Marcos 14
zak (ZAK) vs ARIB
1 Zikasaaga eziisiku ibhiri ego, ebhe Enyaangi yo Okuhiita ne Enyaangi ye Emikaate Gino Gitana Ekibhwiisya. Abhakuru bha abhaseengeri na abheegya bhe emigiro gya Musa bhaari bharamoohya enzira yo okumugwaata Yeesu kwa mbiso, bhamutinire ekiina no okumwiita.
1 Ora, dali a dois dias era a páscoa e a festa dos pães ázimos; e os principais sacerdotes e os escribas andavam buscando como prender Jesus a traição, para o matarem.
2 Nawe bhakabhuga, “Tutige hiinga enyaangi ehite, niho tumugwaate, abhaatu bhataaza kukora orwaambi.”
2 Pois eles diziam: Não durante a festa, para que não haja tumulto entre o povo.
3 Eriibhaga riyo Yeesu yaari mumugye gwa Betania, munyuumba ya Simooni wuno ekare yaari ne ebhigeenge. Hano yaari kwiigari kurya, akaaza omukari owumwe yaari ne enzubha yino yakorirwe kwe eriigina rya arabasita ryo obhuguri bhukuru. Muusi we enzubha yiyo kwaari na amaguta go omuruumbaaso gano gano obhuguri bhukuru bhukongʼu. Omukari wuyo akamwiituruurira Yeesu kumutwe kwo okumusuuka.
3 Estando ele em Betânia, reclinado à mesa em casa de Simão, o leproso, veio uma mulher que trazia um vaso de alabastro cheio de bálsamo de nardo puro, de grande preço; e, quebrando o vaso, derramou-lhe sobre a cabeça o bálsamo.
4 Abhamwe bhano bhaari munyuumba yirya, bhakatiinda. Bhakataanga okugaamba ebho kwe ebho, “Bhamure! Kwaki omukari wuno arasarya amaguta go obhuguri bhukuru ego?
4 Mas alguns houve que em si mesmos se indignaram e disseram: Para que se fez este desperdício do bálsamo?
5 Amaguta gano gaanganagirye okuguribhwa kwe eziidinaari amagana atatu (300) na ziingasakiirye abhataka!” Bhaari bharamurekya bhukongʼu omukari wurya.
5 Pois podia ser vendido por mais de trezentos denários que se dariam aos pobres. E bramavam contra ela.
6 Nawe, Yeesu akabhuga, “Mumutige. Ndora muramunyaakya? Rino omukari wuno anikoreeri enye ni izomu bhukongʼu.
6 Jesus, porém, disse: Deixai-a; por que a molestais? Ela praticou uma boa ação para comigo.
7 Abhataka bhari hamwe neemwe eziisiku zyoosi. Muranagya okubhakorera amazomu eriibhaga ryoryoosi rino mukuseega. Nawe enye nitakubha hamwe neemwe eziisiku zyoosi.
7 Porquanto os pobres sempre os tendes convosco e, quando quiserdes, podeis fazer-lhes bem; a mim, porém, nem sempre me tendes.
8 Omukari wuno akoriri rino akunagya. Akaangatiri okunihaka omubhiri gwaane amaguta gano, kwo obhubhanuri bhwo okubhiikwa kwaane.
8 ela fez o que pode; antecipou-se a ungir o meu corpo para a sepultura.
9 Ndabhabhuurira obhuheene, mukyaaro kyoosi, hohoosi hano abhaatu bhakubha bhararwaaza Amangʼana Amazomu, bharabha bharabhuga eriingʼana rino omukari wuno yakoriri, okumuhiita.”
9 Em verdade vos digo que, em todo o mundo, onde quer que for pregado o evangelho, também o que ela fez será contado para memória sua.
10 Niho Yuuda Isikariyoti, owumwe wa abhaanabheega bharya ikumi na bhabhiri bha Yeesu, akagya okumurya omukoonyo kubhakuru bha abhaseengeri, abheerekye enzira yo okumugwaata Yeesu.
