Mateus 5
I 'utz laj tzij re i dios (ACR-ACC) vs ARIB
1 I Jesus, are xe ril je uqʼuial winak je teren chirij, xel bi chuwi jun jyub, y xcubi chila. Niʼpa i que tijin qui nawic che u tzij xqui mol quib ruʼ.
1 Jesus, pois, vendo as multidões, subiu ao monte; e, tendo se assentado, aproximaram-se os seus discípulos,
2 Teʼuri xu jek qui nawsaxic ruʼ i tzij-i:
2 e ele se pôs a ensiná-los, dizendo:
3 —ʼUtz que ique chi quetaʼam ʼo rajwaxic piqui cʼux chuwach i Dios, man que oc na ʼuri pa cu ʼat wi tzij i Dios.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 ʼUtz que ique chi que bisonic, man i Dios cu cubsaj ni qui cʼux.
4 Bem-aventurados os que choram, porque eles serão consolados.
5 ʼUtz que ique chi ʼo u nimal qui cʼux, man ca yaʼ ni jyub taʼaj chique chi u sujum i Dios.
5 Bem-aventurados os mansos, porque eles herdarão a terra.
6 ʼUtz que ique chi lic quiqui rayij u ʼanic wach tak craj i Dios, man ire lic que u to chu ʼonquil.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça porque eles serão fartos.
7 ʼUtz que ique chi quewi ʼo i cʼaxnabal qui cʼux, man i Dios xak cʼax que u na ni ique.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque eles alcançarão misericórdia.
8 ʼUtz que ique chi chʼam i piqui cʼux, man ique quiquil nu wach i Dios.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque eles verão a Deus.
9 ʼUtz que ique chi que qui chomarsaj i que chʼoʼojinic, man “je wacʼal” cu bij na ʼuri i Dios chique.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque eles serão chamados filhos de Deus.
10 ʼUtz que ique chi caʼani cʼax chique xa rumal u ʼanic wach craj i Dios chique, man que oc na ʼuri pa cu ʼat wi tzij ire.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 ʼUtz iwe yix we cʼax que chʼaw ni winak chiwe xa wumal yin. ʼUtz iwe yix we quix qui yoʼya, xak we quiqui bij i mentir chiwij xa rumal quix terej chwij.
11 Bem-aventurados sois vós, quando vos injuriarem e perseguiram e, mentindo, disserem todo mal contra vós por minha causa.
12 Mix bisonic, xa chix quicotok, man qui rikbej ʼuri jun nim laj sipon chila chicaj. Cha cʼun chi cʼux, xak queje xqui ʼan li winak ile chique i ajbil u tzij i Dios ujer.
12 Alegrai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; porque assim perseguiram aos profetas que foram antes de vós.
13 Yix ʼut lic qui rik i chac chique i winak waral chuwach i jyub taʼaj; ix pacha i atzʼam chi lic cu rik u chac chique. Xui-ri, i atzʼam, we xsach u jelal, ¿wach ʼuri u yijbaxic chic u jelal ca ʼanic? N-taj. Ile n-cu rik ta chic u chac; xa ca cʼak bic; toʼ ca wachʼalbex chic cumal i winak.
13 Vós sois o sal da terra; mas se o sal se tornar insípido, com que se há de restaurar-lhe o sabor? para nada mais presta, senão para ser lançado fora, e ser pisado pelos homens.
14 Yix ix pacha u tzunbal ʼaʼ waral chuwach i jyub taʼaj. Iwilom ʼut wach oʼonom jun tinimit we ʼo tzam jyub; lic ʼalaj, n-ruwam ta rib.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre um monte;
15 Xak iwetaʼam, we jun cu tzij jun cantil, n-que u mina ta chuxeʼ jun cajon; n-ʼus taj we cruwaj. Are i cu ʼano, cu ya ʼan chicaj paja, man conojel que tzun na rumal.
15 nem os que acendem uma candeia a colocam debaixo do alqueire, mas no velador, e assim ilumina a todos que estão na casa.
