Lucas 6
Basef Buꞌwafi Godi (AOJ) vs NVI
1 Aꞌi owaꞌ anef nemaf Juda sagapoma nomaꞌwafi sabat, Jisas nafeꞌ anagon owaꞌ nataga anof aof sagawa witafi aꞌ nawis. Eaꞌ alipumi ananimi mafeꞌ malomana, eaꞌ mosaga anom wit magaofi mokaꞌisam lagof amamugufi maꞌam.
1 Certo sábado, enquanto Jesus passava pelas lavouras de cereal, seus discípulos começaram a colher e a debulhar espigas com as mãos, comendo os grãos.
2 Owaꞌ anom Farisi mahaliꞌam maꞌi, “Ina pendaꞌam naꞌamba ma nemaf afaꞌe sabat magapoma nomaꞌwafi, owaꞌi. Deiꞌ maina pandaꞌam naꞌamba?”
2 Alguns fariseus perguntaram: "Por que vocês estão fazendo o que não é permitido no sábado? "
3 Eaꞌ Jisas nagwamam naꞌipam naꞌi, “Ipaꞌ pegawa basef ifimba ma waf fowaꞌ dembinai King Devit nandaꞌafi. Afamba Devit naloma alipumi ananimi nolomagaham
3 Jesus lhes respondeu: "Vocês nunca leram o que fez Davi, quando ele e seus companheiros estavam com fome?
4 anen nawis ipat luꞌunai Godi nomon naꞌ bret atamba amom pris mondolali mogasoꞌ Godatai. Eaꞌ naꞌata nasoꞌ alipumi ananimi maꞌata atin. Apaꞌ muꞌuli apeꞌini naꞌi amom pris atom meaꞌata.”
4 Ele entrou na casa de Deus e, tomando os pães da Presença, comeu o que apenas aos sacerdotes era permitido comer, e os deu também aos seus companheiros".
5 Eaꞌ Jisas naꞌipam wapani naꞌi, “Aeꞌ ataga epen egefaꞌ alop epesi, ape Dembiwai ma nemaf afamba sabata igaꞌipipa maol main andeandeꞌma pigaila basef pendaꞌan nemaf afamba.”
5 E então lhes disse: "O Filho do homem é Senhor do sábado".
6 Anef nemaf sagapoma nomaꞌwafi sabat aꞌ fataga. Jisas nafeꞌ nawis nomon ipat Juda sandakolasatai nape naꞌipasa basef esis amam nematawa. Eaꞌ anona aman nape nalomas, lagol kwahisigili ananigili awagol gagaꞌ gail.
6 Noutro sábado, ele entrou na sinagoga e começou a ensinar; estava ali um homem cuja mão direita era atrofiada.
7 Amom dembami magawalipasa muꞌuli Godi maloma anom dembami Farisi maꞌi mowandoꞌma ufiaꞌwa mogasapaga Jisasa anif basef basoꞌafi ma mondaꞌ kotimana. Eaꞌ mandaꞌana naep diꞌindiꞌana. Maꞌi mogati anen nosambala muꞌuli ma nemaf afamba sabat nondaꞌ aman anamba boꞌona aꞌa owaꞌ?
7 Os fariseus e os mestres da lei estavam procurando um motivo para acusar Jesus; por isso o observavam atentamente, para ver se ele iria curá-lo no sábado.
8 Owaꞌ anen aꞌ nogawa nomonas amamisi, naꞌipa aman anamba lagol awagilinai naꞌi, “Inaꞌ safel nilutu naep hiasii laꞌafena esis sogatilina.”
8 Mas Jesus sabia o que eles estavam pensando e disse ao homem da mão atrofiada: "Levante-se e venha para o meio". Ele se levantou e foi.
9 Eaꞌ Jisas naꞌipam naꞌi, “Aeꞌ aꞌi ihaliꞌipa ma muꞌuli apeꞌini naꞌias naꞌimama? Nemaf afaꞌe apaꞌ maꞌi mondaꞌ waf buꞌwafi aꞌa mondaꞌ waf awafi? Naꞌi apaꞌ motopalopasa sogape andeandeꞌ aꞌa mohambombagas sogagaꞌ?”
9 Jesus lhes disse: "Eu lhes pergunto: o que é permitido fazer no sábado: o bem ou o mal, salvar a vida ou destruí-la? "
10 Eaꞌ natologon tulif amam nematawa hiasi, naꞌipa aman anamba naꞌi, “Dowa lagol ineꞌigili usiꞌigil.”
10 Então, olhou para todos os que estavam à sua volta e disse ao homem: "Estenda a mão". Ele a estendeu, e ela foi restaurada.
