Mateus 13
Ŋwaʼaŋlɨ Kɨǹ a Fhi (BMO) vs NAA
1 Wuʼɔ llɛ́ ghɔ, Jishɔ taoŋ nda ŋgə̄ɨ nchhɔ ŋkɨŋ ŋkhǐ.
1 Naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e se assentou à beira-mar.
2 Mmɛ yú ŋgwa kɨrɨ yəɨ yu ti a nii pi moŋ kikuoŋ nchɔchhɔ fɔ, yú ŋgwa pighɔ thi ŋkɨŋ ŋkhǐ.
2 E grandes multidões se reuniram em volta dele, de modo que entrou num barco e se assentou. E toda a multidão estava em pé na praia.
3 A chhu ntou pa nnu ni pugu moŋ luʼɔ chrà ŋa, “Ŋoŋ chəɨ ni ma mbɔ fɔ ŋgə̄ɨ lɨʼɨ māʼaŋ mbhɛ̌ maoŋ.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas, dizendo:
4 Nɔ haʼaŋ a ni māʼaŋ nu nɛ, pichəɨ gū shhɛmbua, pa mishi shwiʼi ŋkru.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Pichəɨ gū moŋ shhɛ ŋkwá lɨʼɨ haʼaŋ ntou nchíʼa shi ki lɔ mbɔ nɛ, njiʼa ŋkhɛkhɛ nthɛ ŋa nchíʼa shi ki lɔ njiɛŋ fɔ.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Ndɔ minaoŋ ghà nthɛ ntūoŋ vugu, nthɛ ŋa pugu shini ndɔ mfāʼo ŋǐeŋ yugu nɛ, pugu kāʼo mbraoprao ŋkhu.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Pichəɨ mbhɛ̌ gū moŋ shishaʼa, shishaʼa yīʼɛ ŋkuʼɔ mfīgi maoŋ pighɔ pugu khu.
7 Outra parte caiu entre os espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Pichəɨ mbhɛ̌ maoŋ pighɔ gū moŋ shhɛ shiʼi, mbūgu fɔ ŋkuʼɔ nja njuŋ: pichəɨ yuŋ taʼa ŋkɨɨ yi, pichəɨ yuŋ ntɨgao wuŋ yi, pichəɨ yuŋ trɛi wuŋ.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Ŋoŋ ŋa a fāʼo tə́nə nɛ, â yaʼo.”
9 Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
10 Nnɛ pa ghaŋ younjiŋ pi thɔ nchhu ghɔ ŋa, “A chwīe khɔ ɔ chrā nu ni pugu pi moŋ luʼɔ chrà?”
10 Então os discípulos se aproximaram de Jesus e lhe perguntaram: — Por que o senhor fala com eles por meio de parábolas?
11 Jishɔ khwɛ̄ ni pugu ŋa, “Pi fɛ njɨ ni pəɨ ŋa pəɨ ji pa nnu lə̄ɨŋ ŋa a pɔ moŋ Shaʼafuoŋ Po nɛ, ndɔ paʼa ndɔ mfɛ ni pugu.
11 Ao que Jesus respondeu:
12 Nthɛ ŋa ni ŋoŋ ŋa a kwo fāʼo nɛ, pi shi mbīgi ntou yi a fāʼo a yiɛŋ, ndɔ ni ŋoŋ ŋa a lɔ mfāʼo nɛ, njiʼi nthɛ pi shɨgɛi yɛ ŋa a fāʼo nɛ, pi shi ŋka kwekwe.
12 Pois ao que tem, mais será dado, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 A chwīe yie ǹchrā ni pugu pi moŋ luʼɔ chrà nthɛ ŋa,
13 Por isso, falo com eles por meio de parábolas: porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Nnɛ nnu ŋa njəɨlɨʼɨ Minnwi mbɔ Ishaya ni nchhu nɛ wɛ̄iŋ vugu, nnu ghɔ ni mbɔ ŋa,
14 Assim, neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Nthɛ ŋa njùʼɔ ŋgwa pei kwo fɨ̄nɨ,
15 Porque o coração deste povo
16 “Ndɔ ni pəɨ, pəɨ fāʼo mbɔrɔ, nthɛ ŋa ligi yəɨ yəɨ lɨʼɨ tə́nə yəɨ yaʼo lɨʼɨ.
