Lucas 6
Didza' cubi rucá'ana tsahui' (ZARNT) vs ARIB
1 Cateʼ naca tu dza láʼayi quégaquiëʼ bönniʼ judío, ridödëʼ Jesús gapa dë yöla zxoaʼ xtila, ateʼ bönniʼ usëda queëʼ taʼlecjëʼ do ga dxía zxoaʼ xtila. Taʼzxúbiʼni náʼagaquiëʼ le, en tahuëʼ.
1 E sucedeu que, num dia de sábado, passava Jesus pelas searas; e seus discípulos iam colhendo espigas e, debulhando-as com as mãos, as comiam.
2 Níʼirö gulaʼnábinëʼ bönniʼ yudoʼ fariseo légaquiëʼ, taʼnnë́ʼ:
2 Alguns dos fariseus, porém, perguntaram; Por que estais fazendo o que não é lícito fazer nos sábados?
3 Bubiʼë didzaʼ Jesús, rëʼ légaquiëʼ:
3 E Jesus, respondendo-lhes, disse: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Guyáziëʼ lu yuʼu queëʼ Dios, en guzxiʼë yöta xtila tuʼcuʼë lahuëʼ Dios, lë naʼ bitiʼ ral-laʼ gáguruʼ, pero tuz bixúz dë lataj ilahuëʼ, ateʼ gudahuëʼ David le, en bëʼë caʼ quéguequi nupa nacuáʼlen lëʼ.
4 Como entrou na casa de Deus, tomou os pães da proposição, dos quais não era lícito comer senão só aos sacerdotes, e deles comeu e deu também aos companheiros?
5 Níʼirö Jesús gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
5 Também lhes disse: O Filho do homem é Senhor do sábado.
6 Cateʼ naca iaʼtú dza láʼayi quégaquiëʼ bönniʼ judío, guyáziëʼ Jesús lu yuʼu ga tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, en busédinëʼ nupa nacuáʼ niʼ. Zoëʼ caʼ tu bönniʼ niʼ narequiʼ nëʼë ibëla.
6 Ainda em outro sábado entrou na sinagoga, e pôs-se a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita atrofiada.
7 Yuguʼ bönniʼ yudoʼ tuʼsédinëʼ, en yuguʼ bönniʼ yudoʼ fariseo tuʼyúëʼ Jesús para ilaʼléʼenëʼ channö únëʼ bönniʼ naʼ cateʼ naca dza láʼayi quégaquiëʼ para uluʼdzö́linëʼ nacxi uluʼzéguiëʼ Lëʼ didzaʼ.
7 E os escribas e os fariseus observavam-no, para ver se curaria em dia de sábado, para acharem de que o acusar.
8 Réquibeʼenëʼ Jesús le taʼzáʼ ládxiʼgaquiëʼ, ateʼ gudxëʼ bönniʼ naʼ narequiʼ nëʼë, rnnëʼ:
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem que tinha a mão atrofiada: Levanta-te, e fica em pé aqui no maio. E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Níʼirö Jesús gudxëʼ yuguʼ bönniʼ yudoʼ naʼ, rnnëʼ:
9 Disse-lhes, então, Jesus: Eu vos pergunto: É lícito no sábado fazer bem, ou fazer mal? salvar a vida, ou tirá-la?
10 Níʼirö buyúëʼ Jesús yúguʼtë bönniʼ naʼ nacuʼë gásibiʼilëʼ, ateʼ gudxëʼ bönniʼ huëʼ naʼ:
10 E olhando para todos em redor, disse ao homem: Estende a tua mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restabelecida.
11 Níʼirö gulaʼlenëʼ bönniʼ yudoʼ naʼ, ateʼ gulún xtídzaʼgaquiëʼ laʼ légacasëʼ nacxi bi ilunëʼ queëʼ Jesús.
11 Mas eles se encheram de furor; e uns com os outros conferenciam sobre o que fariam a Jesus.
12 Dza niʼ guyijëʼ Jesús ga naca tu lu guíʼadoʼ. Bulidzëʼ Dios niʼ, ateʼ idú yëla bë́ʼlenëʼ Dios didzaʼ.
12 Naqueles dias retirou-se para o monte a fim de orar; e passou a noite toda em oração a Deus.
13 Cateʼ zaʼ reníʼ, bulidzëʼ yuguʼ bönniʼ dáʼgaquiëʼ Lëʼ, ateʼ gurö́ëʼ chínnuëʼ para iláquiëʼ gubáz queëʼ.
13 Depois do amanhecer, chamou seus discípulos, e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Bulidzëʼ:
14 Simão, ao qual também chamou Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Mateo, en Tomás,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Judas, (bö́chëʼë Jacobo),
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que veio a ser o traidor.
