Mateus 6
Autaahaatɨhomɨ Pɨwɨha Gaaha Wanɨha (AGM) vs NVT
1 Jisaasiho satatɨ kaundatosatɨ amɨ pɨwɨha wiwa saundataase. “Isɨhiya usaapɨ nyangi nyainjaitotɨwɨ wiwa gaahaiwa kiyaamɨ ndɨhetɨ kamaiwɨse. O isɨhiyaamɨ ndɨhetɨ saiwa kiyawaawaahɨ samɨ Japɨho yamɨhapataatɨhɨ bimisɨho sapɨ gaahaiwa tɨmaŋa ahɨsiwaiwa wɨndɨ kandapɨ namaasamɨtaise.
1 “Tenham cuidado! Não pratiquem suas boas ações em público, para serem admirados por outros, pois não receberão a recompensa de seu Pai, que está no céu.
2 “Iyataatɨ isɨhiya kahapaamapɨpa owehiyaisɨ wapa kiyaisɨ andɨtɨwiwɨtandɨhapa numwɨtaatɨwaahɨ bɨpi napaisaatɨ nunyawɨse. Iyataatɨ isɨhiya usa otaatapɨhiya isɨhiya nyainjawaawɨ nyamɨ ambɨpatɨ nepɨ autaahɨ awaindepɨnyamaitotɨwɨ asakaiwɨ auta aŋaaŋɨ pɨwɨhaapɨ ahoyanohɨwaiwaatɨhunɨ daihɨraunɨ isɨhiya usaisɨ andɨtɨwiwɨtandɨhaiwa nunyawaayopo. Aisɨ sahɨ kiyaamɨ kiyohɨrɨhɨretɨ kamaiwɨse. Iyawaawɨ sahɨ baiwɨ gwɨnyaapɨse kiya kiyaamɨ isɨhiyaamɨhetapɨ naitaatɨwɨ kiyohɨwaiwa aimɨ nesihiyaasɨ Autaahaatɨho wɨndɨ ipotɨhura wapa namumwɨtaise.
2 Quando ajudarem alguém necessitado, não façam como os hipócritas que tocam trombetas nas sinagogas e nas ruas para serem elogiados pelos outros. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
3 Isɨ kɨnyɨ isɨhiya ikɨpɨpa nandapa owehiyai wapa andɨtɨwiwɨtandɨhapa nunyapaapaahɨ kinyɨ gapɨ gaatingoya kɨnaimwaayai saiwa siyataayo mundɨpɨ nehɨ noaatɨpɨ nunye.
3 Mas, quando ajudarem alguém necessitado, não deixem que a mão esquerda saiba o que a direita está fazendo.
4 Isɨ kinyɨ isɨhiyaapɨ maarɨho asɨpiyapaapɨ kaingɨtɨhandɨ noaasandane. Noaasandanɨhɨ Gapɨho noaasandihɨhaiwa mmonahosɨ mmonataatɨ kandapɨ wihoaaŋɨhapa nahɨmɨtaise.
4 Deem sua ajuda em segredo, e seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.”
5 “Iyataatɨ kɨnyɨ kɨwahoŋɨ gaapundapaahura isɨhiya otaatapɨhiyaamataimbɨ gaapɨmundɨme. Siya otaatapɨhiya gaapundawaahura isɨhiya nyainjaitotɨwɨ aŋaaŋɨ pɨwɨhaapɨ ahoyanohɨwaiwaatɨhunɨ isɨhiya ahoyanɨhauhɨhapɨhunɨ maaritɨwɨ auta dopɨ bitotawa Autaahaatɨhopɨ gaapundɨwɨhiyaare. Sahɨ baiwɨ atiwɨ gwɨnyaapɨse kiya aimɨ kiyaamɨ kiyohɨwiwaapɨ wihoaaŋɨhapa nesihiyaasɨ Autaahaatɨho ipotɨhura kiyai wapa namumwɨtaise, apɨpaahɨ owetɨtaise.
