Lucas 12
God Ananin Balan (APEB) vs ARA
1 Douk chanubu wolobaichi elpech chanaki cheyotu chuknigun ali chanubu chenek paspas. Ali Jisas nalik naklipu ananim disaipel nakli, “Ipak pugabe punenek yologimu amam Farisi amamis yis. Yek douk yaklimu enyudak amamin pasin umu henek loh umu.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Echebuk douk nameitu chechukalich chakus uli, God eke nichlekech chukus yopugunmu ali chunatimaguk eke wata chutulich ali chudukemech.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Ali echebuk douk ipak peyagwlepech webus uli, God eke wata nuklipu elpech chumnekumech ali wata chudukemech. Ali echebuk douk ipak panowomu aligas panaklipamumech numun wilag uli, God eke wata nuwolehech. Anan eke nuwolehech ali elpech douk cheyotu iluh wilag uli eke chuklipech umu chunatimaguk chumnekumech.”
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Ipak yekipu elpech, yek yaklipepu, ipak kobi elgeipamu echebuk douk eke chubo yegechiweluh atuluh hlugak ali kwali kobi dodogowich umu chunek enech yowechi echudak alagun uli, wak.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Wakuli yek yakli igilapepu anudak alman douk ipak imas elgeipa-manaluli. Ipak imas punubu elgeipamu God atunu douk eke nepu pugak julug ali kwali chopuk anan douk dadagowinamu wata nukogepu punamu yowebuli wabul hel uli. Aduligu atugu yek yaklipepu, ipak punubu elgeipamu anan!
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 Ipak padukemech, elpech isave chatal 5-poleich chokwichi almiguh umu 2 toia atin. Wakuli God douk wo ulkum mukanaguk umu enen enyudak chokwinyi almin e.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Ali ipak God douk anadaleh atubul ati ahilub douk blakih ipakip bogolep uli. Ali anan douk nanubu nadukemepu kalbu. Douk namudak ali ipak kobi elgeipu. God ananim ulkum douk molomu echudak chokwichi almiguh kwalowi ati. Wakuli ipak God douk ulkum manubu manohwepu pechalakuk almiguh. Douk namudak ali anan eke nunubu nunek lukautumepu kalbu.”
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “Yek yaklipepu, sapos enen elpen nyuklipech yopugunmu wolobaichi elpech umu agundak enyen nyape yekin umu, yek Anudak Alman douk yataglu aduligeinyi elpen uli eke iklipech yopugunmu God ananich ensel chapemu umu enyebuk elpen enyenyin yeul.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Wakuli enyebuk elpen douk nyuklipech yopugunmu nyukli enyen douk wo yekin uli e, yek chopuk eke inekumen namobuk ati enyebuk elpen gani nabesich umu God ananich enselahas.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Sapos enen elpen nyukli enen yowenyi balan umu yek Anudak Alman douk yataglu aduligeinyi elpen ulimu, God wasik eke kobi nunohwen umu enyebuk yowenyi balan enyen nyaklien umu yek uli ali nukwleyenyuk. Wakuli enyebuk elpen douk nyukli enen yowenyi balan umu God ananin Michin uli, God eke nunohwen ali kobi nukwleik enyebuk elpen enyenyin balan enyen nyaklien umu ananin Michin uli.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 Ali ababuk nyultab chukli chuhwepu chulawepamu apak Juda mape meyagwleh balan ogwi wilag umu, o echech gavman chunu amudak yeguh hwakiham ulimu agundak ipak pagipech yek umu, ipak kobi elgeipu. Ali chopuk kobi pukli, ‘Kedeke munak mubemech balan malmu? O kedeke munak ali mukli moneken balan?’ Wak.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Umu moneken, ababuk atubu nyultab ipak pukli piyagwleh umu, God ananin Michin eke nyuklipepu enyebuk balan douk eke ipak puklien uli.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Ananu alman douk nanu echudak wolobaichi elpech cheyotu uli naklipu Jisas nakli, “Nebenyali tisa, yek yakli nyak nyunak nyuklipu yekinu saninu niyaisumohu echudak douk ohwakinu aninu nokwalmech nechebuku-mohwoguk uli.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Ali Jisas naklipanu nakli, “Wak. Yek douk omuni nyaklipemu inek jas umu ipak ali iyaisumepu echudak ipak biepamu?”