16 — Bem-aventurados, porém, são os olhos de vocês, porque veem; e bem-aventurados são os ouvidos de vocês, porque ouvem.
17 Nthɛ ŋa shishini ǹshwei vəɨ, ntou pa njəɨlɨʼɨ Minnwi pugu pa ŋgwa ndɨndɨ ni njūa nu nɔ yəɨ nu nnu ŋa pəɨ yəɨ nɛ, ndɔ paʼa ndɔ njəɨ, njūa nɔ yaʼo nu nnu ŋa pəɨ yaʼo nɛ, ndɔ paʼa ndɔ njaʼo.
17 Pois em verdade lhes digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês estão vendo, mas não viram; e quiseram ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 “Yaʼo nɛ njiŋ luʼɔ chrà nthɛ ŋgaŋ māʼaŋ mbhɛ̌.
18 — Ouçam, portanto, o que significa a parábola do semeador.
19 Ndɨɨ ŋa shesheŋoŋ yaʼo chrà Shaʼafuoŋ Po ki lɔ nji njiŋ yi nɛ, ŋoŋ mbɨmbhɨ thɔ mfuʼu yaoŋ ŋa pi phi njùʼɔ yu nɛ. Yei pɔ nɔ yɛ mbhɛ̌ ŋa pugu ni ŋgū pi shɛmbua nɛ.
19 A todos os que ouvem a palavra do Reino e não a compreendem, vem o Maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Pɛ mbhɛ̌ maoŋ ŋa pugu ni ŋgū pi moŋ shhɛ ŋkwá nɛ pɔ pi pɛ ŋgwa ŋa pugu yaʼo chrà Minnwi njiʼɛ ŋkwe ni pwanjuʼɔ
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria.
21 ndɔ paʼa ndɔ mfāʼo ŋǐeŋ yugu yi tɨtɨnɨ, ŋguʼɔ ntithi pi nɔ muuŋ kuo ndɨɨ, mōoŋ nu pugu pa ŋgəʼɨ gha nthɔ nthɛ chrà ghɔ ŋa pugu yaʼo nɛ, pugu pāʼa ŋkǔnu yugu ni chrà ghɔ.
21 Mas ele não tem raiz em si mesmo, sendo de pouca duração. Quando chega a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Pɛ mbhɛ̌ ŋa pugu ni ŋgū moŋ shishaʼa nɛ, pɛ ŋgwa ŋa pugu yaʼo chrà Minnwi, ŋga ŋgə̄ɨ, pa ghaghana ŋkuoŋ mbhi yei, pugu pa mifɨɨ ŋa pa fāʼo ghà nthɔ nɔ nɛ fīgi chrà ghɔ paʼa a lɔ ma njuŋ ntíɛŋ.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém as preocupações deste mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Pɛ mbhɛ̌ ŋa pi ni mbhi moŋ shhɛ shiʼi nɛ pɛ ŋgwa ŋa pugu yaʼo chrà Minnwi ndɔ nji njiŋ yi, nja njuŋ ntíɛŋ, pichəɨ yuŋ ti nchəɨŋ taʼa ŋkɨɨ yi, pichəɨ pɔ ntɨgao wuŋ, pichəɨ pɔ trɛi wuŋ.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Jishɔ pɨnɨ nchhu yichəɨ luʼɔ chrà ni pugu: “A nthɛ pi māʼaŋ fɨʼɨ Shaʼafuoŋ Po ni ŋoŋ ŋa a ni māʼaŋ mbhɛ̌ maoŋ shiʼi moŋ nyìeŋ yu
24 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
25 ndɔ nɔ haʼaŋ ŋgwa pi ni ndhɛ nu nɛ, mbɨ̌na vi thɔ māʼaŋ mbhɛ̌ trǔ shɨna pa shíe gɛ pighɔ ŋgə̄ɨ ni vhi.
