Mateus 5

Nyanyapa Arrku Gun-nika Gun-molamola Janguny: Minypa Jesus Christ Guna-ganyja Arrburrwa Gun-geka Rum (BVR) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Gun-gata waypa Jesus burr-nana wurra gama gorlk aburr-murra abu-jurrjurrmurra, lika a-garlmuna, gu-bulgapulga a-warrchinga, lika gatiya a-rakaja, rrapa aburr-yigipa jawina aburr-bona gurda, aburr-mulpiyana nula.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Lika nipa marn․gi burr-negarra a-ni janguny, minypa gu-ngurrjinga a-ninya, a-yinanga burrwa:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 “Aburr-gata minypa aburr-borrwiya aburr-werra, birripa jarra aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa aburr-boy barra waykin.
3 — Bem-aventurados
4 Rrapa aburr-gata minypa wargugu aburr-nirra, birripa jarra aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa Ngun-anya burr-jalkaka barra aburr-ngurrnga.
4 — Bem-aventurados
5 Rrapa aburr-gata minypa aburr-dor aburr-negiya aburr-workiya minypa marr aburr-balcharra nula Wangarr, birripa aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa nipiya Ngun-anya burr-wu barra gun-nardiya rrawa birripa barra bunggawa aburr-ni.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Rrapa aburr-gata minypa burr-guya jal aburr-nirra jechinuwa aburr-ni barra, birripa aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa Ngun-anya a-gunggaja barra burrwa, aburr-yirdiyapa barra jechinuwa aburr-nipa barra aburr-workiya.
6 — Bem-aventurados
7 Rrapa aburr-gata minypa aburr-gunggajinga nula aburr-workiya an-gugaliya werra abi-nacha, birripa aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa birripa aburr-yinagatiya, Ngun-anya a-gunggaja barra burrwa.
7 — Bem-aventurados
8 Rrapa aburr-gata minypa gala gun-nga gun-nerra gubi-rrima, wurra minypa bama aburr-jirra aburr-ngardapa, birripa aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa abi-na barra Wangarr.
8 — Bem-aventurados
9 Rrapa aburr-gata minypa magaya gubi-nenga aburr-workiya, birripa aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa nipa Ngun-anya burr-ngurrja barra aburr-yigipa walkurpa yerrcha.
9 — Bem-aventurados
10 Rrapa aburr-gata minypa ana-werranga ana-nyala mari gu-jarlapurda burrwa a-workiya minypa birripa aburr-guna jechinuwa aburr-nirra, birripa jarra aburr-molamola aburr-nirra; ngardawa birripa aburr-boy barra waykin.
10 — Bem-aventurados
11 “Ana-goyburrpa nyiburr-gata minypa aburr-werranga gun-bachirra aburr-weya ana-gorrburrwa aburr-workiya, rrapa bima nyirrbu-ngurrjinga, rrapa mari gubu-garraja ana-gorrburrwa aburr-workiya ngardawa nyiburr-ngaypa; ana-goyburrpa jarra nyiburr-molamola nyiburr-nirra.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Buburr-marrkapcha buburr-ni rrapa buburr-worlworlcha. Ngardawa nipa Wangarr gun-molamola gun-guyinda gu-rrimanga ana-gorrburrwa waykin, burraya nuwurra nyibu-ma barra. Minyja bubu-borrwa: aburr-gata mu-ngoyurra gubu-ngurrjinga aburr-workiyana Wangarr gun-nika janguny, birripa aburr-yinagatiya aburr-werranga aburr-nyala burrbu-buna aburr-workiyana.