5 “Quando vocês orarem, não sejam como os hipócritas, que gostam de orar em público nas sinagogas e nas esquinas, onde todos possam vê-los. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
6 Isɨ kɨnyɨ gapundɨtaapɨhura kɨnyɨ baimbɨ isɨhiya ŋuŋaaha kɨrɨhɨrupa owehapɨhɨ numbwɨ noaatɨpɨ Gapɨho noaata bimisɨhopɨ gaapunde. Aisamɨhɨ noaatɨpɨ kaingɨwaiwa mmonahosɨ wihoaaŋɨ gaahaiwa nahɨmɨtaise.
6 Mas, quando orarem, cada um vá para seu quarto, feche a porta e ore a seu Pai, em segredo. Então seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.
7 “Iyataatɨ sahɨ Autaahaatɨhopɨ gaapundawaahura isɨhiya Autaahaatɨhopɨ gɨmunyaahohiyɨhiyaamatɨmaiwɨse. Kiya gaapundawaahura nyahɨ utaarɨhandɨ pɨhɨta gaapundɨmɨ naisaihɨ atɨnyitotɨwɨ utaarɨhaiwa gaapundɨwɨhiyaare.
7 “Ao orar, não repitam frases vazias sem parar, como fazem os gentios. Eles acham que, se repetirem as palavras várias vezes, suas orações serão respondidas.
8 Samɨ Japɨho Autaahaatɨhoai sahɨ sangɨ nunjesaihɨ samɨ nenoaahɨtiwaiwa nahatewa jɨhɨ aimɨ mmondaise. Isɨ sahɨ Autaahaatɨhopɨ gɨmunyaapɨ nehɨhiyaamɨhatɨ nepɨ kɨretɨ kamaiwɨse.
8 Não sejam como eles, pois seu Pai sabe exatamente do que vocês precisam antes mesmo de pedirem.
9 “Isɨ sahɨ saiwɨ kɨmɨretɨ gaapundɨwɨse ‘Nyamɨ Apɨhoŋɨ yamɨhapataatɨhɨ Bimingɨhonye, kinyɨ ambɨpatɨ nyahɨ naimawa awaindewaama onaahɨtewaamaitaano.
9 “Portanto, orem da seguinte forma: Pai nosso que estás no céu, santificado seja o teu nome.
10 Kɨnyɨ nyangi nyainjaapɨ bime. Nyainjaapɨ bimisamɨhɨ nyahɨ kinyɨ maaritingɨrɨhɨretɨ mɨhaatɨ autaahɨ yamɨhapataatɨhɨ japepihɨrohɨpatamatiyaatɨ maapɨ yapɨmbataapɨhɨsangi japepihɨrɨtaano.
10 Venha o teu reino. Seja feita a tua vontade, assim na terra como no céu.
11 Nandapa wanɨ ipɨmo kɨmoetapɨhapa nyangi nanyɨnye.
11 Dá-nos hoje o pão para este dia,
12 Aimbɨ isɨhiya maipɨhaiwa nyangi kanyisauhɨ kaiwa nyahɨ aimɨ nemwahohɨpatamataimbɨ nyamɨ maipɨhaiwa nepɨnyamape.
12 e perdoa nossas dívidas, assim como perdoamos os nossos devedores.
13 Aimbɨ kɨnyɨ nyangisɨ wapa nanyisenatɨ nyapatitandɨhaiwaatɨhɨ nanyamaasi namumwe. Kaiwaatɨhapɨ nyangi nanyamaape. Iyapaapɨ kɨnyɨ nyangi nyainjaapɨ bindapaise. Kɨnyɨ watɨpɨhoŋe. Kɨnyɨ saasanotahoŋe. Koŋɨnɨhɨ saimbɨ bindapaise. Akɨte.’
13 E não nos deixes cair em tentação, mas livra-nos do mal. Pois teu é o reino, o poder e a glória para sempre. Amém.
14 “Baiwɨ atiwɨse. Isɨhiya usa sangi maipɨhaiwa kasisohɨwaiwa nepumwawaawaahɨ samɨ Japɨho yamɨhapataatɨhɨ Bimisɨho amɨ samɨ maipɨhaiwa nesamaitaise.
14 “Seu Pai celestial os perdoará se perdoarem aqueles que pecam contra vocês.
