Lucas 6
Didza' cubi rucá'ana tsahui' (ZARNT) vs VC
1 Cateʼ naca tu dza láʼayi quégaquiëʼ bönniʼ judío, ridödëʼ Jesús gapa dë yöla zxoaʼ xtila, ateʼ bönniʼ usëda queëʼ taʼlecjëʼ do ga dxía zxoaʼ xtila. Taʼzxúbiʼni náʼagaquiëʼ le, en tahuëʼ.
1 Em dia de sábado, Jesus atravessava umas plantações; seus discípulos iam colhendo espigas {de trigo}, as debulhavam na mão e comiam.
2 Níʼirö gulaʼnábinëʼ bönniʼ yudoʼ fariseo légaquiëʼ, taʼnnë́ʼ:
2 Alguns dos fariseus lhes diziam: Por que fazeis o que não é permitido no sábado?
3 Bubiʼë didzaʼ Jesús, rëʼ légaquiëʼ:
3 Jesus respondeu: Acaso não tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e os seus companheiros;
4 Guyáziëʼ lu yuʼu queëʼ Dios, en guzxiʼë yöta xtila tuʼcuʼë lahuëʼ Dios, lë naʼ bitiʼ ral-laʼ gáguruʼ, pero tuz bixúz dë lataj ilahuëʼ, ateʼ gudahuëʼ David le, en bëʼë caʼ quéguequi nupa nacuáʼlen lëʼ.
4 como entrou na casa de Deus e tomou os pães da proposição e deles comeu e deu de comer aos seus companheiros, se bem que só aos sacerdotes era permitido comê-los?
5 Níʼirö Jesús gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
5 E ajuntou: O Filho do Homem é senhor também do sábado.
6 Cateʼ naca iaʼtú dza láʼayi quégaquiëʼ bönniʼ judío, guyáziëʼ Jesús lu yuʼu ga tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, en busédinëʼ nupa nacuáʼ niʼ. Zoëʼ caʼ tu bönniʼ niʼ narequiʼ nëʼë ibëla.
6 Em outro dia de sábado, Jesus entrou na sinagoga e ensinava. Achava-se ali um homem que tinha a mão direita seca.
7 Yuguʼ bönniʼ yudoʼ tuʼsédinëʼ, en yuguʼ bönniʼ yudoʼ fariseo tuʼyúëʼ Jesús para ilaʼléʼenëʼ channö únëʼ bönniʼ naʼ cateʼ naca dza láʼayi quégaquiëʼ para uluʼdzö́linëʼ nacxi uluʼzéguiëʼ Lëʼ didzaʼ.
7 Ora, os escribas e os fariseus observavam Jesus para ver se ele curaria no dia de sábado. Eles teriam então pretexto para acusá-lo.
8 Réquibeʼenëʼ Jesús le taʼzáʼ ládxiʼgaquiëʼ, ateʼ gudxëʼ bönniʼ naʼ narequiʼ nëʼë, rnnëʼ:
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e disse ao homem que tinha a mão seca: Levanta-te e põe-te em pé, aqui no meio. Ele se levantou e ficou em pé.
