Atos 19
Oniyan (BSC) vs NTLH
1 And hi baxo Apolos gër Koreŋët aŋ, Pol ƴe ko, osënd osënd fo, cangët ebar ed Asi el, h̃ataxën ko gër Efes. Fën ga fedëx këni gë ɓësëfan,
1 Enquanto Apolo estava na cidade de Corinto, Paulo viajou pelo interior da província da Ásia e chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns cristãos
2 w̃ëka këɓi: «Wën aŝot nde ŝot këno Angoc Amënëk aŋ and w̃a këno Yesu aŋ?» Yaka këno: «End Angoc Amënëk exëna eŋ, ɓiyi elod ami wël ex na dëŋ.»
2 e perguntou: — Quando vocês creram, vocês receberam o Espírito Santo? Eles responderam: — Nós nem mesmo sabíamos que existe o Espírito Santo.
3 W̃ëka këɓi ɓëte: «Xoɓuyi or fe wa ɓuyi kënun?» Yaka këni: «Xoɓuyi or Ŝaŋ Batis ol.»
3 — Então que tipo de batismo vocês receberam? — perguntou Paulo. — O batismo de João Batista! — responderam.
4 Ata re ko Pol: «Ɓela ɓën anëngwët bani nëngwëtënd ola oreɓën ol, eɓi ɓuyixën Ŝaŋ Batis. Afel baɓi felënd eno kwëta ar këŋo sëfëgund an, mëne ngëŋ Yesu.»
4 Então Paulo disse: — João batizava aqueles que se arrependiam dos seus pecados. E também dizia ao povo de Israel que eles deviam crer naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Ga wël këni eŋo, ɓuyi kënëɓi gër ow̃ac or Axwën Yesu.
5 Depois de ouvirem isso, aqueles homens foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pol ga ŝalen këɓi mokwëtan otaxan ok, ỹëmëra këni gë Angoc Amënëk aŋ, ata ỹana këni këni yeƴanënd ang ɓëlaw̃ënel fo.
6 Aí Paulo pôs as mãos sobre eles, e o Espírito Santo veio sobre eles. Então começaram a falar em línguas estranhas e a anunciar também a mensagem de Deus.
7 Er hi bani imëxwër ind ɓela epëxw gë ɓëxi.
7 Esses homens eram mais ou menos doze.
8 Ata Pol aƴe baxo ƴend gër aciw̃ acaleya and Ɓëŝëwif, gër ed baɓi felërand kerët xali opacaw̃ otas. Do axor baɓi xorënd eni ma end owun or Kaxanu eŋ.
8 Durante três meses Paulo foi à sinagoga e falou com coragem ao povo. Ele conversava com eles e tentava convencê-los a respeito do Reino de Deus .
9 Ɓarikan Ɓëŝëwif ɓërëmar ow̃ëkw oreɓën oŋ xemën bani do këni h̃ëpënd. Ado aƴepën bani ƴepënënd Cale ind Axwën iŋ, gër ed këni ɓarërëgu amëxwër. Ata ga h̃awëta këɓi Pol, nëcët këɓi ɓësëfan ɓën, do këɓi felëraxënd key yo key end Kaxanu eŋ gër lekol ir ar bano w̃acënd Tiranos.
9 Mas alguns eram teimosos, não acreditavam e, em frente de todos, ainda falavam mal do Caminho do Senhor . Então Paulo abandonou a sinagoga, levando os cristãos consigo, e começou a falar diariamente na escola de um homem chamado Tirano.
10 Mondako baxo rind Pol xali nëkak ɓëniy ɓëki. Ebar ed Asi el ɗek wël këni eyeƴan ed Axwën el: hik Ɓëŝëwif, hik ɓër ani gi ex na Ɓëŝëwif.
10 Ele fez isso durante dois anos, até que todos os moradores da província da Ásia, tanto os judeus como os não judeus, ouviram a mensagem do Senhor.
11 Ata Kaxanu ko rind paɓ gë otaxan od Pol ok ɓecarax ɓend elod ala ax wël bana
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 xali këni w̃eɗënd ɓanjëm ɓand xwixwëtak eman endexëm ɓaŋ enëɓi kwëtanaxën ɓëŝëxwëra ɓën. Ocëxwëra ok ex can, ɓëte ɓangoc ɓañëŋënax ɓaŋ eni can gër ɓela ɓër lil banëɓi.
