Lucas 12
Yipma Genesis and New Testament (BYR) vs NTLH
1 Sarevɨ aꞌmwe kwala bwaꞌnaanyavɨne taawɨzanɨya naangera yɨꞌbwaꞌnyɨna yeva pwaraavɨre sɨvɨlyangɨ dɨhɨbainadɨvɨꞌ yuneba mɨjahɨbalakɨna. Yuneba mɨjahɨbalakɨna yadapi sɨnnawɨ gamɨre mɨdɨdɨvɨsaraavɨ gaai wɨdɨna “Perɨzɨyaraavɨre yɨzɨyavɨna nayaa javadaꞌgalayawɨrila! Kumɨre kwaasɨya sabwina yɨhɨthɨvanɨge. (Bɨretɨya yavɨkaryadɨvɨꞌ yɨzɨyaꞌ yuneba pamidakɨna yadevaaibɨꞌ Perɨzɨyaraavɨre kwaasɨya sabwina sarɨmɨnyɨ yuneba nulayɨhwaradɨka!)
1 Milhares de pessoas se ajuntaram, de tal maneira que umas pisavam as outras. Então Jesus disse primeiro aos discípulos:
2 Yuya sa bwakakɨna yɨnɨke yɨ kuꞌmaaya yamaꞌmawakɨna yadengɨ. Nabaai yuya kukuꞌnyɨ yagaalya yawɨrangabɨꞌdengɨ.
2 Tudo o que está coberto vai ser descoberto, e o que está escondido será conhecido.
3 Sarevɨdaaꞌnyɨ sarɨmɨ yagaala yuya jɨhɨnyavɨ dadɨvɨsa yɨrɨkevɨ aꞌmwera kadɨka wɨꞌnɨpɨꞌdere. Nabaai yagaala yuya sarɨmɨ angengɨ kusawɨ kadɨkengɨ yuna kavena aꞌmabyahaala dadɨvɨsa, yɨ sare sa angevɨ munyaba yɨladaavapɨjɨ wɨjɨwaakɨpɨꞌdengɨ.
3 Assim tudo o que vocês disserem na escuridão será ouvido na luz do dia. E tudo o que disserem em segredo, dentro de um quarto fechado, será anunciado abertamente.
4 Nɨnnya nyaꞌmweihi, sarɨmɨnyɨ dara yɨhɨthɨvanɨge. Aꞌmwera sarɨmɨre kɨlaakejɨꞌ yuna baimwagakya yaꞌna lɨka mipɨnera! Sareꞌna nabaai dɨvi ayahi pɨnɨjɨ yɨpɨꞌdera mɨꞌ.
4 Jesus continuou:
5 Sarɨmɨ lɨka jiderɨna yɨhibwarɨdaakwɨdeinyɨ. Sai Gotɨyai tamakojɨ dɨvi dɨragɨnyaꞌ kɨnɨnnakei aꞌmweraavɨ Dɨkevɨ kewɨnɨ maralɨvaramanne dazarɨna lɨka jideihɨlyɨ. Yo, sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Dazahwarɨna lɨka nayaa jideihɨlyɨ.
5 Vou mostrar a vocês de quem devem ter medo: tenham medo de Deus, que, depois de matar o corpo, tem poder para jogar a pessoa no inferno. Sim, repito: tenham medo de Deus.
6 Binna atɨlyara nɨgwia maalɨka pukaalyɨna mubadɨvɨsɨkaai daaka! Sareꞌna kɨrɨꞌ Gotɨyai yuta sasare gave saina navɨka yadei mɨꞌ.
6 — Por acaso não é verdade que cinco passarinhos são vendidos por algumas moedinhas? No entanto Deus não esquece nenhum deles.
7 Aawa. Sarevɨ sahwai sarɨmɨre mɨnyagɨnyangɨya mɨjata yuyangɨ ata mena gimanɨkengɨ. Sareꞌna lɨka mipɨnera! Binna kwalaalyaraavɨne nɨgwiangɨ sarɨmɨ mena wavɨlaꞌnɨkeihɨlyɨra.
7 Até os fios dos cabelos de vocês estão todos contados. Não tenham medo, pois vocês valem mais do que muitos passarinhos!