10 Então Judas Iscariotes, um dos doze, foi ter com os principais sacerdotes para lhes entregar Jesus.
11 Hano bhiigwiiri amangʼana gayo, bhakazomererwa bhukongʼu. Bhakiikirirania neewe kubha bharamuha eziimbirya. Niho Yuuda akataanga okumoohya eriibhaga izomu ryo okumurya omukoonyo.
11 Ouvindo-o eles, alegraram-se, e prometeram dar-lhe dinheiro. E buscava como o entregaria em ocasião oportuna.
12 Rwaari orusiku rwo okutaanga rwe Enyaangi ye Emikaate Gino Gitana Ekibhwiisya, orusiku runo abhaatu bhaari bharagwaaga engʼoondu ye Enyaangi yo Okuhiita. Abhaanabheega bha Yeesu bhakamubhuurya, “Bhoono oreenda tugye tukubhanurire hayi ahagiro ho okuriira ebhyaakurya bhye Enyaangi yo Okuhiita?”
12 Ora, no primeiro dia dos pães ázimos, quando imolavam a páscoa, disseram-lhe seus discípulos: Aonde queres que vamos fazer os preparativos para comeres a páscoa?
13 Niho Yeesu akabharagania abhaanabheega bhabhiri, akabhabhuurira, “Mugeende mumugye. Muraasikane no omusubhe wumwe wuno agegiri eseengo ya amaanzi, mumutuniirire eno akugya.
13 Enviou, pois, dois dos seus discípulos, e disse-lhes: Ide à cidade, e vos sairá ao encontro um homem levando um cântaro de água; seguí-o;
14 Munyuumba yino araasikire, mugye mumubhuurire mweene nyuumba, ‘Omweegya arasabha otweerekye hano araariire ebhyaakurya bhye Enyaangi yo Okuhiita hamwe na abhaanabheega bhaaye.’
14 e, onde ele entrar, dizei ao dono da casa: O Mestre manda perguntar: Onde está o meu aposento em que hei de comer a páscoa com os meus discípulos?
15 Niho mweene nyuumba araabheerekye ekyuumba ekikuru mukinazo, kimariri kubhanurwa. Mutubhanurire muyo, turiire ebhyaakurya bhye Enyaangi yo Okuhiita.”
15 E ele vos mostrará um grande cenáculo mobiliado e pronto; aí fazei-nos os preparativos.
16 Abhaanabheega bharya bhakatanura, bhakagya mumugye gwa Yerusaremu. Bhakabhona goosi kyeego Yeesu yabhabhuuriiri, bhakabhanura ebhyaakurya bhye Enyaangi yo Okuhiita.
16 Partindo, pois, os discípulos, foram à cidade, onde acharam tudo como ele lhes dissera, e prepararam a páscoa.
17 Hano yahikiri engoroobha, Yeesu akahika munyuumba yirya hamwe na abhaanabheega bhaaye ikumi na bhabhiri.
17 Ao anoitecer chegou ele com os doze.
18 Hano bhaari kurya, Yeesu akabhuga, “Ndabhabhuurira obhuheene, owumwe weenyu wuno akurya hamwe neenye hano, aranirya omukoonyo.”
18 E, quando estavam reclinados à mesa e comiam, disse Jesus: Em verdade vos digo que um de vós, que comigo come, há de trair-me.
19 Abhaanabheega bhaaye bhakabha ne ebhigoongi. Bhakamubhuurya Yeesu, owumwe kwo owumwe, “Neenye Omukuru?”
19 Ao que eles começaram a entristecer-se e a perguntar-lhe um após outro: Porventura sou eu?
20 Yeesu akabhabhuurira, “Ni wumwe weenyu gati yi ikumi na bhabhiri, wuno akukorya hamwe neenye mukitubha.
20 Respondeu-lhes: É um dos doze, que mete comigo a mão no prato.
21 Enye Omwaana wo Omuutu, ndiitwa kyeego yakaamirwe mu Makaamo Amahoreeru. Nawe, araaza kurora omuutu wuno araanirye omukoonyo enye Omwaana wo Omuutu. Yiingabheeri hakiriku kweewe omuutu wuyo atiingibhwiirwe!”
