1 Reis 20
asg (ASG) vs VC
1 Ɗa Ben-hadadu mogono vuza va aza a Siriya u ɓolongi ovonshi a̱ ni ra̱ka̱, koɓolo nu ngono n yoku kamangankupa n ere n odoku koɓolo n ekeke odoku e le. A banai a kanzai Samariya likuci igbain yi Isaraila n kuvon.
1 Ben-Hadad, rei da Síria, mobilizou todo o seu exército. Tinha com ele trinta e dois reis, cavalos e carros. Subiu, pôs o cerco diante de Samaria e atacou-a.
2 Ɗa u suki n akaka a kubana a likuci u mogono Ahabu va aza a Isaraila, u danai, <<Ili i na Ben-hadadu u danai i ɗan na.
2 Mandou mensageiros a Acab, rei de Israel, na cidade, com esta mensagem:
3 <Azurufa n azanariya a̱ nu a̱ va̱ a ɗa, a̱ma̱ci a singai a̱ nu n muku n nu feu n va̱ n ɗa.> >>
3 Eis o que diz Ben-Hadad: Tua prata e teu ouro são meus. São minhas as tuas mulheres e os mais belos de teus filhos.
4 Ɗa Ahabu mogono mi Isaraila wu ushuki, u danai, <<Tsuna vu danai vuzagbayin va̱ mogono, mpa n ili i na mi n i ɗa dem i nu i ɗa.>>
4 Como tu dizes, meu senhor e rei, respondeu Acab, eu sou teu com tudo o que me pertence.
5 Ɗa aza a suki a o doku o bonoi ɗe ɗa a danai, <<Ben-hadadu u dana ta̱, <N suꞋuku ta̱ n akaka n danai, <<Neke mu Azurufa n azanariya a̱ nu, n a̱ma̱ci a̱ nu koɓolo n muku n nu.>>
5 Mas os mensageiros voltaram e disseram: Isto diz Ben-Hadad: Mandou-te dizer: dá-me tua prata e teu ouro, tuas mulheres e teus filhos.
6 Ta baci nannai ba, makpaꞋa a makyan tsu nampa mi ta̱ a̱ kusuꞋuku wu n uma a̱va̱ a̱ ta̱wa̱ a̱ e vece kefeku ka̱ nu n iꞋuwa ya aza a ulinga a̱ nu, ka̱ta̱ a̱ pura̱ i na dem i cigai a lazaka.> >>
6 Amanhã, pois, a esta mesma hora, mandarei os meus servos à tua casa; eles a revistarão, assim como as casas de teus servos; tomarão com as suas mãos tudo o que lhes aprouver.
7 Ɗa mogono mi Isaraila me ɗekei nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ ma iɗika ra̱ka̱, ɗa u danai le, <<A̱ɗa̱ yene ta̱ mayin uteku tsu na vuma nampa wi a̱ kula̱nsa̱ una̱ u tsu. U suꞋuku mu ta̱ n akaka, u danai, n neke yi a̱ma̱ci a̱va̱, n muku n va̱, n azanariya koɓolo n azurufa a̱va̱, ɗa n nekei ni.>>
7 Então o rei de Israel convocou todos os anciãos da terra e disse-lhes: Considerai e vede que esse homem quer a nossa perda. Quando me mandou pedir minhas mulheres, meus filhos, minha prata e meu ouro, nada lhe recusei.
8 Ɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ koɓolo n uma ra̱ka̱ a danai mogono Ahabu, <<Ka̱ta̱ vu keɓece yi ukuna ba, kpamu ka̱ta̱ vu ushuku ba.>>
8 Os anciãos e todo o povo disseram-lhe: Não lhe dês ouvidos, nem o atendas em nada.
9 Ɗa u danai aza a u suki a Ben-hadadu, <<Danai vuzagbayin va̱ mogono, <Kagbashi ka̱ nu ki ta̱ a kuyaꞋan ili i na akaka a iyain a dansai ra̱ka̱, ama akaka a ire a mi a kuyaꞋan ba.> >> Ɗa aza a u suki a lazai o bonokoi Ben-hadadu n akaka.
9 Acab respondeu aos mensageiros de Ben-Hadad: Dizei ao rei, meu senhor: estou pronto a fazer o que pediste ao teu servo da primeira vez; mas o que agora exiges, não o posso consentir. Os mensageiros foram-se e deram tal resposta ao rei.
