1 Reis 18
asg (ASG) vs NTLH
1 Ana a yaꞋin ayin, a̱ ka̱ya̱ ka tatsu ku unambi u mini wa, ɗa kadanshi ka Vuzavaguɗu ka̱ ta̱wa̱i u Iliya, ka danai, <<Bana vu yotsongu ka̱ci ka̱ nu u mogono Ahabu, ka̱ta̱ mpa tana n yoꞋo mini a iɗika.>>
1 Algum tempo depois, no terceiro ano da seca, o Senhor Deus disse a Elias: — Vá apresentar-se ao rei Acabe, pois eu vou mandar chover.
2 Ɗa Iliya u banai u yotsongi ka̱ci ka̱ ni u Ahabu.
2 Então Elias saiu para se apresentar a Acabe. A falta de alimentos era muito grande em Samaria,
3 ɗa Ahabu u ɗekei Obodiya, kagbashi kagbayin ka kpaꞋa ku ni. Obodiya tana vuza ku pana wovon u Vuzavaguɗu ɗa.
3 e por isso Acabe mandou chamar Obadias, o administrador do palácio. (Obadias era um fiel adorador do Senhor Deus
4 A ayin a na Jezebelu u ka̱na̱i ku una eneki a Vuzavaguɗu, Obodiya u sokongu ta̱ eneki amangatawun u pecei le kure ugboku u te amangerenkupa ugboku u i re feu nannai a kaɓatsu, ɗa u ka̱na̱i ku neke le mini n ilikulya.
4 e, quando Jezabel estava matando os profetas do Senhor , Obadias escondeu cem profetas em dois grupos de cinquenta em cavernas e providenciou comida e água para eles.)
5 Ɗa mogono Ahabu u danai Obodiya, <<Ka̱ra̱ nyeneke n a̱ra̱Ꞌa̱ a iɗika ra̱ka̱ ubuta̱ u na mini ma tsu yongo ko va ku ciya̱ ijanu adama odoku nu mkparagi n tsu, ta lo aza o yoku a̱ ku kuwa̱.>>
5 Acabe disse a Obadias: — Vamos dar uma olhada em todas as fontes e em todos os leitos dos riachos da nossa terra a fim de ver se achamos capim suficiente para conservar vivos os cavalos e as mulas. Pois pode ser que a gente não tenha de matar os nossos animais.
6 Ɗa e peciki ka̱ci ke le, a̱yi mogono Ahabu n ka̱ci ka̱ni u tonoi kakambu ke te, Obodiya tan feu u tonoi ukambu u nan ɗe.
6 Eles combinaram que parte da região cada um devia examinar e saíram, cada um para o seu lado.
7 A ayin na Obodiya wi a nwalu uye ɗa a gasai n Iliya. A̱yi tana ɗa u yevei ni, ɗa u vaki a iɗika u lyaꞋi kayala, ɗa u danai, <<Vuzagbayin va̱ Iliya, avu ɗa na va mayun?>>
7 Obadias estava no caminho quando, de repente, se encontrou com Elias. Ele reconheceu Elias e se ajoelhou diante dele, encostou o rosto no chão e perguntou: — É o senhor mesmo? É o meu senhor Elias?
8 Ɗa wu ushuki, <<E, mpa ɗa. Bana vu dana vuzagbayin vu nu, <Iliya wi ta̱ na.> >>
8 — Sim, eu sou Elias! — respondeu o profeta. — Vá dizer ao seu patrão, o rei, que eu estou aqui.
9 Ɗa Obodiya wu ecei, <<Unushi wene u ɗai n yaꞋin, an vi a kuciga va denge kagbashi ka̱ nu u mogono Ahabu wu una yi?
9 Mas Obadias disse: — O que foi que eu fiz para o senhor querer me pôr em perigo de ser morto pelo rei Acabe?
10 N kucina ta̱ n Vuzavaguɗu Ka̱shile ka wuma ka̱ nu, babu uduniya u na ko tsugono tsu na vuzagbayin vu va̱ u kpa̱ɗa̱i ku suku vuma a̱ la̱nsa̱ wu. Kpamu ɗa baci uduniyan wa ko tsugono tsa tsu danai <Vi punu na ba,> ka̱ta̱ u zuwa tsugono ko uduniyan wa u kucina an ene nu ba.
