Lucas 12
Autaahaatɨhomɨ Pɨwɨha Gaaha Wanɨha (AGM) vs NVI
1 Isɨhiya taahɨtɨhandɨ ambɨpatɨ owehandɨ wɨrɨsandɨhandɨ Jisaasihoaapɨhɨ itɨpunɨwɨ ipwɨsaatɨwɨ ahoyanawaayopo. Saiwɨ taawɨ ahoyanɨhauhɨ sura Jisaasiho komɨ otɨpɨpatɨhiyai jɨhɨ sata kaundataase. “Isɨhiya Parisihiyaamɨhetapɨ waatɨ nipɨsatɨ noaipasɨtɨhandapɨ sahɨ jaawo. Sandɨ nɨnɨ kasatohɨtɨmandɨ Parisihiya nyahɨ awaisawɨhiyaanɨnɨ gaahiyaaniso tɨwɨ nawɨhaiwɨ isɨhiyaamɨ ndɨhetɨ genanɨwɨ jaipaiwɨhaiwa kiyohɨwaiwaapɨto.
1 Nesse meio tempo, tendo-se juntado uma multidão de milhares de pessoas, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a falar primeiramente aos seus discípulos, dizendo: "Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Isɨhiya wapa noaasawɨ kaiwɨ amɨ pɨwɨha noaasawɨ bɨpi pɨwanɨhohɨha Autaahaatɨho isɨhiyai auta netɨ nunjatɨ kaundonɨhɨ nahatiya mmonɨwɨ atitaapo. Sandɨ asisɨha ipotɨhetɨ Autaahaatɨho kiyonɨhɨ siyatɨ noaipaitaise.
2 Não há nada escondido que não venha a ser descoberto, ou oculto que não venha a ser conhecido.
3 Isɨ siyatɨsɨ kɨnyɨ wapa apatɨhɨ katingɨpɨpaunɨ amɨ wapa nehɨ nɨwipɨhɨrotɨ bɨpi usaamɨ atihɨropɨ katɨpɨ wɨwihingɨpɨpaunɨ auta isɨhiya ahoyanopɨpɨhɨ katisaihɨ nahatiya atitaapo.
3 O que vocês disseram nas trevas será ouvido à luz do dia, e o que vocês sussurraram aos ouvidos dentro de casa, será proclamado dos telhados.
4 “Nisɨ naisɨhiyaate, nɨnɨ sangi kɨmandɨ kasatataato. Isɨhiya nehɨ samɨ ambɨpatisaahɨhɨ timawaawɨ amɨ ipotɨ wapa samɨ maarɨhoaisɨ wɨndɨ kamaawitaatɨwɨhiyaapɨ sahɨ wɨndɨ apɨpaahɨ yamaiwɨse. Owe.
4 "Eu lhes digo, meus amigos: não tenham medo dos que matam o corpo e depois nada mais podem fazer.
5 Sahɨ nehɨ naasopaahɨhɨ yaitaatɨwɨ nɨnɨ kɨmandɨ kasatataato. Utaaho watɨpɨhaiwaisaho samɨ ambɨpati tiwatosatɨ amɨ ipotɨ samɨ maarɨhoai netɨ apɨpaahɨ maipɨhapɨmaitandɨhopaahɨhɨ akɨtɨnɨhɨ sahɨ kopɨ yaiwɨse.
5 Mas eu lhes mostrarei a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar o corpo, tem poder para lançar no inferno. Sim, eu lhes digo, esse vocês devem temer.
6 “Sahɨ aimɨ mmonɨwɨ gwɨnyaapɨhiyaate. Isɨhiya kohonya ikwɨ naasairɨtahonya nawɨho asɨhisɨho 2 toyaaho nunyawɨ nehauho. O amɨ Autaahaatɨhohɨ koho mataapɨhapa siyahapaapisɨ wɨndɨ nanɨpɨmimatahoe. Owetise. Kapaapɨ gwɨnyaatɨ jata isɨwatahore.
6 Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Contudo, nenhum deles é esquecido por Deus.
7 Ko kinyɨ mɨtɨhoaatɨhɨ misisɨha nahata aimɨ awɨta mmonahore. Sahɨhɨ isɨhiyaatisɨ koho so mataapɨhapai nusatipɨhaapɨhiyaatisɨ wapa nanyoaipaitaiso tɨwɨ wɨndɨ yamaiwɨse,” undataase.
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não tenham medo; vocês valem mais do que muitos pardais!
8 “Nɨnɨ sangi kɨmandɨ kasatataato. Utaaho wo nisapɨ satatɨ nɨnɨ Isɨhiyaamɨ Awaisɨho Saaho Jɨhomɨhonɨne tiso sopɨ Autaahaatɨho isɨhiyai tipɨtapaatɨ usonɨhonɨhura Autaahaatɨhomɨ otɨpɨpatɨhiya yamɨhapataatɨhapɨhiyaamɨ ndɨhetɨ ko nisɨhore ndɨ Autaahaatɨhoai kaundɨto.
