Mateus 5
Basef Buꞌwafi Godi (AOJ) vs ARC
1 Jisas nati esis amam nematawa hiasi eaꞌ nandowasaꞌ halafuta aꞌ nape. Eaꞌ alipumi ananimi mafiꞌi mandakolas malomana.
1 Jesus, vendo a multidão, subiu a um monte, e, assentando-se, aproximaram-se dele os seus discípulos;
2 Eaꞌ anen aꞌ nosafela basef ifimba laufi nawalipamef.
2 e, abrindo a boca, os ensinava, dizendo:
3 Anen naꞌi, “Ipaꞌ mamahipama pegawa eaꞌ ipaꞌ atipa owaꞌ laꞌifipama pendaꞌ maol buꞌwani Godia, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main, ipaꞌ pawis eaꞌ nomona maol Godi nope Dembinai nugumafipa.
3 Bem-aventurados os pobres de espírito, porque deles é o Reino dos céus;
4 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama kilef pagapani, ipaꞌ deiꞌ daoꞌ apandagala. Deiꞌ main, God atiasi nondaꞌ nelelemb ipeꞌilimbi ambepe boꞌwalemb.
4 bem-aventurados os que choram, porque eles serão consolados;
5 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama pagape saꞌombel lafela anisi, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main, ipaꞌ atiasi aꞌ pefaꞌ hiahaom buꞌwami God naꞌi endilisi ma nogasiꞌipami.
5 bem-aventurados os mansos, porque eles herdarão a terra;
6 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama ukup pehafel pagapagaꞌi waf usiꞌifii, siꞌi nolomagahasa gwaꞌaisi iap pagasoꞌasa embeli, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main? Atiasi God neseꞌepa waf afamba ukup pagapagailafi dondoꞌma ipaꞌ siꞌipamef.
6 bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque eles serão fartos;
7 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama pagati anis daias uwahipisi, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main, atiasi God aꞌ niti ipaꞌ uwahipipa.
7 bem-aventurados os misericordiosos, porque eles alcançarão misericórdia;
8 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama ukup pagape beꞌep hililiꞌi ma waf awafi akipai, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main, ipaꞌ atiasi aꞌ piti God.
8 bem-aventurados os limpos de coração, porque eles verão a Deus;
9 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama pandaꞌ maola pigindiwaꞌwasa wandaf patalogasa sondaꞌ waf buꞌwafi, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main, God atiasi aꞌ nofalepa niꞌi ipaꞌ awasi ananipai.
9 bem-aventurados os pacificadores, porque eles serão chamados filhos de Deus;
10 “Eaꞌ ipaꞌ mamahipama pagiꞌma waf usiꞌifi ma anis epes sandaꞌmepa waf awafi sagaseꞌepa nimanimi akafimi, deiꞌ daoꞌ ipaꞌ apandagala. Deiꞌ main, deiꞌ ipaꞌ pawis nomona maol Godi nope Dembinai nugumafipa.
10 bem-aventurados os que sofrem perseguição por causa da justiça, porque deles é o Reino dos céus;
11 “Ipaꞌ mamahipama pagagiꞌma aeꞌi pagape naꞌamba. Anis sandaiwaꞌma pagagiꞌma aeꞌi asondaꞌ basef fafifafi awafi basoꞌaifi ma ipaꞌ. Eaꞌ sandaꞌepa tofalaepama basef awafi ma sagaseꞌepa akafimi nimanimi. Esis sondaꞌepa naꞌambai deiꞌ ipaꞌ pandagala.
11 bem-aventurados sois vós quando vos injuriarem, e perseguirem, e, mentindo, disserem todo o mal contra vós, por minha causa.
12 Nelelemb ipeꞌilimbi bendape andeandeꞌ sonondehepa endilisi. Deiꞌ main? Hiahaom hiami fasimi ipeꞌimi maꞌoh heven. Esis isimba sandaꞌ waf awafi ma ipaꞌ naꞌamba atin siꞌi fowaꞌ anis sandaꞌ waf awafi ma profet amamba mape magaliꞌma ipeꞌi.
12 Exultai e alegrai- porque é grande o vosso galardão nos céus; porque assim perseguiram os profetas que
13 “Ipaꞌ siꞌi sol ama pegatopalopa epes hiasi sagape itapi. Apaꞌ iꞌi sol alamba aꞌ lumbula usihila aꞌ akal, owaꞌatin. Atiasi ipaꞌ pendaꞌal piꞌimama usihil wapani? Owaꞌatin. Sol alambai kuꞌumbili maol akala sondaꞌal, esis a sokwahol lefeꞌ itap atep a sondaꞌal fiꞌifaꞌasol atin.