12 tanto que as pessoas pegavam lenços e aventais que ele usava e os levavam para os doentes tocarem. E, quando estes tocavam neles, ficavam curados; e de outras pessoas saíam os espíritos maus.
13 Ɓëŝëwif ex baxëna ɓër bax sëfërand ɓangol ɓaŋ do banëɓi nëcëtënd ɓangoc ɓañëŋënax ɓaŋ gër ɓela. Ata axacëra baɓi xacërand edi ed mondako el gë ow̃ac or Axwën Yesu ol do bani rend: «Canin gër ala ajo, gë ow̃ac or Yesu ir këŋo femënd Pol ol!»
13 Alguns judeus que andavam de um lugar para outro, expulsando espíritos maus, quiseram usar também o nome do Senhor Jesus para expulsar os espíritos maus, dizendo a eles: — Pelo poder do nome de Jesus, o mesmo que Paulo anuncia, eu mando que vocês saiam!
14 Ɓër bax rind mondako ɓën, ocambenjar ocongoki ebani ɓën ɗek ɓosëñiw̃ ɓor Sefa, aŝaɗaxan alëngw aɓat.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de um judeu chamado Ceva, que era Grande Sacerdote .
15 Akey amat, angoc añëŋënax aŋ yaka këɓi paɓ gë oniw̃ or gër ar lil baxo ol: «Wëno anang nang këmo Yesu, ɓëte anang nang këmo Pol. Do wën wa noɓën hi kën?»
15 Mas certa vez um espírito mau disse a eles: — Eu conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vocês, quem são?
16 Ga w̃ëlën këɓi ar gë angoc añëŋënax an, nëỹ ko nëmëc ɓën ɗek. Ga xurik xëme in, sembaỹën këɓi ata ŝan këni iciw̃ ind gër ed hi bani iŋ do hër këni aɓat aɓat teɓ gë eman eŋ.
16 Então o homem que estava dominado pelo espírito mau os atacou e bateu neles com tanta violência, que eles fugiram daquela casa feridos e com as roupas rasgadas.
17 Ɓëŝëwif ɓën do gë ɓër ani gi ex na ɓenëng ɓecëxe ɓër lëg bax gër Efes na ɓën, nangëra këni ɗek endeƴ eŋo. Ata yëdara këni ɓën ɗek do fëɓ këni mbaŋ ow̃ac or Axwën Yesu ol.
17 E todos os que moravam em Éfeso, judeus e não judeus, souberam disso. Eles ficaram com muito medo, e o nome do Senhor Jesus se tornou mais respeitado ainda.
18 Ɓërëw̃ak end Yesu ɓëranjëm bax ƴowënd gër ed exo Pol eni put ɓend bani rind ɓeŋ.
18 Então muitos dos que creram vinham e confessavam publicamente as coisas más que haviam feito.
19 Ɓëŝaki ɓëranjëm w̃ëlaraw bax ɓakayëta ɓand bani rixënënd oŝaki ɓaŋ, do ŝor këni ogës od ɓela ɗek. Ɓër fënëta bax akanji and ɓakayëta ɓaŋo ɓën sëk këni mëne ah̃at h̃at dox ɓatama ɓand koɗi owëli ofëxw oco.
19 E muitos daqueles que praticavam feitiçaria ajuntaram os seus livros e os trouxeram para queimar diante de todos. Quando calcularam o preço dos livros queimados, o total chegou a cinquenta mil moedas de prata .
20 Ata eyeƴan ed Kaxanu el kë ỹañënd gë panga ind Axwën iŋ do kwël këni ỹëmbërënd ɓërëw̃ak end Yesu ɓën.
20 Assim, de maneira poderosa, a mensagem do Senhor era anunciada e se espalhava cada vez mais.
21 Ga xucak ɓeŋo, Pol faỹ ko gër emëkw edexëm exo ƴe gër Yerusalem do exo kuca ir owar or Masedëwan do gë Akayi in. Are baxo rend: «And këme hix fën aŋ, aỹandi ỹandi ke me ŋatëx gër angol and Rom.»