11 Owaꞌ amom Farisi nelelemb wandafum kwapeteꞌ endilisi ma anen. Eaꞌ mandaꞌipama maꞌi, “Afaꞌ atiasi ondaꞌ maina Jisas?”
11 Mas eles ficaram furiosos e começaram a discutir entre si o que poderiam fazer contra Jesus.
12 Nemaf afamba Jisas nandowasaꞌ nafeꞌ halafutagwa nandabetena God. Eaꞌ owamb amamba laomb anen nape nandabeten nafeꞌ aꞌ lala.
12 Num daqueles dias, Jesus saiu para o monte a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Awin aꞌi owaꞌ natafi, anen nofala alipumi ananimi hiami mafiꞌi nandandepa 12-pelaim nahapomama agol aposel amom atom.
13 Ao amanhecer, chamou seus discípulos e escolheu doze deles, a quem também designou como apóstolos:
14 Anona Saimon, eaꞌ Jisas nandaꞌmana agol waꞌagol Pita. A Andru, owamana Saimoni. Eaꞌ Jemsi Jon. A Filipi Bartolomyu,
14 Simão, a quem deu o nome de Pedro; seu irmão André; Tiago; João; Filipe; Bartolomeu;
15 Matyu naloma Tomas eaꞌ Jems nogama Alfiusi. Eaꞌ Saimon anen pati inimba Seloti.
15 Mateus; Tomé; Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado zelote;
16 Eaꞌ Judas nogamana Jemsi, a Judas Keriotinai, aman anamba nogawalapa Jisasa boumi ananimii.
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que veio a ser o traidor.
17 Eaꞌ Jisas niliana naloma alipumi ananimi mafeꞌ anagon bembeꞌagoma, dokoꞌ esis alipisi hiasi ananisi safiꞌi saliꞌ sagalutuma. Eaꞌ epes hiasi safiꞌi. Anis safiꞌi walemb hiagoma anep itap luꞌupa Judia a anis safiꞌi walemb bialemb Tairi Saidon bape bagaloꞌma naohi, anis safiꞌi Jerusalem.
17 Jesus desceu com eles e parou num lugar plano. Estava ali muitos dos seus discípulos e imensa multidão procedente de toda a Judéia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom;
18 Esis safiꞌi ma sogameꞌ basef ananifi ma nogatofa aowas asasinai. Eaꞌ esis amam nematawa ambagof awami magahambombagasi safiꞌi, Jisas nandaꞌas boꞌwes wapani.
18 que vieram para ouvi-lo e serem curadas de suas doenças. Os que eram perturbados por espíritos imundos ficaram curados,
19 Banagami ananimi mafeꞌ mandaꞌ esis hiasi boꞌwes. Eaꞌ deiꞌ esis hiasi saꞌi sohahapila anen.
19 e todos procuravam tocar nele, porque dele saía poder que curava a todos.
20 Jisas natiti amom alipumi ananimi naꞌipam naꞌi, “Ipaꞌ kwahupai otamba mais akipai, ipaꞌ pawis eaꞌ nomona maol Godi nope Dembinai nugumafipa. Isimba atis deiꞌ ipaꞌ sonahepa pandagala pape.
20 Olhando para os seus discípulos, ele disse: "Bem-aventurados vocês os pobres, pois a vocês pertence o Reino de Deus.
21 Ipaꞌ epes nolomagahipai, deiꞌ sonahepa pape andeandeꞌ. Deiꞌ main, anaf ipaꞌ peaꞌ gwaꞌaisi aꞌ alihipa. Ipaꞌ epes nelelemb nimanilimba pagalifi, deiꞌ sonahepa pape andeandeꞌ. Deiꞌ main, anaf ipaꞌ sonehepa pindaꞌiaf.
21 Bem-aventurados vocês, que agora têm fome, pois serão satisfeitos. Bem-aventurados vocês, que agora choram, pois haverão de rir.
22 Aeꞌ ataga epen egefaꞌ alop epesi. Nambimb anis daias siti ipaꞌ pila aeꞌ, esis nelelemb awalemba ipaꞌ endilisi. Eaꞌ sowaꞌ alafugaha ipaꞌ sohaponamepa agof awagufi siꞌiguf waꞌagof endilisi siꞌi ipaꞌ epes aupai sindaiwaꞌmepa siliꞌamonepa.
