Lucas 12
Anmatyerr Bible (AMX_WBT) vs NAA
1 Tjerrtj aningk inang Jesu-warn petjewarrek. Inang rrpwerrketjam Jesu-warn itwek-irrerl-apemel. Jesu rang kwertengerl kwerenh map ateng-ilemel ilek, “Arrantherr-artek artwang Pharisee mapeng mantj arelhetjeh. Inartek arrantherrenh palekalek kaltj-anthehetjeng. Inang kaltj-anthem wenh apek, inang itja arratj mernelhem.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Angketj wenh apek tjerrtjelarl lyet alengk-wem, nhenh Altjerrel kelant keth-iletjenh. Arrantherr ywarn alengk-wem anetj arrantherr mpwarekarl, Altjerrel arrantherrenh keth arem. Rang arem, rang kelant anetj keth-iletjenh, mapel alhengk-aretjenheng.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Mantjel iterl-aretjeh. Angketj nheng arrantherrarl kwenyel angkekarl, aherrkelarl arrpenh mapel awetjenh. Angketj nheng arrantherr kwen angkemarl, arrpenh mapel keth anthwerr awetjenh.”
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 “Peltj tjengenh mapay, arrantherr itja tjerrtj ahangerr mapeng ater-irretjeh. Inang kwenh mpwerrkant irrernng atwem. Irrernng-penh inang itja arrantherrenh rwekenth-kenth-iletjenh.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Arrantherr Altjerrengant ater-irretjeh. Rang kwenh tjerrtj anetj inenh rwang anganentj-warn wetjenh. Arratj kwenh arrantherr-artek Altjerrengant ater-irretjeh.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 Thep kwek map iterl-arerrerray. Tjerrtjel apek thep 5 pel payem-ilem, maney ngkweltj atherrel. Arrantherr iterl-arem, thep inang anetjeh-athen. Itja, Altjerr ineh lharrp-irrem, rang thep nyentek apek angwerretj-kweny anem.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Arrehantherr Altjerr lharrp-irrem angerr anthwerr. Kapert altang nthakentj apek arrehantherr-henh anem? Altjerrant kel kaltj. Rang arrantherrenh ingkerreny nyentam-nyent iterl-arem. Thep map itja tjeperr anem, kenh Altjerr rang thep map arntarnt-arem. Rang thep maparl arntarnt-arem-arteh, rang arrantherrenh mantj anthwerr arntarnt-aretjenh. Lakenheng arrantherr itja ater-irretjeh. Altjerreng ularr arrantherr tjeperr anem. Rang arrantherrenh mantjel arntarnt-aretjenh.
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 “Tjerrtj ngwenh apek rarl tjerrtj arrpenh mapeng ularr lakenh ilelhem, ‘Thang Jesu nakem, Tjerrtj-henh Ler renh’, thangemeh angel alker-areny map iletjenh, tjerrtj nhenh rang arratj kwenh tjengenh anem.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Tjerrtj arrpenh apek ilelhem, ‘Thang itja Jesu nakem’, thang angel map iletjenh, tjerrtj nhenh itja tjengenh anem. Yeng kwereng ntjwem-irretjenh.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 Tjerrtj ngwenh apek rarl Tjerrtj-henh Ler-penh lhwerrkert angkem, kwer-penh rang apek lakenh ilelhem, ‘Angeyay, anetj tjengenh way!’ Altjerrel kel anetj kwerenh wetjenh. Tjerrtj ngwenhel apek Kwerrern Alngaltar renh arrampewem, Altjerrel anetj kwerenh itja kwetarl wetjenh. Rang anetj-akert kwet anetjenh.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Inang apek arrantherrenh church-warn angetjenh, twernk mapeng ularr apek ngkernetjenh, inang arrantherrenh arrkernemel pawenhetjeh-anngernt, arrantherr itja angerr iterretjeh, ‘Nthakenhameh yeng arratj ilelhetjeh?’
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 Kwerrern Alngaltarel arrantherrenh iletjenh, nthakenh arrantherr ilelhetjeh.”
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Artwang nyentel Jesu pawenhek, “Kaltj-anthenh-anthenhay! Angey ilern-henh-artek ilwek. Kek tjengenhel rnwanentj ingkerreny anyenem. Renh ilang, rang tjeng rnwanentj kert arrpenh anthetjeh.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Jesu-el renh tjernek, “Mpwel-henharrp-athek yanhan! Thang mpwelenh itja iletjenh. Mpwelarrp angkerrang.”