9 Níʼirö Jesús gudxëʼ yuguʼ bönniʼ yudoʼ naʼ, rnnëʼ:
9 Disse-lhes Jesus: Pergunto-vos se no sábado é permitido fazer o bem ou o mal; salvar a vida, ou deixá-la perecer.
10 Níʼirö buyúëʼ Jesús yúguʼtë bönniʼ naʼ nacuʼë gásibiʼilëʼ, ateʼ gudxëʼ bönniʼ huëʼ naʼ:
10 E relanceando os olhos sobre todos, disse ao homem: Estende tua mão. Ele a estendeu, e foi-lhe restabelecida a mão.
11 Níʼirö gulaʼlenëʼ bönniʼ yudoʼ naʼ, ateʼ gulún xtídzaʼgaquiëʼ laʼ légacasëʼ nacxi bi ilunëʼ queëʼ Jesús.
11 Mas eles encheram-se de furor e indagavam uns aos outros o que fariam a Jesus.
12 Dza niʼ guyijëʼ Jesús ga naca tu lu guíʼadoʼ. Bulidzëʼ Dios niʼ, ateʼ idú yëla bë́ʼlenëʼ Dios didzaʼ.
12 Naqueles dias, Jesus retirou-se a uma montanha para rezar, e passou aí toda a noite orando a Deus.
13 Cateʼ zaʼ reníʼ, bulidzëʼ yuguʼ bönniʼ dáʼgaquiëʼ Lëʼ, ateʼ gurö́ëʼ chínnuëʼ para iláquiëʼ gubáz queëʼ.
13 Ao amanhecer, chamou os seus discípulos e escolheu doze dentre eles que chamou de apóstolos:
14 Bulidzëʼ:
14 Simão, a quem deu o sobrenome de Pedro; André, seu irmão; Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 Mateo, en Tomás,
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado Zelador;
16 Judas, (bö́chëʼë Jacobo),
16 Judas, irmão de Tiago; e Judas Iscariotes, aquele que foi o traidor.
17 Jesús bö́tjalenëʼ yuguʼ bönniʼ gubáz queëʼ naʼ lu guíʼadoʼ naʼ, ateʼ bilaʼdxinëʼ tu ga naca lachiʼ, ga niʼ nacuʼë ziánrö caʼ bönniʼ usëda queëʼ, ateʼ nacuáʼlen légaquiëʼ bönachi zián narúajgaca yúguʼtë yödzö luyú Judea, en yödzö Jerusalén, en yuguʼ yö́dzödoʼ dë́gaca raʼ nísadoʼ ga naʼ nacuáʼ yödzö Tiro, en yödzö Sidón. Bilaʼdxín bönachi ni ga niʼ para uluʼzë́ nágagaca xtídzëʼë Jesús, en uluʼhuöáca lu yödzöhuë́ʼ téʼeguequi.
17 Descendo com eles, parou numa planície. Aí se achava um grande número de seus discípulos e uma grande multidão de pessoas vindas da Judéia, de Jerusalém, da região marítima, de Tiro e Sidônia, que tinham vindo para ouvi-lo e ser curadas das suas enfermidades.
18 Buluʼhuöáquiëʼ caʼ bönniʼ niʼ taʼguíʼi taʼzáquiëʼ lu náʼagaca böʼ xihuiʼ.
18 E os que eram atormentados dos espíritos imundos ficavam livres.
19 Yúguʼtë bönachi zián naʼ tuíʼi ládxiʼgaca ilaʼgán Jesús tuʼ ruúnëʼ léguequi len yöl-laʼ huáca queëʼ.
19 Todo o povo procurava tocá-lo, pois saía dele uma força que os curava a todos.
20 Níʼirö buyúëʼ Jesús yuguʼ bönniʼ usëda queëʼ nacuʼë niʼ, en gudxëʼ légaquiëʼ:
20 Então ele ergueu os olhos para os seus discípulos e disse: Bem-aventurados vós que sois pobres, porque vosso é o Reino de Deus!
21 ’Bicaʼ ba libíʼiliʼ ridunliʼ le gunnëʼ Dios queë́liʼ, tuʼ huö́ljaliʼ.
21 Bem-aventurados vós que agora tendes fome, porque sereis fartos! Bem-aventurados vós que agora chorais, porque vos alegrareis!
22 ’Bicaʼ ba libíʼiliʼ, tuʼ zaʼ dza cateʼ bitiʼ ilaʼléʼe bönachi libíʼiliʼ dxiʼa, en uluʼbéaj libíʼiliʼ ga nacuáʼ, en ilaʼnnë́ ziʼ queë́liʼ, en uluʼcáʼana cáʼasö le nazíʼi laliʼ ca tu le naca xihuiʼ tuʼ dáʼaliʼ nedaʼ, Bönniʼ Guljëʼ Bönachi.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, vos expulsarem, vos ultrajarem, e quando repelirem o vosso nome como infame por causa do Filho do Homem!
23 Buliʼsíʼ xibé dza naʼ, en buliʼdzeja, tuʼ naca zxön le guequi queë́liʼ yehuaʼ yubá. Lëscaʼ caní gulunëʼ xuz xtóʼogaca bönachi ni quégaquiëʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
23 Alegrai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu. Era assim que os pais deles tratavam os profetas.
24 ’Bicaʼ bayechiʼ libíʼiliʼ, dë yöl-laʼ tsahuiʼ queë́liʼ, tuʼ chidë́ le ruzíʼiliʼ xibé.
24 Mas ai de vós, ricos, porque tendes a vossa consolação!
25 ’Bicaʼ bayechiʼ libíʼiliʼ nuhuö́laj nudzéʼeliʼ naʼa, tuʼ huadunliʼ.