22 Bem-aventurados serão vocês, quando os odiarem, expulsarem e insultarem, e eliminarem o nome de vocês, como sendo mau, por causa do Filho do homem.
23 Nemaf afamba esis sondaꞌepa naꞌamba, ipaꞌ a sonondahepa pilutu pialemb atin. Deiꞌ main, hiahaom hiami fasimi ipeꞌimi maꞌoh heven. Fowaꞌ akupas bafapas asasisi sandaꞌ amom profet aom naꞌamba atin.
23 "Regozijem-se nesse dia e saltem de alegria, porque grande é a recompensa de vocês no céu. Pois assim os antepassados deles trataram os profetas.
24 Apaꞌ ipaꞌ otamba uga maim hiamipai, ipaꞌ solawaipa ma hiahaom awami akafimi mogatagamepai. Deiꞌ main, ipaꞌ deiꞌ pefaꞌam eaꞌ hiahaom mondaꞌepa dagalaipamami.
24 "Mas ai de vocês, os ricos, pois já receberam sua consolação.
25 Ipaꞌ deiꞌ pagaꞌ gwaꞌaisi alihipai, solawaipa ma hiahaom awami akafimi. Deiꞌ main, anaf ipaꞌ aꞌ nolomehepa. Ipaꞌ deiꞌ pandaꞌiafi, ipaꞌ solawaipa ma hiahaom awami akafimi. Deiꞌ main, anaf ipaꞌ pelefa pendaꞌaga aꞌowaꞌ.
25 Ai de vocês, que agora têm fartura, porque passarão fome. Ai de vocês, que agora riem, pois haverão de se lamentar e chorar.
26 Ipaꞌ deiꞌ epes hiasi hiꞌalas sagafela agof ipeꞌigufi sagaꞌi ipaꞌ buꞌupai, ipaꞌ solawaipa ma hiahaom akafimi awami. Deiꞌ main, fowaꞌ akusas bafasas asasisi sagaꞌipam naꞌamba atina amom profet mambasoꞌam magaꞌipasa basef Godii. Sandaꞌmamam naꞌamba atin, safela agof amamugufi.
26 Ai de vocês, quando todos falarem bem de vocês, pois assim os antepassados deles trataram os falsos profetas".
27 Apaꞌ ipaꞌ pagameꞌ basef aeꞌafii, ipaꞌ ukup peleleꞌ pindaila bousi ipeꞌisi, pendaꞌmasa waf buꞌwafi isimba nelelemb awalemba ipeꞌi.
27 "Mas eu digo a vocês que estão me ouvindo: Amem os seus inimigos, façam o bem aos que os odeiam,
28 Ipaꞌ pihaliꞌ Goda nondaꞌmas waf buꞌwafi ma epes isimba sandaꞌmepa koꞌopi. Eaꞌ pendabetena epes isimba sandaꞌepa aupai.
28 abençoem os que os amaldiçoam, orem por aqueles que os maltratam.
29 Iꞌi epen mamahina negahepa aomb waꞌoli, pendambema nehepa waꞌol wapani. Iꞌi epen mamahina nefaꞌmepa saket ipeꞌitai, ina pindaꞌimata, owaꞌi. Peseꞌanota wapani.
29 Se alguém lhe bater numa face, ofereça-lhe também a outra. Se alguém lhe tirar a capa, não o impeça de tirar-lhe a túnica.
30 Iꞌi epen mamahina nefalepama anis maefah, ipaꞌ peseꞌanas. Eaꞌ iꞌi epen mamahina negefaꞌ hiahaom ipeꞌimi, ipaꞌ owaꞌi piꞌipana dindinipa negwamepama, owaꞌi.
30 Dê a todo o que lhe pedir, e se alguém tirar o que pertence a você, não lhe exija que o devolva.
31 Waf maif ipaꞌ paꞌi esis sondaꞌmepaf ipeꞌi, ipaꞌ pendaꞌmasaf naꞌamba atin.
31 Como vocês querem que os outros lhes façam, façam também vocês a eles.
32 “Iꞌi ipaꞌ ukup pipila epes isimba ukup pagapagaila ipeꞌi, atiasi pefaꞌ hiahawes fasisi maisa waf afamba? Owaꞌatin. Epes sandaꞌ waf awafii esis sandaꞌaf naꞌamba atin. Ukup paipaila epes isimba ukup pagapagailasi.
32 "Que mérito vocês terão, se amarem aos que os amam? Até os ‘pecadores’ amam aos que os amam.