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Rang tjerrtj map ilek, “Arrantherr arntarnt-arelhetjeh. Arrantherr itja rnwanentj angerreh nyerrketjeh. Tjerrtj itjam iteth kwet anetjenh, rnwanentj kwerenh angerr intem.”
15 Então lhes recomendou:
16 Jesu-el ineh angketj ilek, “Artwang maney angerr-akert nyent anek, rang farm angerr anyenek. Farm angerrel rang mern anngang angerr mangkelh-ilek.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Artwang rang kwewaleny iterrek, ‘Tjengenh kwenh mern angerr anthwerr anem. Mern-henh warl tjengenh rrpwetj war anem. Nthenheham thang mern map arrernetjenh?’
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 “Rang kwet iterremel lakenh angkek, ‘Lakenh thang mpwaretjeh. Thang mern-henh warl kwek map tjengenh taketjenh, warl angerr artetjenheng. Thang mern anngang mantarr-arlk ingkerrek warl angerretj kwer-warn arrernetjenh.’
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Kwer-penh rarrp kwewaleny nakelhemel ilelhek, ‘Mern-arlk angerr anthwerr tjeyenh intem. Kel yeng ltjwerrerl-anetjeh, arlkwerl-anetjeh, antjwerl-anetjeh, arrken war anerl-anetjeh.’
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 “Altjerrel renh ilek, ‘Artwangay, ntwartek ahert! Lyet-antey kwenyel ntwang ilwetjenh, ntwang rnwanentj-arlk ngkwengenh parlp-iletjenh, ntwarl ankey angerrel ngkwengarrp anyenetjart. Mern-arlk warl-arlk mantarr-arlk ngkwengenh nthakenh irretjenh? Arrpenh mapel inenh inetjenh!’ ”
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Kwer-penh Jesu rang angkek ineh-warn, “Lakenh kwenh tjerrtj ankerleh anetjenh, inarl ahelh-arenyekant iterremel, inang rnwanentjeh arlweletjeh iterrerl-anem, inarl itja Altjerr renh iterl-arem. Altjerreng ularr inang rnwanentj-kwenh anem.”
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Jesu-el kwertengerl kwerenh map ilek, “Arltang arrpenhemeh arrantherr apek arnterr iterrem lakenh, ‘Nthenhengam nwern mern inetjenh, nwern anhwerlk anetjenheng? Nthenhekam mantarr inem nwern ntjwetj anetjeh?’ Altjerrel kwenh nwernenh arrmernek, mwerr anetjeh. Rang nwerneh angwerretj-kweny, nwernenh mentj impetj-kweny, nwernenh arntarnt-arerl-anetjenh. Lakenheng nwern mernek-arlk mantarrek-arlk angerr iterrewarretjal anetjeh.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 — ausente —
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Angank map arrantherr aray! Angank inang itja mern anngang ahelh-warn arrernem, mern lyapelh-iletjeh, tjerrtjel arrernem-arteh, itja. Inang itja mern inenh akemel arrawelh-ilem, tjerrtjel arrawelh-ilem-arteh, itja. Altjerrel inenh kwet wantem. Tjerrtj map arrantherr thepeng tjeperr-lkwer anem. Altjerr rang arem, arrantherr tjeperr anemeng. Thep angank itja tjeperr anem.
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Arrantherr apek iteth ngkwengenheh angerr iterrerl-anem, lakenh, ‘Ay! Yeng ahentj-anem iteth kwet anetjeh!’ Arrantherr lakenh iterremel ywarn iteth kwet anetjenh!
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Arrantherr-artek itja iteth kwet anem ahelh nhenhel. Wenheng arrantherr athek-athek-irrem, arrantherr kwenh mernek-arlk mantarrek-arlk angerr iterrem? Lakenh angerr anthwerr iterretjal anetjeh!