25 Ai de vós, que estais fartos, porque vireis a ter fome! Ai de vós, que agora rides, porque gemereis e chorareis!
26 ’Bicaʼ bayechiʼ libíʼiliʼ taʼnnë́ yúguʼtë bönachi dxiʼa queë́liʼ. Lëscaʼ caní gulunëʼ xuz xtóʼoliʼ, gulaʼnnë́ʼ dxiʼa quégaquiëʼ bönniʼ gulaʼzíʼ yëʼë, gulaʼnnë́ʼ nácagaquiëʼ bönniʼ tuʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
26 Ai de vós, quando vos louvarem os homens, porque assim faziam os pais deles aos falsos profetas!
27 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
27 Digo-vos a vós que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 Guliʼnabi Dios gaca dxiʼa quégaca nupa tuaʼ döʼ queë́liʼ, en buliʼlidzëʼ Dios inábiliʼ-nëʼ gácalenëʼ nupa taʼnnë́ ziʼ queë́liʼ.
28 abençoai os que vos maldizem e orai pelos que vos injuriam.
29 Channö nu capaʼ tsöláʼa xaguʼ, buzë́ iaʼtsöláʼa caʼ xaguʼ. Channö nu cúa lariʼ naxóa cúdzuʼu, bëʼ lataj cúa caʼ zxoʼ.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra. E ao que te tirar a capa, não impeças de levar também a túnica.
30 Nútiʼtës nu bi inaba le dë quiuʼ, bunödzaj que, ateʼ nu cúa le nequi quiuʼ, bitiʼ unabuʼ le.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Ca rë́ʼëniliʼ ilún bönachi queë́liʼ, lëscaʼ caní guliʼgún quéguequi.
31 O que quereis que os homens vos façam, fazei-o também a eles.
32 ’Channö nadxíʼisiliʼ nupa nadxíʼigaca libíʼiliʼ, ¿bizxi yöl-laʼ ba idéliʼliʼ? Lëscaʼ caní tunëʼ bönniʼ dul-laʼ, taʼdxíʼinëʼ nupa nadxíʼiguequi légaquiëʼ.
32 Se amais os que vos amam, que recompensa mereceis? Também os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Channö runliʼ le naca dxiʼa quégacasö nupa tun dxiʼa queë́liʼ, ¿bizxi yöl-laʼ ba idéliʼliʼ? Lëscaʼ caní tunëʼ bönniʼ dul-laʼ.
33 E se fazeis bem aos que vos fazem bem, que recompensa mereceis? Pois o mesmo fazem também os pecadores.
34 Channö runö́dzjaliʼ quégaca nupa runliʼ löza uluʼbíʼi queë́liʼ, ¿bizxi yöl-laʼ ba idéliʼliʼ? Lëscaʼ caní tunëʼ bönniʼ dul-laʼ, tuʼnödzjëʼ quégaca nupa tun dul-laʼ, tuʼ tunëʼ löza uluʼbíʼi quégaquiëʼ lë naʼ buluʼnödzjëʼ.
34 Se emprestais àqueles de quem esperais receber, que recompensa mereceis? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Nedaʼ reaʼ libíʼiliʼ: Guliʼdxíʼi nupa bitiʼ taʼléʼe libíʼiliʼ dxiʼa, en guliʼgún le naca dxiʼa. Buliʼnödzaj quégaca bönachi sal-laʼ bitiʼ runliʼ löza nu ubíʼi queë́liʼ. Channö caní gunliʼ, zxön naca le gataʼ queë́liʼ, ateʼ gácaliʼ zxíʼini cazëʼ Dios, Nu nácatërö lo, tuʼ runëʼ Lëʼ le naca dxiʼa quégaca bönachi bitiʼ taʼyaza ládxiʼgaca, en quégaca bönachi tuáʼ döʼ.
35 Pelo contrário, amai os vossos inimigos, fazei bem e emprestai, sem daí esperar nada. E grande será a vossa recompensa e sereis filhos do Altíssimo, porque ele é bom para com os ingratos e maus.
36 Buliʼhuéchiʼ ládxiʼliʼ bönachi ca naʼ runëʼ Xúziliʼ Dios, ruhuéchiʼ ládxëʼë yúguʼtë bönachi.
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados;
38 Buliʼnödzaj que luzáʼaliʼ, ateʼ Dios gunnëʼ queë́liʼ. Uluʼnödzjëʼ queë́liʼ le uluʼrixëʼ len tu guíʼina ribixi le naca idú, le naguirö, en naguí gate ga rëʼ, en zóaticaʼ gubá. Ca naca le ruríxiliʼ, laʼ cáʼasö urixëʼ Dios caʼ queë́liʼ.