33 Iꞌi ipaꞌ pendaꞌ waf fasifi ma isimba sandaꞌ waf fasifi atifa ipeꞌi, atiasi ami nesaꞌma agof ipeꞌigufi? Owaꞌatin. Epes isimba sandaꞌ waf awafii esis wapani sandaꞌ waf naꞌambaifi.
33 E que mérito terão, se fizerem o bem àqueles que são bons para com vocês? Até os ‘pecadores’ agem assim.
34 Iꞌi ipaꞌ peseꞌasa anis hiahawes epes isimba ipaꞌ pegawa esis atiasi sogogwamepasii, anaf ami nefela agof ipeꞌigufi? Bola owaꞌatin. Epes awasi wapani sagasoꞌasa anom maefah anis sandaꞌ waf awafii, ama esis sotanima sogofaꞌam naꞌamba atin mondagwama siꞌi saliꞌ sagasoꞌasam.
34 E que mérito terão, se emprestarem a pessoas de quem esperam devolução? Até os ‘pecadores’ emprestam a ‘pecadores’, esperando receber devolução integral.
35 Apaꞌ ipaꞌ ukup pindapindaila bousi ipeꞌisi, pendaꞌmas waf fasifi esis peseꞌasa hiahawes. Ipaꞌ ina ataꞌ piꞌi anaf esis sogwamepas, owaꞌ. Ipaꞌ pendaꞌas naꞌamba anaf God nagape ilifi neseꞌepa hiahaom luꞌwami fasimi ma pegape awasi ananipai. Deiꞌ main, anen nagaꞌi uwahipigama esis isimba owaꞌ soganifelonaia saloma isimba sandaꞌ waf awafii.
35 Amem, porém, os seus inimigos, façam-lhes o bem e emprestem a eles, sem esperar receber nada de volta. Então, a recompensa que terão será grande e vocês serão filhos do Altíssimo, porque ele é bondoso para com os ingratos e maus.
36 Ahamepa ipeꞌinai nagaꞌi uwahipigama esis sandaꞌ waf awafii. Ipaꞌ pendaꞌas naꞌamba atin siꞌi anen nagati esis uwahipis.
36 Sejam misericordiosos, assim como o Pai de vocês é misericordioso".
37 “Ipaꞌ ina aꞌ pewaloga anis epes siꞌi anona jas dembinai nagawaloga basef kot luꞌunai, owaꞌi. Ama anaf God ina nowalogepa, owaꞌ. Ipaꞌ ina aꞌ pesapaga anis epes dowaf, owaꞌi. Ama anaf God ina nosapaga ipaꞌ wapani, owaꞌ. Ipaꞌ pekwahowa waf awafi anis sandaꞌmepaf ipeꞌi. Ama anaf God nogwas nogakwahowa waf awafi ipeꞌifi.
37 "Não julguem, e vocês não serão julgados. Não condenem, e não serão condenados. Perdoem, e serão perdoados.
38 Ipaꞌ peseꞌasa hiahawes anis epesa God nogaseꞌepa hiahawes ipaꞌ. Anaf anen nogaseꞌepa hiahawes hiasi siꞌisiꞌisa ipaꞌ endilisi siꞌim kwaef aꞌowaꞌ mikiꞌ. Ikwaf ipaꞌ pegasoꞌasaf anis epesi, anaf ikwaf afamba atef God neseꞌepaf ipaꞌ.”
38 Dêem, e lhes será dado: uma boa medida, calcada, sacudida e transbordante será dada a vocês. Pois a medida que usarem, também será usada para medir vocês".
39 Eaꞌ Jisas naꞌipasa anif basef waminif atina esis wapani naꞌi, “Aꞌi anin epen naep pagasoꞌani laꞌifinama nigihimbaꞌman ufiaꞌw anin daian naep pagasoꞌani? Owaꞌatin. Atiasi esis bias dogwas hendihandef sefeꞌ sondakolef sowala atin kwambiwag.
39 Jesus fez também a seguinte comparação: "Pode um cego guiar outro cego? Não cairão os dois no buraco?
40 Epes sandaꞌ skul atini ina sape dambes sikilaꞌ tisa asasinai, owaꞌ. Esis sondaꞌ skula hiꞌalan, daoꞌ sotaga naꞌamba atin siꞌi tisa asasinai.
40 O discípulo não está acima do seu mestre, mas todo aquele que for bem preparado será como o seu mestre.
41 “Deiꞌ maina ipaꞌ pagati usan saꞌusaꞌuni nagape naep sahin owan ipeꞌisii, apaꞌ ipaꞌ owaꞌ pegawa hapataf luꞌunai nagape naep ipeꞌipia?
