2 Reis 18
asg (ASG) vs NTLH
1 A̱ ka̱ya̱ ka tatsu ko tsugono tsu Hosiya kolobo ka Ila mogono mi Isaraila, ɗa Hezekaya kolobo ka Ahazu mogono ma Yahuda u gita̱i kulyaꞋa tsugono.
1 No terceiro ano do reinado de Oseias, filho de Elá, como rei de Israel, Ezequias, filho de Acaz, se tornou rei de Judá.
2 A̱yi na̱ a̱ya̱ kamanga n a tawun a ɗa wo okpoi mogono, ɗa u lyaꞋi tsugono a Urushelima a̱ya̱ kamanga n kuci. Kula ka̱ a̱na̱ku a̱ ni ku ɗa Abi mekere ma Zakariya.
2 Quando isso aconteceu, Ezequias tinha vinte e cinco anos de idade. Ele governou vinte e nove anos em Jerusalém. A sua mãe se chamava Abia e era filha de Zacarias.
3 U yaꞋin ili i na yi mejege a̱ a̱shi a Vuzavaguɗu, derere tsu na esheku a̱ ni Dawuda u yaꞋin.
3 Seguindo o exemplo do seu antepassado, o rei Davi, Ezequias fez aquilo que agrada a Deus, o Senhor .
4 U fa̱da̱i nva̱li n atali a ciɗa, ɗa u kapai ka̱ma̱li ka Ashera. Ɗa u ɓosoi koko ka̱ viyum vishili ka na Musa u yaꞋin, adama a na ali n anana aza a Isaraila i ta̱ a kuyaꞋansaka ka a̱tsa̱ka̱na̱. E ci ɗeke ta̱ koko ka n kula Nehushatan.
4 Ele destruiu os lugares pagãos de adoração, quebrou as colunas do deus Baal e derrubou os postes da deusa Aserá . Também fez em pedaços a cobra de bronze que Moisés havia feito e que era chamada de Neustã. Até aquela época o povo de Israel queimava incenso em honra dela.
5 Hezekaya wushuku ta̱ n Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila. Babu vuza na a kugisanku n a̱yi a̱ ka̱tsa̱ma̱ ko ngono n Yahuda ra̱ka̱, ko aza a na a lyaꞋi tsugono kelime ka̱ ni ko ka̱ca̱pa̱ ka̱ ni.
5 Ezequias confiou no Senhor , o Deus de Israel; Judá nunca teve um rei como ele, nem antes nem depois daquela época.
6 U gbagai Vuzavaguɗu mayin, u ka̱sukpa̱ yi ba, ama u tonoi wila̱ u na Vuzavaguɗu u nekei Musa.
6 Ezequias ficou ligado com o Senhor e nunca desobedeceu a ele, mas guardou cuidadosamente todos os mandamentos que o Senhor Deus tinha dado a Moisés.
7 Ɗa Vuzavaguɗu u yongoi koɓolo n a̱yi, ɗa u ka̱na̱i kuciya̱ u lyaꞋi a̱ ubuta̱ wi ili i na u yaꞋin dem. Adama a nannai ɗa u yaꞋankai mogono ma Asiriya ugbamiwasuvu, u iwain ku yaꞋanka yi tsugbashi.
7 Por isso, o Senhor estava com ele, e ele teve sucesso em tudo o que fez. Ezequias se revoltou contra o rei da Assíria e não quis ser dominado por ele.
8 Ili na i ɗikai ɗe a kaginda ka kindi a kubana a̱ likuci yi nshilya, ɗa u lyaꞋi a za Filistiya n kuvon ali a kubana a Gaza n kureꞋe ku ni.
8 Venceu os filisteus, invadiu o seu território, desde o menor povoado até a maior cidade, e atacou a cidade de Gaza e a região ao seu redor.
9 A̱ ka̱ya̱ ka̱ na̱shi ko tsugono tsu Hezekaya, ka na ko okpoi ka̱ya̱ ke cindere ko tsugono tsu Hosiya kolobo ka Ila mogono mi Isaraila, ɗa Shalumaneza mogono ma Asiriya ma bankai Samariya kuvon ɗa u kanzai i ɗa.