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Ali Jisas wata natanamu naklipu chanatimaguk elpech nakli, “Ipak punenek yologimu ipak kobi piyomech bahas enechi enech echudak. Umu moneken, echebuk douk chonokalmu wolobaichi echudak uli, echechich wolobaichi echudak echech chonokwalmech uli eke kobi chugakomech umu chupe kalbu, wak.”
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Ali Jisas naklipech enyudak woblen balan nakli, “Ananu nebenali ananigu nahabigu wolobaichi kakwich chasu chape.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Ali anan ulkum mape molu manak ali anan ulkum makli, ‘Yek wilpat wak anatu e umu inabuk yekich kakwich umu. Douk namudak ali yek eke inek malmu?’
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Ali anan neneyagwleh nakli, ‘Yek eke ichicheh yekig chubukig wilag ali wata ilak nebegwi otug. Ali yek inabuk echudak kakwich chunu enechi enech yekich echudak alagun.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Ali yek yet eke ineyagwleh ikli, “Yek wolobaichi echudak chakwusume ali echech eke chunokwnumemu wolobaichi yohwleguh. Douk namudak ali yek eke ipe meyoh ali inehilau ipemu ichah ati!” ’
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Wakuli God naklipanu namudak, ‘Nyak nyagakali! Kehik abudak atub wab nyak eke nyugak ali echudak nyak nyonokwalmech nyenechubukuk uli eke omuni nyuglemech?’”
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Ali douk Jisas naklipechuk enyudak balan julug ali wata chopuk nakli, “Echebuk elpech douk echechip ulkwip punubu pulomu chunokwalmu wolobaichi echudak chunechubuk, wakuli echech ulkwip kobi pulomu God uli, God natulich ananis nabes umu, echech kobi douk chanubu meyaluhich echudak wakechi elpech umu. Echech douk chogugaku kobi douk anudak nagakali alman umu.”
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Ali Jisas naklipu ananim disaipel nakli, “Yek yaklipepu, ipak apaluh kobi yoweluh umu kakwich ipak pichah uli chunu luseh ipak punenekeh uli, wak.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Umu moneken, agundak mupe kalbamu douk gnanubu gnechalakuk kakwich ali yegechiweluh douk hlanubu hlechalakuk luseh.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Ipak putik almiguh. Ogwoguhw douk wo hwunou enech kakwich ali hwusagunmech e, wak. Ali ogwoguhw wo hwunalak onog chubukig wilag e. Wakuli God anan yet nape nokoguh kakwich! Ali ipak douk panubu pechalakuk almiguh. Douk namudak ali anan eke nunubu nunek lukautumepu kalbu!
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Ipak deke meinali apahw hwunubu yowehw umu enechi enech echudak ali anan dakio wata nunek ananih nyumneh hunak lowihi ali nupe loubamu apudak atap? Wak.
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Ali sapos ipak kobi punokwnumu punek enyudak chokwinyi moul umu, ipak douk ulkwip polomu enechi enech echudak umu moneken?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 Ipak putik plauahas douk chakih ulah uli. Echech wo chunek enen moul e o wo chunenek eneh luseh umu chihlaluli e, wak. Ali yek yaklipepu, seiwak Solomon douk nanubu yeul nyakihanu ali nokwalmu wolobaichi echudak ali nenenek hanubu yopihi atih luseh. Wakuli ananih luseh douk wak eneh hunubu dudukeh kobi douk echudak plauahas umu e, wak.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Aduligu atugu, echudak plauahas douk nameitu chape ali kamanih atuh eke chutupech chunak chichehuk nyih uli douk God nawichahlech. Wakuli ipak elpech douk ipakin bilip wo dodogowin uli e douk panubu pechalakuk echudak plauahas. Douk namudak ali ipak imas pudukemech umu God eke nugakamepu nuwichahlepu luseh.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Ali chopuk, ipakiluh apaluh kobi yoweluh umu echudak eke ipak pichah uli.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Umu moneken, echebuk douk wo chudukemu God uli e echechip ulkwip douk panubu polomu chanatimu echudakmali atich wihluwehlu. Wakuli ipakinu Aninu douk anadukemech umu echudak ipak tukwahepomech uli.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Wakuli susubuati ipak imas ulkwip pulomu pulik puwich umu agundak God nape nebenalimu ananich elpech umu ali anan eke adakio nukepu echudak ipak tukwahepomech uli alagun.”