13 Vós sois o sal da terra; e, se o sal for insípido, com que se há de salgar? Para nada mais presta, senão para se lançar fora e ser pisado pelos homens.
14 “Ipaꞌ siꞌi lam epes hiasi sagape itapi pigihimbaꞌmas. Anagon taun luꞌwagoma wamon nagatoma halafuta ilifi ina nape nandambahoꞌ, owaꞌatin.
14 Vós sois a luz do mundo; não se pode esconder uma cidade edificada sobre um monte;
15 Epes ina sakata lambeh sopaloꞌambeh haꞌoh belitagw lafelagwa, owaꞌatin. Esis sawamonambeh hatoma belitagw ilifa hogogalaꞌma epes hiasi sagape ipat nomoni.
15 nem se acende a candeia e se coloca debaixo do alqueire, mas, no velador, e dá luz a todos que estão na casa.
16 Eaꞌ naꞌamba atin, ipaꞌ pendaꞌ waf usiꞌifi siꞌi lambeh ipeꞌimbihi hagape alihimbiha ma hogogalaꞌma naep esis amam nematawai, sogati waf fasifi ipaꞌ pandaꞌafi ma sogasaꞌma agol ahamepa nagape ilifi luꞌwagol.
16 Assim resplandeça a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem o vosso Pai, que
17 “Ipaꞌ ina aꞌ ukup pendandaꞌ piꞌi aeꞌ afiꞌi ma igaliꞌamona muꞌuli Godi neloma basef amom profet fowaꞌ gani magawalipasafi, owaꞌatin. Aeꞌ ina afiꞌi ma igaliꞌamonam, owaꞌ. Aeꞌ afiꞌi ma esapafef iwatanifa fegataga endilisi.
17 Não cuideis que vim destruir a lei
18 Aeꞌ aꞌipipa endilisi. Basef ifimba fepe fefeꞌma hiahaom magape ilif itapi moloma otagai itap higililam hiꞌilam. Apaꞌ anif basef duꞌwanif amef saꞌusaꞌufi feloma anif basef bandafi fagail nomona buk muꞌuli Godi, ifimba fepe atapif naꞌamba atin fefeꞌma maol hiani Godi netaga nendawalap hiꞌigalan.
18 Porque em verdade vos digo que, até que o céu e a terra passem, nem um jota ou um til se omitirá da lei sem que tudo seja cumprido.
19 Naꞌamba iꞌi anin epen negaliꞌamona anif basef kwasalaꞌufa basef ifimba fagape muꞌuli Godi ma anin nihimbaꞌma anis epes daiasa sondaꞌas naꞌamba atin, atiasi agol aman anambai aꞌ gofeꞌ saꞌosaꞌogol ama anamba God nagalaꞌambemagoma. Apaꞌ epen ami nila muꞌuli Godi andeandeꞌma nihimbaꞌma anisa sigagiꞌmana, atiasi anin aꞌ nefaꞌ agol luꞌwagili ma anamba God nagalaꞌambemagoma.
19 Qualquer, pois, que violar um destes menores mandamentos e assim ensinar aos homens será chamado o menor no Reino dos céus; aquele, porém, que
20 Naꞌamba deiꞌ aeꞌ aꞌipipa aꞌi, Ipaꞌ aꞌ ukup pendapoma amom dembami magawalipasa muꞌuli Godi moloma amom dembami Farisi. Iꞌi waf ipeꞌifi usiꞌifi owaꞌ fikilaꞌ waf amamifia, atiasi ipaꞌ ina pefeꞌ piwis nomona maol Godi nope Dembinai nugumafipa ma owagama pigawis anamba anen nagalaꞌambemagoma, owaꞌatin.
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder de modo nenhum entrareis no Reino dos céus.
21 “Ipaꞌ aꞌ pameꞌ basef ifimba amom akupipa mogofaꞌafi fagaꞌias naꞌamba faꞌi, ‘Ipaꞌ owaꞌi peha anin epen negaꞌa. Iꞌi anin neha anin epen negagaꞌ, epen inimba atiasi aꞌ netagama basefa kot.’
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; mas qualquer que matar será réu de juízo.
