Mateus 27
Angkentye Mwerre (AER) vs ARA
1 Kenhe ingweleme anthurre arrpenhe atningke areye apurte-irrerirremele Jesus ikwere-akerte angkerretyeke, kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areye, akngerrepate areye-arlke angkerretyame nthakenhe-akenhe itne Jesus renhe atwerrirretyenhe.
1 Ao romper o dia, todos os principais sacerdotes e os anciãos do povo entraram em conselho contra Jesus, para o matarem;
2 Itne akwete anthurre angkerretyame, itne yewe angkerreke Jesus renhe Pilate-werne akngetyeke, re nhenge apmere Rome-arenye alartetye anerlenge. Ayerneke-arle iperrele, itne renhe akngetyemele akngerrepate renhe iltye antheke.
2 e, amarrando-o, levaram-no e o entregaram ao governador Pilatos.
3 Kenhe Judas akenhe, rarle nhenge Jesus iltye antheke-arle iperre, re anteme aweke itne Jesus ilpernerlenge irrerlknge atwetyeke, Judas anteme apure anthurre awelheke re mpwarekenge-arle. Re silver ngkweltye 30 pele ineke akngirtnemele kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areyeke akngerrepate arrpenhe areyeke.
3 Então, Judas, o que o traiu, vendo que Jesus fora condenado, tocado de remorso, devolveu as trinta moedas de prata aos principais sacerdotes e aos anciãos, dizendo:
4 Re alhemele itneke angkeke, “Jesus kwenhe arratye mwerre aneme, re kwenhe arne akurne mpwaretyakenhe. Itne anteme lyete renhe-werne irrerlknge atweme! Ayenge apetyetyakenhe-tetye-arle arrekantherre. The Jesus arrenhantherrenhe iltye anthetyeke arrangkwe-arle!”
4 Pequei, traindo sangue inocente. Eles, porém, responderam: Que nos importa? Isso é contigo.
5 Judas-ele anteme ngkweltye ahelheke iwemele Tyatye ikwerenge-ntyele arrateke. Nthenhe-werne apeke rarle alheke, rope-le ayernelhetyeke ikwere-iperre anteme ilweke-arle irlpare anetyame.
5 Então, Judas, atirando para o santuário as moedas de prata, retirou-se e foi enforcar-se.
6 Nhenge Judas-ele ngkweltye iweke-arle Tyatye kweneke, kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areyele ngkweltye itnenhene kutyemele angkeke, “Artwe kwenhe ilwetyenhe, anwerne-arle ngkweltye nhenhe areye anthekenge. Angkentye anwerne-kenhele ileme anwerne-arle mane nhenhe-arteke Tyatye bank-eke arrernetyeke arrangkwe. Nthakenhe-ame anwerne irreye?”
6 E os principais sacerdotes, tomando as moedas, disseram: Não é lícito deitá-las no cofre das ofertas, porque é preço de sangue.
7 Itne angkerreke imerte yewe angkerremele, “Anwerne ngkweltye nhenhele ahelhe inetyeke anwerne-arle ipenye areye artetyeke apmere anwerne-kenheke ilwerlenge.” Kele itne anteme ahelhe akweke ineke artwe-ngentyele-arle arne areye ahelhe urte-ngentyele mpwaretyartenge.
7 E, tendo deliberado, compraram com elas o campo do oleiro, para cemitério de forasteiros.
8 Alakenhe ikwerenge lyete apmere yanhe renhe ileme. “Ahelhe alhwe-akerte.”
8 Por isso, aquele campo tem sido chamado, até ao dia de hoje, Campo de Sangue.
9 — ausente —
9 Então, se cumpriu o que foi dito por intermédio do profeta Jeremias: Tomaram as trinta moedas de prata, preço em que foi estimado aquele a quem alguns dos filhos de Israel avaliaram;
10 — ausente —
10 e as deram pelo campo do oleiro, assim como me ordenou o Senhor.
11 Kenhe akngerrepate areyele Jesus akngemele apmere Pilate-kenhe-werne, renhe ikwerenge ngkerneke. Kenhe Pilate-le Jesus apayuthneke, “Unte-ame Jew-arenye areyeke Akngerrepate anthurre?”
