Daniel 2
asg (ASG) vs ARA
1 A̱ ka̱ya̱ ke ire ka na Nebukaneza wi o tsugono, ɗa u yaꞋin alatani. Alatani a nanlo a takacikai ni ka̱u ali ɗa u kpa̱ɗa̱i alavu.
1 No segundo ano do reinado de Nabucodonosor, teve este um sonho; o seu espírito se perturbou, e passou-se-lhe o sono.
2 Ɗa mogono me ɗekei oboci, n aza a imoɗi, n aza a̱ a̱guma̱, n aza a kindana adama a na a dana yi ili i na u latanai. Ana a yawai ɗa a shamgbai ɗevu m mogono ma,
2 Então, o rei mandou chamar os magos, os encantadores, os feiticeiros e os caldeus, para que declarassem ao rei quais lhe foram os sonhos; eles vieram e se apresentaram diante do rei.
3 ɗa u danai le, <<Alatani a na n yaꞋin va i ta̱ a kutakacika mu. N ciga ta̱ n yeve kaci ka alatani ka.>>
3 Disse-lhes o rei: Tive um sonho, e para sabê-lo está perturbado o meu espírito.
4 Ɗa aza a kindana a a̱ ushuki mogono ma n kelentsu ka aza a Arami, <<Mogono, wuma u nu u geshe, dana agbashi a̱ nu alatani a, ci ta̱ a kudana wu kaci ka alatani ka.>>
4 Os caldeus disseram ao rei em aramaico: Ó rei, vive eternamente! Dize o sonho a teus servos, e daremos a interpretação.
5 Ɗaɗa mogono ma danai aza a kindana a, <<N sheshe ta̱ ɗe n ka̱ɗu ka̱ va̱ mayun ɗa i dana mu ukuna wa alatani a nampa n kaci ka alatani ka. I fuɗa baci ba, mi ta̱ a kuzuwa a kara ɗa̱ vi nyama vi nyama ka̱ta̱ o bonoko kpamu iꞋuwa i ɗa̱ agali.
5 Respondeu o rei e disse aos caldeus: Uma coisa é certa: se não me fizerdes saber o sonho e a sua interpretação, sereis despedaçados, e as vossas casas serão feitas monturo;
6 Ama i fuɗa baci i dana mu alatani a n kaci ka a ɗa, yi ta̱ a kisa kuneꞋe n katsupu koɓolo n tsugbayin wa̱ va̱. Adama a nannai, danai mu alatani a n kaci ka ɗa.>>
6 mas, se me declarardes o sonho e a sua interpretação, recebereis de mim dádivas, prêmios e grandes honras; portanto, declarai-me o sonho e a sua interpretação.
7 Ɗa kpamu a̱ ushuki, <<YaꞋan mogono ma dana agbashi a̱ ni alatani a, ci ta̱ a kudana yi kaci ka ɗa.>>
7 Responderam segunda vez e disseram: Diga o rei o sonho a seus servos, e lhe daremos a interpretação.
8 Ɗaɗa mogono ma mu ushuki, <<N yeve ta̱ yi ta̱ a kataci ka na i la̱nga̱sa̱ ayin, adama a na i yeve ta̱ ɗe ili i na n sheshei n utsura.
8 Tornou o rei e disse: Bem percebo que quereis ganhar tempo, porque vedes que o que eu disse está resolvido,
9 I dana mu baci alatani a ba, yi ta̱ n atakaci e te a na e kuneke ɗa̱. I ɓolongi una̱ adama a na i yaꞋanka mu aꞋuwa m modoruko, kudana ku ɗa̱ ka̱ɗu ka̱ va̱ ki ta̱ a kusabaꞋa. Ama danai mu alatani a, nannai ɗa n kuyeve a na yi a kufuɗa ya dana mu kaci ka alatani ka.>>
9 isto é: se não me fazeis saber o sonho, uma só sentença será a vossa; pois combinastes palavras mentirosas e perversas para as proferirdes na minha presença, até que se mude a situação; portanto, dizei-me o sonho, e saberei que me podeis dar-lhe a interpretação.
10 Ɗa aza a kindana a a̱ ushuki mogono ma, <<Babu vuza a iɗika i nampa vu na u kuyaꞋan i na mogono mo folonoi. Babu mogono, vuza vu utsura n tsugbayin vu na u saꞋwai kufolono ili a̱ ubuta̱ u koboci, vuza va̱ a̱guma̱, ko vuza vu kindana.
