Mateus 13
Oniyan (BSC) vs NTLH
1 Kwël yatijo fo, Yesu ŝan ko gër iciw̃ do ƴe ko ỹëpax ko gër ɓëŋa ir anjer and Galile.
1 Naquele mesmo dia Jesus saiu de casa, foi para a beira do lago da Galileia, sentou-se ali e começou a ensinar.
2 Ga ɓarërëgu këni ɓela ɓën amëxwër atëm, xeta këno. Ata mëŋ rëfa ko në ikuluŋ ind hi bax polo gër anjer do ỹëpax ko, xwëŝara këni ɗek gër ɓëŋa.
2 A multidão que se ajuntou em volta dele era tão grande, que ele entrou num barco e sentou-se; e o povo ficou em pé na praia.
3 Yesu ỹana ko këɓi sëƴalind gë ɓapënëtal ɓandanjëm ko rend:
3 Jesus usou parábolas para ensinar muitas coisas. Ele disse:
4 «Mondako ri baxo ar oneɗ ga nëca ko gër oŝënga. Ga fan ko eneɗa aŋ, mar lapak tar fëña in, ata oŝël ol lapara këni, w̃eɗara këni ɗek.
4 Quando estava espalhando as sementes, algumas caíram na beira do caminho, e os passarinhos comeram tudo.
5 Mar lapak gër ebar ed gë aparëfac. Ata gogo nde ga lëgëk gayik obar ok ax ñëmb bana.
5 Outra parte das sementes caiu num lugar onde havia muitas pedras e pouca terra. As sementes brotaram logo porque a terra não era funda.
6 Ga fëtëk eñan eŋ, ŝorëk do h̃aỹëk ɗek gayik oɗëmbët ok ax tiw̃ bana.
6 Mas, quando o sol apareceu, queimou as plantas, e elas secaram porque não tinham raízes.
7 Mar lapak ɓëte ŝit në acëc and gë odëmbën ata lëgëk. Ga kë raf eneɗa aŋ, odëmbën ok xëŝak tëc.
7 Outras sementes caíram no meio de espinhos, que cresceram e sufocaram as plantas.
8 Mar lapak ɓëte gër ebar ejekax. Ga lëgëk, rafëk aye do rëw̃ëk mbaŋ: anjëra amat keme, aŋo ofëxw ocongeɓat do aŋo ofëxw osas.
8 Mas as sementes que caíram em terra boa produziram na base de cem, de sessenta e de trinta grãos por um.
9 Ax gi ex na nde ɗek fo wël kën apënëtal aŋo? Awa ɓaxëtin angëmëne gë ɓanëf en!»
9 E Jesus terminou, dizendo:
10 Ata ɓësëfan ɓën xeta këno Yesu ga h̃ata ko apënëtal aŋo. W̃ëka këno: «Inecëŋ këƴëɓi sëƴalixënënd ɓela ɓën gë ɓapënëtal?»
10 Então os discípulos chegaram perto de Jesus e perguntaram: — Por que é que o senhor usa
11 Yesu yaka këɓi: «Ɓend owun or gër orën ɓeŋ, wën ɓësëfan ɓëram ɓën fo ỹapëk en nang, eŋo aɓi yël ex na ɓën.
11 Jesus respondeu:
12 Kaxanu aɓaŝ këŋo ɓaŝ ar ŝotërak an exo cotëra nëmëc. Ɓari ar ax cot ex na an, axan këno xan er xaỹ këŋo in dëŋ.
12 Pois quem tem receberá mais, para que tenha mais ainda. Mas quem não tem, até o pouco que tem lhe será tirado.
13 Mëŋ këmëni sëƴalixënënd gë ɓapënëtal gayik ɓën ado eni nëkonënd ani watënd na, ado eni ɓaxëtënd gë tëkërak aɓi pënind na.
13 É por isso que eu uso parábolas para falar com essas pessoas. Porque elas olham e não enxergam; escutam e não ouvem, nem entendem.
14 Mondako kë h̃atand er ỹëgw ko alaw̃ënel Esayi in:
14 E assim acontece com essas pessoas o que disse o
15 Gayikwa ow̃ëkw or ɓulunda ijo oŋ, mbaŋ farëɗaɗik,
15 Pois a mente deste povo está fechada:
16 «Ɓarikan, wën nëngandëraleŋun gayik në ewat en gë ɓangës ɓandewën ɓaŋ do në ewël en gë ɓanëf ɓandewën ɓaŋ.
16 Jesus continuou, dizendo:
17 Ɗal in këmun felënd, ɓëlaw̃ënel ɓëranjëm do gë ɓër ŝenene ɓëranjëm ỹandi baɓi eni wat er kën watënd in, ɓari ani wat ex na. Aỹandi ỹandi baɓi ɓëte eni wël er kën wëlënd in, ɓari ani wël ex na.