9 No quarto ano do reinado de Ezequias, que era o sétimo ano do reinado de Oseias, filho de Elá, como rei de Israel, o rei Salmaneser, da Assíria, invadiu Israel, e o seu exército cercou a cidade de Samaria.
10 A ukocishi u ka̱ya̱ ka tatsu, ɗa Shalumaneza wi isai likuci i Samariya. Adama nanai a isai Samariya a̱ ka̱ya̱ ka̱ ta̱li ko tsugono tsu Hezekaya, ka na ko okpoi ka̱ya̱ ka̱ kuci ko tsugono tsu Hosiya mogono mi Isaraila.
10 No terceiro ano do cerco, Samaria foi conquistada. Isso aconteceu no sexto ano do reinado de Ezequias, que era o nono ano do reinado de Oseias.
11 Ɗa mogono ma Asiriya ma pura̱i aza a Isaraila a kubana Asiriya, ɗa u zuwai le a̱ da̱sa̱ngi a̱ likuci i Hala i na yi a̱ ka̱kina̱ ka kuyene ku Haboru a Gozan. Ɗa kpamu u zuwai aza a yoku a̱ likuci ya aza Midiya.
11 O rei da Assíria levou os israelitas como prisioneiros para a sua terra; mandou que alguns deles fossem morar na cidade de Hala, outros, perto do rio Habor, no distrito de Gozã, e ainda outros, nas cidades da Média.
12 I nampa ya i yain ta̱ adama a na aza a Isaraila a iwain kutono Vuzavaguɗu Ka̱shile ke le, ɗa kpamu o koɗoi uzuwakpani u ni, u na Musa kagbashi ka Vuzavaguɗu ka tonokoi le. A iwain kupana, ɗa kpamu a̱ kpa̱ɗa̱i kutono u ɗa.
12 Essas coisas aconteceram porque os israelitas não obedeceram ao Senhor , o Deus deles, mas quebraram a aliança que o Senhor havia feito com eles e desobedeceram a todas as leis dadas por Moisés, servo do Senhor . Eles não quiseram atender, nem obedecer.
13 A̱ ka̱ya̱ ka kupa n ka̱ na̱shi ko tsugono tsu Hezekaya, ɗa Sanakaribu mogono ma Asiriya u bankai likuci yi nshilya ma aza a Yahuda ra̱ka̱ n kuvon ɗa u remei le.
13 No ano catorze do reinado de Ezequias, de Judá, Senaqueribe, rei da Assíria, atacou todas as cidades de Judá que eram cercadas de muralhas e as conquistou.
14 Ɗa Hezekaya mogono ma Yahuda u suꞋuki mogono ma Asiriya n akaka a nampa a Lakishi, u danai, <<N yaꞋan ta̱ unushi, ka̱sukpa̱ mu, mi ta̱ a kutsupa i na baci vu danai n tsupa.>> Ɗa mogono ma Asiriya ma danai Hezekaya mogono ma Yahuda ma nekei azurufa amangatawantatsu (300) n azanariya kamangankupa.
14 Ezequias mandou uma mensagem a Senaqueribe, que estava em Laquis. A mensagem foi esta: “Eu errei. Por favor, saia do meu país, que eu pagarei tudo o que o senhor exigir.” O rei mandou uma resposta, dizendo que Ezequias devia lhe mandar dez mil quilos de prata e mil quilos de ouro.
15 Ɗa Hezekaya u nekei ni azurufa ra̱ka̱, a na a cinai a̱Ꞌisa̱ a vuzavaguɗu koɓolo n a na a cinai kunu ku kuzuwa e kefeku ko mogono.
15 Então Ezequias mandou para ele toda a prata do Templo e do tesouro do palácio.
16 A makyan ma nanlo tana Hezekaya wu ura ɗe azanariya a na u surai utsutsu wu a̱Ꞌisa̱ a Vuzavaguɗu n a na u surai a urotu wu utsutsu, ɗa u nekei mogono ma Asiriya.