10 Responderam os caldeus na presença do rei e disseram: Não há mortal sobre a terra que possa revelar o que o rei exige; pois jamais houve rei, por grande e poderoso que tivesse sido, que exigisse semelhante coisa de algum mago, encantador ou caldeu.
11 Ili i na mogono me ecei yi ta̱ n a̱miki. Babu vuza na u kudana mogono i na yi punu sai a̱ma̱li koci, i ta na feu o kuyongo a̱ ubuta̱ u uma ba.>>
11 A coisa que o rei exige é difícil, e ninguém há que a possa revelar diante do rei, senão os deuses, e estes não moram com os homens.
12 Ili i nampa i zuwai mogono ma yaꞋin wupa n una̱mgbuka̱tsuma̱, ɗa u zuwai a una aza a̱ a̱guma̱ a Babila ra̱ka̱.
12 Então, o rei muito se irou e enfureceu; e ordenou que matassem a todos os sábios da Babilônia.
13 A zuwa ta̱ wila̱ adama a na a una aza a̱ a̱guma̱ a, a̱ suki uma adama a na a̱ la̱nsa̱ Daniyan n a̱ja̱Ꞌa̱ a̱ ni ka̱ta̱ a una.
13 Saiu o decreto, segundo o qual deviam ser mortos os sábios; e buscaram a Daniel e aos seus companheiros, para que fossem mortos.
14 Ana Ariyo kovonshi ka vuza vu kinda mogono u lazai a kubana kuna aza a̱ a̱guma̱ a Babila, Ɗa Daniyan u yaꞋankai ni kadanshi ku ugboji.
14 Então, Daniel falou, avisada e prudentemente, a Arioque, chefe da guarda do rei, que tinha saído para matar os sábios da Babilônia.
15 We ecei kagbashi ko mogono ka, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa mogono ma zuwai wila̱ u gogoꞋo u nampa?>> Ɗaɗa Ariyo u danai Daniyan ukuna wa.
15 E disse a Arioque, encarregado do rei: Por que é tão severo o mandado do rei? Então, Arioque explicou o caso a Daniel.
16 N tsu nampa, ɗa Daniyan u uwai u folonoi mogono adama a na u doku ayin a, ciya̱ u fuɗa u dana yi kaci ka alatani ka.
16 Foi Daniel ter com o rei e lhe pediu designasse o tempo, e ele revelaria ao rei a interpretação.
17 Ɗaɗa Daniyan u bonoi a kpaꞋa ku ni ɗa u danai a̱ja̱Ꞌa̱ a̱ ni Hananiyan, Mesheku, n Azariya ukuna wa.
17 Então, Daniel foi para casa e fez saber o caso a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros,
18 U gutsai le o folono Ka̱shile ka zuva u yaꞋanka le kasingai adama a ukuna wi ili yi usokongi i nanlo, ciya̱ a una yi n a̱ja̱Ꞌa̱ a̱ ni koɓolo n aza a̱ a̱guma̱ a Babila a ba.
18 para que pedissem misericórdia ao Deus do céu sobre este mistério, a fim de que Daniel e seus companheiros não perecessem com o resto dos sábios da Babilônia.
19 N kayin ɗa ukuna wu usokongi wa wu uta̱i e keteshe u Daniyan. Ɗa Daniyan u cikpai Ka̱shile ka zuva,
19 Então, foi revelado o mistério a Daniel numa visão de noite; Daniel bendisse o Deus do céu.
20 u danai,
20 Disse Daniel: Seja bendito o nome de Deus, de eternidade a eternidade, porque dele é a sabedoria e o poder;
21 U tsu sabaꞋa ta̱ ayin m makyan, a̱yi ɗa u tsu zuwa ngono ka̱ta̱ kpamu wu uta̱ka̱ le o tsugono tsa. U tsu neke ta̱ aza a ugboji kuyeve ka̱ta̱ kpamu u neke kuyeve u vuza na wi n cicoꞋo.
21 é ele quem muda o tempo e as estações, remove reis e estabelece reis; ele dá sabedoria aos sábios e entendimento aos inteligentes.
22 U tsu uta̱ka̱ ta̱ ili i na yi uciɗa̱ngi ka̱u koɓolo n i na yi usokongi, u yeve ta̱ i na yi punu a̱ ka̱yimbi ama kutashi ku ɗa ili i na yi o kuyongo n a̱yi.