8 Sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Aꞌmwe gazaizai nɨmɨnyɨna aꞌmweraayaba jalɨkurakajai ‘Sahwarɨ mɨdɨdɨnyainyɨ,’ yɨ Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai sai kwai dazarɨna Gotɨyare ejelɨyaraayaba jalɨkurakadelyɨ ‘Sahwai nɨmɨrelyɨra.’
8 Jesus disse ainda:
9 Kɨrɨꞌ pwai nɨmɨnyɨna aꞌmweraayaba jalɨkurakajai ‘Mamɨdɨnyadɨnyainyɨ,’ yɨ dazarɨna Gotɨyare ejelɨyaraayaba ‘Nɨmɨrei mɨka,’ jalɨkurakadelyɨ.
9 Mas aquele que disser publicamente que não é meu, o Filho do Homem também dirá diante dos anjos de Deus que essa pessoa não é dele.
10 Gazaizai Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayarɨna bɨraizɨka wɨdazai, yɨ Gotɨyarɨ kudozɨ gamɨre kayaaꞌnanya saꞌ marasɨꞌnadelyɨ. Kɨrɨꞌ Kurya Tewaanyarɨna yagaaibɨraizɨka dazai, yɨ Gotɨyai gamɨre kayaaꞌnanya saꞌ marasɨꞌnadei mɨꞌ.
10 — Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, porém quem
11 Nabaai kotɨyaꞌna lotuangengɨ maremwaaidɨvɨsaraayabajɨ gaꞌmaanɨyaraayabajɨ yawɨbwaꞌdɨvɨsaraayabajɨ yɨhɨmakwodɨvɨꞌ sarevɨ yawɨta kwalaalya mi yadɨvɨꞌ sɨmunya dara myawɨpɨnera! ‘Nemɨ yagaalyaꞌ gara wɨrɨvɨkɨraadeinaavaka? Be yagaala wɨdaatheinaavaka?’
11 — Quando levarem vocês para serem julgados nas
12 Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Dazahɨrɨsavɨ dazahaasagaaꞌ Kurya Tewaanyai sarɨmɨre yagaala wɨdɨpɨneꞌ kihɨzaavojɨ duzideihɨlyɨ.”
12 Pois naquela hora o Espírito Santo lhes ensinará o que devem dizer.
13 Kwala bwaꞌnaanyavɨ aꞌmwe pwai wɨdɨna “Wɨjɨwaakadɨnyaigɨ nehɨrɨnɨmaangei kabaimwaꞌdɨꞌ nyɨdaakaangei gɨlyɨvɨta yuya maaꞌmwaꞌdɨkelyɨ. Sahwarɨ duthatheꞌna gɨthɨwana. Gɨlyɨvɨsa tɨnnyaba jaapalojɨ pimagɨnyavaaꞌ nyɨjaavadeꞌna.”
13 Um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, mande o meu irmão repartir comigo a herança que o nosso pai nos deixou.
14 Wɨdɨna kyaꞌ sai wɨdɨna “Gathaꞌdarevaka! Kɨrɨmɨnyɨ yawɨbwataꞌneinyɨ aaihwai nyɨdahɨlakɨwakainyaka! Gɨlyɨvɨsa jaapala yɨhɨthaayaꞌneinyɨ daaka!”
14 Jesus disse:
15 Sara wɨdɨna yaka kumɨnyɨ wɨdɨna “Sarɨmɨ mala jɨwannyɨla! Nayaa javarannemwaalyɨla! Gɨlyɨvɨsangɨna tɨganaarya nyɨpɨdɨka! Aꞌmwe gɨlyɨvɨta naanga kwalaalyajɨyai, sai gamɨre gɨlyɨvɨta dazangɨna gaalyabwi kɨnɨnnakei daaka!”
15 E continuou, dizendo a todos:
16 Wɨdɨna yaka keꞌbaꞌnanya pɨrɨꞌ wɨdɨna “Aꞌmwe pwai gɨlyɨvɨkɨravɨnakei gamɨre wawɨnyajɨꞌ tɨka munne kwalaalya maarakejɨkɨ.
16 Então Jesus contou a seguinte parábola :
17 Sarevɨneꞌna aꞌmwe dazai gannya sɨmunyavɨ dara yawɨrakelyɨ ‘Aka, nɨmɨ dainyɨ gara yɨwɨneke! Nɨmɨre tɨka munne yuya yɨnɨga mariꞌbwarakɨde ange kuneinyɨre!’