16 Xak queje chi ʼana yix, chi ix pacha u tzunbal ʼaʼ waral chuwach i jyub taʼaj, chi ya che i tzunbal ca ʼe chiquiwach i winak. Queje ile quiquil na wach tak i ʼutz qui ʼano. Rumal ʼuri, quiqui coj u ʼij i Kajaw yix chila chicaj.
16 Assim resplandeça a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras, e glorifiquem a vosso Pai, que está nos céus.
17 Mi chʼob yix mok col in sacha u wach i ʼatbal tzij tzʼibtal can rumal i mam Moises ujer; mi tene ile, xak mi tene i qui cʼutunic can i ujer ajbil u tzij i Dios. Yin n-in ta aj sachol re ile. Xa in aj ʼanol re i usucʼ i tzij-le chiwach yix.
17 Não penseis que vim destruir a lei ou os profetas; não vim destruir, mas cumprir.
18 Katzij iri: tzʼakat cʼo i caj, i jyub taʼaj, n-ca sachsax ti u wach i ujer ʼatbal tzij, mi ta jubiʼ, mi ta jun tzʼib, mi ta pichʼ che jun ral tzʼib. Ile cu chʼij na cʼa ca qʼuis ni ronojel u ʼanic pacha u chʼobom i Dios chi ca ʼani na.
18 Porque em verdade vos digo que, até que o céu e a terra passem, de modo nenhum passará da lei um só i ou um só til, até que tudo seja cumprido.
19 N-ca sachsax taj; rumal-i, ʼo u chac qui ʼan na pacha i cu bij ronojel i ʼatbal tzij. We ʼo jun n-xcojon ta che i ral cu jupaj tzij pichʼ re i ʼatbal tzij, xak we xu cʼut ʼuri chique i winak queje quiqui ʼan ile, ire ʼut xa pichʼ queʼelok chiquiwach conojel i juban pa cu ʼat wi tzij i Dios. Xui-ri, we jun xcojon che i mer usucʼ i ʼatbal tzij, xak xu cʼut ʼuri chique i juban chic, ire ʼuri lic nim queʼel na, pa cu ʼat wi tzij i Dios.
19 Qualquer, pois, que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e assim ensinar aos homens, será chamado o menor no reino dos céus; aquele, porém, que os cumprir e ensinar será chamado grande no reino dos céus.
20 Lic quin bij chiwe, ʼo u chac chix cojon na che ronojel pacha u bim can i Dios; ʼo u chac mas ʼutz u ʼanic chi ʼana ni yix chiquiwach i je tijonel re i ʼatbal tzij; xak mas ʼutz u ʼanic chi ʼana na chiquiwach i aj Fariséo. We n-qui ʼan taj, n-quix oc ta puʼab i Dios.
20 Pois eu vos digo que, se a vossa justiça não exceder a dos escribas e fariseus, de modo nenhum entrareis no reino dos céus.
21 I tom yix i ʼatbal tzij bital chique iwatit imam ujer. “Mix camsanic,” bital chique, “man pachin jun ca camsanic, caʼat ni tzij ʼuri puwi,” xbix chique.
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e, Quem matar será réu de juízo.
22 Xui-ri, yin quin bij ni usucʼ chiwe: pachin jun xa ca pe roywal che jun rachalal, xak ire caʼat ni tzij puwi. Xak pachin jun cu yoʼya i rachalal, ca yaʼ ni ire chiquiwach i nim laj nucʼbal tʼisbal. Xak we ʼo jun cu bij mal laj tzij che i rachalal, chu ʼana cwent ʼuri che rib, mok xa ca ʼe pa ʼaʼ rumal.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que se encolerizar contra seu irmão, será réu de juízo; e quem disser a seu irmão: Raca, será réu diante do sinédrio; e quem lhe disser: Tolo, será réu do fogo do inferno.
23 Rumal-i, we yet a cʼamom li jun a sipon col a ya chuwach i Dios, teʼuri we ca cʼun pa cʼux chi ʼo jun awachalal cu chʼobo ʼo a mac che,
23 Portanto, se estiveres apresentando a tua oferta no altar, e aí te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 cha canaj can ʼuri a sipon chila chuwach i altar, y jat ruʼ awachalal. Chi chomaj iwib chiwach. Teʼuri chat tzalij chic y cha jacha a sipon chuwach i Dios.
