Mateus 5
Zliya Yǝwǝn kwǝma wǝzǝ naa dzǝkǝn Yesǝw Kǝristǝw (BCW) vs NVT
1 Dzəghwa ki, sa nashi Yesəw mbəzli ɗaŋ ni va mbə səəkəə dzəvəgha tsəghay, dza na mbaꞌa dzəməy mə ghən kəlaŋ. Dza das nzəyəy, mbaꞌa mbəzli ta səɗa ci səəkəshiy dzəvəgha kwərakwə.
1 Certo dia, quando Jesus viu que as multidões se ajuntavam, subiu a encosta do monte e ali sentou-se. Seus discípulos se reuniram ao redor,
2 Dzəghwa Yesəw mbaꞌa ghati ɓananshi kwəma ghənghən ghənghən kaa mbəzli.
2 e ele começou a ensiná-los.
3 A kə Yesəw na:
3 “Felizes os pobres de espírito, pois o reino dos céus lhes pertence.
4 Vəshi na ta mbəzliy wahə.
4 Felizes os que choram, pois serão consolados.
5 Vəshi na ta mbəzli nza nefer shi wəzə.
5 Felizes os humildes, pois herdarão a terra.
6 Vəshi na ta mbəzliy pəla məni war
6 Felizes os que têm fome e sede de justiça, pois serão saciados.
7 Vəshi na ta mbəzli zhanshi hwər tsa shi ta nihwəti mbəzli.
7 Felizes os misericordiosos, pois serão tratados com misericórdia.
8 Vəshi na ta mbəzli nza nefer shi ɗewɗew kwa kwəma Hyala.
8 Felizes os que têm coração puro, pois verão a Deus.
9 Vəshi na ta mbəzliy mbəə sləkati nihwəti mbəzli kwa jipə shi.
9 Felizes os que promovem a paz, pois serão chamados filhos de Deus.
10 Vəshi na ta mbəzli sanshi məndi ngəraꞌwə,
10 Felizes os perseguidos por causa da justiça, pois o reino dos céus lhes pertence.
11 Ghwəyəy, vəshi na tə ghwəy, kama na, war ə məndiy tsətsəərəŋwəy, ka saŋwəy ngəraꞌwə, ka slasla dzərvəə dzəkən ghwəy tə gəm, sa nza ghwəy mbəzli ta səɗee.
11 “Felizes são vocês quando, por minha causa, sofrerem zombaria e perseguição, e quando outros, mentindo, disserem todo tipo de maldade a seu respeito.
12 Ghalaɓay, vəshi pə ghwəy taa vəshi tərəŋw. Sa nzanay, ta ngavəŋwəy zhəmə ghwəy dza Hyala mə ghwəmə. Ava war tsəgha niy sanshi ghəshi ngəraꞌwə kaa ka gəzə kwəma Hyalaa niy ꞌwaa səəkə» kə Yesəw.
12 Alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antigos profetas foram perseguidos da mesma forma.”
13 Dzəghwa ma kə Yesəw na: «Ghwəy ghwəy mbəzli ta səɗee ni kiy, nzəy tsa ghwəy mbə mbəzli tə hiɗiy, nja məzlir ta gwəma er na. Ma fəca ka ndezhekiy kərəy mbə məzlir kiy, njaa dza məndiy zhiniy zhanambə ndezhekə tsa va ghwəla kia? Ka gwəmati er niva məzlir ghwəla tepəw. War ka shəkati pəsər tsa va dzəy tə ngwəla gwaꞌa tsəgha na kwəma ci. Ma nza mbəzli dza dzar ti.
13 “Vocês são o sal da terra. Mas, se o sal perder o sabor, para que servirá? É possível torná-lo salgado outra vez? Será jogado fora e pisado pelos que passam, pois já não serve para nada.
14 Nzəy tsa ghwəy mbə mbəzli tə hiɗi diɓay, njasa ka waŋ pi vaa nza na. Mbaꞌa kə məndi ngati məlmə dikə na mə ghən ɗal piy, ka mbay məndiy mbələy kala nata ndə ghwəlaw.
14 “Vocês são a luz do mundo. É impossível esconder uma cidade construída no alto de um monte.