22 Apaꞌ deiꞌ aeꞌ aꞌipipa aꞌi, Epen ami okom aꞌ wandafuma anin sahin owan ananisi, anin atiasi aꞌ netagama basefa kot. Eaꞌ epen ami niꞌipa anin sahin owan ananini niꞌi, ‘Inaꞌ epen falafini’, anis sondaꞌ kotimana amom Juda dembami mugumafi koti. Apaꞌ iꞌi anin epen niꞌipa anin daian niꞌi, ‘Inaꞌ okom nagahena endilisii’, epen inimba nefeꞌ wambel awambili nif fandif fagapomani.
22 Eu, porém, vos digo que qualquer que, sem motivo, se encolerizar contra seu irmão será réu de juízo, e qualquer que chamar a seu irmão de raca será réu do Sinédrio; e qualquer que réu do fogo do inferno.
23 “Iꞌi ipaꞌ piꞌi pindalali ma God pendaꞌ ofa felefeleꞌ ma belita atamba sondolalima Godatai ma iꞌi ipaꞌ ukup pegapoma anef waf awafi ipaꞌ pandaꞌafa anis ukup numbutipa ipeꞌi, pendaꞌas naꞌamba.
23 Portanto, se trouxeres a tua oferta ao altar e aí te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 Ataꞌ pekwaha mafis gwaꞌaisi paꞌi pindalalima Godasi sondaꞌoh felefeleꞌma belita atamba, ipaꞌ ataꞌ pitanima pefeꞌ penandona basef peloma epes isimba pandaꞌmas waf awafii. Ama eaꞌ, daoꞌ pifiꞌi pefaꞌ ofa pefeꞌ pindalali peseꞌanas God.
24 deixa ali diante do altar a tua oferta, e vai reconciliar-te primeiro com teu irmão, e depois vem, e apresenta a tua oferta.
25 “Iꞌi anin epen niꞌi nendaꞌ kotimipai, nelomepa pefeꞌ ma ataꞌ pegalo ufiaꞌwa, ipaꞌ kwafalis peseꞌana nembel pewalapa isimba piꞌias peloman, ama aꞌ owaꞌatin. Naꞌamba epen inimba aꞌ nendaꞌepa pendaꞌ basefa isimba ma amom jas mondaꞌepa pefeꞌma polisman, eaꞌ mondaꞌepa pendaꞌ kalabus.
25 Concilia-te depressa com o teu adversário, enquanto estás no caminho com ele, para que não aconteça que o adversário te entregue ao juiz, e o juiz te entregue ao oficial, e te encerrem na prisão.
26 Aeꞌ aꞌipipa endilisi, ipaꞌ ina atiasi pekwaha ipat atamba sandaꞌ kalabusatai ulal, owaꞌ. Ama pegwa hiahaom luꞌwami saꞌumi ma wiaf ipeꞌifi hiꞌilaf, daoꞌ, aꞌ pefeꞌ.”
26 Em verdade te digo que, de maneira nenhuma, sairás dali, enquanto não pagares o último ceitil.
27 Jisas naꞌipam wapani naꞌi, “Ipaꞌ pameꞌef eaꞌ basef ifimba fowaꞌ fagatagai. Ipaꞌ ina pendaꞌ waf awafi ma soꞌa waola anis amam nematawa daindaias, owaꞌi.
27 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não cometerás adultério.
28 Apaꞌ deiꞌ aeꞌ aꞌipipa naꞌamba aꞌi, iꞌi anona aman aꞌ niti anoꞌw nemataꞌw, ama nembel ananimbili behafema akoꞌw, aman anamba eaꞌ nandaꞌ waf awafi soꞌa waulafi ma nembel ananimbili.”
28 Eu porém, vos digo que qualquer que atentar numa mulher para a cobiçar já em seu coração cometeu adultério com ela.
29 Jisas naꞌipam naꞌamba eaꞌ naꞌipam anif basef waminif atin naꞌi, “Iꞌi naep ipeꞌipi pagape lagof kwahisigufi pendaꞌepa pewa ma waf awafi, pigip pikwahip. Iꞌi alop duꞌwanip ipeꞌipi pogofaꞌ akafimi, amamba aom kwasakwasala. Apaꞌ ina andeandeꞌma esis sogakwaha alop siꞌip ipeꞌipi hiꞌigalap pogafeꞌ wambel awambili hel nif fagapoma, owaꞌ. Amambai atiasi aꞌ pefaꞌ akafimi awami luꞌwami aꞌowaꞌ.