22 Ele revela o profundo e o escondido; conhece o que está em trevas, e com ele mora a luz.
23 Ka̱shile ki ikaya ka̱ va̱ wa̱ nu ɗa mi e kuneke ogodiya koɓolo n ucikpi, vi neke mu ta̱ ugboji koɓolo n utsura. Vu danai mu ili i na ce ecei nu ɗa kpamu vu danai tsu kaci ki ili i na mogono ma cigai.>>
23 A ti, ó Deus de meus pais, eu te rendo graças e te louvo, porque me deste sabedoria e poder; e, agora, me fizeste saber o que te pedimos, porque nos fizeste saber este caso do rei.
24 Ɗa Daniyan u banai u Ariyo vuza na mogono ma̱ suki wu una aza a̱ a̱guma̱ a Babila ɗa u danai ni, <<Ka̱ta̱ vu una aza a imoɗi a Babila ba. Banka mu u mogono wa, mi ta̱ a kudana yi kaci ka alatani ka.>>
24 Por isso, Daniel foi ter com Arioque, ao qual o rei tinha constituído para exterminar os sábios da Babilônia; entrou e lhe disse: Não mates os sábios da Babilônia; introduze-me na presença do rei, e revelarei ao rei a interpretação.
25 Ariyo u yaꞋin gogoꞋo u bankai Daniyan u mogono wa ɗa u danai, <<N ciya̱ ta̱ vuma vi yoku a̱ ka̱tsuma̱ ka agbashi o kuvon a na a ɗikai a Yahuda, vuza na u kufuɗa kudana mogono kaci ka alatani a̱ ni.>>
25 Então, Arioque depressa introduziu Daniel na presença do rei e lhe disse: Achei um dentre os filhos dos cativos de Judá, o qual revelará ao rei a interpretação.
26 Mogono me ecei Daniyan (vuza na kpamu e ci ɗeke Belshaza), <<Vi ta̱ a kufuɗa kudana mu alatani a̱ va̱ n kaci ka ɗa?>>
26 Respondeu o rei e disse a Daniel, cujo nome era Beltessazar: Podes tu fazer-me saber o que vi no sonho e a sua interpretação?
27 Ɗa Daniyan wu ushuki, <<Babu keyevi, ko vuza vu ugboji, ko koboci ko vuza vu kindana vu na u kufuɗa kudana mogono ili i na ili yi usokongi ya i danai,
27 Respondeu Daniel na presença do rei e disse: O mistério que o rei exige, nem encantadores, nem magos nem astrólogos o podem revelar ao rei;
28 ama Ka̱shile ki ta̱ ɗe zuva ka na ka tsu palakpa ili i na yi usokongi dem. U yotsongu ta̱ mogono Nebukaneza ili i na i kuta̱wa̱ na kelime. Alatani a̱ nu n kene ku na ve enei a ayin a na vi alavu a ɗa na,
28 mas há um Deus no céu, o qual revela os mistérios, pois fez saber ao rei Nabucodonosor o que há de ser nos últimos dias. O teu sonho e as visões da tua cabeça, quando estavas no teu leito, são estas:
29 <<Wuma u nu u geshe, mogono, ayin a na vi alavu ɗa vi yaꞋin alatani a ili i na i kuta̱wa̱, ɗaɗa vuza na u tsu dana kaci ki ili yi usokongi u yotsongi nu ili i na i kuta̱wa̱ na kelime.
29 Estando tu, ó rei, no teu leito, surgiram-te pensamentos a respeito do que há de ser depois disto. Aquele, pois, que revela mistérios te revelou o que há de ser.
30 Tsu va̱ na, a̱ ɓa̱yuwa̱ka̱ mu ta̱ ɗe ili yu usokongi ya, ba adama a na n laꞋi aza o yoku a na i n wuma na n ugboji ba, ama adama a na avu vuza gbayin mogono vi yeve kaci ki ili ka, ka̱ta̱ kpamu vi yeve ili i na i ta̱wa̱i a̱ ka̱ɗu ka̱ nu.
30 E a mim me foi revelado este mistério, não porque haja em mim mais sabedoria do que em todos os viventes, mas para que a interpretação se fizesse saber ao rei, e para que entendesses as cogitações da tua mente.
31 <<Wuma u nu u geshe, mogono, kululu ku vuma ku gbangam kashani e kelime ka̱ nu a kutasa akina uteku ci ili i wovon.
31 Tu, ó rei, estavas vendo, e eis aqui uma grande estátua; esta, que era imensa e de extraordinário esplendor, estava em pé diante de ti; e a sua aparência era terrível.
