Mateus 5

The New Testament in the Buli language (Ghana) (BWU) vs AAI

AAI TUR GEWASIN O BAIBASIT BOUBUN

¹ Da yeŋ ate Yeezu yaa nya nuru bɔari nna yegayega ate wa yaa ta wa ŋaaŋviirima a ga jueli guuk kunyi zuk a kali du. Wa ŋaaŋviirima a yaa jam tigsi a gilim wa,

¹ Jesu sabuw rou’ay gagamin maiyow hinan itih, basit heher yen in koun yan mare ana bai’ufununayah hina sisibinamaim himarir.

² ate wa yaa piilim ba sakka. Yeezu yaa weeni ba ayen,

³ “Baai ale seba ayen ba an welema Naawen nimbie po la, a ta supeentik kama dii nyiŋ la, ba le de Naawen Naamu.

³ “Sabuw iyab ayubih ana’amorob tebaib boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro ninowah hinab.

⁴ Baai ale a kum la, a ta supeentik kama dii nyiŋ la, Naawen le basi ate ba sue yok.

⁴ Sabuw iyab hiyababan tererey God boro ni’afutih baigegewasin nitih.

⁵ Baai me ale a zaab ba dek la, a ta supeentik kama dii nyiŋ la ba le nya ŋanta baai ate Naawen a puulim ayen wa le te ba la.

⁵ Sabuw iyab taiyuwih teyayara’iyih boro baigegewasin hinab, anayabin me tafaram boro ninowah hinab.

⁶ Baai me ale kasim ta ku nyiŋbiiri ba suniima po ayen ba a tom dii ate Naawen a yaali la, a ta supeentik kama dii nyiŋ la, Naawen le te ba ŋanta baai ate ba a yaali la.

⁶ Sabuw iyab gewasin sinaf isan hi’amorob sikah emamamah boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nitih hinab nasusuwih.

⁷ Baai me ale kasim ta jiirim ale nuruba la, a ta supeentik kama dii nyiŋ la, Naawen le ta jiirim ale ba me.

⁷ Sabuw iyab tekakabeber boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nakabibirih.

⁸ Baai me suniima ale lagri ale Naawen la, a ta supeentik kama dii nyiŋ la, wa le basi ate bala a nya wa.

⁸ Sabuw iyab dogoroh uhew boro baigegewasin hinab, anayabin God boro hina’itin.

⁹ Baai me ale a maari nuruba ate ba ta noayeŋ ale chaab la, a ta supeentik kama, dii nyiŋ la Naawen le wi ba ayen wa bisa.

⁹ Sabuw iyab tufuw ma gewas isan tebowabow boro baigegewasin hinab, anayabin God boro natunatumih nabuwih.

¹⁰ Baai me ate nuruba a namsi ba nna yegayega ba ale a tom Naawen yaalika nyiŋ la, a ta supeentik kama, dii nyiŋ la, ba le de Naawen naamu.

¹⁰ Sabuw iyab gewasin tisisinaf isan hirouw tibi’a’akirih boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro hinab.

¹¹ “Nuruba a dan a le ni, ale a namsi ni, ale a velimu a te ni, ni ale a va mi siuku la nyiŋ, ni basi ate ni sue a peenti.

¹¹ “Kwabi’ufununu isan sabuw boro tur kakafin hina’uwi, hinarabi hini’a’a’akiri naatu baifuwenamaim tur kakafih maiyow hina’u’uwi isan, baigegewasin boro kwanab.

¹² Siuk kula po ate nuruba a jam namsi Naawen biisiteerɔma baai ale jam boro dila po dila po la, nna yegayega. Ni tutuna a dua wenŋmazuk kama ate Naawen ayen wa te ni. Ni be ta supeentik.

¹² Kwaniyasisir naatu kwanakawasa, anayabin a siwar gagamin na’in auyom maramaim inu’in boro kwanab. Ef ta’imon nati na’atube marasika dinab oro’orot hirouw hi’a’a’akirih.

¹³ “Nama a nyɛ ase ka yesa la nurubiik meena jigi. Ase yesa dan jogi si masim, nuru karo a baga nyɛ ate si masimu a pilim a boro. Ku be dan nyɛ dila, nuruba a nya si ase ka yekayaata la, ate ba a pa si yuk a basi ate nuruba a tabi si zuk a taam.

