Lucas 22
Kitabu ka Kanu (BSP) vs ARC
1 Kəsata ka Cəcom cətɔnɔŋkəl lebin nkɛ aŋwe kəsata ka Kəcepər ka Mɛlɛkɛ medif mɔ kənalɔtərnɛ.
1 Estava, pois, perto a Festa dos Pães Asmos, chamada de Páscoa.
2 Aloŋnɛ apɔŋ kɔ atəksɛ sariyɛ s'aSuyif ŋayɛfɛ kətɛn ntɛ ŋaŋyɔ a ŋadif Yesu mɔ, mba ŋacnesɛ afum.
2 E os principais dos sacerdotes e os escribas andavam procurando como o matariam, porque temiam o povo.
3 Kɔ Sentani səmbɛrɛ Yudas, nwɛ ancwe «Wəka dare da Keriyot» mɔ, nwɛ anclɔm acɛpsɛ a Yesu wəco kɔ mɛrəŋ dacɔ mɔ.
3 Entrou, porém, Satanás em Judas, que tinha por sobrenome Iscariotes, o qual era do número dos doze.
4 Kɔ Yudas ɔŋkɔ ŋanenɛnɛ kɔ abɛ a aloŋnɛ kɔ asɔdar aŋɛ ŋancbum kəlɔ kəpɔŋ ka Kanu mɔ, tɔkɔ pəmar pəbɛr Yesu ŋa dəwaca mɔ.
4 E foi e falou com os principais dos sacerdotes e com os capitães de como lho entregaria,
5 Kɔ pəmbɔt ŋa, kɔ ŋantəŋnɛ kəsɔŋ kɔ pəsam.
5 os quais se alegraram e convieram em lhe dar dinheiro.
6 Kɔ Yudas owosɛ, k'ɛyɛfɛ oŋ kətɛn tɔyɔ ntɛ ɔŋyɔ a pəbɛr Yesu ŋa dəwaca ta afum ŋancərɛ ti mɔ.
6 E ele concordou e buscava oportunidade para lho entregar sem alvoroço.
7 Kɔ dɔsɔk da kəsata ka Cəcom cətɔnɔŋkəl lebin dɛmbəp ndɛ pəmar padif aŋkesiya ŋoloŋnɛ ŋa Kəcepər ka Mɛlɛkɛ medif mɔ.
7 Chegou, porém, o dia da Festa dos Pães Asmos, em que importava sacrificar a Páscoa.
8 Kɔ Yesu osom Piyɛr kɔ Isaŋ, pəcloku ŋa: «Nəkɔ nəlompsɛ su yeri ya kəsata ka Kəcepər ka Mɛlɛkɛ Medif, ntɛ tɔŋsɔŋɛ səde sədi yi mɔ.»
8 E mandou a Pedro e a João, dizendo: Ide, preparai-nos a Páscoa, para que
9 Kɔ ŋayif Yesu: «Deke məfaŋ a səlompəs yi-ɛ?»
9 E eles lhe perguntaram: Onde queres que a preparemos?
10 Kɔ Yesu oloku ŋa: «Kɔ nəndena nəcbɛrɛ dare disrɛ-ɛ, nəŋkɔbəpɛnɛ kɔ wərkun wəlɔma pəsarɛ apampɛ ŋa domun. Nəcəmɛ kɔ darəŋ haŋ nde kəlɔ kəŋkɔ ɔŋkɔbɛrɛ mɔ.
10 E ele lhes disse: Eis que, quando entrardes na cidade, encontrareis um homem levando um cântaro de água; segui-o até à casa em que ele entrar.
11 Nəloku wəka kəlɔ kaŋkɔ: ‹Wətəksɛ osom su a səder səyif'əm: Deke dəkəlɔ deyi ndɛ indedi yeri ya kəsata ka Kəcepər ka Mɛlɛkɛ Medif kɔ acɛpsɛ em darəŋ-ɛ?›
11 E direis ao pai de família da casa: O mestre te diz: Onde está o aposento em que hei de comer a Páscoa com os meus discípulos?