8 "Eu lhes digo: quem me confessar diante dos homens, também o Filho do homem o confessará diante dos anjos de Deus.
9 Iyataatɨ amɨ utaaho wo isɨhiyaamɨ ndɨhetɨ nisapɨ satatɨ nɨnɨ Isɨhiyaamɨ Awaisɨho Saaho Jɨhomɨhonɨnɨmaahe tatɨ nɨngi ahosɨnɨmataataahɨ amɨ nisangi koai Autaahaatɨhomɨ otɨpɨpatɨhiya yamɨhapataatɨhapɨhiyaamɨ ndɨhetɨ ahosumwaito.
9 Mas aquele que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 “Utaaho wo Isɨhiyaamɨ Awaisɨhonɨnɨ Saahonɨnɨ Jɨhonisapɨ wapa maipɨhapa katiwaiwa Autaahaatɨho nga nemwaitaise. O amɨ utaaho wo Itɨpɨho Gaahopɨ wapa maipɨhapa katiwaiwa saiwaahɨ Autaahaatɨho wanunɨ amɨ ipotɨ isɨhiyai tipɨtapaatɨ usonataahura wɨndɨ nemwaamahonɨhɨ kaiwaanɨhɨ ahotɨtaise.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 “Sangi tipɨtapaapɨ jasondaatɨwɨ isɨhiya aŋɨhaiwa ahoyanɨwɨ Autaahaatɨhopɨ gwɨnyaapɨ gaapundohɨwaiwa gwɨharaahaiwaapɨhunɨ amɨ isɨhiya awaisawɨhiya gamanɨhiyaapɨhunɨ nasamaasi naisaihɨ sahɨ samaatɨwɨse, nyahɨ pɨwɨha wihoaaŋɨha kiyai maahɨwa kaundɨtɨhaawe tɨwɨ gɨmunyaapɨse.
11 "Quando vocês forem levados às sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com a forma pela qual se defenderão, ou com o que dirão,
12 Amɨ sandɨ apaapɨmaato, amɨ sangi saiwɨ kasisaihɨ ketɨ suraanɨhɨ Itɨpɨho Gaaho pɨwɨha isɨhiyai sahɨ wihoaaŋɨha kaundɨtaatɨwɨha netɨ gisunyaitaihɨsato,” undataase.
12 pois naquela hora o Espírito Santo lhes ensinará o que devem dizer".
13 Isɨhiya kapɨhɨ ahoyanɨwɨ bimohiyɨhiyaamɨ otɨhatɨhapɨ wo sata Jisaasihoai kaundataase. “Katɨpɨnyasingɨhonye, nisɨ taasɨhoai kaunde ko apɨhomɨ kahapaamapɨpa ikɨpɨpa tipɨtapaatɨ nɨngi wihoaaŋɨhapa naninyatɨ ko wihoaaŋɨhapa naitando,” undataase.
13 Alguém da multidão lhe disse: "Mestre, dize a meu irmão que divida a herança comigo".
14 Aihɨ Jisaasiho koai wihoaaŋɨha saundataase. “Utaahoŋe, nɨngi sandapɨ kɨnyɨ saimbɨ kaitaape ndatɨ ndɨ ahɨnihe sɨhoaasangi kahapaamapɨpa japɨhomɨhapa wihɨwihoaaŋɨ tipɨtapaatɨ nasamɨtando?” undataase.
14 Respondeu Jesus: "Homem, quem me designou juiz ou árbitro entre vocês? "
15 Undatosatɨ isɨhiya nahatiyai saundataase. “Sahɨ jaawo! Kahapaamapɨpa pɨhɨndɨ ahoaindɨ noaipatɨ kahapaamapɨpaisahonɨnimatɨtando tɨpɨ waatɨ gɨmunyaape. Utaaho komɨ asohoematatɨ nasisoaarɨ konɨhɨ ko bimɨtandɨhandɨ kahapaamapɨpa netɨ ahoyatoaatimbɨpetapɨ wɨndɨ namaitaise,” undataase.
15 Então lhes disse: "Cuidado! Fiquem de sobreaviso contra todo tipo de ganância; a vida de um homem não consiste na quantidade dos seus bens".
16 Undatɨ kaundatosatɨ amɨ pɨwɨha wa sɨwipatɨ nepemaahɨwatɨ sata kaundataase. “Utaaho wo kahapaamapɨpa asaketaho komɨ yapɨpatɨ osaataatɨ nandapa pɨhɨtatɨ nimaatatɨ akuraitaise. Akuraayonɨhɨ ko kahapaamapɨpa asaketisɨho siyatɨ sawaho gwɨnyaitaise.