¹³ “Kwa i riy na’atube sabuw etei isah. Baise riy naniyan nabi’en na’at boro men karam hiniwa’an naniyan namatar maiye’emih, naatu sawar isan ana gewasin boro men ta nama, imih boro hinisaroun haw nare, sabuw tafan hinawas kamakamar hinaremor.

¹⁴ “Ni be a nyɛ me ase ka bolim ate ba tɔati ate bu a nya tɛŋka meena zuk la. Yeri dii ate ba se zaani guuk zuk la, jaab an baga a lik di.”

¹⁴ “Kwa i tafaram ana marakaw. Bar merar gagamin oyaw wan hiwowab ebatabat boro men karam hinibun wa’irimih.

¹⁵ Nuru waai a karo a tɔati wa bolim a pa chin vuk bu a zaani. Nuru wala pa bu a zaani ka jaab zuk, ate bu a nya dɔkku po meena.

¹⁵ Na’atube orot babin men ta ramef ito’ab noukwat wanawanan tarafut inumih. Baise ana sisikofamaim boro nasikof bar wanawanan etei namarakaw kawin hinama.

¹⁶ Siuk kula po me, ku a fe ate nama me dek a basi ate nuru meena a nya ni tuimmaŋsaŋa, ate ba baga a pak ti kowa Naawen waai ale bo wenŋmazuk la.

¹⁶ Ef ta’imon nati na’atube a marakaw sabuw etei matahimaim kwanabotawiy, saise abisa gewasin kwabowabow hina’itin naatu Tamat maramaim wabin hinabora’ara’ah.

¹⁷ “Ni kan a poli ayen mi jam kama ayen m ko Moosis ale Naawen biisiteerɔma Sinsaŋŋa a basi. Mi an jam ayen m ko ŋa a basi, alege m jam kama ayen m basi ate nuruma a miŋ ba sinsaŋŋa wensie kiri.

¹⁷ “Ayu anan men kwananot Moses ana ofafar naatu dinab oro’orot hai bai’obaiyen baihamiyen isan ao’omih. Ayu men i kouseiren isan anamih, baise sinaf yabih matar isan.

¹⁸ Wensie ate mi a weeni ni, nuru waai a kan baga a ko Sinsaŋŋa wafiik me la a basi, alege ate wenzuk ale tɛŋka meena a jam nueri.

¹⁸ Anababatun a tur a’owen, mar tafaram ema’am wanawananamaim kirum kikimin maiyow hikikirum, naatu pen wanamaim abisa hikukuyowan boro men ta anakusairimih, baise etei boro anasinaf yabih hinamatar.

¹⁹ Nuru waai a dan zɛri Naawen Sinsak fiisaŋa dinyi vaka alege a sak nuruba ayen ba me a zɛri, kula nyɔnɔ le jam wari ka ŋaaŋ Naawen naamu po. Nuru waai me a be dan va Naawen Sinsaŋŋa ale a sak nuruba ayen ba a va ŋa, wala le de ka niŋ Naawen naamu po.

¹⁹ Orot yait ofafar kikimin maiyow itin yabin en rouw eastu’ub naatu sabuw afa i’obaiyih nati na’atube tisisinaf, mar ana aiwobomaim ibo boro hina’itfuruw, anayabin en hinarouw hinao, baise orot yait iti ofafar ia’ait naatu sabuw afa ebi’obaiyih mar ana aiwobomaim i boro orot gagamin.

²⁰ M be a weeni ni kama ayen ni siaka a dan kan gaam Juuma Sinsaŋŋa sagrɔma, ale Farisiima ni waai a kan jo Naawen naamu po.

²⁰ A tur ao’owen o yait abosunusunub nara’at Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah inananatabirih na’at, o i nuhinafot mar ana aiwobomaim i kurur.

²¹ “Ni wom ayen nuruba jam sak ni kokpieŋsaŋa dila po dila po ayen, ‘Kan ko nuru. Ase waai dan jam ko nuru, ba a yik wa kama a ta cheŋ boteka yenni’.

²¹ “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, men sabuw kwana’asbunuw, naatu orot yait sabuw ea’asbunuwih boro ofafar nafatum hinibatiy.