24 deixa ali diante do altar a tua oferta, e vai conciliar-te primeiro com teu irmão, e depois vem apresentar a tua oferta.
25 We ʼo jun u cojom a mac, y craj cat u cʼam bi chuwach i ʼatbal tzij, chi chomaj iwib chiwach pa be. Queje chi ʼana ile, man ire n-cat u ya ta chuwach i ʼatbal tzij. Man i ʼatbal tzij cat u jach na piquiʼab i policía; teʼuri i policía cat u tzʼapij pa cárcel.
25 Concilia-te depressa com o teu adversário, enquanto estás no caminho com ele; para que não aconteça que o adversário te entregue ao guarda, e sejas lançado na prisão.
26 Katzij iri: n-cat el ta lok, cʼa ca toj ni ronojel a mult. (Rumal-i, weʼ chi chomaj iwib chiwach.)
26 Em verdade te digo que de maneira nenhuma sairás dali enquanto não pagares o último ceitil.
27 I tom yix wach cu bij i ʼatbal tzij re i mam Moises: “Ma kajsaj a ʼij ruʼ jun ixok, we n-awixokil taj,” cu bij.
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Xui-ri, yin quin bij ni usucʼ chiwe: we ʼo jun lic cu takej jun ixok, man cu rayij u wach, xeʼel ʼuri pu cʼux xak jun ruʼ pacha i xmacun ruʼ.
28 Eu, porém, vos digo que todo aquele que olhar para uma mulher para a cobiçar, já em seu coração cometeu adultério com ela.
29 Rumal-i, quin bij i tzij-i chiwe: we yet toʼ ca takej jun ixok y toʼ ca rayij u wach, mejor chawesaj a baʼwach y cha cʼaka bic Mas ʼutz queʼelok we xa are a baʼwach ca sacho, chuwach i ronojel a chʼacul ca ʼe pa ʼaʼ.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 We xak are a ʼab wikabim ca ʼanaw chawe cat macunic, cha cʼatzij y cha cʼaka bic. ʼUtz queʼelok we xa are a ʼab ca sacho, chuwach i ronojel a chʼacul ca ʼe pa ʼaʼ.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que vá todo o teu corpo para o inferno.
31 Xak i tom yix iri chi ca bixic: “Jun we cu jach can i rixokil, ʼo u chac cu tzʼibaj jun wuj, cu ya che i rixokil, re i jachbal quib.” ca bixic.
31 Também foi dito: Quem repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Xui-ri, yin quin bij ni usucʼ chiwe: jun, we cu jach can i rixokil, i ixok, we n-tu mac u ʼanom ruʼ jun chic achi, n-ʼus ta xu ʼan ʼuri i rachijil che. Queʼel ʼuri xa are u mac i rachijil che, we i ixok xcʼuli ruʼ jun chic achi; i u mac i ixok ʼo ʼuri chukul i achi chi jachawnak bic. Xak we ʼo jun achi ca cʼuli ruʼ jun ixok chi jachtal bi rumal i rachijil, i achi-le xak ca macun ʼuri chuwach i Dios.
32 Eu, porém, vos digo que todo aquele que repudia sua mulher, a não ser por causa de infidelidade, a faz adúltera; e quem casar com a repudiada, comete adultério.
33 Xak i tom yix iri chi bital chique iwatit imam ujer: “ʼO u chac ca ʼan na pacha a sujum che jun winak, we a cuxtam u bi i Kajwal puwi a tzij-le.” (Queje ile tzʼibtal canok.)
33 Outrossim, ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 Xui-ri, yin quin bij ni usucʼ chiwe: n-ʼus taj qui cuxtaj u bi i Dios puwi i tzij che jun winak. Xak mi cuxtaj u bi i caj, man are u qʼuijibal i Dios, pa cu ʼat wi tzij.
34 Eu, porém, vos digo que de maneira nenhuma jureis; nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Xak mi cuxtaj u bi i ulew, man are pa cu ya wi i rakan. Xak mi cuxtaj u bi i tinimit Jerusalen, man are u tinimit i Dios chi ka nim laj ʼAtol Tzij.