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 “Anteth inenh kethel lyaperleh arang! Inang itja rrkwapem, mantarr apek needle-el tanthem, itja. Arratj anthwerr, King Solomon rarl ngkwey anekarl, rang mantarr amparrkey-amparrkey-warn irrpek, anteth nhenh mapeng ularr rang anetj-anetj war anek.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Altjerrel anteth inenh arrmernek. Anteth inang kwek war anemel, kel antjerrk-irrem. Kwer-penh tjerrtjel inenh rwang-warn wem. Altjerreng ularr arrantherr tjeperr anem, anteth map tjeperr kwek war anem. Rang kel arrehantherr mantarr mwerr anthetjenh, arrantherr irrpetjeh-anngernt. Arrantherr-artek Altjerr kwek war nakem. Arrantherr-artek Altjerr angerr-lkwer kwet nakemer!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Arrantherr itja angerr iterretjeh, ‘Wenham nwern arlkwetjenh?’, ‘Wenham nwern antjwetjenh?’ Arrantherr itja mernek-arlk angerr iterretjeh.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Tjerrtj Altjerreh akwen map mernek-arlk angerr iterrerl-anem. Angey arrehantherr-henh kel kaltj, arrantherr mern-kweny kwatj-kweny, mantarr-kweny apek anem.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Altjerr Ngkart angerr anem ingkerrekeh. Kwer kwet arrantherr nyerrkemel kangkwerrang, angerr rrkwapemel. Kwer-penh rang mern-arlk mantarr-arlk arrehantherr anthetjenheng.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 “Kwer tjengenh mapay! Arrantherr kwenh rrpwetj war anem. Arrantherr itja ater-irretjeh, Angey arrehantherr-henh ahentj-anemeng wart, rang arrantherrenh mer anganentj kwerenh-warn anginetjenh, arrantherr kwerel-ayeng anetjenheng.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Rnwanentj arrehantherr-henh sell-em-ilerrerrang, kwer-penh maney renh tjerrtj rnwanentj-kweny maney-kweny mapeh antherrerrang. Yakweth arrpenh Altjerrel arrehantherr mpwarem mer alkerel. Rang rnwanentj alker-areny arrehantherr anthetjenh, yakweth-warn kwernemel. Alkerel kwenh arwengkalth map itja anem, rnwanentj rwengkel inetjeh. Interrk itja kwerel anem, rnwanentj map anetj-iletjeh.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Mer ahelh nhenhel apek arrantherr rnwanentj angerr arlwelem, mer nhenh kwer arrantherr kangketjeh. Mer alkerel apek Altjerrel arrehantherr rnwanentj angerr anthem, mer alenh kwer arrantherr kangketjeh. Nthakenh arrantherr iterrem? Mer nthenham mwerran?”
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 Jesu angkek ineh, “Angketj nhenh awerrerrang. Artwang warlek-artwey rang alhek, arrpenhel arrkar inekarl-warn. Rrkwapenh-apenh kwerenh map irlpareth anek, inang karr kwet karelhek kwer alngenth-akert. Warlek-artwey rang kel arrken angerr-penh petj-alpetjenh. Rang arrew rltar-atwetj-alpemarleng, rrkwapenh-apenh inang kwer arrew kel altjwer-iletjenh. Arrantherr-artek rrkwapenh-apenh irlpareth ineh-arteh anetjeh. Kweteth karr arntarnt-arelhetjeh, Altjerrek rrkwapetjeh-anngernt.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 — ausente —
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Rrkwapenh-apenh alenh map kwenh arrken anetjenh, twernk inehenharl petj-alpetjenheng, inenh karr kwet aretj-alhem. Warlek-artwey rang inenh iletjenh, arrernelhetjeh. Kwer-penh rarrp mern mpwaretjenh, ineh mern arlkwetjeh anthetjenheng.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Rrkwapenh-apenh alenh map arrken anetjenh, twernk inehenhel inenh karr kwet aretj-alhemeng, rang kweny mpwepel apek petj-alpemeng, ntwely mpankel aherlkentjel apek.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 Thang angketj warlek-artwey arrpenh-akert ilem. Iterl-aray, warlek-artwey rang apek kaltj anekarleng, ilwengar anthwerr artwang arwengkalth rang petjetjenh ineh-warn, rang kel kwer karelhetjeh, renh antwerrketjenheng.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Arrantherr-artek karr anetjeh! Arrantherr itja kaltjeng wart, ilwengar anthwerr Tjerrtj-henh Ler rang petj-alpetjenh.” Lakenh Jesu-el inenh ilek.
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Peter-el Jesu renh pawenhek, “Ngkartay, ntwang angketj nhenh nwernehant key ilem? Tjerrtj arrpenh map-arteh?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Ngkartel renh tjernek, “Thang angketj arrantherrenh warl arntarnt-arenh-arenh-akert ilem. Twernk nyentel artwang irlpareth ngkernem, warl arntarnt-arenh-arenh anetjeh, rrkwapenh-apenh kwerenh map arntarnt-aretjeh, mern inehenh arratj kwet antherl-anetjeh.