²² Alege mi a weeni ni kama yɔgyɔgla de ayen nuru waai sui a dan puuri ale wa suok ba a yik wa kama a ta a cheŋ boteerɔwa jigi. Nuru waai me a dan weeni wa suok ayen wa ka kiriya, ba a yik wa kama a ta a cheŋ boteerɔma jigi. Nuru waai me a be dan weeni wa suok ayen wa ka beruk, Naawen a le pa kula nyɔnɔwa a nyo bolim buui ale kan maari a kpimsi la po.

²² Baise boun i a tur ao’owen, orot yait taintuwan isan yan nasoso’ar boro ofafar nafatum hinibatiy, naatu orot yait taintuwan isan fudirin en narouw nao’o, i boro kaniser hinibatiy. Baise orot yait taintuwan na’oraraf anayabin en nao, nati orot i enan kakafin ana wairaf wan nayenamih.

²³ Ni nyiem dan a yaali ayen ni pa tiirim a te Naawen wa puusika yenni po, alege ni ŋman teeri ayen ni sue a puuri ale ni suaata wie nyiŋ,

²³ “Isan imih gem kakafiyin tafamaim o a siwar ya’inamih ibai kuyey, naatu nati’imaim o nuhi nataseb, tai ta o isa i yan esoso’ar.

²⁴ ni pa ni tiirimu a dueni puusika yenni po abe ni ga ate nama ale ni suaataŋa a biisi a niak chaab. Ni dan nyɛ dila a nueri, ni yaa ŋman pilim cheŋ a ga pa ni tiirimu a te Naawen.

²⁴ Basit a siwar nati gem tafanamaim inihamiy na’in, o inamatabir maiye inan tai airi kwanao gewas uma kwanabow kwanitonuw, imaibo inamatabir inan a siwar God initin.

²⁵ “Nuru waai a dan ta ni a cheŋ boteka yenni, ni basi ate nama ale kula nyɔnɔ a biisi a niak chaab siuku po. Ni dan kan nyɛ dila ale ge ate ni paari ku jigini, wa le ta ni kama a ga nyo boteerɔma wanyi nisima po ate boteerɔwa a pa ni a te soji ate wa ta ni a ga lik dɔk po.

²⁵ “Ofafar ta ina’astu’ub taituwa baibatiyihimih nabuwi kwanan, airi kwanao gewas kwanitonuw, veya kikimin nama’am na’at, imaibo inan baibatiyenamaim inarun, anayabin nati’imaim tura boro nabuwi baibatiyenayan orot gagamin umanamaim naya’i, naatu baibatiyenayan orot boro nabuwi furisiman nitih hinabuwi kwanan dibur bar hinayaruyi.

²⁶ Mi ale a weeni ni ayen nama a le kasim a bo ka dula jigini ate ni ga tuni ni pamaŋa meena a nueri abe ba lagi ni.

²⁶ Anababatun a tur ao’owen, nati’imaim o boro inama kabay hio na’atube inatubuni, imaibo boro hinabotait inatit.

²⁷ “Nama a wom ayen nuruba a sak ni kokpieŋsaŋa dila po dila po ayen ba kan nyɛ kaboŋsa.

²⁷ “Tur hio uwatanah hibi’obaibiy i hio kwanowar, turanah a’aawah ufuh men kwanan.

²⁸ Alege mi a weeni ni kama yɔgyɔgla de ayen nuru waai a dan nya nipɔk a yaali ayen wa goa ale wa, kula nyɔnɔ a nyɛ ka kaboŋ wa sunum po.

²⁸ Naatu boun a tur ao’owen orot yait matanawat nuw babin itin ana notamaim hairi baiwa’anamih enotanot ana notamaim hairi hiwa’anaka.

²⁹ Fi juga nummu a dan a nyɛ ate fi a nyɛ wabaata, yeeri bu a yuk basi. Fi dan jok fi nyiŋka kauk a zunchoŋ Naawen ale yuk fi nyiŋka meena a nyo bolim buui ale kan maari a kpimsi la po.

²⁹ Imih o mata asukwafune nuw kwaneyan, o in bowabow kakafin kusisinaf, kukubai kwisaroun, men basit mata ta’imon ana kakafinamaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.