15 O amɨ isɨhiya usa sangi maipɨhaiwa kasisohɨwaiwa nepumaamawaawaahɨ amɨ samɨ Japɨho samɨ maipɨhaiwa wɨndɨ nesamaamaitaise.
15 Mas, se vocês se recusarem a perdoar os outros, seu Pai não perdoará seus pecados.”
16 “Iyataatɨ sahɨ nandapa namaanɨwɨ onaiwɨ bindawaahura isɨhiya otaatapɨhiya isɨhiya usa nyangi nyasondotɨwɨ kiyohɨpatamataiwɨ isemetɨwɨse. Akɨtɨnɨhɨ sandɨ kasatataato isɨhiya siyohiyɨhiya kiyaamɨ sandɨ siyohɨtɨndamɨ wihoaaŋɨhapa aimɨ nesihiyaare.
16 “Quando jejuarem, não façam como os hipócritas, que se esforçam para parecer tristes e desarrumados a fim de que as pessoas percebam que estão jejuando. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
17 O kɨnyɨ nandapa namaanɨpɨ onaayapaapaahɨ kinyɨ ndɨmaahomwaaŋɨ itatamanɨpɨ bausanɨpɨ mɨsisɨha tɨwɨhaatɨpɨ napɨpatɨpɨ nanɨhaimbɨ bime.
17 Mas, quando jejuarem, penteiem o cabelo e lavem o rosto.
18 Saimbɨ nanɨhaimbɨ jahomaahɨmasɨhonyamataimbɨ bimisamɨhɨ isɨhiya kinyapɨ ko nandapa onaayatɨ bindataise tɨwɨ wɨndɨ gɨmunyaitaatɨwo. Iyonɨhɨ kinyɨ Gapɨho noaatatɨ bimisɨho kohɨhɨ sawaho gɨsonatɨ gwɨnyaitaise. Iyatɨ Gapɨho ko noaasandihɨhaiwa mmonahosɨ kɨnyɨ noaasapɨ kaingɨwaiwaapɨ wihoaaŋɨhapa nahɨmɨtaise.
18 Desse modo, ninguém notará que estão jejuando, exceto seu Pai, que sabe o que vocês fazem em segredo. E seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.”
19 “Kɨmaapɨ yapɨpataapɨhɨ sawanaatapɨ kahapaamapɨpa ikɨpɨpa gaahaiwa nepɨ ahomaayawɨse. O saiwa nepɨ ahoyawaawaahɨ kahɨho naapɨho nanatunɨ yosoaamatatunɨ amɨ aŋaaŋɨ nawɨtapɨ ikonjaihɨ samɨ ikɨpɨpa kahapaamapɨpa gaahaiwa nopɨsasɨna owetɨtaise. Iyonɨhɨ samɨ maarɨhoaisangi kaiwaisa maawɨ ahoyatɨ owetɨtaise.
19 “Não ajuntem tesouros aqui na terra, onde as traças e a ferrugem os destroem, e onde ladrões arrombam casas e os furtam.
20 Isɨ samɨ ikɨpɨpa kahapaamapɨpa sawanaatapɨ yamɨhapataatɨhapaahɨhɨ nepɨ ahoyawɨ sapa kapa komɨ otɨpɨpatapɨ Autaahaatɨhoai nunyawɨse. O saisaihaahɨ samɨhaiwa kahɨho naapɨho namaanatɨ yosoaamaamatatɨ isɨhiya aŋaaŋɨ nawatapɨ ikomaanɨwɨ nga biyatɨ ahɨsɨsotɨtaise.
20 Ajuntem seus tesouros no céu, onde traças e ferrugem não destroem, e onde ladrões não arrombam nem furtam.
21 Isɨ amɨ samɨ maarɨhoaisangi samɨ kahapaamapɨpa gaahaiwa ahiyohɨpɨpɨhɨ sapɨhɨ kapɨhɨ maawɨ ahɨsɨsotɨtaise.
21 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.
22 “Iyataatɨ ndɨha ambɨpati daihɨra nunjɨtandɨ sisɨhaamatiyahaare. Isɨ amɨ kinyɨ ndɨha saasanotahandaataahɨ kinyɨ ambɨpatisangi nga biyatɨ saasanotɨtaise.