10 Ɗa Ben-hadadu u doku u suki n akaka o yoku a kubana u Ahabu, u danai, <<YaꞋan a̱ma̱li una mu ɗa baci kubuta̱ ku buwai a Samariya ali kushana ka̱kun adama osoji a̱va̱ ra̱ka̱.>>
10 Ben-Hadad mandou dizer a Acab: Que os deuses me tratem com o mais extremo rigor, se o pó da Samaria bastar para encher o côncavo da mão dos guerreiros que me seguem!
11 Ɗa mogono mi Isaraila mu ushuki, ma danai, <<Banai i dana yi, <Kovonshi kamayun ka tsu lapa ma̱ka̱nga̱ ba, sai ayin a na u ciya̱i ulyaꞋi.> >>
11 O rei de Israel, respondendo, disse: Dizei-lhe que aquele que põe o seu cinturão não deve gloriar-se como aquele que o tira.
12 Ana Ben-hadadu u panai akaka a nampa, a̱yi o kusoꞋo koɓolo nu ngono n na m buwai a̱pa̱m e le, ɗa u danai ovonshi a̱ ni, <<Ɗa̱nga̱i i foɓuso.>> Ɗa o foɓusoi tsu na a kuꞋuwa a̱ likuci ya n kuvon.
12 Recebendo esta resposta, Ben-Hadad, que estava bebendo nas suas tendas com os reis, disse à sua gente: Aos vossos postos! E eles ordenaram as tropas para o ataque à cidade.
13 An i lo, ɗa Keneki ka̱ ta̱wa̱i u Ahabu mogono mi Isaraila, ɗa ka danai ni, <<Vuzavaguɗu u dana ta̱, Ve ene ta̱ ka̱bunda̱i ko osoji a nampa? Mi ta̱ e kuneke le ekiye a̱ nu anana. Talo va kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.>>
13 Nesse momento, um profeta aproximou-se de Acab, rei de Israel, e disse-lhe: Eis o que diz o Senhor: Vês esta imensa multidão? Pois declaro-te que hoje te entrego nas mãos, para que saibas que eu sou o Senhor.
14 Ɗa Ahabu mogono me ecei keneki ka, u danai,<<Yayi u ko okpo kovonshi ka kuvon ka?>> Keneki ka kushuki, ka danai, <<Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗa na, a̱ɗa̱nga̱ni ovonshi a uɓon kakau a ɗa, a kuyaꞋan ku ɗa.>> Ɗa mogono Ahabu u danai,
14 Acab perguntou: Por quem será ela entregue? O profeta respondeu: Assim fala o Senhor: Por meio dos servos dos chefes de províncias. Quem começará o combate? Tu mesmo.
15 Ɗa mogono Ahabu u ɓolongi a̱ɗa̱nga̱ni ovonshi osoji aza e kelime a uɓon kakau amangatawenre n kamangankupa n e re (232). Ɗa kpamu u ɗekei ovonshi a Isaraila, dem vu le a̱kpa̱n e cindere (7,000).
15 Acab passou em revista os servos dos chefes de províncias, e encontrou duzentos e trinta e dois. Depois contou todo o povo dos israelitas, e viu que eram sete mil.
16 N kanna a kaci, ɗa a̱ uta̱i kuyaꞋan kuvon, ɗa a cinai mogono Ben-hadadu o kusoꞋo ma̱ra̱ a kpaꞋa ku ma̱ra̱ koɓolo nu ngono kamangankupa n e re na m kuɓa̱nka̱ yi va.
16 Saíram ao meio-dia, quando Ben-Hadad bebia e se embriagava nas tendas com os trinta e dois reis, seus auxiliares.
17 Ɗa a̱ɗa̱nga̱ni ovonshi osoji aza e kelime a uɓon kakau va a̱ gita̱i kuta̱ kuvon.
17 Os servos dos chefes de províncias tinham saído em primeiro lugar. Ben-Hadad mandou ver o que se passava. Disseram-lhe: São alguns homens que saem de Samaria.