³⁰ Fi juga nisaŋa me a dan a nyɛ ate fi a nyɛ wabaata, gebi si a yuk basi. Fi dan jok fi nisaŋa sinyi a zunchoŋ Naawen ale yuk fi nyiŋka meena a nyo bolim buui ale kan maari a kpimsi la po.

³⁰ Na’atube uma asukwafune eof kwaneyan, ku’afuw kwisaroun men basit uma ta’imon ana of kwanekwanemaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.

³¹ “Nuruba a ŋman sak ba me dila po dila po ayen nuru waai a dan zɛri wa pɔk, ku a fe ate wa ŋmarisi gbaŋ ate ku sak nuruba ayen wa zɛri wa kama.

³¹ “Moses ana ofafaramaim eo, ‘Orot yait aawan nakwakwahir gewasin kwahikwahiren ana fef nakirum babin nitin nab auman nan.’

³² Alege mi a weeni ni kama yɔgyɔgla de ayen nuru waai a dan zɛri wa pɔk, alege daa ayen wa a yaali ka nidɔaba, ate wa yali nidɔa wa choa, ka wa dek ale basi ate wa powa a tom kaboŋsa tuima. Nuru waai me ale a faari wa la a nyɛ ka kaboŋ.

³² Baise boun i a tur ao’owen, orot yait nibobowen aawan nakwahir nan orot ta ni’awan, hairi hinabiwa’an i men babin ana ubar, baise orot ana ubar anayabin i kok imih babin esisinaf, naatu orot yait nati babin bai bi’awan auman bowabow kakafin esisinaf.

³³ “Nama a wom ayen nuruba a sak ni kokpieŋsaŋa dila po dila po ayen ba dan puulim ayen ba nyɛ wari ba kan basi di nyeka alege ku a fe ate ba nyɛ dii ate ba puulim ale nyɔnɔwa la.

³³ “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, ‘A omatanen men kwana’astu’ub, baise sinafumih God kwao’omatan i kwanasinaf.’

³⁴ Alege mi a weeni ni yɔgyɔgla de ayen ni dan a puulim, ni kan pe. Ni kan pe wenŋmazuk yoi nyiŋŋa dii nyiŋ la Naawen boka jigi ale la.

³⁴ Baise boun i a tur ao’owen, God wabinamaim men asir kwanao kwanifaro’omih, na’atube auyom mar isan, anayabin nati i God ana ma’ama efan.

³⁵ Ni be kan pe tɛŋzuk meena yoi nyiŋŋa, dii nyiŋ la ka Naawen naŋsa tabika jigi ale la. Ni be kan pe Jerusalem tɛŋka yoi nyiŋ me, dii nyiŋ la ka nakpioŋku boka jigi ale la.

³⁵ Me yan auman men isan kwanifaro, anayabin nati i God an ana baibiyarir efan, Jerusalem auman, anayabin nati i ata aiwob gagamin God ana tafaram.

³⁶ Ni be kan pe ni zuima yoi nyiŋŋa, dii nyiŋ la nama an baga a tagri zuyeŋ ate ka a chim zupeelik yaase zusɔbliga.

³⁶ Naatu o taiyuw auman men arib isan inao baifaro’omih, anayabin o men karam boro arib ta inab inau nikwes o nafurum.

³⁷ Ni dan nyɛ wari ate ba bek, ni siak ayen ni nyɛ kama, ni be dan kan nyeya weeni ayen ni an nyeya. Ni dan biisi a gaam nyaku de, ni wieŋa meena a nyini ka Velinvendika jigi.

³⁷ Imih inakwahir o inarufut, anayabin abisa awamaim iya’abar i’o etitit i Demon Kakafin biyanane enan.

³⁸ “Nama a wom ayen nuruba a sak ba dila po dila po ayen, ‘Nuru waai a dan yeeri fi num, fi me a yeeri wa me nummu. Nuru waai, a dan voori fi nyini, fi me a voori wa me nyini.’

³⁸ “Marasika ana tur hio kwanowar, ‘Orot yait mata nakubai, ibo matan kukubai, naatu orot yait wa nimarir, ibo wan kwimarir.’