42 O Senhor respondeu:
43 Twernk rang petj-alpemeng, rang apek arem arntarnt-arenh-arenh arratj rrkwaperleh, rang kwer kangkem.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Twernk rang renh ngkernetjenharl, rnwanentj ingkerrek kwerenh arntarnt-aretjeh.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 “Warl arntarnt-arenh-arenh arrpenh apek itja arratj mernelhem. Rang apek iterrem, ‘Twernk tjengenh kwet anthwerr ywerrek.’ Kwer-penh rang rrkwapenh-apenh map atwem. Rarrp mern angerr arlkwem ngkwarl antjwem thwen. Rang terangk-irrem.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Arltang arrpenhel rang itja karr karelhemeng, twernk kwerenh kel petj-alpek. Twernkel renh ngkwal irrernng atwetjenh, renh anpwetjenh, tjerrtj anetj mapel-ayel anetjeh, inarl Altjerr renh itja nakem.”
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 Jesu-el angketj kwet ilek, “Rrkwapenh-apenh ngwenh apek twernk inehenhel rrkwapetjeh ilek, inang kangkwerretj-kweny, twernk inehenhel inenh angerr atwetjenh.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Rrkwapenh-apenh arrpenh ngwenh apek kaltj-kweny anem, twernkel inenh mantj iletj-kweny apek, lakenh anetjeh. Rrkwapenh-apenh inang anetj mpwarekarl-penh, twernkel inenh kwek war nakepakel-iletjenh. Altjerrel arrpenh mapek wenh-wenh angerr anthem, rnwanentj apek inangkal apek. Altjerrel inenh ngkernem, wenh-wenh angerr arntarnt-aretjenh kwer. Altjerr ahentj-anem, inang rrkwapentj angerr mpwarem kwer, kelant rang inenh pawenhetjenh.”
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Jesu-el kwertengerl kwerenh map kaltj-anthek, “Yeng petjek ahelh nhenh-warn, tjerrtj map twepelh-iletjeh. Arrpenh mapel awetj-kweny anetjenh, Altjerrel inenh rwang-warn wetjenh, kwetetharl amperl-anem-warn. Yeng ahentj-anem, Altjerrel parrp mpwaretjeh!
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Arrwekel-artek tjeng anem rwekenth-kenth angerr anthwerr irretjeh. Arrpenh mapel yeng atwetjenh. Yeng rrwampey awelhem, rwekenth-kenth kwer karelhemel.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 Arrantherr apek iterl-arehetj, yeng kwel ahelh nhenh-warn petjekarl, tjerrtj ingkerrek peltj-iletjeh kwel? Itjam. Tjerrtj map ilterrerl-anetjenh tjengeng arrngel.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Tjerrtj 5-arl apek warl nyentel anem. Lyeteng tjerrtj rrpwetj tjerrtj atherr arrpenheh arnkely anetjenh tjengeng arrngel. Tjerrtj atherr tjerrtj rrpwetj arrpenheh arnkely anetjenh.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Angey ler rrwey kwerenheh arnkely anetjenh tjengeng arrngel. Ler rang angey kwerenheh arnkely anetjenh. Matj rang marl kwerenheh arnkely anetjenh tjengeng arrngel. Marl rang matj kwerenheh arnkely anetjenh. Anherrenheng-atherr arnkely anetjenh tjengeng arrngel.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Jesu-el tjerrtj map inenh ilek, “Arrantherr apek ankert aremeng, altwerleng arratemeng, lakenh arrantherr angkem, ‘Kwatj angkarl angerr petjemaw!’ Kwer-penh kwatjel anhentj-alhem.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Aretharrel apek antekerreng wernemeng, lakenh arrantherr angkem, ‘Alkeremeh irrentjemaw!’ Kel lakenh irrem.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Aretharrel wernemeng, arrantherr kel alhengk-arem, nthakenh irretjenharl. Thang kel twer angerrel arrehantherreng anngetherr mpwarek. Arrantherr yeng itjarl alhengk-arek. Arrantherr itja kaltj anem, nthakenharl Altjerrel mpwarem, nthakenh Altjerr ahentj-anem.
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 “Arrantherr kaltj anetj-kwenh, arratj mernelhetjeh.
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Tjerrtj arrpenhel apek ngwenh court-warn angem. Ntwang kwerel-ayel peltj-irretjeh, mpwel court-warn alherremeng. Itjeng apek, rang ngwenh judge-eng ularr iletjenh. Judge-el rrkwentj iletjenh, ngwenh tjayel-warn kwernetjeh.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Arratj kwenh, ntwang itja tjayeleng arratetjenh, ntwang fine ingkerrek ngkwengenh rrpwaretjeh-atwetj.” Lakenh Jesu-el map kaltj-anthek.
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.