21 Pois o Filho do homem vai, conforme está escrito a seu respeito; mas ai daquele por quem o Filho do homem é traído! bom seria para esse homem se não houvera nascido.
22 Hano bhaari bhakurya, Yeesu akagega omukaate, akabhuga, “Ozomirye, Taatabhugya.” Akagubhega, akabhaha abhaanabheega bhaaye, akabhuga, “Mugege, murye, guno nigwo omubhiri gwaane.”
22 Enquanto comiam, Jesus tomou pão e, abençoando-o, o partiu e deu-lho, dizendo: Tomai; isto é o meu corpo.
23 Kyaamwe akagega ekikoombe kya amaanzi go omuzabibu, akabhuga, “Ozomirye, Taatabhugya,” akabhaha abhaanabheega bhaaye, bhoosi bhakanywa mukikoombe kiyo.
23 E tomando um cálice, rendeu graças e deu-lho; e todos beberam dele.
24 Akabhabhuurira, “Gano ni manyiinga gaane ge eriiragano, gano gakwiitika kwiiguru wa abhaatu bhaaru.
24 E disse-lhes: Isto é o meu sangue, o sangue do pacto, que por muitos é derramado.
25 Ndabhabhuurira obhuheene, okurwa reero, nitakunywa amaanzi go omuzabibu tee orusiku runo ndaanywe kwe enzira ehya mubhutemi bhwa Taatabhugya.”
25 Em verdade vos digo que não beberei mais do fruto da videira, até aquele dia em que o beber, novo, no reino de Deus.
26 Kyaamwe bhakeemba omweembo gwo okukumya Taatabhugya. Hano bhaamariri okweemba, bhakatanura, bhakagya mu Kiguru kye Emizeituni.
26 E, tendo cantado um hino, saíram para o Monte das Oliveiras.
27 Hano bhaari munzira, Yeesu akabhabhuurira abhaanabheega bhaaye, “Emwe mwoosi muraaningʼosa munitige kugano garaatuuke. Garabha kyeego Taatabhugya akabhuga mu Makaamo Amahoreeru,
27 Disse-lhes então Jesus: Todos vós vos escandalizareis; porque escrito está: Ferirei o pastor, e as ovelhas se dispersarão.
28 Nawe hano ndaaryookibhwe, ndabhakaangatira kugya Gariraaya.”
28 Todavia, depois que eu ressurgir, irei adiante de vós para a Galiléia.
29 Niho Petero akamubhuurira, “Naabhe abharikyaane bhoosi bharaakutige, enye nitakukutiga!”
29 Ao que Pedro lhe disse: Ainda que todos se escandalizem, nunca, porém, eu.
30 Yeesu akamubhuurira, “Ndakubhuurira obhuheene, obhutiku bhuno bhwa reero, ekorokoome ekyaari kugaamba kabhiri koosi, orabha omariri kunianga katatu koosi.”
30 Replicou-lhe Jesus: Em verdade te digo que hoje, nesta noite, antes que o galo cante duas vezes, três vezes tu me negarás.
31 Nawe Petero akageenderera kukumiirirya akabhuga, “Yiingabha okukwa, nikwe hamwe naawe, enye nitakukwaanga eheene!” Abhaanabheega abhaandi bhoosi nabho, bhakabhuga egoego.
31 Mas ele repetia com veemência: Ainda que me seja necessário morrer contigo, de modo nenhum te negarei. Assim também diziam todos.
32 Kyaamwe bhakahika mumuguundu guno gukubhirikirwa Getisemane. Yeesu akabhabhuurira abhaanabheega bhaaye, “Mwiikare hano, hano nikubha ndamusabha Taatabhugya.”
32 Então chegaram a um lugar chamado Getsêmani, e disse Jesus a seus discípulos: Sentai-vos aqui, enquanto eu oro.
33 Akabhagega Petero, Yaakobo na Yohana, akagya nabho kure hasuuhu, akataanga kubha ne ebhigoongi bhukongʼu no okuyaangayaanga mukoro.