25 Mas, enquanto todos estavam dormindo, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e foi embora.
26 Maoŋ pighɔ gha ŋkhɛ̄ ti njuŋ nu, pa trǔ pighɔ khɛ̄ ŋkaa pugu.
26 E, quando as plantas cresceram e produziram fruto, apareceu também o joio.
27 “Pa puoŋ fàʼa ŋoŋ ghɔ thɔ nchhu ghɔ ŋa, ‘Masha, ɔ ni māʼaŋ pi ŋkiɛŋ mbhɛ̌ moŋ nyìeŋ, ti a kie pi nɛiŋ pa trǔ pɔ moŋ ghɔ?’
27 Então os servos do dono da casa chegaram e disseram: “Patrão, o senhor não semeou boa semente no seu campo? De onde, então, vem o joio?”
28 “A khwɛ̄ ni pugu ŋa, ‘Nnu yei chwīe Mimbɨna.’
28 Ele, porém, lhes respondeu: “Um inimigo fez isso.” Mas os servos lhe perguntaram: “O senhor quer que a gente vá e arranque o joio?”
29 “Ndɔ a khwɛ̄ ni pugu ŋa, ‘Ŋga! A nthɛ pəɨ gha nthɔ nshūʼɔ pa trǔ, nshūʼɔ pa shíe gɛ ŋkaa pugu.
29 O dono da casa respondeu: “Não! Porque, ao separar o joio, vocês poderão arrancar também com ele o trigo.
30 Pəɨ mieŋ ŋguoŋ yi ghao kuʼɔ kaʼa ti ndɨɨ kwōo nuʼuŋ nthɔ, moŋ ndɨɨ kwōo, ǹshi nshwei ni ghaŋ kwōo ŋa, p̂əɨ fǔoŋ nshūʼɔ pa trǔ, ŋkrao moŋ pa káʼa ntūoŋ, ndɔ nshūʼɔ shíe gɛ kiʼɛ nūʼɔŋ shaoŋ mu.’ ”
30 Deixem que cresçam juntos até a colheita. E, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ‘Ajuntem primeiro o joio e amarrem-no em feixes para ser queimado; mas recolham o trigo no meu celeiro.’”
31 Jishɔ pɨnɨ nuʼuŋ nchhu yichəɨ luʼɔ chrà ni pugu, “Shaʼafuoŋ Po pɔ pi nɔ mbhɛ̌ yaoŋ mbɔ ŋkiɛŋ yi gɛ, ŋa ŋoŋ lɔ̄gɔ ŋgə̄ɨ māʼaŋ moŋ nyìeŋ yu.
31 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
32 A lɔ mbɔ ŋgɨgɛi nchaa ŋguoŋ pa pichəɨ mbhɛ̌ maoŋ, ndɔ a gha ŋkuʼɔ, mbɔ ŋkiɛŋ mmɛ yi nchaa ŋguoŋ yaoŋ moŋ nyìeŋ, ŋgū thɨ, nnɛ pa mishi thɔ ŋkrao pa nda pugu ŋkuoŋ pa mbhɔ mi.”
32 Esse grão é, na verdade, a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, é maior do que as hortaliças, e chega a ser uma árvore, de modo que as aves do céu vêm se aninhar nos seus ramos.
33 A pɨnɨ nuʼuŋ nchhu yichəɨ luʼɔ chrà ni pugu ŋa, “Shaʼafuoŋ Po pɔ pi nɔ yaoŋ chwīe prupɨna kuʼɔ, haʼaŋ miŋgwɛ lɔ̄gɔ niʼiŋ moŋ taʼa brumaʼa prupɨna, a chwīe ŋguoŋ prupɨna ghɔ kuʼɔ ghao.”
33 Jesus lhes contou ainda outra parábola:
34 Jishɔ ni nchhu ŋguoŋ nnu pei ni pa yú ŋgwa pighɔ moŋ luʼɔ chrà, a shini ndɔ nchhu kaŋ taʼa nnu ni pugu ki lɔ mbɔ pi moŋ luʼɔ chrà.
34 Jesus disse todas estas coisas às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia.
35 Yei ni mbɔ nɔ chwīe nu nnu ŋa njəɨlɨʼɨ Minnwi ni nchhu nɛ lɔ̄gɔ lɨʼɨ ŋa,
35 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta: “Abrirei a minha boca em parábolas; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.”