16 Então lhes contou esta parábola: "A terra de certo homem rico produziu muito bem.
17 Nisɨ osaataatɨ nandapa akuraayataisɨ nɨnɨ napɨtaito nisɨ nandapa kɨpwɨtɨ ahaitandɨhaaŋɨ aŋaaŋɨ oweso tatɨ gwɨnyaataise.
17 Ele pensou consigo mesmo: ‘O que vou fazer? Não tenho onde armazenar minha colheita’.
18 Siyatɨ gwɨnyaatosatɨ sandaase. ‘Nisɨ nandapaunɨ amɨ ikɨpɨpaunɨ ahiyohɨwaiwa aŋɨhaiwa gwɨharaahaiwaasɨ namatɨ nupwɨsasɨtɨ waitɨ aungwohaiwa awaiwaiwa aŋɨmatɨtaano. Aŋɨmatɨtosatɨ nandapa kɨpwɨtɨ kapaunɨ amɨ nisɨhapa ikɨpɨpaunɨ kaiwaatɨhɨ ahɨnotɨtando.
18 "Então disse: ‘Já sei o que vou fazer. Vou derrubar os meus celeiros e construir outros maiores, e ali guardarei toda a minha safra e todos os meus bens.
19 Ahɨnotanɨhɨ nɨnɨ saindɨ gwɨnyaitande. Ikɨpɨpa nandapa kɨnaungwɨha taahɨwaiwetɨ nga ahɨnotanɨhɨ asakaindɨ maaritɨtɨ tahaapaindɨ ikɨndɨ nandɨ usaimanɨndɨ bimɨtando,’ tatɨ gwɨnyaataise.
19 E direi a mim mesmo: Você tem grande quantidade de bens, armazenados para muitos anos. Descanse, coma, beba e alegre-se’.
20 Kohɨ siyatɨ gwɨnyaasɨhandɨ kandɨ Autaahaatɨho koai saundataase. ‘Kɨnyɨ apɨpaahɨ naharɨhoŋe. Wanɨ kɨmura apɨmatɨhɨ napomasamɨhɨ kinyɨhapa nepɨ irɨhapɨwipɨ ahaingɨpɨpa ndɨ naitaise?’ undataase.
20 "Contudo, Deus lhe disse: ‘Insensato! Esta mesma noite a sua vida lhe será exigida. Então, quem ficará com o que você preparou? ’
21 Isɨ sɨkiyate, isɨhiya kahapaamapɨpa nepɨ irɨhapɨwipɨ ahiyawaawɨ Autaahaatɨhomɨhaiwaapɨ apɨpaahɨ nenoaahɨtɨmawaayopo,” undatɨ kiyai kaundataase.
21 "Assim acontece com quem guarda para si riquezas, mas não é rico para com Deus".
22 Aihɨ Jisaasiho komɨ otɨpɨpatɨhiyai sata kaundataase. “Amɨ sandapɨ nɨnɨ sangi kasatataato. Sahɨ itatamanɨnɨwɨ usaimanɨwɨ bimɨtaatɨwɨhandapɨ waatɨ pɨhɨtɨwɨ satɨwɨ gɨmunyaapɨse. Nyahɨ nandapa nandɨhaahapa owesɨ napa nandɨhaawe? Nyahɨ nyamɨ ambɨpatisɨ namaasaitɨhaahapa owesɨ napa niyowaatɨ namaasatɨtɨhaawe? Tɨwɨ waatɨ gɨmunyaapɨse.
22 Dirigindo-se aos seus discípulos, Jesus acrescentou: "Portanto eu lhes digo: não se preocupem com suas próprias vidas, quanto ao que comer; nem com seus próprios corpos, quanto ao que vestir.
23 Isɨhiya baiwɨ usaimanɨnɨwɨ bimɨtaatɨwɨhandɨ nandapaisɨ apɨpaahɨ nusatipɨhaahande. Aihɨ amɨ ambɨpatisangi yutɨhɨrɨ apotɨhɨri apɨpaahɨ nusatipɨhaataise.
23 A vida é mais importante do que a comida, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Sahɨ kohopɨ gwɨnyapenɨwɨse. Koho so otɨpɨpatɨ kiyatɨ amɨ nandapa niyaamatɨ kɨpohomaahe. Iyatɨ koho so nandapa kɨpotɨ ahoaitandɨhaaŋɨ aŋaaŋɨ owehore. Siyatɨ koho nandapa owehotihɨ Autaahaatɨho sawaho nunyataise. O amɨ sahɨ isɨhiyaatɨhɨ koho soaisɨ apɨpaahɨ nusatipɨhaapɨhiyaate.