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei;
36 Xak mi cuxtaj u bi i jolom, man n-quix tiqui ta chu yijbaxic wach ca tzun jun ral ʼis re i wi, we ʼek ʼo we sak quiwaj che.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um só cabelo branco ou preto.
37 Xui chi bij “are”; o we n-are taj, chi bij “n-are taj”. We ʼo mas tzij qui bij puwi ile, xa ruʼ itzel petnak wi.
37 Seja, porém, o vosso falar: Sim, sim; não, não; pois o que passa daí, vem do Maligno.
38 Xak i tom yix chi i ujer ʼatbal tzij cu bij: “We ʼo jun u puchʼum a baʼwach yet, xak ca puchʼ ni jun u baʼwach ire ʼuri; xak we u bokom jun a wawe, xak ire ca bok ni jun u ware ʼuri.” Queje ile cu bij i u ʼatbal tzij i mam Moises.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, e dente por dente.
39 Xui-ri, yin quin bij ni usucʼ chiwe: mi tzalij u wach che, wach cu ʼan chiwe. Are i chi ʼana, we ʼo jun cat u chʼay che juperaj a palaj, cha ya i juperaj chic che.
39 Eu, porém, vos digo que não resistais ao homem mau; mas a qualquer que te bater na face direita, oferece-lhe também a outra;
40 We ʼo jun ca ʼe pa ʼatbal tzij, man craj cu maj a camix, cha ya na ʼuri che, xak cha ya bi a chaquet che.
40 e ao que quiser pleitear contigo, e tirar-te a túnica, larga-lhe também a capa;
41 We ʼo jun coʼon pen chawe ca cʼam bi jun rekan pa jun kilómetro, yet ja ya che cʼa pa queb kilómetro.
41 e, se qualquer te obrigar a caminhar mil passos, vai com ele dois mil.
42 We ʼo tak ca tzʼonox chawe, cha ya wach i ca tzʼonoxic. Y we ʼo i ca chiʼmax chawe, cha ya wach i rajwaxic.
42 Dá a quem te pedir, e não voltes as costas ao que quiser que lhe emprestes.
43 I tom yix i tzij-i chi ca bixic: “Cʼax cha na i cʼax cat nawic,” quiqui bij, “xak tzel chawila i tzel cat ilawic,” quiqui bij.
43 Ouvistes que foi dito: Amarás ao teu próximo, e odiarás ao teu inimigo.
44 Xui-ri, yin quin bij ni usucʼ chiwe: cʼax che i na i je aj chʼoʼoj chiwij; chi tzʼonoj i ʼutz piquiwi i que tzʼonow mal piwi yix; chi ʼana ʼutz chique i tzel quix ilawic; chi tzʼonoj che i Dios piquiwi niʼpa i quix qui yoʼya, xak piquiwi niʼpa i cʼax que chʼaw chiwe.
44 Eu, porém, vos digo: Amai aos vossos inimigos, e orai pelos que vos perseguem;
45 Queje ile, quix ʼel na lic ix racʼal i Kajaw yix chila chicaj. Ire ʼut cu ʼan che i ʼij cu tzunsaj piquiwi i je mal, xak jun ruʼ pacha cu ʼan chique i je ʼutz. Xak cu tak li jab piquiwi i je ʼutz, xak piquiwi i je mal.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai que está nos céus; porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons, e faz chover sobre justos e injustos.
46 Yix ʼut, we xui cʼax que i na ique chi xak cʼax quix qui na yix, n-ta qui chʼac na ʼuri ruʼ i Dios. Xak i je mal laj tak aj alcawal queje quiqui ʼan ile.
46 Pois, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Yix, we xui chique iwamig qui ya rutzil qui wach, ¿pa ʼutz wi ʼuri ile? Xak queje quiqui ʼan i winak chi n-quetaʼam tu wach i Dios.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis demais? não fazem os gentios também o mesmo?
48 Yix, chom ix ʼolok, ronojel niʼpa i qui ʼano, xak jun ruʼ pacha cu ʼan i Kajaw chi ʼo chicaj, chi lic n-ta cʼax che ronojel niʼpa i cu ʼano.
48 Sede vós, pois, perfeitos, como é perfeito o vosso Pai celestial.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.