17 Jesús bö́tjalenëʼ yuguʼ bönniʼ gubáz queëʼ naʼ lu guíʼadoʼ naʼ, ateʼ bilaʼdxinëʼ tu ga naca lachiʼ, ga niʼ nacuʼë ziánrö caʼ bönniʼ usëda queëʼ, ateʼ nacuáʼlen légaquiëʼ bönachi zián narúajgaca yúguʼtë yödzö luyú Judea, en yödzö Jerusalén, en yuguʼ yö́dzödoʼ dë́gaca raʼ nísadoʼ ga naʼ nacuáʼ yödzö Tiro, en yödzö Sidón. Bilaʼdxín bönachi ni ga niʼ para uluʼzë́ nágagaca xtídzëʼë Jesús, en uluʼhuöáca lu yödzöhuë́ʼ téʼeguequi.
17 E Jesus, descendo com eles, parou num lugar plano, onde havia não só grande número de seus discípulos, mas também grande multidão do povo, de toda a Judéia e Jerusalém, e do litoral de Tiro e de Sidom, que tinham vindo para ouvi-lo e serem curados das suas doenças;
18 Buluʼhuöáquiëʼ caʼ bönniʼ niʼ taʼguíʼi taʼzáquiëʼ lu náʼagaca böʼ xihuiʼ.
18 e os que eram atormentados por espíritos imundos ficavam curados.
19 Yúguʼtë bönachi zián naʼ tuíʼi ládxiʼgaca ilaʼgán Jesús tuʼ ruúnëʼ léguequi len yöl-laʼ huáca queëʼ.
19 E toda a multidão procurava tocar-lhe; porque saía dele poder que curava a todos.
20 Níʼirö buyúëʼ Jesús yuguʼ bönniʼ usëda queëʼ nacuʼë niʼ, en gudxëʼ légaquiëʼ:
20 Então, levantando ele os olhos para os seus discípulos, dizia: Bem-aventurados vós, os pobres, porque vosso é o reino de Deus.
21 ’Bicaʼ ba libíʼiliʼ ridunliʼ le gunnëʼ Dios queë́liʼ, tuʼ huö́ljaliʼ.
21 Bem-aventurados vós, que agora tendes fome, porque sereis fartos. Bem-aventurados vós, que agora chorais, porque haveis de rir.
22 ’Bicaʼ ba libíʼiliʼ, tuʼ zaʼ dza cateʼ bitiʼ ilaʼléʼe bönachi libíʼiliʼ dxiʼa, en uluʼbéaj libíʼiliʼ ga nacuáʼ, en ilaʼnnë́ ziʼ queë́liʼ, en uluʼcáʼana cáʼasö le nazíʼi laliʼ ca tu le naca xihuiʼ tuʼ dáʼaliʼ nedaʼ, Bönniʼ Guljëʼ Bönachi.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, e quando vos expulsarem da sua companhia, e vos injuriarem, e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do homem.
23 Buliʼsíʼ xibé dza naʼ, en buliʼdzeja, tuʼ naca zxön le guequi queë́liʼ yehuaʼ yubá. Lëscaʼ caní gulunëʼ xuz xtóʼogaca bönachi ni quégaquiëʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
23 Regozijai-vos nesse dia e exultai, porque eis que é grande o vosso galardão no céu; pois assim faziam os seus pais aos profetas.
24 ’Bicaʼ bayechiʼ libíʼiliʼ, dë yöl-laʼ tsahuiʼ queë́liʼ, tuʼ chidë́ le ruzíʼiliʼ xibé.
24 Mas ai de vós que sois ricos! porque já recebestes a vossa consolação.
25 ’Bicaʼ bayechiʼ libíʼiliʼ nuhuö́laj nudzéʼeliʼ naʼa, tuʼ huadunliʼ.
25 Ai de vós, os que agora estais fartos! porque tereis fome. Ai de vós, os que agora rides! porque vos lamentareis e chorareis.