12 Endekɔmentər nu kəlɔ darenc, dəkəlɔ dɔpɔŋ palompəs di belbel. Dəndo kəfo kaŋkɔ kɔ nəŋkɔlompəs yeri ya kəsata.
12 Então, ele vos mostrará um grande cenáculo mobilado; aí fazei os preparativos.
13 Kɔ acɛpsɛ ɔn darəŋ ŋaŋkɔ ŋabəp ca fəp pəmɔ tɔkɔ Yesu ɛnaloku ŋa ti mɔ, kɔ ŋalompəs yeri ya kəsata kaŋkɔ.
13 E, indo eles, acharam como lhes havia sido dito; e prepararam a Páscoa.
14 Ntɛ tɛm tɛmbəp mɔ, kɔ Yesu ɛndɛ dɛmɛsa kədi yeri kɔ Asom ɔn.
14 E, chegada a hora, pôs-se à mesa, e, com ele, os doze apóstolos.
15 Kɔ Yesu oloku: «Pəmbas im kədi yeri ya kəsata ka Kəcepər ka Mɛlɛkɛ Medif yayɛ kɔ nəna, a idetɔrɔ.
15 E disse-lhes: Desejei muito comer convosco esta Páscoa, antes que padeça,
16 Bawo iclok'un, ifɔsɔdi yi, haŋ tɛm ntɛ teta yi tendekɔlarɛ nde akip ŋa dɛbɛ da Kanu dəntɔf mɔ.»
16 porque vos digo que não a comerei mais até que ela se cumpra no Reino de Deus.
17 Kɔ Yesu ɛlɛk tɔmbəl, k'eyif Kanu barka, k'oloku: «Nəlɛk tɔmbəl tantɛ, nəyerɛnɛ pedisrɛ pa pi,
17 E, tomando o cálice e havendo dado graças, disse: Tomai-o e reparti-
18 bawo icloku nu, ifɔsɔmun wɛn haŋ dɛbɛ da Kanu deder.»
18 porque vos digo que já não beberei do fruto da vide, até que venha o Reino de Deus.
19 Kɔ tɛyɛfɛ day, kɔ Yesu ɛlɛk kəcom, ntɛ elip kəyif Kanu barka mɔ, k'entepi ki, k'ɔsɔŋəs ŋa pəcloku: «Dis dem dɔ dandɛ, ndɛ asɔŋɛ tetonu mɔ. Nəde nəcyɔ ti ntɛ tɔŋsɔŋɛ nəccɛm-cɛmn'em mɔ.»
19 E, tomando o pão e havendo dado graças, partiu- o e deu-lho, dizendo: Isto é o meu corpo, que por vós é dado; fazei isso em memória de mim.
20 Ntɛ ŋalip kədi yeri mɔ, k'ɛlɛk sɔ tɔmbəl ta wɛn, pəcloku: «Mecir mem mmɛ meyi dətɔmbəl tantɛ mɔ, m'andeloŋɛ tetonu, mi mendecaŋəs danapa dofu da Kanu kɔ nəna.
20 Semelhantemente, tomou o cálice, depois da ceia, dizendo: Este cálice é o Novo Testamento no meu sangue, que é derramado por vós.
21 Ti disrɛ, fum nwɛ endebɛr im aterɛnɛ em dəwaca mɔ, ɛndɛ nnɔ amɛsa ŋaŋɛ kɔ ina.
21 Mas eis que a mão do que me trai
22 Wan ka Wərkun endefi, pəmɔ tɔkɔ ancic ti mɔ, mba pəlɛc peyi fum wəkakɔ endebɛr kɔ aterɛnɛ ɔn dəwaca mɔ.»
22 E, na verdade, o Filho do Homem vai segundo o que está determinado; mas ai daquele homem por quem é traído!
23 Kɔ acɛpsɛ a Yesu darəŋ ŋayɛfɛ kəyiftɛnɛ dənda, an'eyi su dacɔ nwɛ endebɛr kɔ aterɛnɛ ɔn dəwaca mɔ?
23 E começaram a perguntar entre si qual deles seria o que havia de fazer isso.
24 Kɔ kəgbɛkəlɛnɛ kəpɔŋ kəyɛfɛ acɛpsɛ a Yesu darəŋ dacɔ, teta kəcərɛ ka nwɛ ɛmbɛk dəkəcəmɛ pəcepər ŋa dacɔ fəp mɔ.
24 E houve também entre eles contenda sobre qual deles parecia ser o maior.
25 Kɔ Yesu oloku ŋa: «Abɛ a tɔf ŋantasərnɛ afum aŋan, aŋɛ ŋaŋkɔtɛnɛ kətam nnɔ ŋayi mɔ. Abɛ akakɔ ŋacwenɛ «Ayɔ mes mɔtɔt».