17 Então ele começou a pensar: “Eu não tenho lugar para guardar toda esta colheita. O que é que vou fazer?
18 Dɨna yaka sai dɨna ‘Yɨ, nɨmɨ dara yɨdesɨ. Nɨmɨre anga yuya tɨka munne marikwakadɨnya sa woꞌdaalaꞌmujɨ yune naangenna naangenna madɨdeinyɨra. Sara madaꞌmujɨ nɨmɨre witɨya yuyajɨ gɨlyɨvɨta yuyajɨ anga dazangɨ mariꞌbwarakɨdeinyɨra.
18 Ah! Já sei! — disse para si mesmo. — Vou derrubar os meus depósitos de cereais e construir outros maiores ainda. Neles guardarei todas as minhas colheitas junto com tudo o que tenho.
19 Sara yaꞌmujɨ nabaai nɨmɨre kuryarɨ wɨdɨna “Kuryaigɨ, kwarame kwalaalyangɨne tɨka munne yɨnɨga waradengɨra. Sarevɨ dahaaꞌ kave aꞌgaaye dɨmwaaideꞌnanyɨ. Tɨka wapaajɨ nadɨ waainɨyajɨ nadɨ yɨlaaya yadɨ dɨmwaaideꞌnanyɨ.” ’
19 Então direi a mim mesmo: ‘Homem feliz! Você tem tudo de bom que precisa para muitos anos. Agora descanse, coma, beba e alegre-se.’ ”
20 Sara dɨna kyaꞌ kɨrɨꞌ Gotɨyai sahwarɨ wɨdɨna ‘Aꞌmwe sɨmumaayaigɨ! Yuna dahaasagaaꞌ sawɨta davɨ dɨvaideigɨnyɨ. Gɨmɨre kuryarɨ maarɨdelyɨ. Sareꞌna gɨlyɨvɨta yuya yovɨgaipwakɨvanɨgɨnya yɨ sa aaihwai maaradengaka! Gɨmɨ aawa!’
20 Mas Deus lhe disse: “Seu tolo! Esta noite você vai morrer; aí quem ficará com tudo o que você guardou?”
21 Sasarebaaibɨꞌ Gotɨyarɨna nawɨꞌnya naangebura maayai, Gotɨyarɨna gɨlyɨvɨkɨravɨnakei mamwaalyɨ yajai gɨlyɨvɨta gannyanne kwalaalya naanga mariꞌbwarakadei gamɨre kuryai waryaanyai yɨmaꞌnadelyɨra.”
21 Jesus concluiu:
22 Gamɨre mɨdɨdɨvɨsaraavɨ wɨdɨna “Sarevɨ sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Sarɨmɨre mwaalyabwina sɨmunya kwalaalya myawɨpɨnera! Sara yawɨꞌdɨvɨꞌ dara nadɨpɨka! ‘Nemɨ tɨka munne benɨ naadeinaavaka?’ Nabaai sarɨnnya kɨlaakejɨkaavɨna sɨmunya kwalaalya myawɨpɨnera! Sara yawɨꞌdɨvɨꞌ dara nadɨpɨdɨka! ‘Nemɨre kɨlaakejɨkɨ be yaawiajɨ baazɨꞌmaꞌnaadeinaavaka?’
22 Então Jesus disse aos seus discípulos:
23 Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Gaalyabwi sabwi naangebulyɨ. Tɨka nyaꞌnennanya sa maalɨkengɨ. Nabaai kɨlaaka sajɨꞌ naangejɨkɨra. Baazɨꞌmaꞌnya sa maalɨkengɨra.
23 Pois a vida é mais importante do que a comida, e o corpo é mais importante do que as roupas.
24 Yusaraavɨna jawɨranganyɨla! Witɨya wia burɨdɨvɨtara mɨꞌ. Tɨka munne gimujayɨꞌbwarakaabadɨvɨtara mɨꞌ. Kumɨre tɨka munne angejɨ anga yuhwakamaaryaꞌnejɨ kunere. Kɨrɨꞌ Gotɨyai tɨka wapaaya wɨjaavadere. Sareꞌna sarɨmɨ aꞌmweihi yusaraavɨ yuna naanga wavɨlaꞌdɨvɨsaihi midaaka!