26 ’Bicaʼ bayechiʼ libíʼiliʼ taʼnnë́ yúguʼtë bönachi dxiʼa queë́liʼ. Lëscaʼ caní gulunëʼ xuz xtóʼoliʼ, gulaʼnnë́ʼ dxiʼa quégaquiëʼ bönniʼ gulaʼzíʼ yëʼë, gulaʼnnë́ʼ nácagaquiëʼ bönniʼ tuʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
26 Ai de vós, quando todos os homens vos louvarem! porque assim faziam os seus pais aos falsos profetas.
27 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
27 Mas a vós que ouvis, digo: Amai a vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 Guliʼnabi Dios gaca dxiʼa quégaca nupa tuaʼ döʼ queë́liʼ, en buliʼlidzëʼ Dios inábiliʼ-nëʼ gácalenëʼ nupa taʼnnë́ ziʼ queë́liʼ.
28 bendizei aos que vos maldizem, e orai pelos que vos caluniam.
29 Channö nu capaʼ tsöláʼa xaguʼ, buzë́ iaʼtsöláʼa caʼ xaguʼ. Channö nu cúa lariʼ naxóa cúdzuʼu, bëʼ lataj cúa caʼ zxoʼ.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra; e ao que te houver tirado a capa, não lhe negues também a túnica.
30 Nútiʼtës nu bi inaba le dë quiuʼ, bunödzaj que, ateʼ nu cúa le nequi quiuʼ, bitiʼ unabuʼ le.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Ca rë́ʼëniliʼ ilún bönachi queë́liʼ, lëscaʼ caní guliʼgún quéguequi.
31 Assim como quereis que os homens vos façam, do mesmo modo lhes fazei vós também.
32 ’Channö nadxíʼisiliʼ nupa nadxíʼigaca libíʼiliʼ, ¿bizxi yöl-laʼ ba idéliʼliʼ? Lëscaʼ caní tunëʼ bönniʼ dul-laʼ, taʼdxíʼinëʼ nupa nadxíʼiguequi légaquiëʼ.
32 Se amardes aos que vos amam, que mérito há nisso? Pois também os pecadores amam aos que os amam.
33 Channö runliʼ le naca dxiʼa quégacasö nupa tun dxiʼa queë́liʼ, ¿bizxi yöl-laʼ ba idéliʼliʼ? Lëscaʼ caní tunëʼ bönniʼ dul-laʼ.
33 E se fizerdes bem aos que vos fazem bem, que mérito há nisso? Também os pecadores fazem o mesmo.
34 Channö runö́dzjaliʼ quégaca nupa runliʼ löza uluʼbíʼi queë́liʼ, ¿bizxi yöl-laʼ ba idéliʼliʼ? Lëscaʼ caní tunëʼ bönniʼ dul-laʼ, tuʼnödzjëʼ quégaca nupa tun dul-laʼ, tuʼ tunëʼ löza uluʼbíʼi quégaquiëʼ lë naʼ buluʼnödzjëʼ.
34 E se emprestardes àqueles de quem esperais receber, que mérito há nisso? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Nedaʼ reaʼ libíʼiliʼ: Guliʼdxíʼi nupa bitiʼ taʼléʼe libíʼiliʼ dxiʼa, en guliʼgún le naca dxiʼa. Buliʼnödzaj quégaca bönachi sal-laʼ bitiʼ runliʼ löza nu ubíʼi queë́liʼ. Channö caní gunliʼ, zxön naca le gataʼ queë́liʼ, ateʼ gácaliʼ zxíʼini cazëʼ Dios, Nu nácatërö lo, tuʼ runëʼ Lëʼ le naca dxiʼa quégaca bönachi bitiʼ taʼyaza ládxiʼgaca, en quégaca bönachi tuáʼ döʼ.
35 Amai, porém a vossos inimigos, fazei bem e emprestai, nunca desanimado; e grande será a vossa recompensa, e sereis filhos do Altíssimo; porque ele é benigno até para com os integrantes e maus.
36 Buliʼhuéchiʼ ládxiʼliʼ bönachi ca naʼ runëʼ Xúziliʼ Dios, ruhuéchiʼ ládxëʼë yúguʼtë bönachi.
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados.
38 Buliʼnödzaj que luzáʼaliʼ, ateʼ Dios gunnëʼ queë́liʼ. Uluʼnödzjëʼ queë́liʼ le uluʼrixëʼ len tu guíʼina ribixi le naca idú, le naguirö, en naguí gate ga rëʼ, en zóaticaʼ gubá. Ca naca le ruríxiliʼ, laʼ cáʼasö urixëʼ Dios caʼ queë́liʼ.