18 Ɗa u danai, <<Ka̱na̱i le n wuma i tuka̱ mu, ko vishili ɗa baci ishi a̱ ta̱wa̱i ko ufolu u ma̱ta̱na̱.>>
18 O rei disse: Venham eles para tratar de paz, ou venham para combater, capturai-os vivos.
19 Ama wanai ɗai a̱ɗa̱nga̱ni ovonshi osoji a uɓon kakau a uta̱ ɗe a̱ likuci ya, n osoji a na a buwai o kutono ka̱ca̱pa̱.
19 Os servos dos chefes de províncias saíram, pois, da cidade, seguidos do exército.
20 Ɗa yaba dem wu unai vurala vi ni, ɗa aza a Siriya a na a buwai a sumai, ɗa aza a Isaraila tamkpamu o tonoi le. Ama ɗa Ben-hadadu mogono ma aza a Siriya ma kumbai kodoku ɗa u sumai koɓolo n akumbi odoku a̱ ni.
20 Cada um deles feriu o seu homem. Os sírios fugiram, perseguidos por Israel; Ben-Hadad, rei da Síria, fugiu a cavalo com alguns cavaleiros.
21 Ɗa mogono mi Isaraila ma uta̱i koɓolo n ovonshi a̱ ni ɗa wu unai le n odoku e le koɓolo n ekeke odoku e le ra̱ka̱, ɗa a unai aza a Siriya n a̱bunda̱i.
21 Então o rei de Israel saiu e feriu cavalos e carros, causando uma grande ruína aos sírios.
22 Ɗaɗa keneki ka ko doku ko bonoi u Ahabu mogono mi Isaraila, ɗa u danai ni, <<Foɓuso mayin vu ene i na va kufuɗa va yaꞋan, adama na mogono ma Siriya mi ta̱ o ku doku kutuka̱ wu n kuvon a makyan ma nampa ka̱ya̱ ku uboni.>>
22 O profeta foi ter com o rei de Israel e disse-lhe: Vai, cobra ânimo e examina o que te é preciso fazer, porque no próximo ano voltará o rei da Síria para atacar-te.
23 an i lo ɗa aza a gba̱ra̱-gba̱ra̱ o mogono Ben-hadadu a danai ni, <<A̱ma̱li a aza a Isaraila a̱ma̱li a ginda a ɗa, ɗaɗa i zuwai ɗa a lyaꞋi tsu, ama ci ta̱ a̱ kuciya̱ u lyaꞋi ɗa baci ci tsu shilika̱i n e le e keteshe.
23 Os servos do rei da Síria disseram ao seu soberano: O seu deus é um deus dos montes; por isso foram mais fortes do que nós. Se os atacarmos na planície, veremos se não somos os mais fortes.
24 I na va kuyaꞋan i ɗan na, takpa ngono kamangankupa n e re ma, ka̱ta̱ vu sabaꞋa le n ovonshi osoji.
24 Eis o que tens de fazer: Destitui todos os reis e substitui-os por governadores.
25 Ka̱ta̱ vu doku ka̱bunda̱i ko ovonshi, n ko odoku, n ke ekeke odoku uteku tsa aza na unai, nannai ɗa tsa kufuɗa tsa shilika̱ n ele e keteshe, mayun ci ta̱ a kuciya̱ u lyaꞋi.>> Ɗa mogono Ben-hadadu wu ushuki n odoki e le ɗa u yaꞋin uteku tsu na a dana ni.
25 Levanta um exército semelhante ao que perdeste, uma cavalaria equivalente e outro tanto de carros. Combateremos na planície e com toda a certeza seremos mais fortes do que eles. O rei ouviu e seguiu o seu conselho.
26 An ka̱ya̱ ko bonoi ɗa mogono Ben-hadadu u ɗa̱nga̱i u ɓolongi aza a Siriya a kubana a̱ likuci i Afeku kuyaꞋan kuvon na aza a Isaraila.
26 No ano seguinte, Ben-Hadad, depois de ter passado em revista os sírios, avançou até Afec para combater Israel.
27 Ana o ɓolongi aza a Isaraila, ɗa e nekei le ucanuku u kuvon, ɗa a̱ uta̱i kugasa n aza a Siriya. Aza a Isaraila o ɓolongi a̱tsura̱ e re a kinda le tsu ushiga wu nraɗika, ama aza a Siriya a wacuwai a kambuki ubuta̱ wa dem.