24 Vejam os corvos: não semeiam, não colhem, não têm despensas nem depósitos, mas Deus dá de comer a eles. Será que vocês não valem muito mais do que os pássaros?
25 Sarɨmɨjɨya pwai sɨmunya kwalaalya yawɨrajai sangirɨꞌ kɨbawamaalɨꞌna pɨrɨsɨ gamɨre mwaalyagaaꞌna yɨbwaꞌmwagannei daaka!
25 Qual de vocês pode encompridar a sua vida, por mais que se preocupe com isso?
26 Sarevɨdaaꞌnyɨ sarɨmɨ sare maalɨka samɨlɨꞌ mi yɨpɨneihi mwaaibɨzaꞌ yɨ yuya pɨnɨnna sɨmunya kwalaalya beꞌna yawɨꞌmanɨgaꞌ!
26 Portanto, se vocês não podem conseguir uma coisa assim tão pequena, por que se preocupam com as outras?
27 Sarɨmɨ mayawaaꞌ pwasangɨna jawɨranganyɨla! Tɨretɨya mihwiadɨvɨsangɨ. Kwaabɨyɨvɨta marɨlyadɨvɨsangɨ. Kɨrɨꞌ sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Kɨgaakuna Kingɨya Solomonɨ gamɨre nɨgwɨlalaaka byaannaka yuya yɨwaala yɨwannyaakelyɨ. Kɨrɨꞌ mayawaaꞌ pwata dazabaaibɨꞌ sahwai gamɨre yɨwaala tewaanya kɨnɨnnakei mɨꞌ!
27 Vejam como crescem as flores do campo: elas não trabalham, nem fazem roupas para si mesmas. Mas eu afirmo a vocês que nem mesmo Salomão, sendo tão rico, usava roupas tão bonitas como uma dessas flores.
28 Wawɨnyangɨ dahaaꞌ kurɨvaarɨya waayɨke sare sa yune mwanyagaaꞌ davapɨjɨ dɨkevɨ sɨtovɨyavɨ marirapɨꞌdengɨ. Nabaai yaasɨwakurɨvaarɨya sa, yɨ sangɨ Gotɨyai yɨwaala yɨwagɨthaakwadengɨ. Sarevɨdaaꞌnyɨ yɨ sarɨmɨ dɨragɨnna maalɨꞌna lɨmwadɨvɨsaihi kurɨvaarɨya sa yuna naanga wavɨlaꞌdɨvɨsaihɨrɨ yɨhɨvaazɨꞌmakwadei daaka!
28 É Deus quem veste a erva do campo, que hoje está aqui e amanhã desaparece, queimada no forno. Então é claro que ele vestirá também vocês, que têm uma fé tão pequena!
29 Sarevɨ sarɨmɨ yawɨrɨkwaasa kwalaalya myɨpɨnera! ‘Nemɨ tɨka wapaaya benɨ naadeinaavaka? Aalya benɨ naadeinaavaka?’ Nabaai sɨmudaadaanya myawɨpɨnera!
29 Portanto, não fiquem aflitos, procurando sempre o que comer ou o que beber.
30 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Kwaaka davakɨ Naangerɨna malɨmwagyadɨvɨsara ajɨmya yuyangɨyara wapaaya aalya gɨlyɨvɨta sazanna bɨramaaryaꞌnera sɨmunya kwalaalya yawɨꞌdɨvɨsare. Sarɨmɨ yuya sasarenna yɨhɨmudaasada sanna Sɨrɨnɨmaangei mena yawɨꞌmanɨkelyɨ.
30 Pois os pagãos deste mundo é que estão sempre procurando todas essas coisas. O Pai de vocês sabe que vocês precisam de tudo isso.
31 Sare kɨrɨꞌ Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaideꞌ bɨramaasaꞌna sɨmunya jawɨryideꞌnanyɨ. Sara kyawɨrapɨri yuya daza kɨnɨjɨ yɨhɨzaavadelyɨ.