11 Jesus estava em pé ante o governador; e este o interrogou, dizendo: És tu o rei dos judeus? Respondeu-lhe Jesus: Tu o dizes.
12 Kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areye uthene, akngerrepate arrpenhe areye uthenele Jesus ilperneke, angkemele rarle akwele arne arrpenhe akurne areye mpwarekenge. Jesus-ele awemele impeke, Re yanhe ikwerele nterte anthurre tnetyame, arrkngenteke impetyakenhe.
12 E, sendo acusado pelos principais sacerdotes e pelos anciãos, nada respondeu.
13 Alakenhe ikwerenge anteme Pilate-le renhe awethe apayuthneke, “Iwenhe ikwere-ame unte akwete yanhe tnerle-aneme nterte anthurre, angketyakenhe? Unte aweme itne-arle angkerrerne, arne areye unte-arle akwele mpwareke.”
13 Então, lhe perguntou Pilatos: Não ouves quantas acusações te fazem?
14 Kenhe Jesus akenhe akwete anthurre-arle nterte tnetyame. Nhenge Pilate-le aremele apateke anthurre.
14 Jesus não respondeu nem uma palavra, vindo com isto a admirar-se grandemente o governador.
15 Year arrpe-anenhele nhenge arrawe-irrentye iperre Passover anekenge, artwe Pilate-le, akngerrepate-arle Rome-arenye, akwetethe artwe anyente apmere jail-ngentyele ipmentye aywepetyarte tyerrtye areye ahentye-anerlenge-arteke.
15 Ora, por ocasião da festa, costumava o governador soltar ao povo um dos presos, conforme eles quisessem.
16 Ikwerele ureke artwe anyente Barabbas arritnye aneke jail-le. Tyerrtye areyele itelareke rarle akurne anthurre aneke.
16 Naquela ocasião, tinham eles um preso muito conhecido, chamado Barrabás.
17 Arlte ikwerele, tyerrtye atningke anthurre arriwe-werne apetyewarremele apmere Pilate-kenhe akethele tnerrirreke, “Artwe jail-iperre angwenhe-ame the arrekantherre tyerrelhe-ileme, Barabbas apeke Jesus apeke, artwe nhenge arrantherre-arle itirreke Ngkartele-arle alhilekenge?”
17 Estando, pois, o povo reunido, perguntou-lhes Pilatos: A quem quereis que eu vos solte, a Barrabás ou a Jesus, chamado Cristo?
18 Pilate-le itelareke Jew akngerrepate areye-arle Jesus-eke ingkerte-irrerlenge, alakenhenge athewe itne renhe apmere Pilate-kenhe-werne akngetyewarreke.
18 Porque sabia que, por inveja, o tinham entregado.
19 Pilate anetyame chair akngerre ikwerenhele, arrantherre itelareme rarle chair ikwerele aneme tyerrtye angwenhe apeke ikwere itirreme nthakenhe renhe mpwaretyeke. Nhenge re angkemele anetyame chair ikwerele, anewe ikwerenhele ikwere-werne angkentye nhenhe yerneke, “Artwe Jesus nhenhe impaye re kwenhe arratye-arle aneke. Ingwele kwenhe the ikwere-akerte altyerre areke ayenge anteme atere-irremele arreweke. Kele renhe impaye, renhe atwetyeke uternetyale.”
19 E, estando ele no tribunal, sua mulher mandou dizer-lhe: Não te envolvas com esse justo; porque hoje, em sonho, muito sofri por seu respeito.
20 Yanhe-ngentyele, kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areye uthene akngerrepate arrpenhe areye uthenele atningke arrpenhe areye uterneke Pilate apayuthnetyeke Barabbas anyente-ante jail-nge arratelhe-iletyeke, Jesus-ante atwetyeke!
20 Mas os principais sacerdotes e os anciãos persuadiram o povo a que pedisse Barrabás e fizesse morrer Jesus.
21 Kele Pilate-le itnenhe awethe apayuthneke, “Artwe jail-iperre nhenhe atherrenge-ame, the angwenhe arratelhe-ileme alhetyeke?”
21 De novo, perguntou-lhes o governador: Qual dos dois quereis que eu vos solte? Responderam eles: Barrabás!
22 Kele Pilate-le itnenhe awethe apayuthneke, “Nthakenhe anteme the ileye artwe nhenhe arrantherre-arle Ngkarte Messiah ileme?”