15 Zhini diɓay, səəkə məndiy tsəraghwa ghwə kwa gərkəwa ta dzəɓakən tasaw kənəw. War pətsaa gwəramti ɗal ka məndiy pəla ta fə ti mbə ciki, ta mbə ghənzəə mbərə kaa mbəzli mbəɓa gwanashi.
15 Não faz sentido acender uma lâmpada e depois colocá-la sob um cesto. Pelo contrário, ela é colocada num pedestal, de onde ilumina todos que estão na casa.
16 Ava war tsəgha kə nzəy tsa ghwəy məniy, nja gərkəwaa məni waŋ pi va kaa mbəzli. Məni pə ghwəy məni na wəzə na kwəma ta mbə məndiy nata. Ma nza məndi fal slən tsa Dəŋwəy tsa mə ghwəmə tsəgha ki» kə Yesəw.
16 Da mesma forma, suas boas obras devem brilhar, para que todos as vejam e louvem seu Pai, que está no céu.”
17 Dzəghwa ma kə Yesəw diɓa na: «Nəghətaa ghwəy zəzəti ta sawavəri kwəma pəhəti Hyala lə kwemer gəzəkə ka gəzə kwəma Hyala səəkee, pə ghwəy ma. Əhəŋ, səəkəree ta sawa nzəw. Ma səəkə tsee tsay, war ta mbəə faghwa kwəma kwemer va kwa, lə ta pəraslikəvəriŋwəyshi səəkəree.
17 “Não pensem que eu vim abolir a lei de Moisés ou os escritos dos profetas; vim cumpri-los.
18 Favəm ə gəzaŋwəy ya, ta na navay, tsəgha na, ya war hwəmɓa dza naa nza, paꞌ ghala ka ghwəmə nata ghwəy na, lə hiɗi nashi ghwəy ni kəɗishiy, shiy tiɓa ya ni jəw ni, mbaꞌa ghəshi dzaa tamtəvashi səvəri mbə kwəma pəhəti Hyalaw.
18 Eu lhes digo a verdade: enquanto o céu e a terra existirem, nem a menor letra ou o menor traço da lei desaparecerá até que todas as coisas se cumpram.
19 Va tsəgha nzana kiy, ma ntsaa ɗi ma fəti va ta kwəma va, ya naa gwəramti jəw na mbə, mbaꞌa ɓananavə kaa nihwəti mbəzli tsəgha a ghəshi ɗi ma fəti tiy, tsava ndə dza naa kəray tə shigə mbəzli sləkə Hyala. Ma ntsaa kəsəvə kwəma va va wəzə, ka ɗi fəti ti, dzəghwa tsəgha ɓananavə kaa nihwəti mbəzli a ghəshi ɗi fəti ta kwəma vay, ntsa dikə tsa mbə mbəzli sləkə Hyala dza tsava ndəə nza.
19 Portanto, quem desobedecer até ao menor mandamento, e ensinar outros a fazer o mesmo, será considerado o menor no reino dos céus. Mas aquele que obedecer à lei de Deus e ensiná-la será considerado grande no reino dos céus.
20 Ə gəzaŋwəy ya sana, mbaꞌa pə ghwəy ɗi dzəmbə mbəzli sləkə Hyalay, ɗi pə ghwəy ɗi fəti ta kwəma nzə. Tərəŋwɓa ghwəy kəə ɗi fəti kaa *ka ɓənipə kwəma, ghəshi lə *ka Farisahi» kə Yesəw.
20 “Eu os advirto: a menos que sua justiça supere muito a justiça dos mestres da lei e dos fariseus, vocês jamais entrarão no reino dos céus.”
21 Ma kə Yesəw diɓa na: «A ghwəy sənay, a *kwəma pəhəti Hyala kaa jijihimmə niy gəzəkə: “Ka pəəsli ndə gha ma! Ya wa ntsaa dzaa pəəsliti ndəy, ta har dza məndiy dzəti ngwəvə” kə niy ni.
21 “Vocês ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não mate. Se cometer homicídio, estará sujeito a julgamento’.
22 Ma nə ya ngəŋwəy ta na tsee ghən nee kiy, ya war nəfəə ɓəti ndəə dzəkən zəmbəghəyəy, ta har dza məndiy dzəti ngwəvə ti. War mbaꞌa kə ndə ni kaa tsahwəti ndə: “Ma ghay, ndə mbə ghaw” kəy, ta dzəti ngwəvə dza tsava ndə kwa kwəma ka sləka mbəzli. Ma ntsaa ni kaa zəmbəghəy: “Hil tsa” kəy, dzəti ghwə Hyala kəɗi ma dza tsava ndə.