31 Portanto, ponham em primeiro lugar na sua vida o
32 Sarɨmɨ sipɨzipɨya maalɨkevaasɨyaihi lɨka mipɨnera! Gamɨre maremwaaideꞌ yɨhɨzaayaꞌnei Sɨrɨnɨmaangei yagaalyaꞌ mena jamungajakelyɨ. Sareꞌ yɨlaaya yakelyɨ. Sareꞌna lɨka mipɨnera!
32 Jesus continuou:
33 Sarɨmɨre gɨlyɨvɨsa mubya yapɨjɨ sare nɨgwianna wɨmudaasɨvanɨkeraavɨ gaimwangeꞌna yanga duzaayidengɨ. Sara kyapɨri Sɨgunyavɨ gɨlyɨvɨta nawɨꞌnyanna nawɨꞌnyanna sarɨmɨnyɨne waradeꞌnanyɨ. Sɨgunyavɨya gɨlyɨvɨsa yuneba dɨmariꞌmwanade mɨꞌ. Sara kyapɨri Sɨgunyavɨ sarɨmɨnyɨne nɨgwɨpaawɨzɨya kayaaka minyɨ yade waradengɨ. Sarevɨ nabaai kukera kuka mamaraabyadɨvɨsangɨ. Saba maaꞌnyaannyɨkera tɨka manyadɨvɨsangɨ.
33 Vendam tudo o que vocês têm e deem o dinheiro aos pobres. Arranjem bolsas que não se estragam e guardem as suas riquezas no céu, onde elas nunca se acabarão; porque lá os ladrões não podem roubá-las, e as traças não podem destruí-las.
34 Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Sarɨmɨre gɨlyɨvɨta nawɨꞌnyanna nawɨꞌnyanna warɨkebanna yɨ dazahɨbanna sarɨmɨre sɨmunya yawɨrɨbainyɨna jidevera.
34 Pois onde estiverem as suas riquezas, aí estará o coração de vocês.
35 Tavaravananeꞌna sarɨmɨre kwaabɨhannya keꞌbanna gɨꞌmwagayɨraꞌnapɨjɨ munnaanya dɨvadathɨvainyɨla! Sara yapɨjɨ laamɨvananyaꞌ yewɨtawakapɨjɨ tavaravana dɨmwaalyɨla!
35 E Jesus disse ainda:
36 Aꞌmwera kunnya naangerɨna mudɨkangeyaba munne naangeyabadaaꞌnyai bazarɨna yawɨꞌdɨvɨꞌ yemwaaidɨvɨtabaaibɨꞌna jemwaalyɨla! Nabaai ‘Sai bozɨ kaanyavɨ mala kabaramojɨ kaanyaꞌ yɨmeꞌnyaꞌbɨꞌ basamaraana!’ dapi jemwaalyɨla!
36 Sejam como os empregados que esperam pelo patrão, que vai voltar da festa de casamento. Logo que ele bate na porta, os empregados vão abrir.
37 Naangei bozɨ gamɨre wɨdaayadɨvɨsara nayaa baihanaꞌdɨvɨꞌ se mwaryadapi wanganojɨ yɨlaaya yada sarevɨ wɨdaayadɨvɨta dazara yɨlaaya yadɨvɨꞌ tewaanaanga yɨnɨkerera. Naanga nebulyaꞌna yɨhɨthɨvanɨge. Naangei sai gamɨ sai kwaabɨhannyaꞌ tuꞌna gɨꞌmwagayɨraꞌnojɨ munnaanyaꞌ padathɨvainojɨ gamɨreraavɨ ‘Yɨꞌbɨnyavɨ walamwaaibɨkajɨ,’ wɨdathelyɨ. Sara yojɨ gamɨ sai tɨka wapaaya buzaavadelyɨ.
37 Felizes aqueles empregados que o patrão encontra acordados e preparados! Eu afirmo a vocês que isto é verdade: o próprio patrão se preparará para servi-los, mandará que se sentem à mesa e ele mesmo os servirá.
38 Nabaai sai sawɨsavɨ kalawawegaaꞌ bathei dɨngaka? Yɨrɨꞌjɨhɨnyagaaꞌ bathei dɨngaka? Sara bazai tɨnna dara wanganajaꞌ ‘O, se mwarijɨhava!’ Yɨ wɨdaayadɨvɨta sara yɨlaaya yadɨvɨꞌ tewaanaanga winaderera.