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 “Ana-goyburrpa minypa gun-maywapa ranginy jorlp gu-galiya yerrcha mbi-barnjinga, balaja mun-molamola mbi-nenga aburr-workiya. Wurra minyja jorlp mu-ngukurdanyjiya rrapa mun-nerra mu-ni, gala ana-nga a-yinmiya mu-jarlapa, barrwa mun-bachirra mu-ni. Wurra gipa gugu mun-nerra barra ngubi-yerrnyja rrapa borijipa ngubi-rrenyja.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Rrapa gun-nerranga: Ana-goyburrpa minypa nyiburr-gujayanaya burrwa gu-guniya gu-rrawa. Minypa gun-maywapa ranginy gu-murnangana rrawa gun-gata gu-bulgapulga ana-munya gu-mirlkmirlkchinga gu-jirra rrapa gala gu-yinmiya gu-yilkakiya gu-yu.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 “Minypa barrwa gun-maywapa ranginy lam (lamp) nguburr-birtarrmiya nguburr-workiya. Minypa gu-rrongga gu-jirra gala ngubi-yilkaka nguburr-workiya, minypa wupa ana-duram ana-guyinda o yina gaya, wurra jarra ngubu-wenyanga nguburr-workiya waykin, lika nguburr-nayarra nguburr-nirra.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Minypa gun-burral ana-goyburrpa barra minypa nyiburr-jayanaya nyiburr-ni burrwa wurra gama gorlk, birripa barra nyirrbi-na ana-goyburrpa minypa gun-molamola jama nyiburr-jirra, rrapa gu-gata wenga minypa birripa aburr-marrkapcha barra nula Nyanyapa arrku waykin a-nirra.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 “Gun-gata minypa ngaypa nguna-bona, gala barra nyibu-borrwa, jimarna ana-goyburrpa bama nyiburr-yinda ngaypa barra ngu-yerrnyja joborr gun-gata Wangarr a-wuna arrburrwa Mojich (Moses) rrapa mola gun-nigipa janguny Wangarr gun-nika aburr-yigipa aburr-mujaruk ngunyuna aburr-guyinda gubu-ngurrjinga aburr-workiyana. Wurra jarra ngaypa nguna-bona gun-burral ngu-nega barra gun-gata joborr rrapa janguny.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Wurra bubu-borrwa: Gun-gata joborr gun-guyinda, marrban gun-nerranga gun-delipa, wurra gala gun-nga gun-gata gu-yinmiya gu-boy, nuwurra gun-nardiya rrawa gu-werrpiya barra waykin rrapa wupa.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Ganapiya, lika gun-gata joborr burr-guya gun-delipa gun-guyinda burr-guta, ana-nga an-gata gala gu-borrwa a-workiya, jarra aburr-werranga burr-jurnajuchuwuja birripa niya gala gubu-borrwa joborr, an-gata an-gugaliya nipa an-nelangga Nyanyapa arrku burr-guya an-delipa a-nega barra yi-gaba waykin nipa ana-murna. Wurra an-nerranga an-gata ana-nga gu-borrwuja a-bamburda rrapa marn․gi burr-nenga a-workiya aburr-werranga gun-gata joborr gun-guyinda, an-gata an-gugaliya nipa jarra an-nelangga wana a-ni barra yi-gaba waykin Ngun-anya ana-murna.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Gu-gurda ngacha minypa ngu-weya ana-gorrburrwa: Minyja ana-goyburrpa gala gun-burral jechinuwa nyiburr-ni, rrapa ngika minypa Berachi (Pharisee) yerrcha rrapa joborr marn․gi aburr-gunega aburr-gata minypa aburr-yolkiya aburr-workiya, gun-gata minypa ana-goyburrpa gala nyiburr-yinmiya waykin nyiburr-boy rrapa Nyanyapa arrku ana-murna nyiburr-ni.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 “Ana-goyburrpa gipa nyiburr-galiyana nyiburr-workiyana joborr, ‘Gala barra an-gugaliya ny-bu, a-juwa; wurra minypa ana-nga ana-nyala an-gugaliya a-bu, nipa abu-ga barra aburr-bamba nula yi-gata an-gata jaga an-gugana joborr a-yinmiya barra a-wengga.’