10 Juro pelo seu Deus vivo, o Senhor , que o rei mandou procurá-lo em todos os países da terra. Sempre que um rei mandava dizer que o senhor não estava no país dele, Acabe pedia a esse rei que jurasse que não havia sido possível encontrá-lo.
11 Ɗa gogo na vi a kudana mu <Bana vu dana vuzagbayin vu nu, <<Iliya wi ta̱ punu na.>> >
11 E agora o senhor quer que eu vá lhe dizer que está aqui?
12 Mpa n yeve ubuta̱ u na ayinviki a Vuzavaguɗu a kuɗika wu a kubana ba, ɗa baci n lazai kubana kudana mogono Ahabu mene wu ta̱. Kpamu ɗa baci n bonoi ɗa n cinai nu ba, wi ta̱ a kuna mu. Ciɓa, ana mpa kagbashi ka̱ nu vuza wovon u Vuzavaguɗu ɗa a ayin uɗa̱ngi u va̱.
12 Pode ser que logo que eu sair daqui o Espírito do Senhor o leve para algum lugar desconhecido. Aí, quando eu contar a Acabe que o senhor está aqui, e ele não puder encontrá-lo, ele me matará. Lembre que desde menino eu tenho sido um fiel adorador de Deus, o Senhor .
13 Vuzagbayin vu va̱, vu pana i na n yaꞋin a makyan ma na Jezebelu u ka̱na̱i kuna eneki a Vuzavaguɗu ba? N sokongu ta̱ eneki a Vuzavaguɗu amangatawun, m peciki le kure ugboku ute amangerenkupa, ugboku u ire feu nannai, kpamu ɗa n ka̱na̱i kuneke le mini n ilikulya.
13 Por acaso, não lhe contaram que, quando Jezabel estava matando os profetas de Deus, eu escondi cem deles em cavernas, em dois grupos de cinquenta, e providenciei comida e água para eles?
14 Gogo na, nini ɗai va kudana mu, <M bana n dana mogono vuzagbayin va̱, <<Avu ɗa na.>> > Wi ta̱ a ku una mu.>>
14 Como é então que agora o senhor está me mandando ir dizer ao rei que o senhor está aqui? Ele vai me matar!
15 Ɗa Iliya u danai, <<N kucina ta̱ n Vuzavaguɗu MalaꞋimili vuza na wi n wuma u nu, anana mi ta̱ a kubanka ka̱ci ka̱ va̱ u mogono Ahabu.>>
15 Elias respondeu: — Pelo
16 Ɗa Obodiya u banai u danai mogono Ahabu, ɗa mogono ma banai adama a na u gasa n Iliya.
16 Então Obadias foi encontrar-se com Acabe e lhe contou o que havia acontecido. Aí Acabe saiu para se encontrar com Elias.
17 Ana Ahabu we enei Iliya, ɗa u dana ni, <<Avu ɗa, vuza vu na wi a kutakacika aza a Isaraila a?>>
17 Quando viu o profeta, Acabe disse: — Então é você que está aí, você, o maior criador de problemas de Israel!
18 Ɗa Iliya wu ushuki, u danai <<Mpa, n takacika aza a Isaraila ba, ama avu n kpaꞋa ke esheku a̱ nu aɗa yi a kutakacika le, adama a na i iwan ta̱ kutono Vuzavaguɗu ɗa i ka̱na̱i kutono Balu.
18 — Eu não sou criador de problemas para o povo de Israel! — respondeu Elias. — Você e o seu pai é que são criadores de problemas, pois abandonaram os mandamentos do Senhor Deus e adoraram as imagens de Baal .
19 Gogo na suku e ɗekeke mu uma Isaraila ra̱ka̱ a cina mu a Kusan ku Kamelu, koɓolo n eneki amangatawa̱na̱shi n amangerenkupa (450) a Balu koɓolo n eneki amangatawa̱na̱shi a Ashera aza a na Jezebelu wi a̱ kuɓa̱na̱.>>
19 Portanto, ordene agora a todo o povo de Israel que vá encontrar-se comigo no monte Carmelo. Mande também os quatrocentos e cinquenta profetas do deus Baal e os quatrocentos profetas da deusa Aserá que são sustentados pela rainha Jezabel.