38 Eles serão felizes se o patrão os encontrar alertas, mesmo que chegue à meia-noite ou até mais tarde.
39 Daꞌdareꞌ jawɨrila! ‘Angevɨ gyakwalaangei mena yawɨrajɨ kwajɨ “Aꞌmwe kukei sagaaꞌ bathei daaka!” aꞌmwe kuka dazai angevɨ kadavalɨvɨramakulaꞌ sahwarɨ kwanganakadɨka!’
39 Lembrem disto: se o dono da casa soubesse a que hora o ladrão viria, não o deixaria arrombar a sua casa.
40 Nabaai sarɨmɨ kwaihɨlyɨ nayaa tavaravana dɨmwaalyɨla! Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai gave pɨgaaꞌ bathehaaꞌna sarɨmɨ jawɨryidehaaꞌ ‘Dahaasagaaꞌ mabi yadelyɨra,’ yɨ dazagaasagaaꞌ bathelyɨra. Sareꞌna tavaravana dɨmwaalyɨla!”
40 Vocês, também, fiquem alertas, porque o
41 Sagaaꞌ Pitai wɨdɨna “Naangeigɨ, keꞌbaꞌnanya dazaꞌna yune nemɨnyɨneꞌ dahanedɨvanɨgɨna? Aꞌmwe yuya kwaraavɨjɨneꞌ dahanedɨvanɨgɨna?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, essa
42 Sara wɨdɨna kyaꞌ Naangei wɨdɨna “Yɨ, maremwaaide sɨmunya nawɨꞌnya kɨnɨnnakei gannya wawɨnyavɨ nayaa lɨmwagaꞌdei aaihwalaka? Dazahwai sarɨ gannya naangei gamɨre wɨdaayadɨvɨsaraavɨ maremwaalyaꞌnerɨ dahɨlakadelyɨ. Maremwaalya sahwai sahwaraavɨnegaaꞌ kimaꞌnojɨ wapaaya saza yanga wɨjaayaꞌnelyɨ.
42 O Senhor respondeu:
43 Gamɨre naangei ayɨna kaanya byaꞌnegaaꞌ sɨnnawɨ wɨdakabaaibɨꞌ sara yaderɨ yɨ yaasɨwaꞌwawɨnya dazarɨ tɨnna dara kwanganori yɨ sarevɨ yɨlaaya naanga yada tewaanaanga winadelyɨ.
43 Feliz aquele empregado que estiver fazendo isso quando o patrão chegar!
44 Nebulyaꞌna yɨhɨthɨvanɨge. Naangei gamɨre gɨlyɨvɨta yuyangɨ maremwaala yaꞌnerɨ dahɨlakadelyɨ.
44 Eu afirmo a vocês que, de fato, o patrão vai colocá-lo como encarregado de toda a sua propriedade.
45 Kɨrɨꞌ yaasɨwaꞌwawɨnya dazare sɨmunyavɨ dara yawɨrajai ‘Nɨmɨre naangei yarai mabi yannei dɨngaka,’ wawɨnya wɨdaayadɨvɨsaraavɨjɨ wɨdaayadɨvɨsangɨjɨ mala tamɨna. Sara tamɨbainadaaꞌda tɨka munne naangejɨ biyaayajɨ nyɨna yada yɨmaka wɨlɨbainadaaꞌna.
45 Mas imaginem o que acontecerá se aquele empregado pensar que o seu patrão está demorando muito para voltar. E imaginem que esse empregado comece a bater nos outros empregados e empregadas e a comer e a beber até ficar bêbado.
46 Sahwai sasara yɨbainadaaꞌdori yaasɨwaꞌwawɨnya dazare naangei yɨrɨka pɨgaaꞌ ayɨna bɨna yadelyɨ. Baza sagaaꞌ sarɨkɨ wɨdaayadei yemwaala yadei mɨꞌ. Nabaai yɨrɨka gave pɨgaaꞌ sahwai yawɨrangadei mɨꞌ. Kayaaꞌna yɨna yadaawori naanga dazai sahwarɨ yuna woripuꞌna yadelyɨ. Sara yada aꞌmwe malɨmwagyadɨvɨsaraavɨre tɨvɨkɨsaburɨ yeꞌmwagamwaaihɨna yadelyɨ.