24 Observem os corvos: não semeiam nem colhem, não têm armazéns nem celeiros; contudo, Deus os alimenta. E vocês têm muito mais valor do que as aves!
25 Saiwaapɨ samɨ wo pɨhɨtatɨ gwɨnyaataatɨ komɨ bimɨtandɨhandɨ masɨhonjɨ netɨ utaarɨmaitaiso?
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar uma hora que seja à sua vida?
26 Sahɨ saiwɨ masɨwonjɨ samɨ bimɨtaatɨwɨhandɨ nepɨ onehɨmiwawaawaahɨ kahapaamapɨpa wapa awaimbɨpaametɨhapaapɨ napaapɨ sahɨ taawɨ pɨhɨtɨwɨ gwɨnyaahopo?
26 Visto que vocês não podem sequer fazer uma coisa tão pequena, por que se preocupar com o restante?
27 “Tandɨpɨho nawatɨ saniyatɨ ahetindɨhandapɨ gwɨnyaapɨse. Tandɨpɨho otɨpɨpatɨ kiyatɨ utɨ apotɨhɨrɨ nasatɨ niyotaamaise. Nɨnɨ sangi sandɨ kasatataato. Jɨhura Soromonɨho utɨ apotɨhɨrɨ sanahɨpɨpa otiwa kambwaahapa gaahapa utɨ apotinatɨ yundanyainjɨpɨpa so tandɨpɨhomɨ kwɨtaahomatiyahapa sanahɨpɨpa gaahapa otiwa kambwaahapa niyotɨ nipaata yundanyainataamaise.
27 "Observem como crescem os lírios. Eles não trabalham nem tecem. Contudo, eu lhes digo que nem Salomão, em todo o seu esplendor, vestiu-se como um deles.
28 Kɨtarɨhɨrɨ woyɨha wanɨ nga ahetinjatɨ bosonaahɨ isɨhiya tisatɨwɨ sisɨhaapɨhɨ tɨhoaitaatɨwɨhapaisɨsɨ Autaahaatɨho utɨ apotɨwisataise. Sahɨ Autaahaatɨhopɨ apɨpaahɨ maipɨhonjɨ gɨwunyaapɨhiyaate, Autaahaatɨho utɨ apotɨsitaise.
28 Se Deus veste assim a erva do campo, que hoje existe e amanhã é lançada ao fogo, quanto mais vestirá vocês, homens de pequena fé!
29 Isɨ amɨ sahɨ gwɨnyapenawaawɨ nandapa maahapa nandɨhaawe, waapoho maaho nandɨhaawe, tɨwɨ pɨhɨtɨwɨ kapaapɨ wɨndɨ gɨmunyaapɨse.
29 Não busquem ansiosamente o que hão de comer ou beber; não se preocupem com isso.
30 Sandɨ katotɨmandɨ isɨhiya maipɨhiya Autaahaatɨhopɨ wɨndɨ gɨmaawunyaatahiya kɨmaapɨ yapɨmbatambɨhiya saiwa nahatewa pɨhɨtɨwɨ nehɨ kaiwaapaahɨhɨ gwɨnyaapɨhiyaare. Amɨ sahɨhɨ samɨ japɨho Autaahaatɨho sahɨ nenoaahɨtohɨpɨpaapɨ jasonatɨ aimɨ gwɨnyaahosɨ kapa tɨtɨhɨ nasamɨtaise.
30 Pois o mundo pagão é que corre atrás dessas coisas; mas o Pai sabe que vocês precisam delas.
31 Isɨ Autaahaatɨho sangi jainjaatɨ bimindɨhandapɨ jɨhɨ pɨhɨtɨwɨ baiwɨ daapɨse. Daasaihɨ sahɨ nenoaahɨtihɨ saiwa maahapɨhapɨ naito tɨwɨ gwɨnyaahohɨwaiwaahɨ aimɨ ko mmonatɨ gwɨnyapese. Isɨ Autaahaatɨho sangi nahatewa nasamɨtaise.
31 Busquem, pois, o Reino de Deus, e essas coisas lhes serão acrescentadas.
32 “Sipɨsipɨhandɨ yahonyaamataiwɨ isɨ yahonyaate, sahɨ wɨndɨ yamaiwɨse. Kahapaamapɨpai Autaahaatɨho osamatɨ jaatɨ bindataatɨ komɨ Jaatɨ Bimiwaiwaamɨ wiwa sahɨ awaisawɨhiyaatimatɨwɨ kahapaamapɨpa koaisawɨ maasɨ jaawɨ bimɨtaatɨwɨ samɨ Japɨho aimɨ gwɨnyaasɨ nasamɨtaise.