32 Kaci ka̱ kululu ka a yaꞋan ta̱ kaꞋa n azanariya e deꞋen, uɓon u ma̱ka̱nga̱ n obolu tamkpamu n azurufa, ka̱tsuma̱ ka̱ ni nu nkuta̱ a yaꞋan le ta̱ n iyum i shili,
32 A cabeça era de fino ouro, o peito e os braços, de prata, o ventre e os quadris, de bronze;
33 ene a̱ ni n iyum, adasukpatsu a̱ ni kpamu a yaꞋin kakambu ke te n iyum kakambu ke te kpamu n ciꞋin.
33 as pernas, de ferro, os pés, em parte, de ferro, em parte, de barro.
34 Avu lo a kinda, ɗa kakpanlai ka ɓalai a kusan, ama vuza ɗa u ɓalai kaꞋa ba. Ɗa kakpanlai ka lapai kululu ka punu a adasukpatsu a̱ ni a na a yaꞋin n iyum koɓolo n ciꞋin tsa ɗa o ɓosoi ku ɗa.
34 Quando estavas olhando, uma pedra foi cortada sem auxílio de mãos, feriu a estátua nos pés de ferro e de barro e os esmiuçou.
35 Ɗaɗa iyum ya, n ciꞋin, n iyum i shili, n azanariya koɓolo n azurufa, o ɓosoi miri-miri ɗa kpamu o bonoi an kopo ka na ka ci yaꞋan o kosoyotoi m kpandari. Wunla̱i u tsu ɗika le ta̱ babu kubuka kagimi. Ama kakpanlai ka na ka varai kululu ka ko bonoi kusan ku gbayin ku na ku shanai aduniyan dem.
35 Então, foi juntamente esmiuçado o ferro, o barro, o bronze, a prata e o ouro, os quais se fizeram como a palha das eiras no estio, e o vento os levou, e deles não se viram mais vestígios. Mas a pedra que feriu a estátua se tornou em grande montanha, que encheu toda a terra.
36 <<Na ɗaɗa alatani a, gogo na ci ta̱ a kudana mogono kaci ka alatani ka.
36 Este é o sonho; e também a sua interpretação diremos ao rei.
37 Wuma u nu u geshe, avu ɗa mogono mo ngono. Ka̱shile ka zuva ke neke wu ta̱ tsugono n utsura n kufuɗa koɓolo kpamu n tsugbayin,
37 Tu, ó rei, rei de reis, a quem o Deus do céu conferiu o reino, o poder, a força e a glória;
38 e ekiye a̱ nu a ɗa u zuwai vuma nu nnama n kakamba koɓolo nu nnu. Ko te ɗa baci i o kuyongo, u zuwa wu ta̱ ɗe vo okpo mogono me le ra̱ka̱. Avu ɗa kaci ka na a yaꞋin n azurufa a.
38 a cujas mãos foram entregues os filhos dos homens, onde quer que eles habitem, e os animais do campo e as aves do céu, para que dominasses sobre todos eles, tu és a cabeça de ouro.
39 <<A̱ ka̱ca̱pa̱ ko tsugono tsu nu, tsugono ci yoku ci ta̱ a̱ kuta̱wa̱, tsu na ci yawai tsu nu utsura ba. Ka̱ta̱ kpamu tsutatsu tsu ta̱wa̱ tsu ɗaɗa iyum i shili, tsu na tsa kulyaꞋa tsugono a aduniyan dem.
39 Depois de ti, se levantará outro reino, inferior ao teu; e um terceiro reino, de bronze, o qual terá domínio sobre toda a terra.
40 A ukocishi, tsugono tsu na̱shi ci ta̱ a̱ kuta̱wa̱ n utsura an viyum, tsu ɓoso ili dem tsu na viyum vu tsu ɓoso ili miri-miri ka̱ta̱ wi iya, ta u kuɓoso ili i na i buwai dem nannai.
40 O quarto reino será forte como ferro; pois o ferro a tudo quebra e esmiúça; como o ferro quebra todas as coisas, assim ele fará em pedaços e esmiuçará.
41 Tsu na ve enei adasukpatsu nu njuvu kakambu ke te a yaꞋin le n ciꞋin tsu na o songi, kakambu ke te kpamu an viyum, na lo va ɗaɗa upeci u tsugono, n nannai va dem wi ta̱ a kuyaꞋan n utsura tsu viyum, ko an ve enei a satarai viyum n ciꞋin.