20 Ɗa mogono Ahabu u suki akaka a̱ ka̱ra̱Ꞌi ubuta̱ ra̱ka̱ a Isaraila, ɗa u ɓolongi eneki ra̱ka̱ a Kusan ku Kamelu.
20 Então Acabe chamou todos os israelitas e os profetas de Baal para se reunirem no monte Carmelo.
21 Ɗa Iliya u yawai ɗevu n ubuta̱ u uma a ɗa u danai, <<Wannai ɗai ya ku ka̱sukpa̱ kupecuku a̱ɗu a̱ɗa̱? Vuzavaguɗu Ka̱shile kaꞋa baci, tonoi ni, ama Balu ɗa baci Ka̱shile tonoi ni.>> Ama ɗa uma ra̱ka̱ a paɗai bini, e keɓece ukuna ba.
21 Elias chegou perto do povo e disse: — Até quando vocês vão ficar em dúvida sobre o que vão fazer? Se o Porém o povo não respondeu nada.
22 Ɗa Iliya u danai, <<Mpa ɗa keneki ka Ka̱shile kete ka na ka buwai, ama Balu wi ta̱ n eneki amangatawa̱na̱shi n amangerenkupa (450).
22 Então Elias disse: — De todos os profetas de Deus, o
23 Ɗa u danai, nekei tsu obomburon e re, ka̱ta̱ a zagba ke te a kiɗa, a lapula ka̱ta̱ a dara a nɗanga ama ka̱ta̱ a dyaɓa a kina ba. Mpa mi ta̱ a ku kiɗa ka na ka buwai va, ka̱ta̱ n lapula n dara feu a nɗanga ma ama mpa n ku dyaɓa a kina feu ba.
23 Agora tragam dois touros. Que os profetas de Baal matem um deles, cortem em pedaços e ponham em cima da lenha, mas não ponham fogo! Eu farei a mesma coisa com o outro touro.
24 Ka̱ta̱ i ɗeke kula ku ka̱ma̱li ka̱ ɗa̱, mpa feu n ɗeke kula ku Vuzavaguɗu. Ka̱shile ka na baci kushuki n akina, a̱yi ɗa Ka̱shile.>>
24 E aí os profetas de Baal vão orar ao seu deus, e eu orarei ao Senhor . O deus que responder mandando fogo, este é que é Deus. E todo o povo respondeu: — Está bem assim!
25 Ɗa Iliya u danai eneki a Balu, <<Ana wo okpoi, yi ta̱ n ka̱bunda̱i, a̱ɗa̱ ɗa i kugita̱ kuzagbaka ka̱ci ka̱ ɗa̱ kobomburon i lapula, ka̱ta̱ i vasa i ɗeke kula ku ka̱ma̱li ka̱ ɗa̱, ama ka̱ta̱ i dyaɓa akina ba.>>
25 Então Elias disse aos profetas de Baal: — Já que vocês são tantos, peguem o touro e o preparem primeiro. Orem ao seu deus, porém não ponham fogo na lenha.
26 Ɗa a ɗikai kobomburon ka na a̱ tuka̱i le ɗa a lapulai kaꞋa, ɗa a darai an nɗanga,
26 Os profetas de Baal pegaram o touro que havia sido trazido para eles, e o prepararam, e oraram a Baal desde a manhã até o meio-dia. Eles gritavam assim: — Ó Baal, responde às nossas orações! E ficaram dançando em volta do altar que haviam feito, porém não houve resposta.
27 Ana kanna kayawai a kaci derere, ɗa Iliya u yaꞋankai le ulami, u danai, <<Ɗekei ni n ka̱la̱ka̱tsu kagbayin, adama a na a̱yi ka̱ma̱li kaꞋa, yoku wi ta̱ ɗe e kusheshe, ko kpamu wu uta̱ ta̱ ku ka̱ra̱Ꞌa̱, ko u bana ta̱ nwalu. Yoku u yaꞋan ɗe alavu, ka̱ta̱ u jimgba.>>
27 Ao meio-dia, Elias começou a caçoar deles. Ele dizia: — Orem mais alto, pois ele é deus! Pode ser que esteja meditando ou que tenha ido ao banheiro. Talvez ele tenha viajado ou talvez esteja dormindo, e vocês terão de acordá-lo!