27 Os israelitas recenseados e providos de víveres foram contra os sírios e acamparam diante deles. Eram como dois pequenos rebanhos de cabras, enquanto os sírios cobriam toda a terra.
28 Ɗa keneki ka ka̱ ta̱wa̱i u mogono mi Isaraila u danai, <<Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗan na, <Adama a na aza a Siriya a dana ta̱, <<Mpa, Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ a̱ ubuta̱ wa aginda kaꞋa, ba Ka̱ma̱li ka a̱ ubuta̱ u keteshe ka ba,>> Mpa n kuneke ta̱ ka̱bunda̱i ko ovonshi ka na ve enei na va ekiye nu. Talo va kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.> >>
28 Então o homem de Deus aproximou-se do rei de Israel e disse-lhe: Isto diz o Senhor: Porque os sírios disseram: O Senhor é um deus dos montes e não das planícies - vou entregar-te nas mãos essa imensa multidão, a fim de que saibas que eu sou o Senhor.
29 A yaꞋan ta̱ ayin e cindere e le a mindansanai yaba dem ida̱shi a̱ ka̱tsura̱ ka̱ ni. Ama a kanna ke cindere ɗa a̱ gita̱i kuvon, ɗa aza a Isaraila a unai osoji a iɗika a Siriya a̱kpa̱n amangatawun (100,000) a kanna ke te.
29 Durante sete dias ficaram acampados um em face do outro. No sétimo dia deu-se a batalha; os israelitas mataram num só dia cem mil sírios.
30 Ɗa aza a na laꞋakai a sumai a kubana a̱ likuci i Afeku, ɗa kpamu mashilya ma likuci ma ma̱ yikpa̱ka̱i osoji a̱kpa̱n kamanga n e cindere (27,000). A̱yi Ben-hadadu tamkpamu u sumai u uwai a̱ likuci ɗa u sheɗeki punu a̱ kunu ka a suvu.
30 O resto fugiu para a cidade de Afec, mas as muralhas caíram sobre os vinte e sete mil sobreviventes. Ben-Hadad, que se refugiara na cidade, escondia-se de quarto em quarto.
31 Ɗa ovonshi osoji a̱ ni a banai wa̱ ni ɗa a danai ni, <<La̱na̱, tsu pana ta̱ a danai ngono mi Isaraila ngono ma asuvayali n ɗa, yaꞋan tsu uka ntogu n kpalu a̱kyun n awin aci a̱ tsu, tsu bana u mogono mi Isaraila adama a na tsu folono yi. Ko wa̱ ku ka̱sukpa̱ wu n wuma.>>
31 Seus servos disseram-lhe: Ouve: nós temos ouvido dizer que os reis de Israel são clementes. Ponhamos sacos sobre nossos rins e cordas ao nosso pescoço, e vamos ter com o rei de Israel; talvez ele te poupe a vida.
32 Ɗa a ukai ntogu n kpalu a̱kyun n awin ushiyi aci e le, ɗa a banai u mogono mi Isaraila, ɗa a danai ni, <<Kagbashi ka̱ nu, Ben-hadadu wi ta̱ ufolu nu u danai, <Ka̱sukpa̱ mu n wuma.> >>
32 Cingiram-se, pois, com sacos pelos rins, puseram cordas em volta do pescoço, e apresentaram-se ao rei de Israel, dizendo: Teu servo Ben-Hadad roga-te: Concede-me a vida! Ele está ainda vivo?, perguntou Acab; mas ele é meu irmão!
33 Ɗaɗa tana ili i na ovonshi osoji a Ben-hadadu i a kuciga a pana, gogolo a lamanasai Ahabu mogono. Ɗa ushuki, <<A̱yi vutoku nu ɗa Ben-hadadu,>> Ɗa mogono ma danai,
33 Tomando bom augúrio dessas palavras, os sírios tomaram logo a palavra de sua boca e disseram-lhe: Ben-Hadad é teu irmão! Trazei-mo, disse o rei. Veio Ben-Hadad à presença de Acab, e este mandou-o subir ao seu carro.