22 Eu, porém, lhes digo que basta irar-se contra alguém para estar sujeito a julgamento. Quem xingar alguém de estúpido, corre o risco de ser levado ao tribunal. Quem chamar alguém de louco, corre o risco de ir para o inferno de fogo.
23 Mbaꞌa pə gha ɓəvə shiy ta dza ta vəlantashi kaa Hyala, dzəghwa mbaꞌa gha zəzəvə nahwəti kwəma mənti gha kaa tsahwəti zəməŋa tiɓay,
23 “Portanto, se você estiver apresentando uma oferta no altar do templo e se lembrar de que alguém tem algo contra você,
24 ə pə gha zlashi shi tarəkə gha va ɓə kaa Hyala tiɓa kwa kwəma Hyala di. Mbala a ghwəy dzaa jakəŋwəy sləkamti kwəma kwa jipə ghwəy lə zəməŋa tsa va. Ma nza gha zhəghəvaa səəkə ta ɓanta shi gha va kaa Hyala ghalaɓa.
24 deixe sua oferta ali no altar. Vá, reconcilie-se com a pessoa e então volte e apresente sua oferta.
25 War mbaꞌa kə ntsa həərəva ghwəy liy harŋaa dzəti ngwəvəy, ditəvaŋa taŋtaŋ a ghwəy sləkamtim kwəma va li ghala ghwəy ghwəlaŋwəy kwa kwal ta tsəhə vəgha ndə sla ngwəvə. Kala tsəghay, ta pəmanaghəŋa dza na kaa ndə sla ngwəvə, ka ndə sla ngwəvə dza na, mbaꞌa pəmanaghəŋa kaa ka sawji, dzəghwa mbaꞌa ka sawji dzaa kalayŋa mbə ciki fərshina ki.
25 “Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, acertem logo suas diferenças. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial, e você seja lançado na prisão.
26 E gəzaŋee, ta na navay, tsəgha na, ghalaɓay ka dza məndiy pəlaŋa tepə, kala war sa ka gha wamti kwəma gwaꞌa gwaꞌa, njasa dza məndiy slavəŋaw» kə Yesəw.
26 Eu lhe digo a verdade: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo.”
27 Dzəghwa ma kə Yesəw diɓa na: «Zhini ɓay, a ghwəy favə njasa niy gəzəkə *kwəma pəhəti Hyala: “Əntaa gha məni ghwərghwər ma!” kə niy ni.
27 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Não cometa adultério’.
28 Ma nə ya ngəŋwəy ta na tsee ghən nee kiy, ya war kwataka lə mətsə nata ndə mali tsahwəti ndə, dza ka səkwa nzəghə ci tiy, a tsava ndə manamti ghwərghwər gwaꞌa tsəgha lə mali va mbə nəfə tsa ci.
28 Eu, porém, lhes digo que quem olhar para uma mulher com cobiça já cometeu adultério com ela em seu coração.
29 Va tsəgha nzana ki, war mbaꞌa kə nahwəti mətsə ghaa ngəɗiŋaa dzəmbə məni *kwəma jikir nay, lamti kwa ghən gha, a gha ndəghamti kərakə lə gha. Sa nzanay, wəzəɓa nza gha lə mətsə kwətiŋta na, kən na dza vəgha gha gwanataa ndita mbə ghwə.
29 Se o olho direito o leva a pecar, arranque-o e jogue-o fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.
30 Ya dəvə kwa bəzəmə gha fəŋa naa dzəmbə məni kwəma jikir nay, sla pə gha slanti, a gha ndəghamti kərakə. Sa nzanay, wəzəɓa nzəyŋa gha lə dəvə kwətiŋta na, kən dzəmbə ghwəə kəɗi ma lə vəgha gha gwanata» kə Yesəw.
30 E, se a mão direita o leva a pecar, corte-a e jogue-a fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.”
31 Ma kə Yesəw diɓa na: «Zhini ɓay, a *kwəma pəhəti Hyala gəzəkə: “Mbaꞌa kə ndə təhamti mali ciy, ə kə tsaslanavə zliyaa ɓanavə, ta mbəə cipə kwəma təhə tsa təhamti na va” kə niy ni.