28 Ɗa a̱ ka̱na̱i meɗevile n utsura, uteku tsu na a kiwanai, a̱ ka̱na̱i kuɗanasa ka̱ci ka̱ le n muwun n atanu ali mpasa n mu uta̱i.
28 Aí os profetas oraram mais alto e começaram a se cortar com facas e punhais, conforme o costume deles, até que o sangue começou a correr.
29 A̱ ka̱na̱i kakpawawa ili i na i ɗikai a kanna a kaci ali kubana makyan ma kuneꞋe alyuka a̱ kulivi, babu vuza vu na wu ushuki le, ko u keɓecei le ukuna, kpamu ko vuza u zuka n ele ba.
29 Passou o meio-dia, e eles continuaram a orar e a gritar até a hora do sacrifício da tarde; porém não se ouviu nenhum som.
30 Ɗa Iliya u danai uma ra̱ka̱ <<Ta̱wa̱i na.>> Ɗa a yawai ɗevu n a̱yi, ɗa u lapulasakai katalikalyuka ka Vuzavaguɗu ka na a̱ la̱nga̱sa̱i.
30 Então Elias disse ao povo: — Cheguem para mais perto de mim. Todos chegaram mais perto de Elias, e ele começou a consertar o altar do
31 Ɗa u zagbai atali kupa n e re, tsu ka̱bunda̱i ka kumaci ku muku n Yakubu, vuza na kadanshi ka Vuzavaguɗu ka danai ni, <<Kula ku nu ki ta̱ o kokpo Isaraila.>>
31 Ele pegou doze pedras, uma para cada uma das doze tribos que tinham os nomes dos filhos de Jacó, o homem a quem o Senhor tinha dado o nome de Israel.
32 N atali a ɗaɗa u maꞋin katalikalyuka n kula ku Vuzavaguɗu. Ɗa kpamu u ga̱va̱i kpenle u ka̱ra̱ka̱i katalikalyuka ka, ku na ka kuɗika ma̱diki me te ma̱ mini.
32 Com essas pedras Elias reconstruiu o altar para a adoração do Senhor . Depois cavou em volta uma valeta em que cabiam mais ou menos doze litros de água.
33 Ɗa u gerei nɗanga, ɗa u kiɗai kobomburon ka a kiɗi a kiɗi, ɗa u gerei a ɗa gaɗi vu nɗanga va. Ɗa u danai shatangi ndiki n na̱shi m mini, ka̱ta̱ i tsunku inyama ya n nɗanga ma.
33 Em seguida colocou lenha no altar, cortou o touro em pedaços e os pôs em cima da lenha.
34 Ɗa udanai, <<Doku i tsungu i re,>> ɗa o doku a̱ tsungi. Ɗa udanai, <<Doku i tsungu tatsu.>> ɗa o doku a̱ tsungi ali kutatsu.
34 Então disse: — Encham quatro jarras com água e derramem sobre o animal sacrificado e sobre a lenha. Eles fizeram o que Elias estava mandando, e ele disse: — Façam de novo. E eles fizeram. — Façam pela terceira vez! — disse Elias. E eles fizeram.
35 Ɗa mini ma me yeki katalikalyuka ka ali ma yenei ɗa ma shanai kpenle ku na a̱ ga̱va̱i a̱ ka̱ra̱ka̱i va.
35 A água correu em volta do altar e encheu a valeta.
36 Ana makyan ma kuneꞋe alyuka ma yawai, ɗa keneki Iliya u yawai ɗevu, ɗa u vasai, <<Vuzavaguɗu, Ka̱shile ki Ibirahi, Ishaku n ka Yakubu, ka̱sukpa̱ anana uma e yeve ana avu ɗa Ka̱shile ka aza a Isaraila, kpamu mpa kagbashi ka̱ nu ka mi n yaꞋan ta̱ ili i nampa ra̱ka̱ n utsura u nu.