36 Jishɔ ni ŋga mieŋ yú ŋgwa pighɔ nii nda, pa ghaŋ younjiŋ pi thɔ njəɨ vi, nchhu nu ghɔ ŋa, “Fɨ̄ʼɨ njiŋ luʼɔ chrà nthɛ trǔ moŋ nyìeŋ ni pigi.”
36 Então, despedindo as multidões, Jesus foi para casa. E, aproximando-se dele os seus discípulos, disseram: — Explique-nos a parábola do joio do campo.
37 A khwɛ̄ ni pugu ŋa, “Ŋoŋ ghɔ ŋa a māʼaŋ ŋkiɛŋ mbhɛ̌ maoŋ nɛ Muuŋ Ŋoŋmishua.
37 E Jesus respondeu:
38 Moŋ nyìeŋ ghɔ pɔ ŋkuoŋ mbhi, mbhɛ̌ maoŋ shiʼi pɔ ŋgwa pɛ ŋa pugu puoŋ Shaʼafuoŋ Po nɛ, pa trǔ pɔ pa puoŋ ŋoŋ mbɨmbhɨ,
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino; o joio são os filhos do Maligno.
39 mimbɨna ŋa a phi trǔ ghɔ nɛ pɔ devɨ, maoŋ kwōo pɔ ndɨɨ ŋa mbhi shi ndugwi nɛ, ghaŋ kwōo maoŋ pɔ pa ghaŋ ntaoŋ Minnwi.
39 O inimigo que o semeou é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os ceifeiros são os anjos.
40 “Wuʼɔ nɔ haʼaŋ pi ghà ŋkɨrɨ trǔ ntūoŋ ni móŋoŋ nɛ, a wuʼɔ nɔ haʼaŋ a shi mbɔ ndɨɨ ŋa mbhi lūgwi nɛ.
40 Pois, assim como o joio é colhido e jogado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Muuŋ Ŋoŋmishua shi ntaoŋ ghaŋ ntaoŋ pi pugu kɨrɨ ŋguoŋ ŋgwa pɛ ŋa pugu ghà nchwīe ŋgwa chwīe phɨ ndɔ mbəʼɨ kɨna nɛ mfuʼu moŋ Shaʼafuoŋ yi,
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, que ajuntarão do seu Reino todos os que servem de pedra de tropeço e os que praticam o mal
42 māʼaŋ vugu moŋ nda móŋoŋ ŋguʼɔ liɛŋ. Moŋ lɨʼɨ ghɔ, kə̄ɨ pugu pa kru shua shi mbɔ fɔ.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Nnɛ ŋgwa ndɨndɨ thɛ nɔ minaoŋ moŋ Shaʼafuoŋ Tǎa vugu. Shesheŋoŋ ŋa a fāʼo tə́nə nɛ, â yaʼo.
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
44 “Shaʼafuoŋ Po pɔ nɔ fàʼo ŋa pi lə̄ɨŋ moŋ nyìeŋ ŋa yichəɨ ŋoŋ ghə̄ɨ njəɨ mbūoŋ. Nnɛ moŋ pwanjuʼɔ yi, a ghə̄ɨ mfīni ŋguoŋ yaoŋ ŋa a fāʼo nɛ ŋgə̄ɨ njuoŋ nyìeŋ ghɔ.
44 — O Reino dos Céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem achou e escondeu. Então, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 “Ŋkamuʼɔŋ, Shaʼafuoŋ Po pɔ nɔ ŋgaŋ piʼɛ taŋ ŋa a ni nthɔ ntāʼa ŋkiɛŋ ŋgùʼɔ tɨnɨnchuoŋ,
45 — O Reino dos Céus é também semelhante a um homem que negocia e procura boas pérolas.
46 ŋga njəɨ taʼa ŋkiɛŋ ŋgùʼɔ tɨnɨnchuoŋ ŋa pi mɛ̄iŋ ni pəə nɛ, a ghə̄ɨ mfīni ŋguoŋ yaoŋ ŋa a fāʼo nɛ njuoŋ nɔ ghɔ.