29 Portanto, se o teu olho direito te escandalizar, arranca-o e atira-o para longe de ti, pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que todo o teu corpo seja lançado no inferno.
30 “Apaꞌ iꞌi lagof kwahisigufi fondaꞌepa pewa ma waf awafi, petopaꞌagof pekwahogof. Iꞌi alop duꞌwanip ipeꞌipi pogofaꞌ akafimi, amamba aom kwasakwasala. Apaꞌ ina andeandeꞌma esis sogakwaha alop siꞌip ipeꞌipi hiꞌilap pogafeꞌ wambel awambili hel nif fagapoma, owaꞌ. Amambai akafimi luꞌwami endilisi aꞌowaꞌ.
30 E, se a tua mão direita te escandalizar, corta-a e atira-a para longe de ti, porque te é melhor que um dos teus membros se perca do que todo o teu corpo seja lançado no inferno.
31 “Basef ifimba fowaꞌ fagatagai faꞌi, iꞌi anona aman niꞌi niliꞌamona wauluꞌmana ananiꞌwi, anen ataꞌ niꞌi anif basef nondaꞌef fil anop okwatip nosoꞌakw ma nogatopaꞌ dasoꞌama.
31 Também foi dito: Qualquer que deixar sua mulher, que lhe dê carta de desquite.
32 Apaꞌ aeꞌ aꞌipipa aꞌi, iꞌi nemataꞌw akwamba owaꞌ kondaꞌ waf awafi soꞌa waulafia, ma waulunamaꞌw nogakwahoꞌw dowaf, anen nandaꞌ akoꞌw kwandaꞌ waf awafi soꞌa waola anom amam daindaiam. Eaꞌ aman ami nagasoꞌ nemataꞌw fowaꞌ anona aman nagaliꞌamonaꞌwi, aman anamba nagiꞌ nagasoꞌakwi wapani nandaꞌ soꞌa waola nemataꞌw akwamba.
32 Eu, porém, vos digo que qualquer que repudiar sua mulher, a não ser por causa de prostituição, faz que ela cometa adultério; e qualquer que casar com a repudiada comete adultério.
33 “Anif basef fowaꞌ pagameꞌafi fagaꞌias naꞌamba faꞌi, ‘Basef ifimba banagafi pagaꞌi endilisi atisafi, ipaꞌ ina aꞌ pesambalif, owaꞌi. Basef ifimba pigaꞌi endilisi atisafi, pigiꞌma basef ifimba dondoꞌafi a pendaꞌas siꞌi ipaꞌ pagaꞌiasa naep Dembinaii.
33 Outrossim, ouvistes que foi dito aos antigos: Não perjurarás, mas cumprirás teus juramentos ao Senhor.
34 Apaꞌ deiꞌ aeꞌ aꞌipipa, ipaꞌ ina a piꞌi basef banagafi endilisi gani ilif, owaꞌi. Eaꞌ ina piꞌi ilif hevena pegewaꞌ banaga anif basef basoꞌafi, owaꞌi. Deiꞌ main, gani ilif heven sia buꞌwani dembinai Godi nagapoma.
34 Eu, porém, vos digo que, de maneira nenhuma, jureis nem pelo céu, porque é o trono de Deus,
35 Eaꞌ naꞌamba atin ina piꞌi itap apaꞌe dowaf pegewaꞌ banaga anif basef, owaꞌi. Itap apaꞌe pandahama siꞌi anin tebol saꞌwini God nagahapona boꞌwagahani. Eaꞌ naꞌamba atin ipaꞌ ina piꞌi Jerusalema pegewaꞌ banaga anif basef ipeꞌifi, owaꞌi. Jerusalem anamba taun wambel luꞌwagoma dembinai kingi.
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés, nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei,
36 Ipaꞌ ina pewaꞌ banaga basef ipeꞌifi piꞌi balagah ipeꞌigahi, owaꞌi. Deiꞌ main, ipaꞌ ina laꞌifipama pendaꞌ anif auf ama balaga ipeꞌigai fegataga afitiga aꞌa alialiga, owaꞌatin.
36 nem jurarás pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Ipaꞌ piꞌias pindaꞌi ahoꞌ aꞌa owaꞌ. Pindaꞌi ifimba atif. Apaꞌ basef wataniaifi, ifimba fataga Satan atona.