32 "Não tenham medo, pequeno rebanho, pois foi do agrado do Pai dar-lhes o Reino.
33 Sahɨ kahapaamapɨpa isɨwasohɨpɨpa isɨhiya usai nunyawɨ nawɨho nepɨse. Nawɨho kahapaamapɨpa nunyawɨ nehotɨho isɨhiya kahapaamapɨpaapɨ nenoaahɨtohiyɨhiyai andɨtɨwipɨ nunyawɨse. Nawɨhomɨ ikihɨ wɨndɨ napwɨrɨnatɨ namosasɨndandɨhihɨ baiwɨ daapɨ nepɨse. Sahɨ baiwɨ mmonɨwinjawɨ wapa nehɨ tɨtɨhɨ gaahapaahɨhɨ yamɨhapataatɨhɨ nepɨ ahoaiwɨse. Aiwɨ kɨnyɨ woŋɨ Yamɨhapataatɨhɨ kahapaamapɨpa gaahapaahɨhɨ nepɨ ahoaingɨpɨpa wɨndɨ nihɨrɨnatɨ nosasɨnatɨ owemetɨtaise. Iyataatɨ amɨ ikohiyaisangi kapɨhɨ kinyɨ gaahapa ahɨngisotimbɨpɨhɨ detɨ wɨndɨ namaitaapo. Iyonɨhɨ amɨ naapɨho kapaisangi wɨndɨ netɨ ipwɨratɨ namopɨsasɨtaise.
33 Vendam o que têm e dêem esmolas. Façam para vocês bolsas que não se gastem com o tempo, um tesouro nos céus que não se acabe, onde ladrão algum chega perto e nenhuma traça destrói.
34 Samɨ kahapaamapɨpa gaahapa ahisisotimbɨpɨpɨhɨ amɨ sapɨhɨ kapɨhɨ samɨ maarɨhoaisangi ahɨsisotɨtaise,” undatɨ Jisaasiho kiyai kaundataase.
34 Pois onde estiver o seu tesouro, ali também estará o seu coração".
35 Sahɨ apotɨhɨrɨ nuhɨrɨhɨrɨ niyopɨ yamepatɨ apotɨhɨrɨ ipɨhatiwɨ mmatɨwɨ wɨsasɨnɨwɨse. Aiwɨ samɨ sisɨha norɨhɨrɨ ramɨhandɨ tɨpopɨ tɨmetɨwɨse.
35 "Estejam prontos para servir, e conservem acesas as suas candeias,
36 Otɨpɨpatɨhiya kiyaamɨ awaisɨho namaatonɨhɨ nandapa tɨhohɨpɨpaatɨhɨ bimainja namasi japɨhɨ napɨtandɨhandapɨ jaawɨ bimohɨpatamataiwo. Komɨ otɨpɨpatɨhiya awaisɨho napɨtaiso tɨwɨ jaawɨ kiyaanɨhɨ bimaambɨwɨ kiyaamɨ awaisɨho nasatɨ maasomwaaŋɨ nanupwɨse tatɨ maasomwaaŋɨ tiwatɨ kwɨtɨwonɨhɨ kiya atisawaawɨ ketɨ kuraanɨhɨ nihɨtɨwɨ nɨwuwɨtaapo.
36 como aqueles que esperam seu senhor voltar de um banquete de casamento; para que, quando ele chegar e bater, possam abrir-lhe a porta imediatamente.
37 Komɨ otɨpɨpatɨhiya nanɨhaiwɨ wɨndɨ namopotɨwɨ kiyaanɨhɨ baiwɨ jaawɨ binyaihɨ kiyaamɨ awaisɨho nasatɨ usosawɨhiya siya awaindɨhandɨ maaritɨtaapo. Nɨnɨ akɨtɨnɨhɨ sangi sandɨ kasatataato. Ko sawaho apotɨhɨrɨ nuhɨmatɨ niyotɨ yamepatɨ wɨsasanatosatɨ komɨ otɨpɨpatɨhiyai ganɨhomɨhinɨ ahɨwisatosatɨ sawaho nandapa numwɨtaise.
37 Felizes os servos cujo senhor os encontrar vigiando, quando voltar. Eu lhes afirmo que ele se vestirá para servir, fará que se reclinem à mesa, e virá servi-los.
38 Iyataatɨ amɨ kiyaamɨ awaisɨho apatɨhɨ apwɨtetetisangi amɨ otɨpwɨsɨpaatɨ gaatisuraisangi nasatɨ usonata komɨ otɨpɨpatɨhiya wɨndɨ namopɨ tɨmetisaihɨ usosawiya siya waatɨ maaritɨtaapo.