41 "Por que você repara no cisco que está no olho do seu irmão e não se dá conta da viga que está em seu próprio olho?
42 Deiꞌ maina ipaꞌ ataꞌ paliꞌ paꞌipa alipisi pigaꞌi, ‘Owame, aeꞌ aꞌi igimina usan saꞌuni nagape naep ineꞌipii.’ Apaꞌ ipaꞌ hapataf luꞌunai anamba nape naep ipeꞌipi. Ipaꞌ malogof biagufipai pagambasoꞌami. Ipaꞌ ataꞌ piliꞌ pigi usan hapataf luꞌunai nagape naep ipeꞌipii, ma piti andeandeꞌ, daoꞌ aꞌ pigimana usas saꞌusi sagape naep alipisi ipeꞌisii.”
42 Como você pode dizer ao seu irmão: ‘Irmão, deixe-me tirar o cisco do seu olho’, se você mesmo não consegue ver a viga que está em seu próprio olho? Hipócrita, tire primeiro a viga do seu olho, e então você verá claramente para tirar o cisco do olho do seu irmão".
43 Lawag buꞌugai ina gola gwaꞌaisi awasi, owaꞌ. Eaꞌ naꞌamba atin lawag augai ina gola gwaꞌaisi buꞌwasi, owaꞌatin.
43 "Nenhuma árvore boa dá fruto ruim, nenhuma árvore ruim dá fruto bom.
44 Apaꞌ mati gwaꞌaisi sagailagahi, mogawa lawah buꞌugahi augahi. Epes ina sola saꞌutip fikip usihip siꞌi ahipi anof mandof higatagufi, owaꞌatin. A ina sola saꞌutip wainip anof mandof pipiꞌambinif, isimba wapani owaꞌ.
44 Toda árvore é reconhecida por seus frutos. Ninguém colhe figos de espinheiros, nem uvas de ervas daninhas.
45 Epes naꞌamba atin. Epen buꞌwani, anin nomonas fasisi sapain nembel ananimbili, eaꞌ nawalapa waf buꞌwafi. Apaꞌ epen awani waf hiafi awafi awasi hiasi fapain nembel ananimbili. Eaꞌ nawalapa waf awafi atefi. Deiꞌ main, waf maif buꞌwafi awafi fape siꞌifa nembel ananinai, afamba deiꞌ malogol gawalapafi.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro que está em seu coração, e o homem mau tira coisas más do mal que está em seu coração, porque a sua boca fala do que está cheio o coração".
46 “Deiꞌ maina ipaꞌ pagaꞌi aeꞌ Dembiwai, Dembiwai, apaꞌ ipaꞌ owaꞌ pila malogol aeꞌagilia?
46 "Por que vocês me chamam ‘Senhor, Senhor’ e não fazem o que eu digo?
47 Ami nifiꞌmai aeꞌ ma nigaila malogol aeꞌagilii, deiꞌ aeꞌ indilaꞌwaifa waf ananifi ma ipaꞌ pegegawaf.
47 Eu lhes mostrarei a que se compara aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Epen inimba siꞌi anona aman nagalaꞌ ipati. Anen nandoma olalef fewala gani itap awin otamba mogotaoma. Eaꞌ nandaꞌ ipat tatoma ilifa otamba ambamba. Ama main, walemb nawisi embel koloꞌwalami mafeꞌ, ipat ina tandagwamba, owaꞌ. Deiꞌ main? Aman anamba nandaꞌata banagota.
48 É como um homem que, ao construir uma casa, cavou fundo e colocou os alicerces na rocha. Quando veio a inundação, a torrente deu contra aquela casa, mas não a conseguiu abalar, porque estava bem construída.
49 Apaꞌ epen ami nameꞌ basef aeꞌafi owaꞌ nilifa, inimba siꞌi anona daiana nagalaꞌ ipat falafutai. Anen nandaꞌata nalaꞌata dowaf tatoma itap atep ilif. Aꞌi owaꞌ maina walemb nawisi embel mokwaefa ipat atamba kwafalis atis aꞌ tato totowata aota hiꞌalata. Eaꞌ maꞌuf.”
49 Mas aquele que ouve as minhas palavras e não as pratica, é como um homem que construiu uma casa sobre o chão, sem alicerces. No momento em que a torrente deu contra aquela casa, ela caiu, e a sua destruição foi completa".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.