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Ipak elpech kobi douk gwodich sipsip ulimu ipak kobi elgeipu, wak. Umu moneken, ipakinu Aninu ananehilaumu ipak puwich umu agundak ananich elpech chapemu ali pupe nebepali.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Douk namudak ali ipak pukech ipakich echudak kipachi elpech chutalich chukepu utabal ali piyaisabal umu chanahwagagun umu echudak ulimu pugakamech. Ali agundak ipak pagakamu chanahwagagun uli elpech umu, agagun kobi douk panaluk ipakich echudak asudak paus douk eke kobi yowes ulimu. Umu moneken, agnabuk heven echudak eke kobi chunak chuwichuk ati. Ali amudak hakwu aluh atuh uli eke kobi hunak halakatimu ipakich echudak. Ali tutubich eke kobi chutupech, wak.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Ipak imas punabuk ipakich yopichi echudak gani iluh heven. Ali wihluwehlu ipakip ulkwip eke pulomu ablabuk wabul douk ipakich echudak chakus abuli atubul.”
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Ipak punadalech luseh pihusak baneh ali pulpeheh letog umu pupe punek redimu punek moul. Ali puhemu ipakich lepoguhas ali punek redi pupe pubeyagun umu punek moul.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Ipak pupe pubeyagun kobi douk echudak chenek moulaluli chenek gibegabe chape chobeyagunmu echechinu nebenalimu. Anan douk nanak natulich umu anagun woligun douk chenekagun umu biech douk adakio chanasupaluli ali anan eke wata nutanamali. Echech chape chobeyagunmu kadak anan nukli nunaki nubo dua, wakuli ahudak atuh echech chitak chijik-agunmanu.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Ali douk nebenali nunaki ali nutik echudak chenek moula-manaluli chupe chunek redi chunak was umu, echech eke chunubu chunehilau. Ali aduligu atugu yek yaklipepu, nebenali anan yet eke nudalech ananih lupah nuhusak nulpehah let ali eke nuklipech chunak chupe ali anan yet eke nukech kakwich.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Ali sapos nunaki olokohunib umu o nunaki ababuk nyultab susubeig owotog gwitak umu ali nutulich umu chunek redi chupemu, echech eke chunehilau chulikuk!
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Ali ipak ulkwip pulamu enyudak! Sapos wilpatinali nudukemech umu ababuk nyultab nakwu aluh atuh uli eke nunaki nukawech ananitu wilpat nuwich umu ele, anudak wilpatinali deke kobi nukutuwanaguk nichichehatu nuwich, wak.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Ali ipak chopuk imas punek redi pupe. Umu moneken, yek Anudak Alman douk yataglu aduligeinyi elpen uli eke wata inaki anabu nyultab douk ipak eke pukli yek eke kobi inaki abali.”
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Wakuli Pita nasolik Jisas nakli, “Diginyali, nyak nyaklipapu enyudak woblen balan apak atupu waka echudak chanatimaguk elpech chopuk?”
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Ali Diginali Jisas nakli, “Meinali nenek moulaluli nunek ananinu nebenali ananin moul kalbaluli, anabuk eke ananinu nebenali nutunamu nune bosumu echudak enech chenekumanu moulaluli ababuk nyultab anan nunakuk anagun umu. Ali anan eke nukech echechich kakwich ababuk nyultab echech chulau kakwich abali.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Ali douk ananinu nebenali nutanamali ali nutulunamu nuneken kalbu kobi douk anan naklipanaguk umu, anudak nenemanu moul uli eke nunehilau!