25 E ele lhes disse: Os reis dos gentios dominam sobre eles, e os que têm autoridade sobre eles são chamados benfeitores.
26 Bafɔ tin tayi tɔ kɔ nəna! Mba mɛnɛ nwɛ encepər nu fəp mɔ, pəyi pəmɔ nwɛ ɛfɛtɛ nu dacɔ fəp mɔ. Nwɛ ɔyɔnɛ wəbɛ mɔ, pəyi pəmɔ wəmarəs.
26 Mas não seja como o menor; e quem governa, como quem serve.
27 Bawo, nwɛ encepər nu mɔ ɔyɔnɛ, nwɛ ɛndɛ dɛmɛsa mɔ ba, ka nwɛ ɛŋkɛrɛ kɔ yeri dənda mɔ? Bafɔ nwɛ ɛndɛ dɛmɛsa mɔ ɔfɔ? Kɔ ina, iyi nu dacɔ, pəmɔ nwɛ ɛŋkɛrɛ nu yeri dɛmɛsa mɔ.»
27 Pois qual é maior: quem está porém, entre vós, sou como aquele que serve.
28 «Nən'ɛnasiməs kɔ ina tɛm ntɛ inayi pəcuca disrɛ mɔ.
28 E vós sois os que tendes permanecido comigo nas minhas tentações.
29 It'ɔsɔŋɛ ntɛ isɔŋ nu dɛbɛ pəmɔ ntɛ papa kem ɛnasɔŋ im di mɔ:
29 E eu vos destino o Reino, como meu Pai mo destinou,
30 Ntɛ tɔŋsɔŋɛ nədi yeri, nəmun amɛsa ŋem kəroŋ nde akip ŋa dɛbɛ dem dəntɔf mɔ. Nəndɛ səcɔm sa dɛbɛ kəroŋ, nəckiti cəsuŋka wəco kɔ mɛrəŋ ca Yisrayel.
30 para que comais e bebais à minha mesa no meu Reino e vos assenteis sobre tronos, julgando as doze tribos de Israel.
31 Kɔ Yesu oloku Simɔŋ Piyɛr: «Simɔŋ, Simɔŋ! Məkɛmbərnɛ! Sentani səntola kədɛs-dɛs'un dəsifitɛ pəmɔ kəcom.
31 Disse também o Senhor: Simão, Simão, eis que Satanás vos pediu para vos cirandar como trigo.
32 Mba intolan'am, ntɛ tɔŋsɔŋɛ ta abəkəc ŋɛkafəl'am mɔ. Kɔ məndeder'im-ɛ, məyeŋkəs bəkəc ya awɛnc'əm aŋa.»
32 Mas eu roguei por ti, para que a tua fé não desfaleça; e tu, quando te converteres, confirma teus irmãos.
33 Kɔ Piyɛr oloku kɔ: «Mariki, iwosɛ kəkɔ dəbili, kɔ pəyɔnɛ fɛ ti-ɛ, ifi kɔ məna.»
33 E ele lhe disse: Senhor, estou pronto a ir contigo até à prisão e à morte.
34 Mba kɔ Yesu oloku kɔ: «Piyɛr, iclok'əm, məndegbɛkəl mɔkɔ kəcər'em kəmaas a kicipi kəccam.»
34 Mas ele disse: Digo-te, Pedro, que não cantará hoje o galo antes que três vezes negues que me conheces.
35 Kɔ Yesu eyif ŋa: «Ntɛ incsom nu ta iŋsɔŋ nu pəsam, ta iŋsɔŋ nu alɔba ŋɛbɛrɛ yamos, ta iŋsɔŋ nu cɔfta cəbɛrnɛ mɔ, paka penayi yi dacɔ mpɛ nənatɔ-sɔtɔ mɔ ba?» Kɔ acɛpsɛ ɔn darəŋ ŋaloku: «Ala! Ali pin pɛnayi fɛ.»
35 E disse-lhes: Quando vos mandei sem bolsa, alforje ou sandálias, faltou-vos, porventura, alguma coisa? Eles responderam: Nada.