22 “Seus olhos são como uma lâmpada que ilumina todo o corpo. Quando os olhos são bons, todo o corpo se enche de luz.
23 O amɨ kinyɨ ndɨha sisɨha niyotisɨhaamatiya maipɨta niyotataataahɨ kinyɨ ambɨpatisangi apɨpaahɨ asɨhatamaitaise. Isɨ kinyɨ omaŋɨtɨtɨhɨ maarɨhoaatɨhɨsangi setɨtaise. Kɨnyɨ kɨmambɨhaiwaisaahɨhɨ maarɨho nunyamahingɨtɨnda yamɨhapataatɨhapɨhaiwai kɨnyɨ wɨndɨ mmonɨpɨ amɨ wɨndɨ kamaitaise.
23 Mas, quando os olhos são maus, o corpo se enche de escuridão. E, se a luz que há em vocês é, na verdade, escuridão, como é profunda essa escuridão!
24 “Iyataatɨ utaaho wo awaisururɨ yahuramɨ otɨpɨpatɨ ahoyatɨ isɨwatataatɨ otɨpɨpatɨ kamaitaise, owetɨtaise. Nehɨ woaisaahɨhɨ maarɨho nunyataatɨ woaisɨ maarɨho namumwɨtaise. Iyatɨ woaisɨ biya anɨtisa isɨwatata woai namatɨ pohipɨwisamaitaise. Isɨ sahɨ saiwɨ noaipapɨ Autaahaatɨhomunɨ kahapaamapɨpa nawɨhomunɨ otɨpɨpatɨhiyaatimaamatɨtaapo.
24 “Ninguém pode servir a dois senhores, pois odiará um e amará o outro; será dedicado a um e desprezará o outro. Vocês não podem servir a Deus e ao dinheiro.”
25 “Aihɨ nɨnɨ sandɨ kasatataato samɨ ambɨpatapɨhapa nandapa waapoho apotɨhɨrɨ napa newa nana niyoaitɨhaawe tɨwɨ waatɨ pɨhɨtɨwɨ wɨndɨ gɨmunyaapɨse. Autaahaatɨho samɨ ambɨpatɨsangi nasamihɨhatisɨ ko kati nunyawɨ andɨtɨwiwɨtaatɨwɨhapa nandapa namaasamɨtaiso? Iyatɨ amɨ ko samɨ ambɨpati namaasapɨ nɨwusoaitaatɨwɨhapa yutɨhɨrɨ apotɨhɨrɨ namaasamɨtaiso? E nasamɨtaiso?
25 “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, beber ou vestir. A vida não é mais que comida, e o corpo não é mais que roupa?
26 Isɨ sahɨ kohoai usonɨwewɨse. Koho nandapa niyaama kɨpo nimana nandapaamɨ aŋɨpɨpɨhɨ ahoya nanahomaahe. Owetise. Samɨ Japɨho yamɨhapataatɨhɨ bimisɨho koho nehɨ nanɨhiyahoai sawaho komɨ ikwɨraatɨhɨ anɨtisa isɨwatɨ iwinjatataise. Isɨ sahɨ kohoai namusatipɨhaapɨ samɨ Japɨhomɨ kɨrɨwipatotapɨhiyaato? E owetiso?
26 Observem os pássaros. Eles não plantam nem colhem, nem guardam alimento em celeiros, pois seu Pai celestial os alimenta. Acaso vocês não são muito mais valiosos que os pássaros?
27 Iyataatɨ samɨ wo komɨ wonjɨ utaarɨ biya bimɨtandɨhandapɨ gwɨnyapenatoandaatɨ kɨnaungwɨha wa netɨ bihɨwainjɨtaiso? Owetise. Autaahaatɨho sawahomɨhande.
27 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
28 “Aisɨ sahɨ napaapɨ apotɨhɨrɨ owetiso tɨwɨ pɨhɨtɨwɨ gwɨnyaahopo? Tandɨpɨho napitiyatɨ nawataise tɨwɨ usonɨwewɨse. Tandɨpɨho otɨpɨpatɨ kiyatɨ apotɨhɨrɨ nasatɨ niyotaiso tɨwɨ usowɨse.
