Mateus 5

Yusuja Quisarati (CAVNT) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Ecuita jetieque ama tuaqueja jutiya baatsutu Jesús tsuracuare emataju tura mepehua cuana tsehue. Tuque anibutehuajutu tura mepehua cuanaque caradaticuare tuque peque, tuja ecana bahuitya ishu.
1 Vendo Jesus as multidões, subiu ao monte, e, como se assentasse, aproximaram-se os seus discípulos;
2 Jadya bahuityae tujatu ecana atibunecuare.
2 e ele passou a ensiná-los, dizendo:
3 —Dyaque jida taa tuna taca caadebati Yusu pureamaturayaque ama juya cuanaque, tuja tsahua ishu tunaja tuque saretaquique. Pusha ama cuitadya tuna Yusura naruya, baya jadya aya.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 “Dyaque jida taa cajuchatitsu peya inime juya cuanaque. Arepa ecana peya inime, paya jadya juya ama bucha tuna Yusura nime casaturaya.
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados.
5 “Dyaque jida taa eje bucha cabatitsu abacata juya cuanaque. Tuna tuna Yusu jaque. Tura tuna tyaya dutya jidaque tura tyaana ahua cuanaque, Yusu dutya naruqui juatsu.
5 Bem-aventurados os mansos, porque herdarão a terra.
6 “Dyaque jida taa Yusura amereya eque jucara ebari juya cuanaque, ecuana aracara, ijicara ejuu bucha Yusura cuatsashaya eque jucara ebari juya cuanaque. Yusura tuna tsahuaya tura amereya eque juishu.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão fartos.
7 “Dyaque jida taa peya cuana tsehue canerecabati aniya cuanaque. Yusujatu tuna tsehue canerecabati aniya.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia.
8 “Dyaque jida taa Yusu pureamatura cuita camadya inime tupu juya cuanaque, ai riyaque yahua juque ama. Tunaratu badirubuque tuaqueja judirutsu.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque verão a Deus.
9 “Dyaque jida taa ecahuaiti cuanaque jida inime bajeje, tsahua jadya juya cuanaque. Yusura tuna ‘Ecue ebacua rena’ jadya aya.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque serão chamados filhos de Deus.
10 “Dyaque jida taa Yusuja biji eque juyaju jidama ataya cuanaque. Arepa ecana iyacua nerecada ataya ama bucha, pusha ama cuitadya tuna Yusura naruya, baya jadya aya.
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 “Dyaque jida taa micuana peya cuanara ijillahuanaya cuanaque, peya cuanara jidama aya cuanaque, yuneriju ama jadya micuana jadya ataya cuanaque. Arepa micuana jadya nerecada juya ama bucha, Yusura micuana narujacaya ama.
11 Bem-aventurados sois quando, por minha causa, vos injuriarem, e vos perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vós.
12 Pureama nejujacaume. Necanimehuallatiume, barepaju Yusura dyaque jidaque tyatsabuqueque adebatsu. Micuana camadya ama micuana jadya canerecatie juya. Jadya nerecaturaedya tunajatu acuare beru yuequedya Yusu equeque quisarati cuejaqui cuanaque, Yusuja biji eque tuna aniya baatsu, —jadya tujatu ecana bahuityacuare.
12 Regozijai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; pois assim perseguiram aos profetas que viveram antes de vós.
13 Jesúsra tuna bahuityanucacuare:
13 Vós sois o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Micuana equetu peya cuanara Yusu adebabuque. Udera apudaju eudau buchadyatu micuanara ecuita cuanaja inime huecashaya Yusu adeba ishu. Era micuana mepehua dutyara bayaju ique mere ishu, ai etehua ama, epu ebarucueque dutyara epetau bucha.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder a cidade edificada sobre um monte;
15 Udetu tuchatanaya caju ducu tehua ishu ama, apuda ducu hueca ishu, etareju dutya pana peta aishu.
15 nem se acende uma candeia para colocá-la debaixo do alqueire, mas no velador, e alumia a todos os que se encontram na casa.