17 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: muitos profetas e muitas outras pessoas do povo de Deus gostariam de ver o que vocês estão vendo, mas não puderam; e gostariam de ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 Awa ɓaxëtin mun paỹën apënëtal and ar oneɗ aŋ:
18 — Então escutem e aprendam o que a
19 Ɓër kë wëlënd eyeƴan ed owun or Kaxanu do aɓi pënind na ɓën er hi këni ang eneɗa end lapak tar fëña eŋ. Ŝaɓucara in kë ƴowënd exo dëxët er neɗ këni gër ow̃ëkw oreɓën in.
19 As pessoas que ouvem a mensagem do vem e tira o que foi semeado no coração delas.
20 Ɓëjo ɓëte er hi këni ang ebar ed gë aparëfac ed gër ed lapak eneɗa fo. Ɓën and këni wël eyeƴan aŋ, eni kwëta gë onënga fo.
20 As sementes que foram semeadas onde havia muitas pedras são as pessoas que ouvem a mensagem e a aceitam logo com alegria,
21 Ɓari ani teɓënd na ex gi gë oɗëmbët gër ow̃ëkw oreɓën, ani ɗëkayand na eyeƴan elo. And këni sorond ba eni cënd në end eyeƴan elo aŋ, gogo nde eɓi cena do eni ɗap caw ekwëta ed Kaxanu el.
21 mas duram pouco porque não têm raiz. E, quando por causa da mensagem chegam os sofrimentos e as perseguições, elas logo abandonam a sua fé.
22 Ɓëjo ɓëte er hi këni ang eneɗa end lapak ŝit në acëc and gë odëmbën. Awël wël këni eyeƴan el ɓarikan ocëmu od ro gër aniyan ok, gë aŋana and napul aŋ kë xëŝand eyeƴan el xali ex tëkwan ecënar el.
22 Outras pessoas são parecidas com as sementes que foram semeadas no meio dos espinhos. Elas ouvem a mensagem, mas as preocupações deste mundo e a ilusão das riquezas sufocam a mensagem, e essas pessoas não produzem frutos.
23 Ɓëjo ɓëte er hi këni ang eneɗa end lapak gër ebar ejekax. Ga wël këni eyeƴan ed Kaxanu el, fëni këɓi, ata ŝënarëk gër ow̃ëkw oreɓën: keme, ofëxw ocongeɓat, ofëxw osas.»
23 E as sementes que foram semeadas em terra boa são aquelas pessoas que ouvem, e entendem a mensagem, e produzem uma grande colheita: umas, cem; outras, sessenta; e ainda outras, trinta vezes mais do que foi semeado.
24 Yesu ga h̃ata ko eŋo, fel këɓi ɓëte apënëtal acëxe: «Ako ex end owun or gër orën eŋ. Ar oneɗ nëca baxëna gër eɗen gë eneɗa emënëk.
24 Jesus contou outra parábola . Ele disse ao povo:
25 Ga fandëra ko ciŝ malu ɓëtëgu ko gëmëɗ arangoỹëra, fan ko wec w̃alu-w̃alu, do kwël ƴe ko.
25 Certa noite, quando todos estavam dormindo, veio um inimigo, semeou no meio do trigo uma erva ruim, chamada joio, e depois foi embora.
26 And lëgëk malu aŋ lëgëk ɓëte w̃alu-w̃alu in, rafëk andamat xali ŝanëk do rëw̃ëk.
26 Quando as plantas cresceram, e se formaram as espigas, o joio apareceu.
27 Ata okaɗëp ok w̃ëka këno axwën eɗen: “Faba, ax gi ex na nde eneɗa emënëk dëŋ fan këƴ gër eɗen? Do feye wa ŝanëguk w̃alu-w̃alu ijo?”
27 Aí os empregados do dono das terras chegaram e disseram: “Patrão, o senhor semeou sementes boas nas suas terras. De onde será que veio este joio?”
28 Yaka këɓi: “Arangoỹëra fanëk.” W̃ëka këno ɓëte okaɗëp ok: “Ỹandi ki nde mi bic w̃alu-w̃alu in?”
28 — “Foi algum inimigo que fez isso!”, respondeu ele.
29 Yaka këɓi: “Ali, këren bic na këdi kën wiceli bële in.
29 — “Não”, respondeu ele, “porque, quando vocês forem tirar o joio, poderão arrancar também o trigo.
30 Teɓëxën ako xali gë ekol, xali ex ŋat eŋaŝ el. Ɓër eŋaŝ ɓën afel këmëni felëɗ eni ñana w̃alu-w̃alu in do eni kap olaŋ olaŋ me coraxën. Ɓarikan malu in, afel këmëni felëɗ ene mëlan gër acac andam.”»