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Wurra ngaypa ngu-weya ana-gorrburrwa: An-gata ana-nga a-bachirramiya nula an-nigipa worlapa niya, nipa an-gata a-bachirramiyanapa abu-ga barra aburr-bamba nula yi-gata an-gata jaga an-gugana joborr a-yinmiya barra a-wengga. Rrapa an-gata ana-nga gun-bachirra a-wengga nula an-nigipa worlapa niya, nipa an-gata gun-bachirra a-wenapa abu-ga barra aburr-bamba ganychila (councillor) yerrcha aburr-nirra birripa aburr-yinmiya barra aburr-wengga. Rrapa an-gata ana-nga a-wengga nula an-nigipa worlapa niya, minypa a-yinda nula, ‘Nginyipa ny-yerra! Gu-bol n-do barra!,’ wurra nipa an-gata a-wenapa gu-bol a-rron.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 “Ganapiya, lika ny-yinga ny-jata minypa ny-jarlmuna, jimarn barra ny-yu Wangarr mun-nga mun-nigipa minypa nginyipa ny-marrngoypiya nula nyi-nirra, wurra gatiya Wangarr gun-nika belabila gu-maya gu-jinyjarrapa minyja nginyipa ny-borrwa minypa an-nginyipa worlapa nggu an-nga nula mari gu-rrimanga nggula,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 burdak ny-bawa mun-gata nginyipa nyina-ganyja nula Wangarr, lika ny-boy, ny-yengga nula barra gun-nerra nyirri-nega ana-gotula; lika nuwurra jurdach nyina-jeka, lika Wangarr ny-yu mun-nigipa.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 “Ny-yinga ny-jata minyja ana-nga gu-rrima nggula mari, wurra nipa biy-ga a-bamba, jimarna barra biy-barnja joborr jaga an-gugana a-nirrapa, wurra gatiya nyirri-bamburda, nginyipa barra ny-yenggana minypa nginyipa ny-yinmiya barra jechinuwa nyi-nega gun-gata mari. Gala yapa biy-barnjin rrapa an-bachirra biy-jolartchin wupa.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Wurra ngaypa ng-gunaga ngu-weya nggula ngu-nirra: Minyja birripa bubi-jolartcha, nginyipa gala ny-yinmiya ny-bengga, wurra nuwurra waypa rrupiya mun-murra ny-barripa lika ny-barnja.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 “Ana-goyburrpa gipa nyiburr-galiyana nyiburr-workiyana joborr, ‘Gala barra ana-werranga jin-nika ny-ma.’
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Wurra ngaypa ngu-weya ana-gorrburrwa: An-gata ana-nga jinyu-na jin-gata gama jin-nigipa ngika rrapa jal a-ni barra marrambay abirriny-boy, gun-narda gun-maywapa jimarn jarra gipa abirriny-bona.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 “Ganapiya, lika minyja nyi-munganaguwa mipila ny-jirra gun-nerra jama ny-jirra ny-yorkiya, wurra nyina-warrka, yerrnyja! Ngardawa gun-narda gun-mola nggula minypa mipila ny-jirra ny-nyardapa n-digirrga; gala yapa ny-jilirrwirrka mipila ny-jirra n-digirrga ny-bamba, barrwa minypa ny-burral ny-nyurrnga gu-bol n-do.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Rrapa minyja nyi-munganaguwa murna ny-jirra gun-nerra jama ny-jirra ny-yorkiya, wurra gorndiya, yerrnyja! Ngardawa gun-narda gun-mola nggula minypa murna ny-jirra ny-nyardapa n-digirrga; gala yapa ny-jilirrwirrka murna ny-jirra n-digirrga ny-bamba, barrwa minypa ny-burral ny-nyurrnga gu-bol n-do.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 “Birripa aburr-wena aburr-workiyana, janguny gu-barrjekarra, ‘An-gata ana-nga jiny-bawa jin-nigipa jin-gumarrbipa niya, nipa burdak jurra a-wukurrja barra achila minypa nipa jiny-bawa barra, lika jiny-yu barra mun-gata jurra mun-nigipa.’
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Wurra jarra ngaypa ngu-weya ana-gorrburrwa: Minyja an-gugaliya jiny-bawa jin-nigipa jin-gumarrbipa niya gala jinyu-dawurrja rrapa ana-werranga jiny-ma, gun-narda minypa nipa an-gumarrbipa ngacha jin-nerra jinyu-nenga gun-maywapa minypa jimarn jarra jiny-yinagata jiny-yorkiya jinyu-dawurrjinga. Wurpa niya an-nerranga ana-nga barrwa jiny-ma jin-gata gama, gun-narda minypa birrinyjipa gun-nerra jama abirriny-jirra.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 “Rrapa gun-nerranga ana-goyburrpa nyiburr-galiyana minypa birripa wola aburr-wena burrwa aburr-workiyana, ‘Gala barra borijipa Wangarr an-nelangga ny-ma. Wurra gun-nga nginyipa gochila n-dana ana-nga minypa Wangarr an-nelangga ny-menga, wurra nginyipa barra ny-yirda jama ny-ji.’