22 Replicou-lhes Pilatos: Que farei, então, de Jesus, chamado Cristo? Seja crucificado! Responderam todos.
23 Kele Pilate itneke alakenhe-arle angkerlenge. “Kele nthakenhe anteme re akurne mpwareke?”
23 Que mal fez ele? Perguntou Pilatos. Porém cada vez clamavam mais: Seja crucificado!
24 Kele, Pilate-le itnenhe areke angkelhe-angkelhe angkerrerlenge impemele apeke renhe re itirreke, “Tyerrtye nhenhe areye apeke ahele-irrerirremele atwerreketye.” Kele re kwatye inemele iltye alhewelheke tyerrtye areyele arerlenge imerte angkemenge, “Ayenge nhenhe iltye alhewelhemele arrantherre ayenge ilpernetyale, arrantherre-arle renhe atwetyeke ahentye-aneme, ayenge kwenye. Arrantherre kwenhe ayenge uterneme thultye atyinhe areye iletyeke renhe akngemele atwetyeke.”
24 Vendo Pilatos que nada conseguia, antes, pelo contrário, aumentava o tumulto, mandando vir água, lavou as mãos perante o povo, dizendo: Estou inocente do sangue deste [justo]; fique o caso convosco!
25 Kele tyerrtye areye ikwere angkirtnerrirreke, “Unte akenhe angkeme renhe atwetyeke anwerne-arle ahentye-anemenge. Anwerne apeke nhenhe alakenhe akurne mpwaremele, kele mwerre-arle Ngkartele apeke anwernenhe atwemele-arle, ampe anwerne-kenhe areye-arlke, ampe itnekenhe areye-arlke, ngenhe kwenye.”
25 E o povo todo respondeu: Caia sobre nós o seu sangue e sobre nossos filhos!
26 Nhenge Pilate-le aweke tyerrtye areye alakenhe arlkerrirrerlenge, re Barabbas apmere jail-ngentyele tyarrelhe-ileke imerte tyerrtye areye iltye anthirtnemele. Yanhe-ngentyele, Pilate-le Jesus iltye antheke thultye ikwerenhe areye. Re anteme thultye ikwerenhe areye ileke Jesus whip-ele atwetyeke imerte nail-ele arne arntarlkweke-arleke irlpare arrernemele.
26 Então, Pilatos lhes soltou Barrabás; e, após haver açoitado a Jesus, entregou-o para ser crucificado.
27 Thultye areyele Jesus akngeke arrernetyeke yarte-ke apmere Pilate-kenheke. Thultye arrpenhe areyeke arlkeke iperre, itne apurte-irreke ingkirreke apmere yanhe ikwerele.
27 Logo a seguir, os soldados do governador, levando Jesus para o pretório, reuniram em torno dele toda a coorte.
28 Itne Jesus-nge mantere ilyweke-arle-iperre, itne mantere athetheke ikwere-karleke arrerneke.
28 Despojando-o das vestes, cobriram-no com um manto escarlate;
29 Itne irrkarlpe walye lyeke-lyeke-akerte-ngentyele mpwareke akaperte ikwerenheke-arleke arrerneke. Itne arne akwe-arratyeke arrerneke, arne nhenge akngerrepate-kenhe-arteke, ikwerenge arrekwelele kwene-irremele, anhelhewarretyeke, ikwere anyurre-irremele renhe tnaketyame-arteke, angkemele, “Unte kwenhe Jew-arenye areyeke akngerrepate mwerre anthurre.”
29 tecendo uma coroa de espinhos, puseram-lha na cabeça e, na mão direita, um caniço; e, ajoelhando-se diante dele, o escarneciam, dizendo: Salve, rei dos judeus!
30 Arne nhenge ineke-iperrele itne akwete anthurre akaperte ikwerenhe atwetyame, ikwere-karleke pelhe-iwetyame.
30 E, cuspindo nele, tomaram o caniço e davam-lhe com ele na cabeça.
31 Renhe akwele tnakemele. Itne ikwere anhelhewarreke akwete, kele itne mantere athetheke ikwerenge inirtneke. Itne renhe mantere ikwerenheke-arrpe akwernirtneke. Itne renhe akngeke apmere-werne nthenhele-arle renhe nail-ele arne arntarlkweke-arleke irlpare arrernetyeke.