28 “E por que se preocupar com a roupa? Observem como crescem os lírios do campo. Não trabalham nem fazem roupas
29 Isɨ nɨnɨ sangi sandɨ kasatataato jɨhura Soromonɨho apotɨhɨrɨ otiwa kaumbwaahapaisahondaahandɨ kandɨ ko wɨndɨ tandɨpɨmomatiya namaayose. Autaahaatɨho Soromonɨhoai nusatipɨha autaahɨ tandɨpɨhoai netɨ itatamanatɨ yundanyaawɨsataise.
29 e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
30 Iyataatɨ tandɨpɨho woyɨha wanɨ ahendaise. Bousonɨhɨ tisatɨwɨ tɨhoaitaapo. Tandɨpɨho woyɨha saiwaisɨ Autaahaatɨho iwinjatataise. Isɨ Autaahaatɨhopɨ maipɨhonjɨ gɨwunyaahohiyɨhiyaate, Autaahaatɨho sangi biyatɨ jainja bɨmimɨtaiso?
30 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores silvestres que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
31 Isɨ samɨ nanɨwɨ niyoaitaatɨwɨhapaapɨ pɨhɨtɨwɨ gwɨnyapenawaawɨ pɨwɨha wɨndɨ samaatɨwɨse: ‘Nyahɨ nandapa waapoho maahapa nandɨhaawe? Iyaatɨ apotɨhɨrɨ maahapa niyowaatɨ nipaatɨtɨhaawe?’ tɨwɨ pɨhɨtɨwɨ gɨmunyaapɨse.
31 “Portanto, não se preocupem, dizendo: ‘O que vamos comer? O que vamos beber? O que vamos vestir?’.
32 Samɨ Japɨho yamɨhapataatɨhɨ bimisɨho sapɨ kiya saiwaapɨ nenoaahɨndaise tatɨ aimɨ mmonatɨ gwɨnyaahore. Iyataatɨ saiwa isɨhiya Autaahaatɨhopɨ atɨhomiwɨ gɨmunyaapɨhiya kaiwai kiyaamɨ Autaahaatɨhoemapɨ gwɨnyaitaatɨwɨhaiwe.
32 Essas coisas ocupam o pensamento dos pagãos, mas seu Pai celestial já sabe do que vocês precisam.
33 Isɨ sahɨ saiwaapɨ nanɨpimatɨwɨ jɨhɨ yeye tɨwɨ Autaahaatɨhoai nehɨ iwinjasaihɨ amɨ ko sangisɨ jainja bimone. Jainjatonɨhɨ amɨ sahɨ koai andɨtitɨwɨ isɨwatɨwɨ amɨ tɨtɨhɨtirɨhɨretɨ ko maaritatɨ gwɨnyapesɨrɨhɨretapɨhapaapaahɨhɨ jasamana nasonɨhɨ kɨretɨ japepihɨrɨwɨse. Aisaihɨ Autaahaatɨho kaiwa japepihɨrohɨwaiwaamɨ tiwatɨhaatɨ samɨ nenoaahɨtiwaiwa nahatewa nasamɨtaise.
33 Busquem, em primeiro lugar, o reino de Deus e a sua justiça, e todas essas coisas lhes serão dadas.
34 Isɨ asisɨha bousonɨhapɨhaiwa aipɨ nepɨ wanɨ kɨmura pɨhɨtɨwɨ maarɨho naaŋonɨhɨ gɨmunyaapɨse. Bousonɨhapɨhaiwa nehɨ kuraapɨhaiwaasɨ asisɨha wanɨmetapɨhaiwa baiwɨ gwɨnyaapɨ kaiwɨse. Asisɨha naasɨ naasaahɨ tɨtɨhɨ ketapɨhaiwa naaŋɨhaiwa tisaitataise,” tatɨ Jisaasiho isɨhiyai kataunjataise.
34 “Portanto, não se preocupem com o amanhã, pois o amanhã trará suas próprias inquietações. Bastam para hoje os problemas deste dia.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.