38 Mesmo que ele chegue de noite ou de madrugada, felizes os servos que o senhor encontrar preparados.
39 “Isɨ amɨ nɨnɨ sangi pɨwɨha kɨma sandɨ kasatataatonɨ sahɨ baiwɨ atiwɨse. Aŋaaŋamɨ satɨho utaaho ikopaisaho sura napɨtaise tatɨ mmonatɨ gwɨnyaataataahɨ anɨtinatɨ tɨmanɨnatɨ jaatɨ bimonɨhɨ ikopaisaho wɨndɨ nasatɨ komɨ aŋaaŋɨ nurɨwatatɨ komɨhapa iwɨrɨmaawitaise.
39 Entendam, porém, isto: se o dono da casa soubesse a que hora viria o ladrão, não permitiria que a sua casa fosse arrombada.
40 Isɨ sɨkiyatisɨ namaapɨtaise tɨwɨ nanɨhaiwɨ binyaihɨhura Isɨhiyaamɨ Awaisɨhonɨnɨ Saahonɨnɨ Jɨhonɨnɨ napɨto. Isɨ amɨ sahɨ baiwɨ tɨmanɨnɨwɨ jaawɨ bimaawɨse,” undatɨ Jisaasiho kiyai kaundataase.
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do homem virá numa hora em que não o esperam".
41 Sata kaundihɨ Pitaaho Jisaasihoai saundataase. “Awasisɨhoŋe, pɨwɨma kɨma sɨwipatɨ namɨhanɨpɨ katingɨma tɨtɨhɨ nyapɨ katapaino e isɨhiya nahatiyaapɨ osamapɨ katapaino?” undatɨ nunjenataise.
41 Pedro perguntou: "Senhor, estás contando esta parábola para nós ou para todos? "
42 Sata ko nunjesɨhɨ Awaisɨho Pitaahoai wihoaaŋɨha sata kaundataase. “Utaaho komɨ amɨtɨha gaahaisaho diyaamahonɨhɨ otɨpɨpatɨ biyatɨ kaitaise komɨ awaisɨho saundatɨ nisɨ otɨpɨpatɨhiya siyai iwinjaapɨ bindapa nawɨho nandapapɨho tɨtɨhɨ kura nunye undatɨ ahɨwisonɨho?
42 O Senhor respondeu: "Quem é, pois, o administrador fiel e sensato, a quem seu senhor encarrega dos seus servos, para lhes dar sua porção de alimento no tempo devido?
43 Otɨpɨpatɨho otɨpɨpatɨ biyatɨ napaitatɨ kiyatɨ bimonɨhɨ komɨ awaisɨho japɨhɨ nasatɨ mmonata nisɨ otɨpɨpatɨho otɨpɨpatɨ nga kanisataise tatɨ usosɨho so apɨpaahɨ waatɨ awaindɨhandɨ maaritɨtaise.
43 Feliz o servo a quem o seu senhor encontrar fazendo assim quando voltar.
44 Nɨnɨ akɨtɨnɨhɨ sangi kasatataato. Utaaho siyahoai komɨ awaisɨho nisɨhapa nahataapa kahapaamapɨpa awaisɨhoŋimatɨpɨ ninjaapɨ bime undatɨ ahɨwitaise.
44 Garanto-lhes que ele o encarregará de todos os seus bens.
45 O amɨ so otɨpɨpato komɨ awaisɨho ahɨwisɨho komɨ maarɨhoaatɨhapɨ siyatɨ gwɨnyaatɨ nisɨ awaisɨho wɨndɨ ketɨ namaasatɨ konɨhɨ utaarɨhandɨ ketamaitaise tatɨ gwɨnyaataise. Siyatɨ namatɨ otɨpɨpatɨhiya ko winjaatɨ bimisawɨhiya usɨhiyaisunɨ amɨ asɨhiyaisunɨ ahoyatɨ tiwatɨ mɨmaipɨwisatɨ amɨ nandapa nipinjatɨ gwɨsɨha taupɨmatɨ nanatɨ amɨ waapoho pɨhɨtatɨ nanatɨ naharisatɨ nanɨhiyatɨ bimɨtaise.
45 Mas suponham que esse servo diga a si mesmo: ‘Meu senhor se demora a voltar’, e então comece a bater nos servos e nas servas, a comer, a beber e a embriagar-se.
46 Siyatɨ awaisɨho namaapɨtaiso tatɨ nanɨhiyatɨ bimonɨhɨ komɨ awaisɨho asisɨha wetɨ wura akohɨ napɨtaise. Nasatɨ ko koai tiwatɨ otipatɨ iwinjɨwatɨ isɨhiya kiyaamɨ awaisɨhiyaamɨ pɨwɨha atɨhomiwɨ nemahohiyɨhiyai yaawɨhandɨ nunyohɨtɨhandɨ nunyonɨhɨ kandɨ ko netɨ kiyaisatɨ bimɨtaise.