31 Depois de o terem escarnecido, despiram-lhe o manto e o vestiram com as suas próprias vestes. Em seguida, o levaram para ser crucificado.
32 Jesus-ele arne arntarlkwe renhe re-arrpe akweke-ulkere ware akngetyeke iperre, thultye areyele imerte arerrirreke artwe anyente Simon arritnye apmere Cyrene-arenye apetyerlenge. Itne renhe-arle uternewarreke arne arntarlkwe ulthentye nhenge akngernerle-apetyeke.
32 Ao saírem, encontraram um cireneu, chamado Simão, a quem obrigaram a carregar-lhe a cruz.
33 Kenhe itne apwerte Golgotha yanheke irreke, renhe “Akaperte Ngkwerne” ileme.
33 E, chegando a um lugar chamado Gólgota, que significa Lugar da Caveira,
34 Yanhe ikwerenge, itne ngkwarle-arlke arne irrkerteye-arlke anyentelhe-ilemele, Jesus renhe antheke. Kenhe re akenhe arrkerneke-arle, ayenelhe-ileke antywetyale.
34 deram-lhe a beber vinho com fel; mas ele, provando-o, não o quis beber.
35 Kele thultye areyele renhe nail-ele arne arntarlkweke-arleke akertnelhe-ileke irlpare arrernemele, yanhenge anteme itne mantere ikwerenheke arrkene-irrereke itne mantere renhe impetyeke.
35 Depois de o crucificarem, repartiram entre si as suas vestes, tirando a sorte.
36 Yanhe-ngentyele itne anemele arerrirretyame arne arntarlkwele renhe inetyeke apetyeme-ketye.
36 E, assentados ali, o guardavam.
37 Akapertenge akertnele itne intelhe-ileke renhe ilpernemele, “NHENHE JESUS, JEW AREYEKE AKNGERREPATE.” Alakenhe ikwerenge-arle itne renhe nail-ele arne arntarlkweke-arleke irlpare arrerneke.
37 Por cima da sua cabeça puseram escrita a sua acusação: Este é Jesus, o Rei dos Judeus .
38 Itne artwe anyelkngalthe atherre-arlke nail-ele arne arntarlkweke-arleke arrpenhe atherre-arle akertneke irlpare arrerneke ikwere itweke, anyente itepeke-ante-atherre.
38 E foram crucificados com ele dois ladrões, um à sua direita, e outro à sua esquerda.
39 Tyerrtye areye anpere alhemele, ikwere atherremele-arlke anyurre-irreke.
39 Os que iam passando blasfemavam dele, meneando a cabeça e dizendo:
40 “Unte kwenhe angkeke tyatye akngerre anwerne-kenhe ataketyeke. Unte akwele angkeke arlte atherre iperrele artirtnetyenhenge! Unte apeke Alere Ngkarte-kenhe, arne arntarlkwe-ngentyele atnarnpaye!”
40 Ó tu que destróis o santuário e em três dias o reedificas! Salva-te a ti mesmo, se és Filho de Deus, e desce da cruz!
41 Kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areye, angkentye Moses-kenhe akaltyele-anthenhe-anthenhe areye-arlke, akngerrepate arrpenhe areye-arlke ikwere-akerte rante-rante angkeke. Itne alakenhe tyele angkerrirreke,
41 De igual modo, os principais sacerdotes, com os escribas e anciãos, escarnecendo, diziam:
42 “Nhenhele tyerrtye arrpenhe areye itetheke mpwareme, kenhe re-arrpe itetheke mpwarelhetyakenhe. Re akwele Israel-arenye areyeke akngerrepate akelheme. Re apeke arne arntarlkwe yanhe-ngentyele atnarnperlenge kele imernte anwerne renhe aremele arratye itelaremere.
42 Salvou os outros, a si mesmo não pode salvar-se. É rei de Israel! Desça da cruz, e creremos nele.
43 Rarle akwele angkeke renhe-arle Ngkartele mwantye atnyenemele re ilelheke re Alere Ngkarte-kenhe-arlke. Kele nhenhe anthurrele akarelhemele aretyeke renhe apeke-arle Ngkartele arntarnte-aremeke re ilweketyenge.”