31 “Também foi dito: ‘Quem se divorciar da esposa deverá conceder-lhe um certificado de divórcio’.
32 Ma nə ya ngəŋwəy ta na tsee ghən nee kiy, ya wa ntsaa təhamti mali ci, kala mənti ghwərghwər ghənzəy, tsava ndə fambə na mali va mbə məni ghwərghwər, sa ka na dza mbaꞌa dzaa ɓəhwə tsahwəti zal. Dzəghwa ma zal tsaa dzaa ɓə mali təhəvərivay tsahwəti zal li kwərakwə ɓa na, aa mənti ghwərghwər» kə Yesəw.
32 Eu, porém, lhes digo que quem se divorcia da esposa, exceto por imoralidade, a faz cometer adultério. E quem se casa com uma mulher divorciada também comete adultério.”
33 Dzəghwa ma kə Yesəw diɓa na: «A ghwəy favə njasa gəzanakə *kwəma pəhəti Hyala kaa jijihimmə niy nza diɓa: “Mbaꞌa pə gha zəmanti fəla ta məni kwəmay, ka zhini miy gha ti ma. Mənti kwəma zəmanti gha va fəla ta məni nzə kwa kwəma Ndə sləkəpə” kə niy ni.
33 “Vocês também ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não quebre seus juramentos; cumpra os juramentos que fizer ao Senhor’.
34 Ma nə ya ngəŋwəy ta na tsee ghən nee kiy, əntaa ghwəy zəmə fəla tepə ma. Ka zəmə fəla ghwəy, yən lə pətsa mə ghwəmə, pə ghwəy ma. Sa nzanay, ghwəmə va na gəzli nzəy Hyala mbə Mazə tsa nzə kwa.
34 Eu, porém, lhes digo que não façam juramento algum. Não digam: ‘Juro pelo céu’, pois o céu é o trono de Deus.
35 Ka zəmə fəla ghwəy, ghəy lə hiɗi ni, pə ghwəy ma. Sa nzanay, hiɗi va na shi kəɗi Hyala səɗa nzə ti shi. Ka zəmə fəla ghwəy, ghəy lə məlmə Zherəwzalem, pə ghwəy ma. Sa nzanay, ghənzə na məlmə Hyala, mazə tsa dikə tsa.
35 Também não digam: ‘Juro pela terra’, pois a terra é onde ele descansa os pés. E não digam: ‘Juro por Jerusalém’, pois Jerusalém é a cidade do grande Rei.
36 Əntaa ghwəy dzaa zəmə fəla tepə, ya ghəy lə ghən tsa ghəy, pə ghwəy ma. Sa nzanay, ka mbay ghwəy zhəghanti səti mbə ghən ghwəy payta, ya ngəritaw.
36 Nem sequer digam: ‘Juro pela minha cabeça’, pois vocês não podem tornar branco ou preto um fio de cabelo sequer.
37 War ma kwəma ka ghwəy gəzəy: “Yi” ka ghwəy ni, kwəma kə tsəgha kataŋ. Kala tsəgha kə na: “Awə” pə ghwəy. Sa nzana, mbaꞌa pə gha mətsahakən zəmə fəlay, səəkə va *ndə jaka tsa Hyala səəkə nava kwəma tsəgha» kə Yesəw.
37 Quando disserem ‘sim’, seja de fato sim. Quando disserem ‘não’, seja de fato não. Qualquer coisa além disso vem do maligno.”
38 Dzəghwa ma kə Yesəw diɓa na: «Zhini ɓay, a ghwəy favə njasaa niy gəzəkə *kwəma pəhəti Hyala: “Mbaꞌa kə ndə yahwamti mətsə ghay, yahwamti naci kwərakwə. Ɓəkwə kə ndə təɗamti slini ghay, dza ɓəkwə gha təɗamti na ci kwərakwə” kə niy ni.
38 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Olho por olho, dente por dente’.
39 Ma nə ya ngəŋwəy ta na tsee ghən nee kiy, mbaꞌa kə ndə məntəŋwəy *kwəma jikir nay, ka nə ghwəy war ghəy wati shi ghəy ti lə kwəma jikir na kwərakwə pə ghwəy ma. Mbaꞌa kə ndə sləvantəŋa vəgha ghən gha tar bəla kwa bəzəmə ghay, zhəghanavə na tarkə bəla tar kwa zleɓi, a ghəci zhiniy ləkantəŋa vəgha nava bəla diɓa.