16 Ele também arrancou o ouro das portas do Templo e o ouro com que ele mesmo havia revestido os batentes e mandou tudo para Senaqueribe.
17 Ɗa mogono ma Asiriya ma̱ suki vuza kelime vo osoji a̱ ni koɓolo n ovonshi a̱ ni n a̱bunda̱i, uta̱i a Lakishi a kubana u mogono Hezekaya a Urushelima. Ɗa a lazai a kubana a Urushelima, a na a yawai ɗa a shamgbai a uɓon uye u mini u na wi a̱ kuꞋuwa̱ a kaginda, ɗevu n uye u na u lazai a kubana a̱ ubuta̱ u kuza̱Ꞌa̱.
17 Mas o rei da Assíria mandou de Laquis um grande exército para atacar Ezequias em Jerusalém. O exército era comandado pelos seus três mais altos oficiais. Quando chegaram a Jerusalém, eles ocuparam a estrada onde os tintureiros trabalham, perto do canal que traz água do açude de cima.
18 Ana e ɗekei mogono Hezekaya, ɗa Eliyakimu kolobo ka Hilikiya, vuzagbayin vu kefeku ko mogono, n Shebuna kaɗani ka̱ kunu ka afada, koɓolo n Jowa kolobo ka Asafu kaɗani uta̱i.
18 Então os oficiais mandaram chamar o rei Ezequias, e três autoridades de Judá saíram para falar com eles. Eram Eliaquim, filho de Hilquias, que era o encarregado do palácio, Sebna, o escrivão, e Joá, filho de Asafe, que era o conselheiro do rei.
19 Ɗa vuza kelime vo osoji u danai le, <<Danai Hezekaya a kaka a nampa, <I na mogono magbayin ma aza Asiriya ma dansai i ɗana, a̱n yiɗa̱i vi e kukeɗe a̱pa̱Ꞌa̱?
19 Um dos oficiais assírios lhes disse: — Levem para Ezequias esta mensagem do grande rei, o rei da Assíria: “Em que você está baseando a sua confiança?
20 Vu dana vi ta̱ n ugboji n utsura wo osoji, na lo kadanshi kagbani ka koci vi a kuyaꞋan. U yayi vu zuwai katsura ka̱ nu, ali ɗa vi a kuyaꞋanka mu ugbamiwasuvu?
20 Você está pensando que as palavras podem tomar o lugar da experiência militar e da força? Quem você pensa que vai ajudá-lo na sua revolta contra o rei da Assíria?
21 La̱na̱, ɗa baci vu zuwai katsura ka̱ nu a Masar, a̱yi na wi an kakungu ka na ka ci kiɗa vuma kukiye, ka̱ta̱ ka uka yi usa̱n a ayin a na u tsubaki a ka a. Ta FiriꞋauna mogono ma Masar mi nannai u vuza na baci de dem u zuwai katsura ka ni wa̱ a̱ ni.
21 Você está confiando na ajuda do Egito, mas isso é o mesmo que usar um caniço como bengala, isto é, ele vai quebrar e furar a sua mão. Assim é Faraó, rei do Egito, para aqueles que confiam nele.
22 Ama ɗa baci vu danai mu, <<Tsu zuwa ta̱ katsura ka tsu u Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ tsu.>> A̱yi ɗa vuza na Hezekaya u fa̱da̱i ubuta̱ u cikpa u ni n atalialyuka a ba? Ɗa kpamu udanai aza Yahuda n Urushelima <<A katalikalyuka ka nampa ka koci ya kuyaꞋan kucikpa a Urushelima ba?>>
22 Ou, por acaso, você vai me dizer que confia no Senhor , seu Deus? E não foram os santuários e os altares do Senhor que Ezequias destruiu quando mandou que o povo de Judá e de Jerusalém adorasse somente no altar de Jerusalém?