46 O senhor daquele servo virá num dia em que ele não o espera e numa hora que não sabe, e o punirá severamente e lhe dará um lugar com os infiéis.
47 “Awaisɨhomɨ otɨpɨpatɨho komɨ awaisɨho gwɨnyaatɨ maaritirɨhɨretɨ aimɨ mmonatɨ gwɨnyaaho amɨ ko sawaho netɨ wɨndɨ tɨmaamaŋɨnatɨ amɨ komɨ awaisɨho gwɨnyaatɨ maaritimbɨpa wɨndɨ kamaisoai apɨpaahɨ waatɨ komɨ ambɨpatɨ maipiyatɨ yaawɨhandɨ komɨ awaisɨho taahɨwaiwaara yupwoaitaise.
47 "Aquele servo que conhece a vontade de seu senhor e não prepara o que ele deseja, nem o realiza, receberá muitos açoites.
48 O amɨ otɨpɨpatɨho komɨ awaisɨho gwɨnyaatɨ maaritirɨhɨretɨ wɨndɨ mmonatɨ gɨmunyaaho amɨ wapa komɨ awaisɨho wɨndɨ gɨmunyaatɨ amɨ maarɨmitimbɨpa nanɨhiyatɨ kaisɨho soai awaisɨho waatɨ taahɨwaiwetɨ wɨndɨ yamupwoaitaise. Utaaho woai wapa Autaahaatɨho taahɨpɨpa numwisɨho so amɨ Autaahaatɨhoai japɨhɨ taahɨpɨpa numwɨtandɨ Autaahaatɨho gwɨnyaataise. Iyatɨ amɨ utaaho woai Autaahaatɨho pɨhɨtatɨ apɨpaahɨ taahɨpɨpa numwisɨho so amɨ Autaahaatɨhoai japɨhɨ apɨpaahɨ pɨhɨtatɨ waatɨ taahɨpɨpa numwɨtandɨ Autaahaatɨho maaritatɨ gwɨnyaataise,” undatɨ Jisaasiho komɨ otɨpɨpatɨhiyai kaundataase.
48 Mas aquele que não a conhece e pratica coisas merecedoras de castigo, receberá poucos açoites. A quem muito foi dado, muito será exigido; e a quem muito foi confiado, muito mais será pedido".
49 Jisaasiho sata kaundatosatɨ amɨ pɨwɨha wa kiyai saundataase. “Kɨmaapɨ yapɨpataapɨhɨ sisɨha tɨhoaatɨ tɨpotɨ yapɨpatetɨ tɨhɨtandɨ ahaitandɨ napɨtɨhonɨne. Sisɨha tɨhoaatɨ tɨpohotɨha ketɨ tahatɨ tɨhwɨtisatɨ ketɨ netɨ yapɨpati tɨhomaatato ndɨ nisɨ mandɨha yaasataise.
49 "Vim trazer fogo à terra, e como gostaria que já estivesse aceso!
50 Iyataahandɨ kandɨ isɨhiya waapoho newaawɨ mɨhatɨhɨ nawatiwɨ nandaahohɨpatamataindɨ nɨnɨ nandaatɨ nisɨ maarɨho ambɨpatɨ yaasɨhandɨ naitandɨhaiwa yɨhaiwa taatɨ nasataise. Taatɨ napihɨ nɨnɨ kaiwa ketɨ tarɨwaindɨ netɨ owemaitando ndɨ nisɨ ambɨpatɨ maarɨho netɨ nanopɨsasɨnatɨ naninjɨhandataise. Amɨ kaiwa nɨnɨ sangɨ netaato.
50 Mas tenho que passar por um batismo, e como estou angustiado até que ele se realize!
51 Sahɨ wiwa nisapɨ satɨwɨ ko isɨhiyaanɨnɨ itɨhɨnnaatɨ tunaatɨ tipɨtapaata bimohɨtɨhandɨ netɨ owematɨ yatɨhɨ napaisaatenyamaitandɨ nasahoe tɨwɨ gwɨnyaitaawɨ owetise. Nɨnɨ sangi netɨ yatɨhesamatɨ japatindɨ napaisaatisamaitandɨ napɨtɨhonɨnɨmaahe. Owetise. Sahɨ isɨhiyaatangi netɨ tipɨtapaatɨ yɨyandɨhesamaitandɨ napɨtɨhonɨne.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não, eu lhes digo. Pelo contrário, vim trazer divisão!
52 Wanapɨ namasatɨ siyahaiwa noaipaitaise. Isɨhiya ikwɨ naasairɨtahiya nususasɨ aŋaaŋɨ naasaindaapɨhɨ bindawaahiya itɨhɨnnɨwɨ nepɨ yɨyandɨhematɨwɨ tipɨtapaatɨtaapo. Tipɨtapaatɨwɨ wurɨ wihoaaŋɨtanɨhɨ amɨ murɨmo wihoaaŋɨtanɨhɨ itɨhɨnnɨwɨ tundaapo.