16 Tumebaedya tuque micuanaja Yusu meretaqui, etehua mere ama. Micuana dutyara petayaju micuana era cuatsashaya eque jutaqui, peya cuanaja micuana jida juyaque baatsu, micuanaja Tata Yusu barepa juque pureama aishu, —jadya tuna Jesúsra bahuityacuare.
16 Assim brilhe também a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem a vosso Pai que está nos céus.
17 Jesúsra tuna bahuityanucacuare:
17 Não penseis que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, vim para cumprir.
18 Yuneri cuitadya micuana cuejaya. Barepa, yahua jadya aniya jari tuputu ni ejeque cacuatsashati cuaretanaya ama ni apupashatanaya. Cacuatsashati cuana Yusura iyahua eque micuana anitaqui dutya tura eje bucha judadi ishuque inime iyahuaque judaditereya tupu.
18 Porque em verdade vos digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Inime ni micuanaja juya: “Arepa Yusura amerehuaque ama bucha, aishuque cuita ama rique. Aniya ama riyaque cacuatsashati eque”, tume micuana dyaque jetiedyaque jubuque Yusu enaruqui juhuaju. Dyaque jidamadyatu judadibuque cuatsashaya eque ama ani ishuque bahuityaqui cuanaque. Jadya ama bucha Yusura cuatsashaya eque ni micuana aniya, peya cuana ni micuana cuatsashaya eque ani ishuque bahuityaya, tume micuana Yusu enaruqui juhuaju dyaque inime metseque jubuque.
19 Aquele, pois, que violar um destes mandamentos, posto que dos menores, e assim ensinar aos homens, será considerado mínimo no reino dos céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no reino dos céus.
20 Fariseo cuanara, cacuatsashati bahuityaqui cuanara jadyatu jidaque ayadya, ecuita cuanaja sumi ishu cuita camadya. Yusu queja ni micuana judirucara juya, ataqui tuque micuanaja jidaque Yusu pureamatura ishu, ecuita cuana pureamatura ishuque camadya ama.
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrareis no reino dos céus. Do homicídio
21 “Micuanajatu ebacadya ecuanaja baba cuana bahuityatanacuareque: ‘Nequiyetiume. Ejeque quiyetiyaquetu dujutaya huarajija yacuaju, nerecatura, iye jadya ata ishu’.
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e: Quem matar estará sujeito a julgamento.
22 Era micuana cacuatsashati iyacuaque bahuityaya. Yurameta ujeu peya cuana tsehue necabatiume. Ejeque cahuaitiyaquetu Yusura quiyeti puji bucha nerecaturae eau. Ejeque cahuaitiyaquetu huarajija yacuaju edujutanau nerecatura ishu. Ejeque quijillahuanatiyaquetu edujutanau huaraji cuana ecasitatiju, nerecaturamereta ishu. Ejera ni peya aya, ‘Inimema, miquemi dyaque jidama’, tudya jutidyatu ijahuaja etiquiju ejudiruu.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que [sem motivo] se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem proferir um insulto a seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem lhe chamar: Tolo, estará sujeito ao inferno de fogo.
23 “Netsunutaume peya tsehue inime bajeje ishu. Peya micuanara cahuaitishahuaque ura, jadya ama juatsu eje bucha ahuaque adebayaque ura inime nebajejeticue, arepa micuanara Yusuja etareju tuque pureama aya ama bucha, arepa micuanara behuaque Yusu tyahuie ama bucha.
23 Se, pois, ao trazeres ao altar a tua oferta, ali te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 Tuhuadya micuanara tyaishu dujuyaque neiyacue jari. Icuene necuacue jari micuanaja ai inime aniya queja. Jida nebajejeticue jari inime tuatsehue. Amena jida inime bajejetitsu, necuanucacue Yusuja etareju, micuanara tyacara ahuaque amena netyaticue.
24 deixa perante o altar a tua oferta, vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; e, então, voltando, faze a tua oferta.
25 “Ejera ni micuana huaraji queja cuejaya, dujucara ni tunara micuana aya, huaraji queja junatimaradya icuene jida inime nebajejecue. Icuenedya ni micuana inime ebajejeu ama, tume tunara micuana edujuu huaraji dyaque aridaja eaniquiju. Dujuhuaju micuana huarajira policía cuana queja edujumereu. Tume tunara micuana etare apudaju eishau.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás com ele a caminho, para que o adversário não te entregue ao juiz, o juiz, ao oficial de justiça, e sejas recolhido à prisão.