23 << <Ta̱wa̱ na, i yaꞋan tsulaga n vuzagbayin vu va̱, mogono ma Asiriya. N kuneke wu ta̱ odoku a̱kpa̱n e re (2,000), vi baci a̱ kuciya̱ akumbi e le.
23 Eu vou fazer um trato com você em nome do rei da Assíria. Eu lhe darei dois mil cavalos se você puder arranjar homens suficientes para montá-los.
24 Niniɗai va kufuɗa va ciya̱ ulyai n osoji e kenu a̱ nu, niniɗai va kusheshe kushilika̱ n kosoji ka babu utsura ka vuzagbayin va̱, ko nu uɓa̱nki wa ekeke odoku n akumbi aza a Masar?
24 Você não poderia vencer nem o oficial assírio menos graduado e, no entanto, espera que os egípcios lhe mandem carros de guerra e cavalaria!
25 Ko n nannai ba, vu ene ta̱ adanshi n utsura u Vuzavaguɗu u ɗa tsu lyaꞋi iɗika ya ba? Vuzavaguɗu ɗa n ka̱ci ka̱ ni u danai tsu, bankai likuci ya n kuvon ka̱ta̱ yi una i ɗa.> >>
25 Você pensa que eu ataquei e destruí o seu país sem a ajuda de Deus, o Senhor ? Foi ele mesmo quem me mandou atacá-lo e destruí-lo!”
26 Ɗa Eliyakimu kolobo ka Hilikiya, n Shebuna koɓolo n Jowa a danai Vuza vu kelime vo osoji, <<Tsu folono wu ta̱ yaꞋan kadanshi n kelentsu ka aza a Arami, adama a na tsu laꞋa ta̱ n kufuɗa kaꞋa mayin. Ka̱ta̱ vu yaꞋanka tsu kadanshi n kelentsu ka aza a Ibirahi ba, talo aza na i a gaɗi a mashilya ma̱ likuci a pana.>>
26 Então Eliaquim, Sebna e Joá disseram ao oficial: — Fale em
27 Ama ɗa vuza kelime vo osoji va wushuki, u danai, <<A̱ɗa̱ i sheshe ta̱ ko wu a̱ɗa̱ u ɗa n vuzagbayin vu ɗa̱ ɗa vuzagbayin vu va̱ u suki n akaka a nampa a koci? A̱yi u ciga ta̱ yaba dem u pana aɗa, adama a na ayin a na baci tsu kambuki likuci i nampa, i ta̱ a ku takacika koɓolo n a̱ɗa̱. I ta̱ a kupana kambulu n kakuli ali a lyaꞋa a̱wiya̱n e le, ka̱ta̱ kpamu o soꞋo akyana e le.>>
27 Ele respondeu: — Vocês pensam que o rei me mandou dizer todas essas coisas somente para vocês e para o seu rei? Não! Não foi só isso. Eu estou falando também com as pessoas que estão sentadas nas muralhas e que terão de comer as suas próprias fezes e beber a sua própria urina; e vocês também vão fazer isso.
28 Ɗa vuza vu kelime va u ɗa̱nga̱i kashani u ɗekei aza a Ibrahim, u danai,<<Panai akaka o mogono ma gbayin vuzagbayin mogono ma Asiriya.
28 Então o oficial ficou de pé e gritou em hebraico: — Escutem o que o grande rei, o rei da Assíria, está dizendo a vocês!
29 Ili i na mogono ma dansai i ɗaɗa na. <Ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ Hezekaya u doro ɗa̱ ba. Wi a kufuɗa ku isa ɗa̱ ekiye a̱va̱ ba.
29 Ele mandou avisar que não deixem que Ezequias os engane, pois ele não poderá salvá-los.
30 Ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ Hezekaya u bono ko ɗa̱ alau i zuwa a̱ɗu a̱ɗa̱ a̱ ubuta̱ u kutono Vuzavaguɗu, i dana, mayun Vuzavaguɗu wi ta̱ a ku isa tsu. E kuneke likuci i nampa ya ekiye o mogono ma Asiriya ba.>
30 E não deixem que ele os convença a confiar em Deus, o Senhor . Não pensem que o Senhor os salvará e não deixará que o nosso exército assírio conquiste a cidade de vocês.