43 Confiou em Deus; pois venha livrá-lo agora, se, de fato, lhe quer bem; porque disse: Sou Filho de Deus.
44 Kele artwe anyelkngalthe atherre ikwere itwele-arle aneke atherre ikwere anhelhetyame anteye.
44 E os mesmos impropérios lhe diziam também os ladrões que haviam sido crucificados com ele.
45 Kenhe arlte yanhe ikwerele, arlte mpepele uterne ingwemerte-irreke. Kenhe re ingwemerte akwete angwerreke-atwetye. Kenhe tyerrtye ingkirrekele alernnge arerrirretyakenhe, arrangkwe akwete.
45 Desde a hora sexta até à hora nona, houve trevas sobre toda a terra.
46 Kele uterne anteme pwarrtyeke awethe Jesus arlkeke arnterre anthurre arne arntarlkwe ikwerenge-ntyele, “Eloi, Eloi, lama Sabachtani!” Alakenhe-arle re angkeke, “Akngeye, Akngeye! Iwenhenge-ame unte ayenge anyente-kenheke iweke, ayenge impemele?”
46 Por volta da hora nona, clamou Jesus em alta voz, dizendo: Eli, Eli, lamá sabactâni? O que quer dizer: Deus meu, Deus meu, por que me desamparaste?
47 Kenhe tyerrtye arrpenhe areyele renhe awemele angkerreke, “Renhe awaye, re arlkerlenge Elijah-eke apetyetyeke renhe arntarnte-aretyeke.”
47 E alguns dos que ali estavam, ouvindo isto, diziam: Ele chama por Elias.
48 Kenhe artwe anyente akenhe arrekwele untemele mantere akweke ineke-iperrele ngkwarle irrkerteyeke irrpelhe-ilemele. Arneke-arleke ayerneke iperrele, re arntwirrkeke Jesus akwele anthetyeke.
48 E, logo, um deles correu a buscar uma esponja e, tendo-a embebido de vinagre e colocado na ponta de um caniço, deu-lhe a beber.
49 Kenhe arrpenhe areye anteme angkeke, “Urrekaye, anwerne aretyekaye Elijah-ele apeke-arle renhe inetyeke apetyemeke renhenhe atnarnpelhe-ilemele.”
49 Os outros, porém, diziam: Deixa, vejamos se Elias vem salvá-lo.
50 Kele Jesus awethe-ngare arnterre arlkeke imerte angkentye uyerremele ilwemele anteme.
50 E Jesus, clamando outra vez com grande voz, entregou o espírito.
51 Rarle ilwekenge, antyame-arteke-arle anetyarte tyatye akngerre ikwerele irlpare anemele alterrelheke mpwepenge akertne-ngentyele kwene-atheke kele apmere ameke-ameke renhe anteme akethelhe-anthurre-ileke. Ahelhe akenhe arnterre anthurre-arle akngelheke, apwerte akngerre-apenhe arrpenheme alhe mpwepenge ultakelheke.
51 Eis que o véu do santuário se rasgou em duas partes de alto a baixo; tremeu a terra, fenderam-se as rochas;
52 — ausente —
52 abriram-se os sepulcros, e muitos corpos de santos, que dormiam, ressuscitaram;
53 — ausente —
53 e, saindo dos sepulcros depois da ressurreição de Jesus, entraram na cidade santa e apareceram a muitos.
54 — ausente —
54 O centurião e os que com ele guardavam a Jesus, vendo o terremoto e tudo o que se passava, ficaram possuídos de grande temor e disseram: Verdadeiramente este era Filho de Deus.
55 — ausente —
55 Estavam ali muitas mulheres, observando de longe; eram as que vinham seguindo a Jesus desde a Galileia, para o servirem;
56 — ausente —
56 entre elas estavam Maria Madalena, Maria, mãe de Tiago e de José, e a mulher de Zebedeu.
57 Arlte angwerre-angwerrele anteme irreke, artwe Joseph arritnye, apmere Arimathea-arenye, yanhe ikwere irretye-alheke. Artwe yanhe mane akngerre atnyeneke, re apententye akngerre Jesus-kenhe anemele.