30 Deixem o trigo e o joio crescerem juntos até o tempo da colheita. Então eu direi aos trabalhadores que vão fazer a colheita: ‘Arranquem primeiro o joio e amarrem em feixes para ser queimado. Depois colham o trigo e ponham no meu depósito.’ ”
31 Yesu fel këɓi ɓëte apënëtal acëxe: «Mondako ex end owun or gër orën eŋ. Ang enjëlir end mutarëd end neɗ ko ala gër andëɗa andexëm fo ex.
31 Jesus contou outra parábola . Ele disse ao povo:
32 Eneɗa eŋo xurik ex ɓa ɗek ɓeneɗa ɓeŋ. Ɓarikan and kë lëg aŋ, ata kë nëmëcand ɗek ɓeɓëlëg ɓër gër andëɗa ɓën xali oŝël or gër orën ol eni yëlëra gër ɓenini ɓendexëm.»
32 Ela é a menor de todas as sementes; mas, quando cresce, torna-se a maior de todas as plantas. Ela até chega a ser uma árvore, de modo que os passarinhos vêm e fazem ninhos nos seus ramos.
33 Yesu fel këɓi ɓëte apënëtal acëxe: «Ako ex end owun or gër orën eŋ. Ang lewir ir negali ko asoxari gë pix në ɓëndeɓ ɓëtas fo hik, ata fufëk ɗek pix iŋ.»
33 Jesus contou mais esta parábola para o povo:
34 Ɓeŋo ɗek sëƴalira baɓi Yesu gë ɓapënëtal.
34 Jesus usava parábolas para dizer tudo isso ao povo. Ele não dizia nada a eles sem ser por meio de parábolas.
35 Ỹoweỹ abaɓi sëƴali na ɓela ɓën gë apënëtal këm, ex ŋataxën er ỹëgw baxo alaw̃ënel in: «Gë ɓapënëtal këmëni ỹana mëni tëƴalind. Afut këme ỹana me putënd ɓend ŝonayak elod ga ỹanak ngwën ɓeŋ.»
35 Isso aconteceu para se cumprir o que o profeta tinha dito: “Usarei parábolas quando falar com esse povo e explicarei coisas desconhecidas desde a criação do mundo.”
36 Yesu ga h̃ata ko end baɓi sëƴalind eŋ, seɓ këɓi amëxwër aŋ ɓaka ko gër iciw̃. Ata ga xeta këno ɓësëfan ɓën re këni: «Paỹënëlëɓo ɓiyi apënëtal and w̃alu-w̃alu aŋ, aɓo pëni ex na.»
36 Então Jesus deixou a multidão e voltou para casa. Os discípulos chegaram perto dele e perguntaram: — Conte para nós o que quer dizer a
37 Yesu yaka këɓi: «Ar kë fanënd eneɗa emënëk an, wëno Asëñiw̃ ar ala an ex.
37 Jesus respondeu:
38 Eɗen el, ngwën iŋ ex. Eneɗa emënëk eŋ ex oɓaŝ or Owun or Kaxanu ol. W̃alu-w̃alu in ex ɓër këŋo ɓaxëtënd ŝaɓucara ɓën.
38 O terreno é o mundo. As sementes boas são as pessoas que pertencem ao .
39 Arangoỹëra ar fanëk w̃alu-w̃alu an, exo ŝaɓucara in. Eŋaŝ el ex ekwët ed ngwën el, do ɓëh̃aŝ ɓën exëni omeleka ok.
39 O inimigo que semeia o joio é o próprio Diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 Awa, ang kë hi moŋaŝ pere w̃alu-w̃alu ak eni coraxën, yatir ekwët ed ngwën,
40 Assim como o joio é ajuntado e jogado no fogo, assim também será no fim dos tempos.
41 wëno Asëñiw̃ ar ala an këɓi law̃ënëgu omeleka odam ok eni dëxët gër owun oram ɓeɓër kë lënanënd eñëŋënax ɓën, do enëɓi ɓar ɗek ɓëw̃endëran ɓën.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, e eles ajuntarão e tirarão do seu Reino todos os que fazem com que os outros pequem e também todos os que praticam o mal.
42 And kënëɓi ɓarëra ɗek aŋ, enëɓi ɗap bëngënj gër angoɗux do ɓën fën këni ỹana eni denitarand do eni ŋatënd eɓasa el.
42 Depois os anjos jogarão essas pessoas na fornalha de fogo, onde vão chorar e ranger os dentes de desespero.
43 Xarak amëd aŋo, ɓërëw̃ak end Kaxanu ɓën, ang eñan fo këni ỹana eni watind jing-jing gër owun or Sëm ireɓën Kaxanu. Ax gi ex na nde ɗek fo wël kën? Awa!»