38 Dai, e ser-vos-á dado; boa medida, recalcada, sacudida e transbordando vos deitarão no regaço; porque com a mesma medida com que medis, vos medirão a vós.
39 Bucúdzuʼë didzaʼ Jesús, rëʼ légaquiëʼ:
39 E propôs-lhes também uma parábola: Pode porventura um cego guiar outro cego? não cairão ambos no barranco?
40 Bitiʼ caʼ gácarëʼ lo tu bönniʼ usëda ca nu rusëdi lëʼ, pero cateʼ údxi izëdëʼ bönniʼ naʼ, gáquiëʼ ca naca nu naʼ rusëdi lëʼ.
40 Não é o discípulo mais do que o seu mestre; mas todo o que for bem instruído será como o seu mestre.
41 ’¿Bizx que ruyúʼ bë́budoʼ yuʼu guiö́j lahuëʼ böchiʼ luzóʼo, en bitiʼ riléʼenuʼ le zxön yuʼu guiö́j lo cazuʼ?
41 Por que vês o argueiro no olho de teu irmão, e não reparas na trave que está no teu próprio olho?
42 ¿Naruʼ huácatsö guíoʼ-nëʼ böchiʼ luzóʼo: “Bö́chaʼa, benna lataj cuejaʼ bë́budoʼ yuʼu guiö́j loʼ”, en bitiʼ riléʼenuʼ le zxön yuʼu guiö́j lo cazuʼ? Liʼ, bönniʼ ruluíʼisö tsahuiʼ cuinuʼ, guléaj zíʼalö le zxön yuʼu guiö́j lo cazuʼ, ateʼ níʼirö iléʼenuʼ dxiʼa para cuejuʼ bë́budoʼ yuʼu guiö́j lahuëʼ böchiʼ luzóʼo.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Irmão, deixa-me tirar o argueiro que está no teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita! tira primeiro a trave do teu olho; e então verás bem para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
43 Porque não há árvore boa que dê mau fruto nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Caní naca, le ribía tu yaga naca bëʼ ca naca yaga naʼ. Bitiʼ ruchíbiruʼ le ribía yaga higo lu yaga yötsiʼ, en calëga lu bisequiʼ yötsiʼ bitiʼ ruchíbiruʼ le ribía lubá uva.
44 Porque cada árvore se conhece pelo seu próprio fruto; pois dos espinheiros não se colhem figos, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Tu bönniʼ dxiʼa ruʼë didzaʼ dxiʼa tuʼ yuʼu le naca dxiʼa icja ládxiʼdaʼahuëʼ, ateʼ didzaʼ xihuiʼ ruʼë bönniʼ xihuiʼ tuʼ yuʼu icja ládxiʼdaʼahuëʼ le xihuiʼ. Rinnë́ ruáʼaruʼ ca naca le yuʼu icja ládxiʼdoʼoruʼ.
45 O homem bom, do bom tesouro do seu coração tira o bem; e o homem mau, do seu mau tesouro tira o mal; pois do que há em abundância no coração, disso fala a boca.
46 Gunnë́ʼ caʼ Jesús:
46 E por que me chamais: Senhor, Senhor, e não fazeis o que eu vos digo?
47 Uluíʼidaʼ libíʼiliʼ ca naca nu naʼ zaʼ quiaʼ, en riyöni xtídzaʼa, en run ca rnna xtídzaʼa.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante:
48 Nu ni naca ca tu bönniʼ, cateʼ benëʼ lidxëʼ, guchö́ʼönëʼ ga rëʼ, en guléquiëʼ xilibi yuʼu ga naca lu guiö́j. Cateʼ bötaj yegu gubóʼo, guchö́ʼöna cuita yuʼu naʼ, pero bitiʼ guca uquínnaj le, tuʼ nulibi ga naca lu guiö́j.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala, e pôs os alicerces sobre a rocha; e vindo a enchente, bateu com ímpeto a torrente naquela casa, e não a pôde abalar, porque tinha sido bem edificada.
49 Naʼa, nu riyöni xtídzaʼa, en bitiʼ run ca rnna, nu ni naca ca tu bönniʼ benëʼ lidxëʼ ga naca lu yu cáʼasö. Bitiʼ benëʼ xilibi. Cateʼ guchö́ʼöna yegu gubóʼo cuita yuʼu naʼ, laʼ biguínnajtë, ateʼ gubixi dërö zöʼö que.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre terra, sem alicerces, na qual bateu com ímpeto a torrente, e logo caiu; e foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.