26 Tuhua tunara micuana enityamereu, huarajira tsujebacayaque tsujetyatillaya tupu, —jadya tujatu ecana acuare.
26 Em verdade te digo que não sairás dali, enquanto não pagares o último centavo. Do adultério
27 Jesúsra tuna bahuityanucacuare:
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Era micuana cacuatsashati iyacuaque bahuityaya. Micuanaja caquemitiqueremaque jaba ishuque inime tupuqui neaume. Ejera tuja caquemitiqueremaque jabacaraque inime tupuqui ayaquetu jabahua bucha nerecaturae cuitadya Yusura aya. Arepa jabama ama bucha, Yusuratu ecajuchati baya, tumeque epuna jabacaraque inime tupuqui ahua tibu.
28 Eu, porém, vos digo: qualquer que olhar para uma mulher com intenção impura, no coração, já adulterou com ela.
29 “Nejacacue cajuchaticaraque. Petaya ni micuana micuanaja petataquique ama, nehuicacue micuanaja yatuca cajuchatimaradya. Huicatsu neijehuecue, jidamaque petatsu ebijiseriu tibu. Cajuchatiajeyadya jutidya ni micuana, tume micuana ijahuaja etiquiju ijehuetanabuque. Dyaque jidatu Yusu queja atuca pidya camadya judirutaqui, ijahuaja etiquiju atuca beta enubidiruuque.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Emetucu tsehue ni micuana ai jabataquimaque jabacara aya, necatubuticue cajuchatimaquedya. Catubutitsu neijehuecue, emetucu tsehue ecajuchatiu tibu. Cajuchatiajeyadya jutidya ni micuana, tume micuana ijahuaja etiquiju ijehuetanabuque. Dyaque jidatu metucu pidya camadya Yusu queja judirutaqui, metucu betaque ijahuaja etiquiju enubidiruuque.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não vá todo o teu corpo para o inferno.
31 “Ebacadya tuque micuanaja beruque cacuatsashati: ‘Epuna ecaquemitiquerequetu ijehuetaquidya. Jacacara ni micuana aya, neinamerecue quirica eje bucha juatsu micuanara jacayaque cuejayque’.
31 Também foi dito: Aquele que repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Era micuana cacuatsashati iyacuaque bahuityaya. Nequijehuetiume micuanaja huane tsehue. Eje bucha baatsu cuita camadya micuanaja huane jacataquique, micuanaja huane peya tsehue jarayaju daditsu cuita camadya. Epuna ni micuanara jacahuaju peya tsehue caquemitiya, tumetu epunara, deca iyacuara jadya Yusu cahuaitishaya, peyaja tsehue cajipetihua tibu, —jadya tujatu ecana bahuityacuare.
32 Eu, porém, vos digo: qualquer que repudiar sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a tornar-se adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério. Dos juramentos
33 Jesúsra tuna bahuityanucacuare:
33 Também ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás rigorosamente para com o Senhor os teus juramentos.
34 Era micuana cacuatsashati iyacuaque bahuityaya. “Yusu bahue” jadya quisarati neaume. Micuanara ni yunerique quisarati ajacaya ama, tumetu aijamadya quejenemereti ishu, Yusu bacani huesa ishu. “Barepaju aniyaquetu bahue que yuneri quisaratiyaque”, jadya quisarati neaume. Yusu tuque micuana bacani huesaya.
34 Eu, porém, vos digo: de modo algum jureis; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 “Riyaque yahua iyaquiquetu bahue ique yuneri quisaratiyaque”, jadya nejuume. Yusu tuque micuana bacani huesaya. “Jerusalénju aniyaquetu bahue ique pusha pusha ama juyaque”, jadya nejuume. Yusu tuque micuana bacani huesaya.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser cidade do grande Rei;
36 “Ique yuneri ama quisaratiyaque juatsu ique papajata”, jadya neaume quisarati. Ecuanara ni tu eje bucha cacuaretishae ama etsaru pajada, sehueda jadya ni peadya etsaru buchique.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Ai ni micuana aana aya, neacue quisarati barema. Aana ama ni micuana ai aya, neaume. Micuanara quisarati aya equedya neacue, “Yusu bahue” jadya tsehue ama. Quisarati ejenemerecara ebarique tu Satanás jaque jutidya.