21 Depois desses acontecimentos, Paulo resolveu passar pelas províncias da Macedônia e da Acaia e ir até Jerusalém. Ele dizia: — Depois que eu visitar Jerusalém, preciso ir a Roma.
22 Lëngwali këɓi ɓër baŋo rëcarand ɓëxi, Timote do gë Erasët, gër ebar ed Masedëwan do mëŋ ɓayi ko pere na gër ed Asi.
22 Então Paulo enviou para a Macedônia dois dos seus ajudantes, Timóteo e Erasto, mas ele ficou mais algum tempo na província da Ásia.
23 Amëd aŋo ỹanak ɓongeỹër në end Cale ind Axwën eŋ xali wonjok angol aŋ.
23 Foi nessa ocasião que houve na cidade de Éfeso uma grande desordem por causa do Caminho do Senhor .
24 Ata asap ar bano w̃acënd Demetëriyos bax sapënd na gë koɗi ɓëciw̃ ɓëcaleya, do ɓëfan ɓër ɓëciw̃ ɓëŋo ɓën mbaŋ bani ŝotëraxënënd.
24 Um ourives chamado Demétrio fazia pequenos modelos de prata do templo da deusa Diana, e o seu negócio dava muito lucro aos que trabalhavam com ele.
25 Ga ɓarëgu këɓi ɓëjo do gë ɓësap ɓëŝandaw̃, re ko: «Ɓësoŝan, aye nang kën wën ɗek mëne oɓetak oreɓi ol gër andiyen aŋo ex.
25 Então ele chamou estes e outros da mesma profissão e disse: — Meus amigos, vocês sabem que a nossa riqueza vem deste nosso ofício.
26 Awat kën watënd ɓëte awël kën wëlënd, mëne ax gi ex na ro gër Efes fo, ɓarikan ɗek ebar ed Asi el, Pol ijo këɓi xorënd ɓela ɓën eni ma end ko femërand eŋ. Ata mondako wërëŝët këɓi amëxwër and ɓela eni ma mëne olaŝ or ri këni ɓela gë otaxan odeɓën oŋ, ax gi ex na mokwëta, ang Kaxanu ak.
26 Vocês mesmos podem ver e ouvir o que esse tal de Paulo está fazendo. Ele afirma que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. E está conseguindo convencer muita gente, tanto daqui como de quase toda a província da Ásia.
27 Ax gi ex na andiyen andeɓi aŋ fo kë nëxe na. Aciw̃ acaleya and Arëtemis, kaxanu isoxari aŋ kë ƴep. Owëlik orexëm ol kë ƴep ɓëte xarak ɓela ɓën, ebar ed Asi el ɗek, gë ngwën iŋ ɗek, mëŋ këno ŝalend.»
27 Assim nós estamos correndo o perigo de ver o povo rejeitar o nosso negócio. E não é só isso. Existe o perigo de o templo da grande deusa Diana não ficar valendo mais nada e também de ser destruída a grandeza dessa deusa adorada por todos na Ásia e no mundo inteiro.
28 Ga wël këni eyeƴan elo, logën këɓi do këni xeỹënd: «Ɓon wëli ko Arëtemis ir gër angol and Efes in! Ɓon wëli ko Arëtemis ir gër angol and Efes in!»
28 Quando a multidão ouviu isso, ficou furiosa e começou a gritar: — Viva a grande Diana de Éfeso!
29 Ata wonjok ɗek angol aŋ. Ga w̃ara këni ɗek enga eŋ ond gër aciw̃ and ɓapeda aŋ, w̃ëlali kënëɓi Gayiyos do gë Arisëtarëk, ɓër xaniw bax gër ebar ed Masedëwan do hi bani enga gë Pol ɓën.
29 E a confusão se espalhou por toda a cidade. A multidão agarrou Gaio e Aristarco, dois macedônios que viajavam com Paulo, e os arrastou até o teatro.
30 Pol aỹandi ỹandi baŋo exo ƴe eno watëx ɓela ɓëjo, ɓari ano teɓ bana ɓësëfan ɓën.
30 Paulo queria falar ao povo, mas os irmãos não deixaram.
31 Ɓëte oɗawo odëmar odexëm od hi bax ɓër gër owun na gër ebar ed Asi ok, law̃ënëgu kënëɓi eno kara Pol mëne kërexo ƴe na gër aciw̃ and ɓapeda.