39 Eu, porém, lhes digo que não se oponham ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça também a outra.
40 Mbaꞌa kə ndəə pəla kəsəŋaa dzəti ngwəvə sa ɗi na zləghwəhwə kwəbaŋ ɗaŋkəci tsa kən ghən ghay, zlatanavə kwal a ghəci ɓə ya lə ləkwəsa kən ghata gwaꞌa fəlghən.
40 Se você for processado no tribunal e lhe tomarem a roupa do corpo, deixe que levem também a capa.
41 Mbaꞌa kə ndə mbə mbəzliy sləkə hiɗi ni kaa ngəŋa, war gha ɓəghəra shi ya niy dzəti pi gar kiləwmetər kwətiŋ, kəy, ə pə gha zhiniy mətsəhə ɓanci shi gar kiləwmetər bakə.
41 Se alguém o forçar a caminhar uma milha com ele, caminhe duas.
42 Mbaꞌa kə ndəə ɗəw shiy va ghay, ɓə pə ghaa ɓanci shi. Mbaꞌa kə ndə səəkəy ta ɗəw təm va ghay, ka ini gha ti ma, ɓanavə» kə Yesəw.
42 Dê a quem pedir e não volte as costas a quem quiser tomar emprestado de você.”
43 Dzəghwa ma kə Yesəw diɓa na: «A ghwəy favə njasa gəzəkə *kwəma pəhəti Hyala: “Ɗi pə ghaa ɗi tsa gha ndə, ka pa jaka lə ndə mbəz tsa gha” kə niy ni.
43 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Ame o seu próximo’ e odeie o seu inimigo.
44 Ma nə ya ngəŋwəy ta na tsee ghən nee kiy, ə pə ghwəy ɗi kwəma ka jaka ghwəy, ka cəꞌwə wəzə hwər tsa Hyala ta mbəzliy saŋwəy ngəraꞌwə.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem por quem os persegue.
45 Mbaꞌa pə ghwəy məni tsəghay, ndərazhi Dəŋwəy Hyala mə ghwəmə nza ghwəy. Sa nzanay, war yəmyəm ka naa kəɗi piy dzəkən ka ndərəm mbəzli, lə mbəzli wəzə hwər ni gwaꞌa. Ka nzəmə van dzəkən shi mbəzliy məni kwəma wəzə na, lə dzəkən ni mbəzliy məni *kwəma jikir na gwaꞌa.
45 Desse modo, vocês agirão como verdadeiros filhos de seu Pai, que está no céu. Pois ele dá a luz do sol tanto a maus como a bons e faz chover tanto sobre justos como injustos.
46 Mbaꞌa pə ghwəy ɗi war mbəzliy ɗi kwəma ghwəy gwaꞌa tsəgha, kala ɗi ma nihwətiy, ka dza Hyalaa ngavəŋwəy zhəmə ghwəy ki na? Tiɓaw, ka ngavəŋwəyəw, ya mbəzli nja ka *dəwan, ghəshi ka zləghwəy, kar ghəshiy ɗi kwəma mbəzliy ɗi kwəma shi kwərakwə.
46 Se amarem apenas aqueles que os amam, que recompensa receberão? Até os cobradores de impostos fazem o mesmo.
47 Mbaꞌa pə ghwəy səkwə war ngwardəhiŋwəy jaꞌ jaꞌ kiy, wa na nahwəti kwəma ghakə ghwəy mbə pərtaa? Sənay ghwəy, ya mbəzliy nəw ma Hyala na kar ghəshiy səkwə ngwardəshi kwərakwə, pə ghwəy sa?
47 Se cumprimentarem apenas seus amigos, que estarão fazendo de mais? Até os gentios fazem isso.
48 Ava va tsəgha, ghwəy mbəzli ta səɗee ni kiy, a pə ghwəy məni kwəma wəzə na kaa mbəzli gwaꞌa, nza ghwəy nza ka mbəzli kama fəti tar kaɓaka shi ya jəw nzə, njasa nza Dəŋwəy Hyala va mə ghwəmə, kala kama fəti və» kə Yesəw.
48 Portanto, sejam perfeitos, como perfeito é seu Pai celestial.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.