46 Quando encontrou uma pérola de grande valor, ele foi, vendeu tudo o que tinha e comprou a pérola.
47 “Nɔ pigi nu, yei ŋkwaŋ haʼaŋ Shaʼafuoŋ Po pɔ nɛ. A pɔ nɔ ndáŋ ŋa pi māʼaŋ moŋ ŋkhǐ ŋgwɛ̄iŋ ŋguoŋ ŋkwaŋ shhu ghao.
47 — O Reino dos Céus é ainda semelhante a uma rede que foi lançada ao mar e apanhou peixes de toda espécie.
48 Ndɨɨ ŋa ndáŋ ghɔ lɨnaoŋ nɛ, ŋgwa shūu ŋkuʼɔ nɔ ghɔ mbhi nchɔchhɔ ntɛrɛ pa ŋkiɛŋ shhu niʼiŋ moŋ pa mikuo mīʼaŋ pi pɨphɨ.
48 E, quando já estava cheia, os pescadores a arrastaram para a praia e, assentados, escolheram os bons para os cestos e jogaram fora os ruins.
49 A ŋkwaŋ haʼaŋ a shi mbɔ moŋ ndugwi mbhi yei nɛ. Pa ghaŋ ntaoŋ Minnwi shi nthɔ ntɛrɛ ŋgwa pɨphɨ, mfuʼu moŋ ŋgwa ndɨndɨ,
49 Assim será no fim dos tempos: os anjos sairão, separarão os maus dentre os justos
50 māʼaŋ vugu moŋ nda móŋoŋ ŋguʼɔ liɛŋ. Moŋ lɨʼɨ ghɔ, kə̄ɨ shi mbɔ fɔ pugu pa kru shua.
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 “Thɔ yəɨ shie ni ŋguoŋ nnu pei?”
51 Então Jesus perguntou: Eles responderam: — Sim!
52 A chhu ni pugu ŋa, “Nthɛ yie ghɔ, sheshe ŋgaŋ yɛʼi gɨ́ Mushi ŋa a ŋgaŋ younjiŋ moŋ Shaʼafuoŋ Po nɛ pɔ nɔ ŋgaŋ nda ŋa a fuʼu pa maoŋ fhi pugu pa ndunu maoŋ llɔ moŋ lɨʼɨ nūʼɔŋ pugu.”
52 Então Jesus lhes disse:
53 Jishɔ ni ŋga mīʼɛŋ pa luʼɔ chrà pei, ndɔllɔ fɔ ŋgə̄ɨ
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas, retirou-se dali.
54 ŋga nchəɨŋ moŋ ji laʼataoŋ, nthɔ njɛʼi vugu moŋ nda luoŋ Minnwi yugu. Pa ŋgwa ŋa pugu ni njaʼo nɔ haʼaŋ a yɛʼi nu nɛ ghrāo nchhu ŋa, “Ŋoŋ vei yəɨ fɨʼɨ shiethɔ yei pugu pa ghrɨ́ pi hɨŋ nɔ fāʼa nu tɨtɨnɨ fàʼa pei nɔ ghɔ?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de modo que se maravilhavam e diziam: — De onde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Yei lɔ mbɔ muuŋ kaminda? Ligi mǔuŋ vi lɔ mbɔ Meri? Jɛiŋ, Joshɛ, Shemu pugu Judashi shi lɔ mbɔ pa lǐŋ pi?
55 Não é este o filho do carpinteiro? A sua mãe não se chama Maria, e seus irmãos não são Tiago, José, Simão e Judas?
56 Pia pa lǐŋ pi pi piŋgɛ shi lɔ mbɔ hɛiŋ kaʼa? Ti a yəɨ shiethɔ pugu ghrɨ́ pi hɨŋ nɔ chwīe nu ŋkwaŋ nnu pei nɔ ghɔ?”
56 Todas as suas irmãs não vivem entre nós? Então, de onde lhe vem tudo isto?
57 Nnɛ pugu lāa vi.
57 E escandalizavam-se por causa dele. Jesus, porém, lhes disse:
58 A shini ndɔ nchwīe ntou pa nnu ghraoghrao fɔ nthɛ ŋa pugu ni mbɔ ghaŋ ki piŋ.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.