46 Então o patrão voltará no dia em que o empregado menos espera e na hora que ele não sabe. Aí o patrão mandará cortar o empregado em pedaços e o condenará a ir para o lugar aonde os desobedientes vão.
47 Wɨdaayade dathai gamɨre naangere saburɨ mena yawɨꞌda kɨrɨꞌ tavaravana myada naangere saburɨ mamɨdɨnyade sarerɨ naangei mala dɨragɨnna tamɨna yadelyɨ.
47 — O empregado que sabe qual é a vontade do patrão, mas não se prepara e não faz o que ele quer, será castigado com muitas chicotadas.
48 Kɨrɨꞌ wɨdaayadei sɨmunya myawɨryai naangere saburɨ gamɨnyɨ mala yɨnɨga tamannerɨna, saꞌna naangei mala maalɨꞌna tamɨna yadelyɨ. Aꞌmwe kwalaalya maaꞌdɨvɨsara ayɨna kwalaalya wɨrɨvɨkɨradere. Nabaai aꞌmwera aꞌmwe pwarɨ gɨlyɨvɨta kwalaalya wɨjaavɨpɨjai yɨ sare sarɨ ‘Gɨlyɨvɨta kwalaalya pɨnɨjɨ nerɨvɨkɨrana!’ yawɨrapɨjɨ jaka wɨdɨpɨꞌdelyɨ.
48 Mas o empregado que não sabe o que o patrão quer e faz alguma coisa que merece castigo, esse empregado será castigado com poucas chicotadas. Assim será pedido muito de quem recebe muito; e, daquele a quem muito é dado, muito mais será pedido.
49 Dɨkeꞌ kurɨya yaaye yɨngakɨnɨke nadevaaibɨꞌ aꞌmweraavɨ maratangɨvalyaꞌneinyɨ Kwaakevakɨna bɨweinyɨ. Sarevɨ tewaanna yawɨꞌmanɨge dɨka dazaꞌ yɨmeꞌnyaꞌbɨꞌ yɨdatheꞌna.
49 Jesus continuou:
50 Taanginyavɨ (bavɨtaazɨyavɨ) nyɨvaihadeꞌ kɨnɨnnakeinyɨ. Dahaaꞌ sara manyainyɨ nɨmɨre sɨmunyaꞌ taanga nyɨnaꞌmanɨkeꞌna ‘Yarai yɨmaꞌnadeꞌ tewaanyasɨ,’ yawɨꞌmanɨge.
50 Tenho de receber um batismo e como estou aflito até que isso aconteça!
51 Sarɨmɨ nɨmɨnyɨna dahayawɨꞌmanɨgava? ‘Kwaakevakɨya yuyaraavɨ avaaizɨmunya wakyaꞌnei bɨwakei dɨngaka!’ Aawa. Sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Nɨmɨ aꞌmweraavɨ maratangɨvalyaꞌneinyɨ bɨweinyɨra.
51 Vocês pensam que eu vim trazer paz ao mundo? Pois eu afirmo a vocês que não vim trazer paz, mas divisão.
52 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Dahaasɨ dɨvi kɨgaasɨ anga pɨrɨvɨ aꞌmwe atɨlya mwaalapɨriyangɨ pɨvakaai tangɨvainɨpɨꞌdengɨ. Dawaai dasamɨlɨka pɨrɨwaarɨna sɨmunya geꞌ kɨnɨnnake mwaaibɨꞌdengɨ. Nabaai pɨrɨwaai dawaai dasangɨna sɨmunya geꞌ kɨnɨnnakewaai mwaalyɨkadewaalyɨ.
52 Porque daqui em diante uma família de cinco pessoas ficará dividida: três contra duas e duas contra três.
53 Kɨnɨdaai jaapainakɨlyɨ ganɨmaangei gevwi yawɨꞌna, gawaalɨvaangei gevwi yawɨꞌna yadiꞌ mwaalyɨkaderaalyɨ. Nabaai kaimɨraayai gannya ganɨmaangerɨna gevwi yawɨꞌna yadelyɨ. Kɨnaai jaapainakɨlyɨ ganaangeꞌ gevwi yawɨꞌna, taayaꞌ gevwi yawɨꞌna mwaalyɨkadewaalyɨ. Nabaai kɨyataai jaapainakɨlyɨ aꞌmwe naangeꞌ gyaayaꞌ gevwi yawɨꞌna, gyaayaꞌ gevwi yawɨꞌna yadiꞌ mwaalyɨkadewaalyɨ.”