36 Kɔ Yesu oloku ŋa: «Ndɛkəl mes mɛsəkpɛ! Məna nwɛ məŋyɔ pəsam mɔ, məlɛkɛnɛ pi. Məna nwɛ məŋyɔ alɔba ŋɛbɛrɛ yamos mɔ, məlɛkɛnɛ ŋi, kɔ məna nwɛ məntɔyɔ dakma mɔ, məcaməs yamos yam, məway din!
36 Disse-lhes, pois: Mas, agora, aquele que tiver bolsa, tome-
37 Bawo, iclok'un: Mɛnɛ tɔkɔ ancic mɔ tɛlarɛ nnɔ iyi mɔ: ‹Analɔm kɔ calbante dacɔ.› Ntɛ tɔyɔnɛ temi mɔ, tɔmbɔlɛ fɛ sɔ kəlip.»
37 porquanto vos digo que importa que em mim se cumpra aquilo que está escrito: E com os malfeitores foi contado. Porque o que
38 Kɔ acɛpsɛ ɔn darəŋ ŋaloku kɔ: «Wəbɛ məbaŋ sakma nsɛ mɛrəŋ.» Kɔ Yesu oloku ŋa: «Pəntəŋnɛ tantɛ.»
38 E eles disseram: Senhor, eis aqui duas espadas. E ele lhes disse: Basta.
39 Pəmɔ tɔkɔ ɔncyɔ ti mɔ, Yesu endewur k'ɔŋkɔ nde tɔrɔ ta Tɔk ya Olif. K'acɛpsɛ ɔn ŋancəmɛ kɔ darəŋ.
39 E, saindo, foi, como costumava, para o monte das Oliveiras; e também os seus discípulos o seguiram.
40 Ntɛ ŋambəp kəfo kaŋkɔ mɔ, k'oloku ŋa: «Nətola Kanu ta nəsaknɛ nəbɛrɛ kəwakəs disrɛ.»
40 E, quando chegou àquele lugar, disse-lhes: Orai, para que não entreis em tentação.
41 K'ɔmbɔlɛnɛ ŋa pəmɔ kələm ka tasar katin, k'ɛncəp suwu, k'ontola Kanu,
41 E apartou-se deles cerca de um tiro de pedra; e, pondo-se de joelhos, orava,
42 pəcloku: «Papa kɔ məwosɛ-ɛ, məbɔlɛn'em tɔmbəl pa kətɔrəs pampɛ. Ti disrɛ, ta tɛfaŋ tem teyi, mba tam teyi.»
42 dizendo: Pai, se queres, passa de mim este cálice; todavia, não se faça a minha vontade, mas a tua.
43 Kɔ mɛlɛkɛ mɔlɔma mowurər kɔ kəyɛfɛ darenc, kədeyeŋkəs kɔ abəkəc.
43 E apareceu-lhe um anjo do céu, que o confortava.
44 K'abəkəc ŋɛlɛcɛ-lɛcɛ kɔ, k'ɛyɛfɛ kəlok-lokər Kanu, k'abəkəc ŋɛmpɛ kɔ, kɔ kawonɛ kɔn kəyi pəmɔ ntɛ mocul ma mecir mendetɛmpɛnɛ dəntɔf mɔ.
44 E, posto em agonia, orava mais intensamente. E o seu suor tornou-se em grandes gotas de sangue que corriam até ao chão.
45 Kɔ Yesu ɛsak sɔ kətola Kanu kəŋkɔ ɛnayi mɔ, k'ɔŋkɔ pəbəp acɛpsɛ ɔn darəŋ ŋadirɛnɛ bəkəc yɛrɛnc.
45 E, levantando-se da oração, foi ter com os seus discípulos e achou-os dormindo de tristeza.
46 Kɔ Yesu eyif ŋa: «Ta ake tɔ nəndirɛnɛ-ɛ? Nəyɛfɛ, nətola Kanu ta nəsaknɛ nəbɛrɛ kəwakəs disrɛ!»
46 E disse-lhes: Por que estais dormindo? Levantai-vos, e orai para que não entreis em tentação.
47 Yesu pəsɔrɔlok-loku, kɔ kənay k'afum kənder, fum wəkɔ ancwe Yudas, nwɛ ɛnayi acɛpsɛ a Yesu darəŋ aŋɛ wəco kɔ mɛrəŋ dacɔ mɔ, pəyi ŋa kiriŋ. K'ɔlɔtərnɛ Yesu kəkɔcup kɔ.