43 Então o povo de Deus brilhará como o sol no Reino do seu Pai. Se vocês têm ouvidos para ouvir, então ouçam.
44 Yesu ŝom ko ɓëte: «Owun or gër orën ol er wëndërëk gë endeƴ end napul ir wëg këni në oŝënga fo. Ar ŝananëk an wëg ko gaŝëxe. Ƴe ko gë onënga fo fan ko ɗek acota andexëm aŋ do yëc ko oŝënga olo.
44 — O
45 Ɓëte owun or gër orën ol er ex ang ƴula ir kë ŝaland oƴeri od xemëk akanji fo.
45 — O
46 Ga sëk ko, ƴe ko fan ko ɗek acota andexëm aŋ do yëc ko oƴeri oko.»
46 Quando encontra uma pérola que é mesmo de grande valor, ele vai, vende tudo o que tem e compra a pérola.
47 «Owun or gër orën ol er hik ang ebën ed lap këni në anjer fo, ebën ed sëra këɓi oxan or ex yo.
47 — O
48 Ata ga fëxw këni, ŝëpët kënëɓi gër ɓëŋa. Ga sana kënëɓi oyekax ol, xwët kënëɓi në ɓakange do lap kënëɓi oỹëŋënax ol.
48 E, quando está cheia, os pescadores a arrastam para a praia e sentam para separar os peixes: os que prestam são postos dentro dos cestos, e os que não prestam são jogados fora.
49 Mondako kë hi yatir ekwët ed ngwën. Omeleka ok kë ƴow enëɓi cëfëƴët ɓëw̃endëran ɓën gër ɓamara ɓand ɓërëw̃ak end Kaxanu,
49 No fim dos tempos também será assim: os anjos sairão, e separarão as pessoas más das boas,
50 ata enëɓi ɗapëx bëngënj gër angoɗux do ɓën fën këni ỹana eni denitarand do eni ŋatënd eɓasa el.»
50 e jogarão as pessoas más na fornalha de fogo. E ali elas vão chorar e ranger os dentes de desespero.
51 Ga h̃ata ko Yesu, w̃ëka këɓi ɓësëfan ɓën: «Dodo ɗek nde fëni këŋun?» Yaka këno: «Iyo.»
51 Então Jesus perguntou aos discípulos: — Sim! — responderam eles.
52 Ata re ko: «Mëŋ ex, aŝalen ar fëni këŋo aye end owun or gër orën an, ang ar ŝotërak ɓon napul fo hi ko. Er këɓi sëƴalind ɓela in ko w̃eɗëgund gër emëkw edexëm: ɓengaŝax do gë ɓekarëk.»
52 Jesus disse:
53 And h̃ata ko ɓapënëtal ɓaŋo aŋ, Yesu xani ko na do ƴe ko.
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas , saiu dali
54 W̃aỹi ko gër ndeɓën gër Nasaret, ata yatir akey and eteyëta këɓi sëƴaliraxënd ɓela ɓën gër aciw̃ acaleya. Ɗek baɓi ŝaranënd osëƴali orexëm ol, ata këni w̃ëkarënd: «Feye wa sëƴaw ko nangëraxën ko go? Mondake ko xamënënd exo di ɓecarax ɓeŋo?
54 e voltou para a cidade de Nazaré, onde ele tinha morado. Ele ensinava na sinagoga , e os que o ouviam ficavam admirados e perguntavam: — De onde vêm a sabedoria dele e o poder que ele tem para fazer milagres?
55 Ax gi ex na nde mëŋ dëŋ ex asëñiw̃ ar Yosef, afës ar otëx an? Ax gi ex na Mari ex nde wa nëm irexëm? Ɓoɓinëm ɓëtoŝan ɓëŋ ga ex wa Ŝak, gë Yosef, gë Simoŋ do gë Yud.
55 Por acaso ele não é o filho do carpinteiro? A sua mãe não é Maria? Ele não é irmão de Tiago, José, Simão e Judas?
56 Ɓëmaỹe ɓëtoxari ɓëŋ ɗek ro ga hi këni wa. Do fe wa sëƴaw ko ɗek ɓeŋo?»
56 Todas as suas irmãs não moram aqui? De onde é que ele consegue tudo isso?
57 Ɓënasaret ɓën, ga w̃ër bano baɓi h̃ëpëgënanaxënënd endexëm eŋ. Ata re ko Yesu: «Alaw̃ënel an gër ebar edexëm fo këno yafënd, ɗek ɗek in gër ɓër ekun eɓat gë mëŋ.»
57 Por isso ficaram desiludidos com ele. Mas Jesus disse:
58 Ata axo di bana ɓecarax ɓendanjëm në end oŋëpëgënan odeɓën eŋ. Ɓëngol ɓënd ler ler gër Nasaret ɓëŋ baxo sëfërand eɓi tëƴalirax.
58 Jesus não pôde fazer muitos milagres ali porque eles não tinham fé.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.