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 — ausente —
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 — ausente —
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Rrapa nginyipa bama ny-jirra burr-guta gala barra ny-yelangga ny-maya wolawola Wangarr rrapa an-gugaliya gochila n-dacha ny-yorkiya gun-nga. Ngardawa nginyipa gala ny-yinmiya mula ny-jirra ny-nyukurdanyjiya, mu-ngunyja, waygaji mu-ngarlcha.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Wurra ny-yinda barra ny-yorkiya, ‘Ngaw,’ rrapa ‘Ngika,’ gurda wupa. Wurra jarra minyja an-nelangga ny-mangga ny-yorkiya wolawola Wangarr rrapa an-gugaliya gochila n-dacha ny-yorkiya gun-nga, gun-narda ngardawa an-gata jarra gun-nerra an-gurrimapa a-wena nggula.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 “Ana-goyburrpa gipa nyiburr-galiyana nyiburr-workiyana joborr, ‘Ana-nga an-gata werra a-nega an-gugaliya mipila a-jirra rrapa gapula a-nega, nipa an-gata rrapa aburr-yirdiya barra nula gapula abi-nega barra. Rrapa barrwa ana-nga werra a-nega an-gugaliya rrapa minypa gu-rruma nula rrirra, nipa rrapa a-yirdiya gubu-rruma barra nula rrirra.’
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Wurra jarra ngaypa ngu-weya ana-gorrburrwa gun-guna: Ana-nga an-gata werra biy-nega, gala barra ny-borrwa nipa a-yinmiyana nggula. Ana-nga minypa nyi-munganaguwa japurra ny-jirra biy-bu, nginyipa ny-mola nyi-ni barra nula wuriya nipa barrwa biy-bun ny-yeyka japurra ny-jirra.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Rrapa ana-nga minypa biy-ga a-bamba nula yi-gata an-gata jaga an-gugana joborr barra a-wengga nggula minypa nginyipa barra ny-yu an-gugaliya mun-nginyipa mun-gumirrka, wurra wuriya gun-gata, wurra nginyipa ny-yu barra mun-nginyipa molma mun-gunegiya mirikal burr-guta.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Rrapa ana-nga biy-ma nginyipa barra ny-bamiya nula gorlk marr balay, wurra wuriya, wurra mola gun-baykarda ny-bamiya barra nula jarra.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Rrapa minypa ana-nga a-ngiwija nggula gun-nga, wu nipa. Rrapa ana-nga jal a-nirra gun-nga nipa yarta gu-ma, wu nipa; gala barra n-dalaja.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 “Ana-goyburrpa gipa nyiburr-galiyana nyiburr-workiyana joborr, ‘Aburr-nginyipa jawina yerrcha, nginyipa ny-mola nyi-ni barra burrwa; rrapa aburr-gata aburr-bachirra ana-gorrburrwa, nginyipa ngoyurra ny-yerryerrmiya barra burrwa.’
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Wurra jarra ngaypa ngu-weya ana-gorrburrwa: Aburr-gata aburr-bachirra nggula, nginyipa ny-mola nyi-ni barra burrwa, rrapa Nyanyapa arrku ny-yenggana barra burrwa aburr-gata minypa bampa bubi-nenga bubu-burnda aburr-workiya.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Gu-gurda ngacha minypa ana-goyburrpa barra walkurpa nyiburr-ni nula Nyanyapa arrku waykin a-nirra. Ngardawa nipa jama a-jirra a-workiya nyanma marnnga guna-gepiya burrwa guna-workiya aburr-molamola aburr-guyinda rrapa aburr-gata aburr-werra gu-galiya yerrcha birripa burr-guta. Rrapa yorr gu-guyinda nipa burr-jalkakaja a-workiya aburr-jechinuwa aburr-guyinda rrapa aburr-gata minypa werra aburr-negiya aburr-workiya birripa burr-guta.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Wurra ana-goyburrpa nyiburr-yinmiya nyibu-borrwuja, ya? Jimarna Wangarr biy-wu barra nginyipa minypa nginyipa jal nyi-nirra burrwa aburr-nginyipa aburr-gata jal aburr-nirra nggula, ya? Wurra gun-narda ngika, a-la! Wurra aburr-gata minypa nyirrbu-gaypurda aburr-workiya ana-goyburrpa, birripa burr-guta aburr-yinagatiya rrapa jal aburr-nirra burrwa gu-gapa gu-guta.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Minypa gun-gata ana-goyburrpa nyiburr-mola nyiburr-nirra burrwa nyiburr-workiya aburr-borrmunga ana-gorrburrwa rrapa nyiburr-weya burrwa nyiburr-workiya gun-molamola, gun-narda minypa ana-goyburrpa wupa ngardapa ngika, wurra jarra aburr-jaranga aburr-yinagatiya aburr-workiya, aburr-gata burr-guta minypa gala marn․gi nula Wangarr.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Wurra jarra ana-goyburrpa nyiburr-molamola buburr-ni warrpam, minypa an-goyburrpa Nyanyapa ana-gorrburra waykin a-nirra nipa warrpam an-molamola.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.