41 Quanto ao que viste dos pés e dos artelhos, em parte, de barro de oleiro e, em parte, de ferro, será esse um reino dividido; contudo, haverá nele alguma coisa da firmeza do ferro, pois que viste o ferro misturado com barro de lodo.
42 Tsu na njuvu mi kakambu ke te iyum ke te kpamu ciꞋin, tsugono tsu nampa ci ta̱ a kuyaꞋan n utsura kakambu ke te, ka̱ta̱ ke te kpamu ka yaꞋan babu utsura.
42 Como os artelhos dos pés eram, em parte, de ferro e, em parte, de barro, assim, por uma parte, o reino será forte e, por outra, será frágil.
43 Tsu na ve enei a satarai iyum n ciꞋin, ta uma o kuyongo usatari nannai babu uɓolongi n kaci, tsu na viyum n ciꞋin a kufuɗa kuɓolongu ba.
43 Quanto ao que viste do ferro misturado com barro de lodo, misturar-se-ão mediante casamento, mas não se ligarão um ao outro, assim como o ferro não se mistura com o barro.
44 <<A ayin o ngono a nanlo, Ka̱shile ka zuva ki ta̱ a kuzuwa tsugono tsu na tsa̱ kukuwa̱ ba, i kpamu e kuneke tsu ɗa u uma o yoku ba. Wi ta̱ a kuna tsugono tsu nanlo ra̱ka̱ ka̱ta̱ u yawaka le uteku. Ama n nannai dem ci ta̱ a kushamgba ali sai uteku n uteku.
44 Mas, nos dias destes reis, o Deus do céu suscitará um reino que não será jamais destruído; este reino não passará a outro povo; esmiuçará e consumirá todos estes reinos, mas ele mesmo subsistirá para sempre,
45 Na ɗaɗa kaci ka alatani ka kakpanlai ka na a ɓalai a kusan, ama vuma ɗa ba, kakpanlai ka na ko ɓosoi viyum, iyum i shili, n ciꞋin koɓolo n azanariya n azurufa miri-miri.
45 como viste que do monte foi cortada uma pedra, sem auxílio de mãos, e ela esmiuçou o ferro, o bronze, o barro, a prata e o ouro. O Grande Deus fez saber ao rei o que há de ser futuramente. Certo é o sonho, e fiel, a sua interpretação.
46 Ɗa mogono Nebukaneza u kuɗa̱ngi ɗevu n Daniyan ɗa u nekei ni tsugbayin, ali kpamu u zuwai a yaꞋanka yi kuneꞋe koɓolo n a̱vu a̱ ma̱gula̱ni.
46 Então, o rei Nabucodonosor se inclinou, e se prostrou rosto em terra perante Daniel, e ordenou que lhe fizessem oferta de manjares e suaves perfumes.
47 Mogono ma danai Daniyan, <<Mayun Ka̱shile ka̱ nu a̱yi ɗa Ka̱shile ka̱ a̱ma̱li koɓolo n Vuzavaguɗu vu ngono n vuza na u tsu palakpa ili yu usokongi, an vu fuɗai vu palakpai ili yu usokongi i nampa.>>
47 Disse o rei a Daniel: Certamente, o vosso Deus é o Deus dos deuses, e o Senhor dos reis, e o revelador de mistérios, pois pudeste revelar este mistério.
48 Ɗa mogono mo bonokoi Daniyan wo okpoi vuza gbayin, ɗa u nekei ni kuneꞋe n a̱bunda̱i. U zuwai ni wo okpoi mogono a iɗika i Babila ra̱ka̱, ɗa kpamu u doku u zuwai ni wo okpo vuza kelime va aza a ugboji a̱ ni.
48 Então, o rei engrandeceu a Daniel, e lhe deu muitos e grandes presentes, e o pôs por governador de toda a província da Babilônia, como também o fez chefe supremo de todos os sábios da Babilônia.
49 Ɗaɗa kpamu ufolu u Daniyan u zuwai mogono ma zuwai Shedaraku, Mesheku n Abenego aza a gbagbaꞋin a ulinga a iɗika i Babila ra̱ka̱, a̱yi tamkpamu wo okpoi punu e kefeku ko mogono ka.
49 A pedido de Daniel, constituiu o rei a Sadraque, Mesaque e Abede-Nego sobre os negócios da província da Babilônia; Daniel, porém, permaneceu na corte do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.