34 Ɗa Ben-hadadu u danai, <<Mi ta̱ o kubonoko wu n likuci i na esheku a̱ va̱ isai e kiye esheku a̱ nu. Ka̱ta̱ vu zuwa kuden a̱ likuci i Dimaska, uteku tsu na esheku a̱ va̱ a yaꞋin a Samariya.>>
34 Vou restituir-te, disse Ben-Hadad, as cidades que meu pai tomou do teu. Terás um quarteirão em Damasco, como meu pai o tinha em Samaria. Eu, disse Acab, feita esta aliança, te deixarei partir. Acab fez um tratado com Ben-Hadad e deixou-o ir livre.
35 Tsu na kadanshi ka Vuzavaguɗu ka danai a̱ ka̱tsuma̱ ke eneki, vuza vu yoku u dana ta̱ toku ni <<N folono wu ta̱ lapa mu,>> Ɗa u iwain kulapa yi.
35 Então um dos filhos dos profetas disse ao seu companheiro, por ordem do Senhor: Fere-me. Mas o outro recusou.
36 Ɗa keneki ka danai, <<Ana wo okpoi vu inwan ta̱ kutono wila̱ u Vuzavaguɗu, avu a̱ ku ka̱sukpa̱ mu, Kawu wi ta̱ a ku una wu.>>Ana tana vuma va u lazai ɗa Kawu wu unai ni.
36 Porque não ouviste a voz do Senhor, disse-lhe o primeiro, logo que me tiveres deixado, serás morto por um leão. Mal se havia afastado, um leão o encontrou e o matou.
37 Ɗa keneki ka, ka gasai n vuma vu yoku kpamu, ɗa u danai, <<N folono wu ta̱ lapa mu.>>Ɗa vuma va u lapai ni ali ukai ni usa̱n.
37 O profeta, encontrando depois outro homem, disse-lhe: Fere-me. Este homem lançou-se contra ele e o feriu.
38 Ɗa keneki ka, ka alai ka̱ci ka̱ ni n akashi a kaci adama a na ka̱ta̱ e yevei ba, ɗa u shamgbai a uye a kuvana mogono.
38 Então postou-se o profeta no caminho por onde devia passar o rei, pondo nos olhos uma faixa que o tornava irreconhecível.
39 A makyan ma na mogono mi a kulaza lo, ɗa keneki ka, ke ɗekei ni, <<Vuzagbayin, kagbashi ka̱ nu ki ta̱ a̱ ubuta̱ u kuvon, ɗa vuza yoku u tuka̱i mu n kagbashi, ɗa u danai, <Inda vuma vu nampa va. Ɗa baci u sumai, vi ta̱ a kutsupa n wuma u nu ko kpamu vu tsupa n azurufa a̱kpa̱n a tatsu.> (3,000).
39 Tendo o rei passado, ele pôs-se a gritar-lhe: Teu servo estava em pleno combate, quando alguém lhe trouxe um homem, dizendo: Guarda este homem! Se ele desaparecer, a tua vida responderá pela sua, ou então pagarás um talento de prata.
40 A ayin a na mi a kuyaꞋan koyoku ɗa vuma va u puwa̱nka̱i.>>
40 Mas andando o teu servo ocupado daqui e dali, o prisioneiro desapareceu. O rei de Israel disse-lhe: Esta é a tua sentença; tu mesmo a pronunciaste.
41 Ɗa keneki ka kayaꞋin gogo ka shikpai akashi ana wu alai a kaci ka, ɗa mogono ma yeve an vuza yoku ɗa a̱ ka̱tsuma̱ ka eneki.
41 Então o outro tirou subitamente a faixa que lhe cobria os olhos, e o rei viu que ele era um dos profetas.
42 Ɗa u danai mogono, <<Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, <Vu ka̱sukpa̱ ta̱ vuma na n takpai adama a ku una. Adama nannai, n wuma u nu u ɗa a ku tsupaka wuma u ni, kpamu wuma u uma a̱ nu, u ɗaɗa a̱ una̱ u uma a̱ ni.> >>
42 Ele disse ao rei: Eis o que diz o Senhor: Pois que deixaste escapar de tuas mãos o homem que eu tinha votado ao interdito, tua vida responderá pela sua, e teu povo pelo seu povo.
43 Ɗa Ahabu mogono mi Isaraila u bonoi a kpaꞋa ku ni a Samariya n wupa n una̱mgbi u ka̱tsuma̱.
43 O rei de Israel voltou para a sua casa sombrio e irritado, e chegou a Samaria.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 20, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.