47 E, estando ele ainda a falar, surgiu uma multidão; e um dos doze, que se chamava Judas, ia adiante dela e chegou-se a Jesus para o beijar.
48 Kɔ Yesu oloku kɔ: «Yudas, kəcup kɔ məndelɛkɛ Wan ka Wərkun məbɛr kɔ ater ɔn dəwaca!»
48 E Jesus lhe disse: Judas, com um beijo trais o Filho do Homem?
49 Ntɛ asol a Yesu ŋanəŋk tatɔkɔ tɛnakɔcepər mɔ, kɔ ŋayif Yesu: «Wəbɛ, səntam kəsutnɛnɛ sakma sosu ba?»
49 E, vendo os que estavam com ele o que ia suceder, disseram-lhe: Senhor, feriremos à espada?
50 Kɔ fum wəkin acɛpsɛ a Yesu darəŋ dacɔ, ɛncɛp wəcar ka wəloŋnɛ wəpɔŋ aləŋəs ŋa kəca kətɔt, k'eŋgbinti ŋi.
50 E um deles feriu o servo do sumo sacerdote e cortou-lhe a orelha direita.
51 Kɔ Yesu ɛyac ŋa pəcloku: «Nəce tatɔkɔ!» K'oŋgbuŋɛnɛ aləŋəs ŋa fum wəkakɔ, k'ɛntamnɛ.
51 E, respondendo Jesus, disse: Deixai-os; basta. E, tocando-lhe a orelha, o curou.
52 Kɔ Yesu ɛŋkafəlɛ k'ɛntɛfərnɛ aloŋnɛ apɔŋ, abɛ a abum a kəlɔ kəpɔŋ ka Kanu kɔ abeki a dɔtɔf aŋɛ ŋanader kəsumpər kɔ mɔ: «Nənder nətɔmpər sakma kɔ tɔk yosutnɛnɛ, pəmɔ ntɛ nənder kəsumpər kalbante mɔ.
52 E disse Jesus aos principais dos sacerdotes, e capitães do templo, e anciãos que tinham ido contra ele: Saístes com espadas e porretes, como para deter um salteador?
53 Dɔsɔk o dɔsɔk sən'encyi nde kəlɔ kəpɔŋ ka Kanu kɔ nəna, ali fum ɛnasumpər f'em. Ndɛkəl oŋ, tɛm tonu tɛbəp, kɔ kətam ka kubump.»
53 Tenho estado todos os dias convosco no templo e não estendestes as mãos contra mim, mas esta é a vossa hora e o poder das trevas.
54 Ntɛ ŋalip kəsumpər Yesu mɔ, kɔ ŋaŋkekərɛ kɔ nde kəlɔ ka wəloŋnɛ wəpɔŋ. Mba Piyɛr pəcmɔmən ti pəbɔlɛ.
54 Então, prendendo-o, o levaram e o meteram em casa do sumo sacerdote. E Pedro seguia-o de longe.
55 K'amot nɛnc abaŋka dacɔ k'andɛ di kəsək. Kɔ Piyɛr ɛndɛ ŋa dacɔ.
55 E, havendo-se acendido fogo no meio do pátio, estando todos sentados, assentou-se Pedro entre eles.
56 Ntɛ wəcar wəyecəra wəlɔma ɛnəŋk kɔ pəndɛ ŋa dacɔ nɛnc kiriŋ mɔ, k'oloku: «Ŋa ŋayina kɔ fum wəkawɛ.»
56 E como certa criada, vendo-o estar assentado ao fogo, pusesse os olhos nele, disse: Este também estava com ele.
57 Kɔ Piyɛr ɛŋgbɛkəl wəran nwɛ, pəcloku: «Wəran, incərɛ fɛ fum wəkawɛ!»
57 Porém ele negou-o, dizendo: Mulher, não o conheço.
58 Pəwon fɛ kɔ wəlɔma ɛnəŋk kɔ, k'oloku: «Məna sɔ akin ayi ŋɔ nəyɔnɛ.» Kɔ Piyɛr oloku wərkun nwɛ: «Ala! Bafɔ akin ayi ŋɔ səyɔnɛ.»
