o céu e viu a glória de Deus, e Jesus de pé, à direita de Deus,
56 Auqui nanti Esteban: —Ani, besüro niyasata au napese yasacati Ñemanauncurratoe Ñoñünrrü, anati au nepanaucurrti Tuparrü.
56 e disse: "Vejo o céu aberto e o Filho do homem de pé, à direita de Deus".
57 Pero arrüma itamurriancatama numasurrüma nauqui tapü oncoimia, tosibicoma fuerte y süromatü yarucurrüma aiñenomati Esteban.
57 Mas eles taparam os ouvidos e, gritando bem alto, lançaram-se todos juntos contra ele,
58 Penecoti uimia auqui pueblurrü. Acamanu yarurumati oboi canca, na aconti uimia. Arrübama urabomati tücañe, tonema bama cusürüboma aruma canca ümoti. Iñocotama nicüburrirrimia esati taman yaürrü nürirrti Saulo, nauqui acuirati yutacu.
58 arrastaram-no para fora da cidade e começaram a apedrejá-lo. As testemunhas deixaram seus mantos aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 Nauquiche amoncoma barusuma canca ümoti Esteban, meaboti ümoti Tuparrü nanti sane: —Señor Jesús, asusiu niyausüpü.
59 Enquanto apedrejavam Estêvão, este orava: "Senhor Jesus, recebe o meu espírito".
60 Auqui bachesoiyoti oboi canca, tosibicoti fuerte, nanti: —Señor, tapü ane causane obi ümoma itacu arrüna nünantü uimia. Nauquiche tünanti sane, coiñoti.
60 Então caiu de joelhos e bradou: "Senhor, não os consideres culpados deste pecado". E, dizendo isso, adormeceu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.