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Aduligu atugu yek yaklipepu, ananinu nebenali eke nutulunu namudak ali eke nutunu nupe nebenalimu ihechumali ananich echudak.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Wakuli sapos anudak nenekumanu moul uli nuneyagwleh nukli, ‘Ah, yekinu nebenali eke kobi nunaki wisnabul.’ Ali anan nitak nupe nubo echudak enech chenek moulaluli. Ali nupe nuwak kakwich uli dodogowibali abal ali nugugaku.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Ali ananinu nebenali eke wata nutanamali anah nyumnah ababuk nyultab douk anudak nenekumanu moul uli nakli anan eke kobi nutanamali ahi. Anan eke nutanamali nutulunu namudak ali eke nonu nusaganu nupe sisahw ali nukaganu nunak nunu echebuk douk wo chunek bilip umu God uli e chupe.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 Ali anabuk nenekumanu moul uli nudukemech umu ananinu nebenali naklipanamu nunekech uli, wakuli anan kobi nunek redimu nunekech umu, ananinu nebenali eke nunaki ali nonu nebegun.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Wakuli anabuk douk wo nudukemu ananinu nebenali naklimu anan nunekech uli e, ali anan nunek enen yowenyi moul douk nyanokwnumu nebenali nanamu, nebenali eke nunaki ali nonu chokubul. Ali echebuk elpech douk God nukech wolobainyi yopinyi save uli strong umu chunek moul uli, anan eke nuklipech dodogowinu atunamu chuneken chukukwihen. Ali echebuk douk nukech chunubu wolobaichi echudak umu chunek moul umu, anan eke nuklipech umu chunubu chuneken chukukwihen.”
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Yek douk yanakumali ijigul nyih umu hunu chunatimaguk yowechi echudak douk chape apudak atap uli. Wakuli yek yakli douk sapos ehudak nyih ahunu ele douk deke kalbu.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Yek eke inamnek nebehi nyih, wakuli yek douk wata imnekeh e. Ali yekihw apahw douk hwanubu yowehw! Umu monken, yek wata imnekeh e.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Ali ipak pakli yek yanamali inek apudak atapichi elpech chupe atugun waka? Wak. Yek yaklipepu, yek yanamali iyaisech.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Douk nameitu aliga kwali, 5-poleich atugu nyulgeich eke chitak chunadiyagulmu ali 3-poleich eke chutulichuk yowes biech. Ali echudak biech eke chutulichuk yowes echudak 3-poleich.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Ali elpech eke chunadiyagulmu. Ahlim eke hutulumuk yowes nugamim ali nugamim chopuk eke hutulumuk yowes ahlim. Ali mamaliyu eke wutuluwaguk yowes owoiyu nugaliyu ali nugaliyu eke wutuluwaguk yowes mamaliyu. Ali nakwleheu eke wutuluwaguk yowes mehiyaliyu ali mehiyaliyu eke wutuluwaguk yowes nakwleheu.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Ali Jisas naklipu echudak almam almagou nakli, “Sapos putik onog olug gwil gwunak gani aun nabih umu, ipak eke pukli echah eke hulali ali eke kobi loubali wakuli ahah eke hunubu hulali.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Ali ipak patik wihun naluwi saut uli nulumali, ipak isave pakli wah eke hutau ali wah isave hatau.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Ipak penek loh uli! Ipak patik amnab uli utagu chagimeh chanak umu ali padukemech umu echebuk douk eke chutoglaluli. Wakuli nameitu ipak patik echudak douk chatoglu chanak abudak nyultab uli ali ipak wo pudukemech umu echebuk douk eke chutoglaluli e umu monoken?”
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “Ipak yet imas punek skelimumu enenyi enen pasin ali punek yopinyi.
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Sapos nyak nyunu enen elpen douk nyukli nyunekumenyu kwot uli pukli punamu kwot umu, ipak wata pupe punak yah ali ipak imas pugabe ipakin balan nyugak-umepaguk yah. Ipak kobi pugabeyen umu, enyen eke nyulawenyu nyunamu nebenali jas douk nasuh kwotog uli. Ali jas eke nulawenyu nyunamu chusim ali amam eke hunek kalabusumenyu.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Ali agnabuk yek yaklipenyu, nyak eke kobi nyutoglali wisnabul, wak. Nyak eke nyubouk nyakig nosog nyiyatogwuk ali eke adakio nyutoglali.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.