31 Alguns altos funcionários daquela província, que eram amigos de Paulo, mandaram a ele um recado, pedindo que não fosse ao teatro.
32 Amëd aŋo wonjok Amara aŋ: ɓërëmar eni keỹ endeƴ, ɓëjo eni yakaw ecëxe. Ado ɓëranjëm ani nang bana në end ine ɓarëraxënëgu bani na.
32 Naquela altura dos acontecimentos a multidão que se achava no teatro estava em completa desordem: uns gritavam uma coisa, e outros gritavam outra, pois a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Ata ga fit këno na Alekësandër, Ɓëŝëwif ɓën ŝonjorëra këno xali gër lëngw ir Amara. Ata lambaca këɓi Alekësandër ga ỹandi këŋo exo nëgwëŝët ɓend këno yëlanënd ɓeŋ.
33 Algumas pessoas ficaram pensando que Alexandre era o culpado, pois os judeus o obrigaram a ir e ficar lá na frente. Aí Alexandre fez um sinal com a mão e tentou falar para se defender diante do povo.
34 Ɓari and nang këni ɓela ɓën mëne Aŝëwif ex aŋ, këni xeỹënd ŝor xali nëkak ɓapëxëd ɓaki. Er bani rend: «Ɓon wëli ko Arëtemis ir gër angol and Efes in! Ɓon wëli ko Arëtemis ir gër angol and Efes in!»
34 Mas, quando perceberam que ele era judeu, ficaram gritando todos juntos a mesma coisa durante duas horas: — Viva a grande Diana de Éfeso!
35 Ata emun end angol eŋ ga fel këɓi ɓela ɓën eni cësinara, re ko: «Noỹo wa nemëk mëne wën Ɓëhefes ɓën hik ɓënëkona ɓër aciw̃ acaleya and Arëtemis do gë atox andexëm and latiwëk elod gër orën ɓën?
35 Finalmente o secretário da prefeitura da cidade conseguiu acalmar o povo. Ele disse o seguinte: — Cidadãos de Éfeso! Todos sabem que a nossa cidade é a guardadora do templo da grande Diana e da pedra sagrada que caiu do céu.
36 Cësinara in gayikako ala ax de ex na mëne enëgwëŝ ex do këreŋun nëkandëra na mama.
36 Ninguém pode negar isso. Assim fiquem calmos e não façam nada sem pensar bem.
37 Enimin, ɓela ɓër w̃ëlaw kënëɓi ɓëjo, geɓatak ani ƴepën ex na, ɓëte ano cir ex na Kaxanu isoxari ireɓi in.
37 Vocês trouxeram aqui estes homens, mas eles não assaltaram o templo, nem ofenderam a nossa deusa.
38 Awa angëmëne Demetëriyos gë ɓër ɓar këni andiyen ɓën ala xoỹën këno na, mëlalexëni endeƴ eŋo gër ogofërëner gë ɓakey ɓand kiti ɓaŋ.
38 Se Demétrio e os seus ajudantes têm alguma acusação contra alguém, eles podem apresentar suas acusações no tribunal, pois para isso há dias certos de reunião, e também existem os governadores.
39 Angëmëne ɓend kën xwëñe exëna, gwëre ene ñëpaxëne gër Amara and kiti.
39 Porém, se vocês querem mais alguma coisa, isso será tratado na reunião do povo, convocada de acordo com a lei .
40 Enimin, gë endeƴ end xucak doro eŋo, ata këni yëla ɓëlëngw ɓën enëɓe mereliye xëñëna këne gayikako er ỹapëk ene ɓarëraxëne ax gi ex na.» Ata ga h̃ata ko eyeƴan elo, fel kënëɓi amara and ɓela aŋ eni capër.
40 Pois corremos o risco de sermos acusados de revolta, por causa do que está acontecendo hoje. Não há motivo para toda esta confusão. E nós não poderíamos justificar tudo isso.
41 — ausente —
41 Depois de dizer essas palavras, ele terminou a reunião.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.