33 E levou consigo a Pedro, a Tiago e a João, e começou a ter pavor e a angustiar-se;
34 Akabhabhuurira, “Ekoro yaane ene ebhigoongi bhyaaru haguhi no okukwa. Mwiikare hano, muteengeeze.”
34 e disse-lhes: A minha alma está triste até a morte; ficai aqui e vigiai.
35 Yeesu akageenderera embere hasuuhu, akagwa bhubhuumari. Akasabha, “Eraaturikane, oniruusiryeho nitahitira eziinyaako zino.”
35 E adiantando-se um pouco, prostrou-se em terra; e orava para que, se fosse possível, passasse dele aquela hora.
36 Akabhuga, “Ee Taata, kwaawe goosi garaturikana. Ndakusabha onduusiryeho eziinyaako zino. Etari kyeego enye nikweenda, nawe okore kyeego awe okweenda.”
36 E dizia: Aba, Pai, tudo te é possível; afasta de mim este cálice; todavia não seja o que eu quero, mas o que tu queres.
37 Ambe, Yeesu akakyoora hano yaari atigiri abhaanabheega bhaaye, akabhona bhahiindiiri eziitiro. Akamubhuurya Petero, eriina ryaaye eriindi Simooni, “Simooni, ohiindiiri eziitiro? Otamirwe kuteengeeza naabhe kwe esa yimwe eyeene?”
37 Voltando, achou-os dormindo; e disse a Pedro: Simão, dormes? não pudeste vigiar uma hora?
38 Niho akabhabhuurira, “Muteengeeze no okumusabha Taatabhugya, okubha mutaaza kusakibhwa. Ekoro ereenda nawe omubhiri ni munyookobhu.”
38 Vigiai e orai, para que não entreis em tentação; o espírito, na verdade, está pronto, mas a carne é fraca.
39 Yeesu akatanura, akagya kusabha kibhezo, akiinuurya kusabha amangʼana garyagarya.
39 Retirou-se de novo e orou, dizendo as mesmas palavras.
40 Ambe, hano yakyooriri kubhaanabheega bhaaye, akabhabhona bhahiindiiri eziitiro kweeki, kwo okubha bhataanagirye kuramukya ameeso gaabhu. Hano yabhabhuukirye, bhataari na ngʼana yo okugaamba.
40 E voltando outra vez, achou-os dormindo, porque seus olhos estavam carregados; e não sabiam o que lhe responder.
41 Yeesu akagya kusabha kweeki. Hano yakyooriri kweebho rugeendo rwa katatu, akabhabhuurira, “Ndora mukyaari muhiindiiri no okumuunya? Ambe yiisiri. Eriibhaga rye enyaako ryaane rihikiri. Bhoono, enye Omwaana wo Omuutu ndagwaatwa no okuhirwa kubhakori bhe ebhibhi.
41 Ao voltar pela terceira vez, disse-lhes: Dormi agora e descansai.-Basta; é chegada a hora. Eis que o Filho do homem está sendo entregue nas mãos dos pecadores.
42 Mwiimuke, tugye. Murore! Omuri waane wo omukoonyo ari haguhi!”
42 Levantai-vos, vamo-nos; eis que é chegado aquele que me trai.
43 Hano Yeesu yaari akyagaamba gayo, hayohayo Yuuda, owumwe wa abhaanabheega ikumi na bhabhiri, akahika ne esaango ya abhaatu bhe eziinyaambato ne eziinduguzo. Abhaatu bhayo bhakarweera kubhakuru bha abhaseengeri, abheegya bhe emigiro gya Musa na abhakaruka bha Abhayahudi.
43 E logo, enquanto ele ainda falava, chegou Judas, um dos doze, e com ele uma multidão com espadas e varapaus, vinda da parte dos principais sacerdotes, dos escribas e dos anciãos.
44 Yuuda omuri wo omukoonyo, yaari abhaheeri ekyeerekenio, akabhuga, “Omuutu wuno ndaamukeerye kwo okumuhuumbata, niwe wuyo. Mumugwaate no okugya neewe, mumutuure abhe mubhuriibhi.”
44 Ora, o que o traía lhes havia dado um sinal, dizendo: Aquele que eu beijar, esse é; prendei-o e levai-o com segurança.