31 Ka̱ta̱ i pana kadanshi ka Hezekaya ba, ili i na mogono ma Asiriya ma dansai i ɗaɗa na. <La̱nsa̱i ida̱shi i ma̱ta̱na̱ nu mpa, ka̱ta̱ yu uta̱ i ta̱wa̱ wa̱ a̱ va̱. Ka̱ta̱ yaba dem u lyaꞋa umaci u kashina ki itacishi ka̱ ni n nɗanga m ma̱biri, ka̱ta̱ kpamu yaba dem u soꞋo mini o mogbodo ma̱ ni,
31 Não deem atenção a Ezequias. O rei da Assíria manda que vocês saiam da cidade e se entreguem. Vocês terão licença para comer uvas das suas próprias parreiras e figos das suas figueiras e para beber água dos seus próprios poços,
32 ali a makyan ma na n kuta̱wa̱ ma̱ pura̱ ɗa̱ a kubana a iɗika i na yi ci iɗika i ɗa̱, iɗika i na yi n ishina, n ma̱kya̱n ma savu, iɗika yi ilikulyaꞋa n ashina itacishi koɓolo n nɗanga n zaitu n ishigi. Zagbai wuma ba ukpa̱ ba. Ka̱ta̱ i pana kadanshi ka Hezekaya ba, adama a na wi ta̱ a kuvaruku ɗa̱, a na u danai, <<Vuzavaguɗu wi ta̱ a kisa tsu.>>
32 até que o rei os leve para morar num país parecido com o de vocês, onde há plantações de uvas para fazer vinho e onde há trigo para fazer pão. É uma terra de oliveiras, azeite e mel. Se fizerem o que ele está mandando, vocês não morrerão, mas viverão. Não deixem que Ezequias os engane, fazendo vocês pensarem que o Senhor vai salvá-los.
33 ka̱ma̱li ku uduniyan u yoku ki ta̱ lo, ka na ka sawai kisa iɗika ekiye o mogono ma Asiriya?
33 Será que os deuses das outras nações as salvaram do rei da Assíria?
34 Teɗei a̱ma̱li a Hamata n Arapadu? Teɗei kpamu a̱ma̱li a Sefaravim, n Hena, n a Iwa? A fuɗa ta̱ isa Samariya ekiye a̱va̱?
34 Onde estão agora os deuses de Hamate e de Arpade? Onde estão os deuses de Sefarvaim, de Hena e de Iva? Será que os deuses de Samaria salvaram Samaria do meu poder?
35 Yayi a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ma̱li a iɗika i nampa ka na ka kufuɗa kisai iɗika i ni ekiye a̱va̱? Adama a nannai niniɗai Vuzavaguɗu wi a kufuɗa ku isa Urushelima ekiye a̱va̱?> >>
35 Quando foi que os deuses de todos esses países os salvaram do nosso rei? O que é, então, que faz vocês pensarem que o Senhor pode salvar Jerusalém do poder dele?
36 Ama ɗa uma a, a paɗai bini, e keɓece yi ukuna ba, adama a na mogono ma dana le ta̱, <<Ka̱ta̱ i keɓece yi kakuna ba.>>
36 Mas o povo ficou calado, de acordo com a ordem do rei Ezequias; eles não disseram nem uma só palavra.
37 Ɗa Eliyakimu kolobo ka Hilikiya, vuzagbayin e kefeku ko mogono, n Shebuna kaɗani ka̱ kunu ka afada n Jowa maku ma Asafu, a banai u Hezekaya n ntogu n le ukari, ɗa a danai mogono ili i na vuza kelime vo osoji a Asiriya u dansai.
37 Então Eliaquim, Sebna e Joá rasgaram as suas roupas em sinal de tristeza e foram contar ao rei aquilo que o oficial assírio tinha dito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 2 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.