53 Os pais vão ficar contra os filhos, e os filhos, contra os pais. As mães vão ficar contra as filhas, e as filhas, contra as mães. As sogras vão ficar contra as noras, e as noras, contra as sogras.
54 Aꞌmwe kwala bwaꞌnaanyangɨjɨ wɨdɨna “Nyɨlyai walakadimagɨ yɨraaya tɨnga yemina yadaaꞌnyɨ sarɨmɨ tɨnna sara wangadɨvɨꞌ yɨmeꞌnyaꞌbɨꞌ dara dadɨvɨsaihɨlyɨ ‘Ai, burɨkeꞌ bwalaradeꞌnanyɨra.’ Sara deva yadapi yɨ sara yɨmaꞌnyɨna.
54 Jesus disse também ao povo:
55 Nabaai yɨhuta dɨragɨnyaꞌ saawɨtɨyɨmagɨdaaꞌnyɨ badevɨ tɨnna wangadɨvɨꞌ sarɨmɨ dadɨvɨkɨ ‘Nyɨlyaꞌ tɨrɨkwaaꞌdɨka nadeꞌna yɨwaka.’ Yɨ sare saꞌ yɨmaꞌnyɨna yadesɨ.
55 E, quando sentem o vento sul soprando, dizem: “Vai fazer calor.” E faz mesmo.
56 Kwaasɨ yadɨvɨsaihi, Kwaakevakɨya saburɨjɨ sɨgunyavɨya saburɨjɨ tɨnna nayaa yawɨrangadɨvɨsaihɨlyɨ. Sare kɨrɨvɨdaaꞌnyɨ kɨrɨꞌ dahaasa sabwineꞌna Gotɨyai yɨvanɨka aaya kaavɨlyaꞌna sɨmunya myawɨranganyɨvanɨgasaꞌ baaꞌna yadɨvɨkaka!
56 Hipócritas! Vocês sabem explicar os sinais da terra e do céu. Então por que não sabem explicar o que querem dizer os sinais desta época?
57 Sarɨmɨ saihi nɨmɨnyɨna sɨmunya nayaa mamaryawɨbwaryadɨvɨꞌ ‘Sai yɨdaꞌmaraangelyɨ,’ beꞌna yadɨvɨkaka!
57 E Jesus terminou, dizendo:
58 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Kotɨyaꞌneigɨ aꞌmwe pwalyɨ tutaanyavɨ kaanya yeꞌmwannɨgwodiꞌ aꞌmwe sai kotɨya gɨmaryaꞌnelyɨ saraaihi tutaanyavɨ kaanya kuna wodiꞌ yɨ dazagaaꞌ yagaalyaꞌ yuneꞌna jamungajakyaꞌ jideraaihɨlyɨ. Sahwai yawɨbwaꞌderyawɨnna nagɨmakwodɨꞌdeꞌna. Sara kagɨmakwawojɨ yɨ yawɨbwaꞌdei pɨlɨzɨmaanɨyarɨ kagɨmaaryojɨ pɨlɨzɨmaanɨyai kalavuzangevɨ nagɨmwaaihadɨka!
58 Se alguém fizer uma acusação contra você e levá-lo ao tribunal, faça o possível para resolver a questão enquanto ainda está no caminho com essa pessoa. Isso para que ela não o leve ao juiz, o juiz o entregue ao guarda, e o guarda ponha você na cadeia.
59 Gɨmɨnyɨ gɨthɨvanɨge. Kalavuzanga dazavɨ yarai jahalyaꞌmakwodeigɨ mɨka! Aayagaaꞌ gɨmɨre yadɨnya naanga sannajɨ maalɨka sannajɨ yuneꞌna tɨvɨkɨraꞌgɨzɨyagaaꞌnanyɨ. Gotɨyai nagɨmaryawɨbwaradɨka!”
59 Eu lhe afirmo que você não sairá dali enquanto não pagar a multa toda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.