58 E, um pouco depois, vendo-o outro, disse: Tu és também deles. Mas Pedro disse: Homem, não sou.
59 Kɔ dec din dencepər, kɔ fum wəlɔma ɛŋgbəc kəloku: «Fum wəkawɛ oŋwurɛnɛ kənayi kɔ Yesu, bawo wəKalile ɔfɔ.»
59 E, passada quase uma hora, um outro afirmava, dizendo: Também este verdadeiramente estava com ele, pois também é galileu.
60 Kɔ Piyɛr oloku: «Məna, ina incərɛ fɛ tantɛ məŋkɛrɛ kəloku mɔ.» Ŋayi kəlok-loku kɔ kicipi kəncam.
60 E Pedro disse: Homem, não sei o que dizes. E logo, estando ele ainda a falar, cantou o galo.
61 Kɔ Mariki ɛŋkafəlɛ k'ɛŋgbətnɛ Piyɛr. Kɔ Piyɛr ɛncɛm-cɛmnɛ toloku tɔkɔ Mariki Yesu ɛnaloku kɔ mɔ: «Məndegbɛkəl kətɔcər'em kəmaas a kicipi kəccam.»
61 E, virando-se o Senhor, olhou para Pedro, e Pedro lembrou-se da palavra do Senhor, como lhe tinha dito: Antes que o galo cante hoje, me negarás três vezes.
62 Kɔ Piyɛr owur nde dabaŋka, k'ɔŋkɔ pəbok belbel.
62 E, saindo Pedro para fora, chorou amargamente.
63 Arkun aŋɛ ŋancbum Yesu mɔ ŋafani kɔ, ŋacsut kɔ.
63 E os homens que detinham Jesus zombavam dele, ferindo-o.
64 Ŋackump kɔ kəro, a ŋacyifət kɔ ntɛ: «Awa Sayibɛ, məloku su an'osut əm-ɛ?»
64 E, vendando-lhe os olhos, feriam-no no rosto e perguntavam-lhe, dizendo: Profetiza-nos: quem é que te feriu?
65 Kɔ ŋales-les kɔ moloku mɔlɔməs mɛlarəm.
65 E outras muitas coisas diziam contra ele, blasfemando.
66 Ntɛ dec dɔsɔk mɔ, kɔ abeki a dɔtɔf, aloŋnɛ apɔŋ, k'atəksɛ sariyɛ s'aSuyif ŋambəpəsɛnɛ. Kɔ ŋaŋkekərɛ Yesu nde aboc kiti aSuyif ŋayi mɔ.
66 E logo que foi dia, ajuntaram-se os anciãos do povo, e os principais dos sacerdotes, e os escribas, e o conduziram ao seu concílio,
67 Kɔ ŋayif kɔ: «Kɔ pəyɔnɛ a mən'ɔyɔnɛ Krist-ɛ, məloku su ti.» Kɔ Yesu oloku ŋa: «K'iloku nu ti-ɛ, nəfɔlaŋ ti,
67 e lhe perguntaram: Se tu és o Cristo, dize-nos. Ele replicou: Se vo-lo disser, não o crereis;
68 k'iyif nu sɔ moloku-ɛ, nəfɔluks'em mi.
68 e também, se vos perguntar, não me respondereis, nem me soltareis.
69 Kəyɛfɛ ndɛkəl, Wan ka Wərkun pəndɛ Kanu nkɛ kəntam mes fəp mɔ kəsək.»
69 Desde agora, o Filho do Homem se assentará à direita do poder de Deus.
70 Kɔ afum fəp ŋambaŋɛnɛ: «Mən'ɔyɔnɛ oŋ Wan ka Kanu ba?» K'oloku ŋa: «Nən'oloku ti: Nkɔn iyɔnɛ.»
70 E disseram todos: Logo, és tu o Filho de Deus? E ele lhes disse: Vós dizeis que eu sou.
71 Kɔ ŋayiftɛnɛ: «Sede səre sɔ pəmar payif-ɛ? Səna yati, sən'enenɛ kɔ ti dəkusu.»
71 Então, disseram: De que mais testemunho necessitamos? Pois nós mesmos o ouvimos da sua boca.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.