45 Hano Yuuda yahikiri harya, akagya bhweema ku Yeesu, akabhuga, “Omweegya!” Kyaamwe akamuhuumbata.
45 E, logo que chegou, aproximando-se de Jesus, disse: Rabi! E o beijou.
46 Abhaatu bharya bhakamugwaata Yeesu no okumubhoha.
46 Ao que eles lhes lançaram as mãos, e o prenderam.
47 Niho, omuutu wumwe gati wa bharya bhaari bhiimeereeri hamwe na Yeesu, akasohora nyaambato, akamutema no okumutina okutwi omugya wo omuseengeri omukuru.
47 Mas um dos que ali estavam, puxando da espada, feriu o servo do sumo sacerdote e cortou-lhe uma orelha.
48 Yeesu akabhabhuurira abhaatu bharya, “Mbe, mwiiziri ne eziinyaambato ne eziinduguzo okunigwaata kyo omuteesya?
48 Disse-lhes Jesus: Saístes com espadas e varapaus para me prender, como a um salteador?
49 Eziisiku zyoosi niari hamwe neemwe, ndeegya mwiiseengerero rya Taatabhugya, na mutaangwaatiri. Nawe gano goosi gaatuukiri okubha gano gaakaamirwe mu Makaamo Amahoreeru, gakorwe.”
49 Todos os dias estava convosco no templo, a ensinar, e não me prendestes; mas isto é para que se cumpram as Escrituras.
50 Niho abhaanabheega bhaaye bhoosi bhakangʼosa, bhakamutiga.
50 Nisto, todos o deixaram e fugiram.
51 Kwaari no omumura wumwe wuno yiibhohiri eshuuka eyeene, yaari aramutuna Yeesu. Bhakasakya kumugwaata,
51 Ora, seguia-o certo jovem envolto em um lençol sobre o corpo nu; e o agarraram.
52 nawe, akasusubhuka mumabhoko, akatiga engibho yaaye, akaryaara ndyaari ari kingʼaabhi.
52 Mas ele, largando o lençol, fugiu despido.
53 Niho abhaatu bharya bhakamuhira Yeesu kumuseengeri omukuru. Bhakiikumania harya abhakuru bha abhaseengeri bhoosi, abhakaruka bha Abhayahudi na abheegya bhe emigiro gya Musa.
53 Levaram Jesus ao sumo sacerdote, e ajuntaram-se todos os principais sacerdotes, os anciãos e os escribas.
54 Petero akabha aramutuniirira Yeesu kwa kure. Akagya, akasikira mwiibhaanza rye enyuumba yo omuseengeri omukuru. Akiikara murya hamwe na abhariibhi bho omuseengeri omukuru, akabha aroota omuriro.
54 E Pedro o seguiu de longe até dentro do pátio do sumo sacerdote, e estava sentado com os guardas, aquentando-se ao fogo.
55 Abhakuru bha abhaseengeri ne ekiina ekikuru kyoosi bhakakomya abhamenyeekererya bho orurimi bhamuzoongere Yeesu, okubha bhamutinire ekiina no okumwiita. Nawe, bhatabhweeni obhumenyeekererya bhwobhwoosi.
55 Os principais sacerdotes testemunho contra Jesus para o matar, e não o achavam.
56 Abhaatu bhaaru bhaari bhararuusya obhumenyeekererya bhwo orurimi okumuzoongera Yeesu, nawe obhumenyeekererya bhwaabhu bhutaari bhuriigwaana.
56 Porque contra ele muitos depunham falsamente, mas os testemunhos não concordavam.
57 Kyaamwe, abhaatu abhaandi abharebhe bhakiimeerera, bhakaruusya obhumenyeekererya bhwo orurimi. Bhaari bharabhuga,
57 Levantaram-se por fim alguns que depunham falsamente contra ele, dizendo:
58 “Etwe abheene tukamwiigwa omuutu wuno arabhuga, ‘Enye ndasarya eriiseengerero rya Taatabhugya rino ryoombokirwe na abhaatu. Kweeki, ndoomboka eriindi kwe eziisiku isatu ego. Eriiseengerero riyo ritakwoombokwa na abhaatu.’ ”
58 Nós o ouvimos dizer: Eu destruirei este santuário, construído por mãos de homens, e em três dias edificarei outro, não feito por mãos de homens.