57 Caindo a tarde, veio um homem rico de Arimateia, chamado José, que era também discípulo de Jesus.
58 Artwe nhenhe Pilate-werne alheke renhe apayuthnetyeke tyerrtye atyalangke Jesus-kenheke.
58 Este foi ter com Pilatos e lhe pediu o corpo de Jesus. Então, Pilatos mandou que lho fosse entregue.
59 Thultye areyele imerte alhemele atyalangke Jesus-kenhe arne arntarlkwe-ngentyele atnarnpelhe-iletyeke, imerte Joseph anthemele. Re atyalangke Jesus-kenhe mantere alkarlele imarteye-iwemele,
59 E José, tomando o corpo, envolveu-o num pano limpo de linho
60 ikwerenhe inteye-werne akngeke, kwene ikwere atheneke, tyerrtye arrwekelenge inteyeke athenetyakenhe. Inteye nhenge urrkapentye akngerre Joseph-kenhe areyele arrekwele tnyeke ikwere-arrpe akwele. Kenhe Joseph-ele atyalangke Jesus-kenhe inteye ikwere atheneke-iperre, kele imerte re ankerte-iwemele apwertele arriwe martemele arrerneke, yanhe-ngentyele alheke anteme.
60 e o depositou no seu túmulo novo, que fizera abrir na rocha; e, rolando uma grande pedra para a entrada do sepulcro, se retirou.
61 Kenhe Mary Magdala-arenye kenhe Mary uthenele inteye mwantyele arntarnte-arerle-anerreke arrpenhe ampinyenge anerle-anerremele.
61 Achavam-se ali, sentadas em frente da sepultura, Maria Madalena e a outra Maria.
62 Arlte ingweleme arrpenhele anteme Arlte Apurrke Jew areye-kenhele, kwertengerle akngerrepate tyatye-arenye areye uthene Pharisee areye-arlke, itne Pilate-werne alhemele angkeke.
62 No dia seguinte, que é o dia depois da preparação, reuniram-se os principais sacerdotes e os fariseus e, dirigindo-se a Pilatos,
63 Itne ikwere alakenhe angkeke, “Akngerrepataye, anwerne itelareme nthakenhe-arle Jesus urrtyirreke rarle itethe akwete anekenge. Re angkeke rarle ilweke-arle iperre ingwe atherreke, Ngkartele renhe inemele itethe-ilemele.
63 disseram-lhe: Senhor, lembramo-nos de que aquele embusteiro, enquanto vivia, disse: Depois de três dias ressuscitarei.
64 Unte thultye ngkwinhe areye iletyeke inteye ikwerenhe arntarnte-aretyeke arlte atherreke-atwetye, apententye akngerre ikwerenhe areyele inteye ikwere-werne apetyeme-ketyenge atyalangke Jesus-kenhe ineme-ketyenge. Nhenge Jesus-arle itethe aneke-arle re urrtyirremele angkeke alakenhe, ‘Ayenge-arle Ngkartele-arle alhileke-arle.’ Akurne-arle alakenhe re angkeke! Kenhe apententye akngerre ikwerenhe areyele apeke ilemele Ngkartele-arle renhe itethe-ilirtneke kele akurne anthurre-arle kwenhe!”
64 Ordena, pois, que o sepulcro seja guardado com segurança até ao terceiro dia, para não suceder que, vindo os discípulos, o roubem e depois digam ao povo: Ressuscitou dos mortos; e será o último embuste pior que o primeiro.
65 Kele, Pilate itneke angkirtnerlenge, “Kele alherlte-iwaye thultye atyinhe areye inetyeke itne inteye renhe mwantyele arntarnte-aretyenhenge.”
65 Disse-lhes Pilatos: Aí tendes uma escolta; ide e guardai o sepulcro como bem vos parecer.
66 Kele, akngerrepate Jew-kenhe areye alheke, imerte thultye inemele, inteye ikwere-werne anteme itne alheke. Itne rope akweke lterrke anthurre arrerneke apwerte renhe ayernemele, kenhe tyerrtye apeke nterte-nterte apetyemele apwerte renhe ankerte-iwemele itne-arle areme-arle. Kele itne thultye areye ileke inteye yanhe arntarnte-aretyeke.
66 Indo eles, montaram guarda ao sepulcro, selando a pedra e deixando ali a escolta.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.