³⁹ Alege mi a weeni ni kama yɔgyɔgla de ayen nuru waai a dan nyɛ ni a kaasi, nama me abe kan ŋman a nyɛ wa dila degadega. Nuru waai a dan fɔbi fi juga tapiaka, fi basi ate wa fɔbi gala tapiaka.

³⁹ Baise boun i a tur ao’owen, orot yait isa nasisinaf kakaf men wan inay, rebareb rounane nifafar inatatabir rounane’ebo nifafar.

⁴⁰ Nuru waai a dan ta fu a cheŋ boteka yenni fi garuk nyiŋ, fi be ŋman a pa fi garuk kpioŋ a gum du a te wa.

⁴⁰ Naatu orot yait niyaso’ar baibatiyimih nabuwi kwananan, a biya baibiyon baban nikiya’ub nabaib, a biya baibiyon tafan auman inikiya’ub initin.

⁴¹ Nuru waai a dan daani fu ayen fi ji wa koalima a ta cheŋ mɛɛli dinyi, fi be ji a ta cheŋ mɛɛla ŋaye a te wa.

⁴¹ Baiyowayan orot ta nan nakwarari ana hafoy abarin veya ta’imon airi namih nao, ina’abar veya rou’ab airi kwanan.

⁴² Nuru waai a dan juisi ni jaab, ni pai a te wa. Nuru waai a dan a yaali ayen wa piem jaab ni piem a te wa.

⁴² Orot babin ta isa sawaramih nafefeyani kwitin, naatu orot babin ta a sawar bai na mar kafai imaim bowamih nao, kwitin ebai en.

⁴³ “Nama wom ayen nuruba a sak ni kokpieŋsaŋa dila po dila po ayen, ba a yaali ba dɔaba abe ba a kisi ba dachaasa.

⁴³ “Marasika ana tur hio a’a’agir hinonowar i hio kwanowar, ‘Taituwa kwaniyabuwih naatu a kamabiy sabuw kwanimat gigigirih.’

⁴⁴ Alege mi a weeni ni kama yɔgyɔgla de ayen ni a yaali ni dachaasaŋa abe ni a tom tuimmaŋsa a te ba. Ni a puusi a te Naawen ate wa a maari baai ale a namsi ni nna yegayega la.

⁴⁴ Baise boun a tur ao’owen, a kamabiy sabuw kwaniyabuwih naatu sabuw iyab terurukoukuwi isah kwanayoyoban.

⁴⁵ Nama a dan a nyɛ dila, Naawen waai ale bo wenŋmazuk la, a le basi ate ni chim wa bisa. Wa nyɛ wenbinni ayen di a nyagsi nuru baata ale nuru maŋsa zuk ale basi ate ŋmoruku a ni baai ale a nyɛ wabaata ale baai me ale a nyɛ wamaŋsa la zuk.

⁴⁵ Saise kwa boro Tamat auyom maramaim natunatumih nabuwi, anayabin God sinaf sabuw gewasih kakafih etei tafahimaim veya erararan, sabuw iyab gewasin tisisinaf naatu kakafin tisisinaf etei God taun ebitih.

⁴⁶ Ni dan a yaali baai ale a yaali ni la nyiini, Naawen ayen wa nyɛ ka se a pa wa tiirimu a te ni? Lampoo cheesiroma me a yaali baai ale a yaali ba la kama.

⁴⁶ Sabuw kabay o’onayah tisisinaf na’atube kwanasinaf sabuw iyabowat isa tibiyabowawat isah kwanabiyabow, God boro men ana siwar gewasin ta nitimih.

⁴⁷ Ni dan a puusi ni dɔaba nyiini, nama a nyɛ ka boa a gaamu nuruba ale a nyɛ dii la? Baai ale kan seba Naawen la a puusi ka dila.

⁴⁷ Naatu Eteni Sabuw taih tuwah akisih hai merar tiyiy na’atube kwanasinaf taituwa akisih hai merar kwanayiyi, ana gewasin boro men kwanabaimih.

⁴⁸ Ni a nyɛ wamaŋsa ase ni kowa Naawen waai ale bo wenŋmazuk, ale a nyɛ wamaŋsa dii la.

⁴⁸ A yawas uhew bitan kwanama, Tamat auyom maramaim ana yawas uhew bitan ema’am na’atube.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.

💬 Explicar Mateus 5 no WhatsApp Sobre a Bíblia com IA →