38 dai, e dar-se-vos-á. Colocar-vos-ão no regaço medida boa, cheia, recalcada e transbordante, porque, com a mesma medida com que medirdes, sereis medidos vós também.
39 Bucúdzuʼë didzaʼ Jesús, rëʼ légaquiëʼ:
39 Propôs-lhes também esta comparação: Pode acaso um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Bitiʼ caʼ gácarëʼ lo tu bönniʼ usëda ca nu rusëdi lëʼ, pero cateʼ údxi izëdëʼ bönniʼ naʼ, gáquiëʼ ca naca nu naʼ rusëdi lëʼ.
40 O discípulo não é superior ao mestre; mas todo discípulo perfeito será como o seu mestre.
41 ’¿Bizx que ruyúʼ bë́budoʼ yuʼu guiö́j lahuëʼ böchiʼ luzóʼo, en bitiʼ riléʼenuʼ le zxön yuʼu guiö́j lo cazuʼ?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão e não reparas na trave que está no teu olho?
42 ¿Naruʼ huácatsö guíoʼ-nëʼ böchiʼ luzóʼo: “Bö́chaʼa, benna lataj cuejaʼ bë́budoʼ yuʼu guiö́j loʼ”, en bitiʼ riléʼenuʼ le zxön yuʼu guiö́j lo cazuʼ? Liʼ, bönniʼ ruluíʼisö tsahuiʼ cuinuʼ, guléaj zíʼalö le zxön yuʼu guiö́j lo cazuʼ, ateʼ níʼirö iléʼenuʼ dxiʼa para cuejuʼ bë́budoʼ yuʼu guiö́j lahuëʼ böchiʼ luzóʼo.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Deixa-me, irmão, tirar de teu olho o argueiro, quando tu não vês a trave no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e depois enxergarás para tirar o argueiro do olho de teu irmão.
43 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
43 Uma árvore boa não dá frutos maus, uma árvore má não dá bom fruto.
44 Caní naca, le ribía tu yaga naca bëʼ ca naca yaga naʼ. Bitiʼ ruchíbiruʼ le ribía yaga higo lu yaga yötsiʼ, en calëga lu bisequiʼ yötsiʼ bitiʼ ruchíbiruʼ le ribía lubá uva.
44 Porquanto cada árvore se conhece pelo seu fruto. Não se colhem figos dos espinheiros, nem se apanham uvas dos abrolhos.
45 Tu bönniʼ dxiʼa ruʼë didzaʼ dxiʼa tuʼ yuʼu le naca dxiʼa icja ládxiʼdaʼahuëʼ, ateʼ didzaʼ xihuiʼ ruʼë bönniʼ xihuiʼ tuʼ yuʼu icja ládxiʼdaʼahuëʼ le xihuiʼ. Rinnë́ ruáʼaruʼ ca naca le yuʼu icja ládxiʼdoʼoruʼ.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro do seu coração, e o homem mau tira coisas más do seu mau tesouro, porque a boca fala daquilo de que o coração está cheio.
46 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
46 Por que me chamais: Senhor, Senhor... e não fazeis o que digo?
47 Uluíʼidaʼ libíʼiliʼ ca naca nu naʼ zaʼ quiaʼ, en riyöni xtídzaʼa, en run ca rnna xtídzaʼa.
47 Todo aquele que vem a mim ouve as minhas palavras e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Nu ni naca ca tu bönniʼ, cateʼ benëʼ lidxëʼ, guchö́ʼönëʼ ga rëʼ, en guléquiëʼ xilibi yuʼu ga naca lu guiö́j. Cateʼ bötaj yegu gubóʼo, guchö́ʼöna cuita yuʼu naʼ, pero bitiʼ guca uquínnaj le, tuʼ nulibi ga naca lu guiö́j.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou bem fundo e pôs os alicerces sobre a rocha. As águas transbordaram, precipitaram-se as torrentes contra aquela casa e não a puderam abalar, porque ela estava bem construída.
49 Naʼa, nu riyöni xtídzaʼa, en bitiʼ run ca rnna, nu ni naca ca tu bönniʼ benëʼ lidxëʼ ga naca lu yu cáʼasö. Bitiʼ benëʼ xilibi. Cateʼ guchö́ʼöna yegu gubóʼo cuita yuʼu naʼ, laʼ biguínnajtë, ateʼ gubixi dërö zöʼö que.
49 Mas aquele que as ouve e não as observa é semelhante ao homem que construiu a sua casa sobre a terra movediça, sem alicerces. A torrente investiu contra ela, e ela logo ruiu; e grande foi a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.