37 Seja, porém, o vosso falar: Sim, sim; não, não, porque o que passa disso é de procedência maligna.
38 “Ipaꞌ pameꞌef eaꞌ basef ifimba fowaꞌ fagatagai faꞌi, ‘Iꞌi ipaꞌ pepaꞌ pegaloma anisa sogahepa naep aꞌa sogatamepa nalelef, ipaꞌ pegwamas pehas wapani pendaꞌas sondagwama atin.’
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho e dente por dente.
39 Apaꞌ aeꞌ aꞌipipa, ipaꞌ ina pegwama epes sondaꞌ ipaꞌ aupai, owaꞌi. Iꞌi anin epen mamahina negahepa aomb ineꞌimbi waꞌol, pendambema nehepa waꞌol wapani.
39 Eu, porém, vos digo que não resistais ao mal; mas, se qualquer te bater na face direita, oferece-lhe também a outra;
40 Eaꞌ iꞌi anona aman nondaꞌ kotimipa niꞌi nogofaꞌ siaogw ipeꞌigwi, ipaꞌ peseꞌana sagegw ipeꞌigwi wapani.
40 e ao que quiser pleitear contigo e tirar-te a vestimenta, larga-lhe também a capa;
41 Iꞌi anona aman dindinapina ma pefeꞌ pegalomana anagon feleꞌ siꞌi nogota atotota, daoꞌ ipaꞌ andeandeꞌma ataꞌ pefeꞌ pelomanago nohotagw biagw laogw wapani.
41 e, se qualquer te obrigar a caminhar uma milha, vai com ele duas.
42 Apaꞌ iꞌi epen mamahina nefalepa ma anis maefah, daoꞌ peseꞌasas. Apaꞌ iꞌi anin epen niꞌi negewaolamepa wiafi, daoꞌ ipaꞌ ina pindaiwaꞌman pesambala basef ananifi, owaꞌi.
42 Dá a quem te pedir e não te desvies daquele que quiser que lhe emprestes.
43 “Ipaꞌ pameꞌef eaꞌ basef ifimba fowaꞌ fagatagai faꞌi, ‘Ipaꞌ peseꞌasa nelelemb epes isimba sagape felefeleꞌma ipeꞌi, apaꞌ ipaꞌ ukup wandafipa bousi ipeꞌisi.’
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e aborrecerás o teu inimigo.
44 Apaꞌ aeꞌ deiꞌ aꞌipipa anif basef daif aꞌi, ipaꞌ ukup pipila bousi ipeꞌisi peseꞌas nelelemb, pendabetena God nogatopalopas isimba sandaꞌmepa waf awafi.
44 Eu, porém, vos digo: Amai a vossos inimigos, bendizei os que vos maldizem, fazei bem aos que vos odeiam e orai pelos que vos maltratam e vos perseguem,
45 Ipaꞌ pendaꞌas naꞌamba ma pegape awasi Godi ahamapa nagape heven ilifi. Anen nandaꞌ awin alipini nataga nape heven ilifa nagatopalopa epes buꞌwasi saloma epes sandaꞌ waf awafii wapani. Anen nandaꞌ asaf falai ma epes isimba sagape hililiꞌi saloma isimba owaꞌ sogape hililiꞌia wapani.
45 para que sejais filhos do Pai que porque faz que o seu sol se levante sobre maus e bons e a chuva desça sobre justos e injustos.
46 Iꞌi ipaꞌ ukup pigaila epes isimba ukup pagapagaila ipeꞌi atis, atiasi pefaꞌ hiahawes fasisi maisa waf afamba? Owaꞌatin. Amom amamba mandaꞌ waf awafii mogofaꞌ takisi mandaꞌ waf afambai atef. Eaꞌ anom daiam mandaꞌ waf awafii, amom wapani mandaꞌ waf afambai atef. Amom matopalopa esis isimba nomonas sagapoma esis atisii.
46 Pois, se amardes os que vos amam, que galardão tereis? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Iꞌi ipaꞌ piganifela isimba alipisi atis ipeꞌisi, atiasi ipaꞌ petaga pikilaꞌ anisa waf mamahefa fasifi? Owaꞌatin. Esis sogololama Godi sandaꞌas naꞌamba atin.
47 E, se saudardes unicamente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os publicanos também assim?
48 Eaꞌ ipaꞌ pendape hililiꞌ endilisi siꞌi ahamepa ipeꞌinai God nagape heven ilifi.
48 Sede vós, pois, perfeitos, como é perfeito o vosso Pai, que
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.