36 Quando chegou a hora do sacrifício da tarde, o profeta Elias chegou perto do altar e orou assim: — Ó
37 Vuzavaguɗu ushuku mu, adama a na uma a nampa e yeve a na avu, Vuzavaguɗu avu ɗa Ka̱shile, avu ɗa kpamu vuza vu na vi o kubonoko a̱ɗu e le wa̱ nu.>>
37 Responde-me, ó Senhor , responde-me, para que este povo saiba que tu, o Senhor , és Deus e estás trazendo este povo de volta para ti!
38 Ɗa akina a Vuzavaguɗu a̱ cipa̱i ɗa o songi alyuka a, n nɗanga ma, n atali a, koɓolo n kayala ka dem, ɗa kpamu a ɗa a leɓecei mini ma na mi punu e kpenle ka.
38 Então o Senhor mandou fogo. E o fogo queimou o sacrifício, a lenha, as pedras, a terra e ainda secou a água que estava na valeta.
39 Ana uma ra̱ka̱ enei nannai, ɗa a kuɗa̱ngi a iɗika ɗa a̱ za̱lika̱i aci e le, ɗa a danai, <<Mayun, Vuzavuguɗu Ka̱shile ka a, Vuzavaguɗu a̱yi ɗa Ka̱shile.>>
39 Quando viram isso, os israelitas se ajoelharam, encostaram o rosto no chão e gritaram: — O
40 Ɗa Iliya u danai, <<Remei eneki a Balu ra̱ka̱. Ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ ko vuza te u suma ba.>> Ɗa Iliya u zuwai a banka le e kuyene ku Kishon ɗa a kiɗai le ɗe ra̱ka̱.
40 Elias ordenou: — Prendam os profetas de Baal! Não deixem escapar nenhum! Todos foram presos, e Elias fez com que descessem até o riacho de Quisom e ali os matou.
41 Ɗa Iliya u danai Ahabu, <<Bana vu lyaꞋa vu soꞋo m pana ta̱ izumgbi i mini mu utsura a̱ kuta̱wa̱.>>
41 Então Elias disse ao rei Acabe: — Agora vá comer, pois eu já estou ouvindo o barulho de muita chuva.
42 Ana Ahabu u lazai ku lyaꞋa ilikulya, ɗa Iliya u kumbai gaɗi vu Kusan ku Kamelu, ɗa u za̱lika̱i kaci ka̱ ni a iɗika e mere ma a̱ka̱nga̱tsu a̱ ni.
42 Enquanto Acabe foi comer, Elias subiu até o alto do monte Carmelo. Ali ele se inclinou até o chão, pôs a cabeça entre os joelhos
43 Ɗa u danai kagbashi ka̱ ni, <<Bana vu la̱na̱ uɓon u mala.>>Ɗa kagbashi ka ka banai, ɗa ko bonoi, ka danai,
43 e disse ao seu ajudante: — Vá e olhe para o lado do mar. O ajudante foi e voltou dizendo: — Não vi nada. Sete vezes Elias mandou que ele fosse olhar.
44 Ubani u cindere wa ɗa kagbashi ka ka danai, <<Mene ta̱ maku ma keleshu kenu an kataka ka kukiye ka vuma a̱ kuɗa̱nga̱ gaɗi a mala.>>
44 Na sétima vez, ele voltou e disse: — Eu vi subindo do mar uma nuvem pequena, do tamanho da mão de um homem. Então Elias mandou: — Vá aonde está o rei Acabe e lhe diga que apronte o carro e volte para casa; se não, a chuva não vai deixar.
45 Megeshe kenu eleshu a̱ lima̱na̱i ɗa wunla̱i u ɗa̱nga̱i, ɗa o yoꞋi mini ma̱ a̱bunda̱i. Ɗa Ahabu u sumai a kubana a Jezirelu.
45 Em pouco tempo o céu se cobriu de nuvens escuras, o vento começou a soprar, e uma chuva pesada começou a cair. Acabe entrou no seu carro e partiu de volta para Jezreel.
46 Ɗa utsura u Vuzavaguɗu u cipa̱i u Iliya, ɗa u shiyai kaɗambura ka̱ ni, ɗa u sumai u lyai melentsu ma Ahabu a ku yawa a Jezirelu.
46 O poder do Senhor Deus veio sobre Elias; ele apertou o seu cinto e correu na frente de Acabe todo o caminho até Jezreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.