37 Seja, porém, a tua palavra: Sim, sim; não, não. O que disto passar vem do maligno. Da vingança
38 “Ebacadya tuque micuanaja beruque cacuatsashati: ‘Ejera jidama ayaju etsuje nejucue. Ejera ni peya yatucaju ujeda aya, yatucajudyatu peya paanuca. Ejera ni peyaja etse jupuya, tuja etse dyaditu pajupunucadya’.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Era micuana cacuatsashati iyacuaque bahuityaya. Ejera jidama ayaju, etsuje jucara nejuume. Jida tsehue jutidya nebacue. Ejera bahuapajayaque juatsu, peya ebahua eque necatimerenucacue.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao perverso; mas, a qualquer que te ferir na face direita, volta-lhe também a outra;
40 Ejera ni micuana huaraji queja cueja ishu dujuya, huarajira ni micuana aya, ‘Mique jidamapa ejuu jadya cuejaquique micue camisa tyacue’, camisa camadya ama tyacue. Micue chompa tyanucacuedya.
40 e, ao que quer demandar contigo e tirar-te a túnica, deixa-lhe também a capa.
41 Ejera ni micuana tura abuyaque casada tsehue japadama dujumereya, japada tuque tsahuayaque nedujucue.
41 Se alguém te obrigar a andar uma milha, vai com ele duas.
42 Ejera ai bacayaquedya netyacue. Ejera ni micuana ai masadama tyanuca ishu bacaya, netyacue, —jadya tujatu ecana bahuityacuare.
42 Dá a quem te pede e não voltes as costas ao que deseja que lhe emprestes. Do amor ao próximo
43 Jesúsra tuna bahuityanucacuare:
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e odiarás o teu inimigo.
44 Era micuana cacuatsashati iyacuaque bahuityaya. Iyuhueda nebacue micuana ujeu baqui cuanaque. Micuana jidama quisarati tsehue apuji cuanaque jida nebacue. Yusu queja nebacabacacue micuana ijillahuana, jidama aqui cuanaja ishu. “Jida jucue ique ujeu, jidama jadya aqui cuana tsehue”, jadya Yusu neacue.
44 Eu, porém, vos digo: amai os vossos inimigos e orai pelos que vos perseguem;
45 Yusu tu jida dutya tsehue. Micuanara peya cuana jida tsehue bayaju, micuana ejitaju juya yuneri cuitadya micuana Etata Yusu barepaju aniya jaque. Turatu ijeti hueca cuinanashahuecacaya jidama cuanaja ishu, jida cuanaja ishu jadya. Nei bacue jida, jidama jadya cuanaja jida ishu.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai celeste, porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Inime micuanaja paju ama: “Yusura ecuana tyabuque jidaque, ecuana iyuhueda baqui cuanaque camadya ecuanara iyuhueda bayaju”. Butsee jidama juya cuanaratu iyuhueda baya tuna iyuhueda baqui cuanaque. Butsee huarajija ishu chipiru sitaqui cuanaque tuna jadya juya.
46 Porque, se amardes os que vos amam, que recompensa tendes? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Micuanara ni jida batsaya micuana iyuhueda baqui cuanaque cuita camadya, “Ecuana ecuana peya cuana bucha dyaque jida”, jadya micuanaja inime paju ama. Butsee Yusu adeba baecua cuanajatu tuna iyuhueda baqui cuanaque jida batsa bahue.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os gentios também o mesmo?
48 Dutya tsehue jida anicara nejucue. Micuanaja Tata barepa juque bae nejucue. Jida tsehue nebacue peadya peadya ecuita cuana, —jadya tuna Jesúsra bahuityacuare.
48 Portanto, sede vós perfeitos como perfeito é o vosso Pai celeste.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.