52 De agora em diante haverá cinco numa família divididos uns contra os outros: três contra dois e dois contra três.
53 Saiwɨ tipɨtapaatɨwɨ sapɨho mwaahoai itɨhunda tiwonɨhɨ amɨ mwaaho sapɨhoai itɨhunda tiwɨtaise. Iyonɨhɨ amɨ sanaatɨ maataati itɨhunda tiwonɨhɨ amɨ maataatɨ sanaati itɨhunda tiwonɨhɨ amɨ mwaahomɨ apwaataati saihaatɨ itɨhunda tiwonɨhɨ amɨ mwaahomɨ apwaataatɨ saihaati itɨhunda tiwɨtaise,” undatɨ kiyai Jisaasiho kaundataase.
53 Estarão divididos pai contra filho e filho contra pai, mãe contra filha e filha contra mãe, sogra contra nora e nora contra sogra".
54 Isɨhiya wɨrɨsandɨhiyai Jisaasiho pɨwɨha wa satahaimaawɨ kaundataase. “Tɨwipatɨ ipɨho nipatihihoaangɨ ahiyatɨ tɨwipatɨ asɨhatihɨ sahɨ jawaawɨ ketɨ sahɨ wipatɨ wipɨwɨtande tɨwɨhiyaate. Satɨwɨ mmonɨwɨ gwɨnyaahauhɨ amɨ wipatɨ tɨtɨhɨ wipɨwataise.
54 Dizia ele à multidão: "Quando vocês vêem uma nuvem se levantando no ocidente, logo dizem: ‘Vai chover’, e assim acontece.
55 Iyataatɨ amɨ mbɨpa waatɨ mbwaasɨhɨ japɨ mmonawaawɨ ipɨho ipɨtatɨ yatitande tɨwɨ gwɨnyaawaayopo. Aihɨ amɨ ipɨho ipɨtatɨ yatisataise.
55 E quando sopra o vento sul, vocês dizem: ‘Vai fazer calor’, e assim ocorre.
56 Saiwa siyatɨ yapɨpataapunɨ yamɨhapataatunɨ noaipasɨhɨ sahɨ mmonɨwɨ gwɨnyaawaahandɨ kandɨ sahɨ wanɨ kɨmura taatɨ noaipasɨwɨmaiwaapɨ wɨndɨ mmonɨwɨ gɨmunyaahowɨ sahɨ jaipɨpaisawɨhiyaate,” undatɨ kaundataase.
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar o aspecto da terra e do céu. Como não sabem interpretar o tempo presente?
57 Sahɨ sawanaatɨ mmonɨwɨ gwɨnyaapɨ sandɨ tɨtɨhɨ gaahandɨ kaitɨhaawo maatɨwɨ napaape?
57 "Por que vocês não julgam por si mesmos o que é justo?
58 Utaaho wo pɨwɨha netɨ kɨnyɨhetɨ yangutaatɨ pɨwɨha atisatɨ tipɨtapa mmondandɨhoaapɨhɨ nangɨpuwɨtandɨ nangɨmaasi niyonɨhɨ taamɨ daihɨra nomaamɨ pɨwɨha kaundɨpɨ tɨtɨhemapɨ owemapɨse. Saimbɨ kiyapaapaahɨ ko gi wɨndɨ nangɨmaasi notɨ pɨwɨha ususaamɨ atisatɨ netɨ tipɨtapaatɨ mmosɨhoaapɨhɨmaahɨmaitaise. Iyonɨhɨ amɨ ko nangɨmaatɨ tingaatahaisahiyaamɨ ikwɨraatɨhɨmahonɨhɨ amɨ kiya nangɨmaapawɨ napwɨtɨwɨ bimohɨpɨpɨhɨmaahɨmaitaapo.
58 Quando algum de vocês estiver indo com seu adversário para o magistrado, faça tudo para se reconciliar com ele no caminho; para que ele não o arraste ao juiz, o juiz o entregue ao oficial de justiça, e o oficial de justiça o jogue na prisão.
59 Nɨnɨ sangi sandɨ kasatataato. Sahɨ napwɨtohɨpɨpɨhɨ wɨndɨ namasi namuwɨ bimaamɨ nuwɨ nawɨho ipotɨho owemapɨho nunyamapaahɨ noaipasi nehɨhaatɨ nutaatɨwe,” undatɨ Jisaasiho kiyai kaundataase.
59 Eu lhe digo que você não sairá de lá enquanto não pagar o último centavo".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.