59 Naabhe ego, obhumenyeekererya bhwaabhu bhutaari bhuriigwaana.
59 E nem assim concordava o seu testemunho.
60 Kyaamwe omuseengeri omukuru akiimeerera embere we ekiina. Akamubhuurya Yeesu, “Ndora, otakukyoora eriingʼana ryoryoosi? Angu, orabhugabhwi kumangʼana gano abhaatu bhakukuzoongera?”
60 Levantou-se então o sumo sacerdote no meio e perguntou a Jesus: Não respondes coisa alguma? Que é que estes depõem conta ti?
61 Nawe Yeesu akakira kiri, ataagaambiri eriingʼana ryoryoosi. Omuseengeri omukuru akageenderera okumubhuurya, “Mbe, awe naawe Masiya, Omwaana wa Taatabhugya wuno akukumibhwa?”
61 Ele, porém, permaneceu calado, e nada respondeu. Tornou o sumo sacerdote a interrogá-lo, perguntando-lhe: És tu o Cristo, o Filho do Deus bendito?
62 Yeesu akamukyoora, “Enye niwe. Na neemwe muraandora enye Omwaana wo Omuutu, ndabha niikeeri orubhaara rwo obhuryo rwa Taatabhugya wo obhunagya bhwoosi. Kweeki muranirora eriibhaga nikuuza kureka mwiisaaro.”
62 Respondeu Jesus: Eu o sou; e vereis o Filho do homem assentado à direita do Poder e vindo com as nuvens do céu.
63 Niho omuseengeri omukuru akangʼaarura eziingibho zyaaye, akabhuga, “Ni bhamenyeekererya bhaahe kweeki bhano tukweenda?
63 Então o sumo sacerdote, rasgando as suas vestes, disse: Para que precisamos ainda de testemunhas?
64 Mwiigwiiri emwe abheene kyeego akumutuka Taatabhugya! Bhoono emwe, murabhugabhwi?” Ekiina kyoosi kikabhuga areenderwa yiitwe.
64 Acabais de ouvir a blasfêmia; que vos parece? E todos o condenaram como réu de morte.
65 Niho abhaandi bhakataanga okumutweera amate, okumubhoha mubhusyo no okumutema ebhikuundi, eno bharamubhuurira, “Roota ni weewi wuno akutemiri!” Abhariibhi bhano bhaari harya, bhakamugega no okumutema eriigoohu.
65 E alguns começaram a cuspir nele, e a cobrir-lhe o rosto, e a dar-lhe socos, e a dizer-lhe: Profetiza. E os guardas receberam-no a bofetadas.
66 Eriibhaga riyo ryoosi, Petero yaari mwiibhaanza, iyaasi we ekyuumba hano Yeesu yaari akubhuuribhwa. Akaaza omuhokya owumwe omuukya okurwa mubhahokya bho omuseengeri omukuru.
66 Ora, estando Pedro em baixo, no átrio, chegou uma das criadas do sumo sacerdote
67 Akamurora Petero aroota omuriro, akamumogorera. Akamubhuurira, “Awe woosi waari hamwe na Yeesu Omunazareeti.”
67 e, vendo a Pedro, que se estava aquentando, encarou-o e disse: Tu também estavas com o nazareno, esse Jesus.
68 Nawe Petero akaanga, akubhuga, “Nitagamenyiri gano okubhuga, naabhe hasuuhu!” Akagya mukiseku. Eriibhaga riryarirya, ekorokoome ekagaamba.
68 Mas ele o negou, dizendo: Não sei nem compreendo o que dizes. E saiu para o alpendre.
69 Omukari omuhokya wurya, akamurora Petero kweeki, akataanga kubhabhuurira abhaatu bhano bhaari bhiimeereeri harya, “Omuutu wuno neewe ari hamwe nabho.”
69 E a criada, vendo-o, começou de novo a dizer aos que ali estavam: Esse é um deles.
70 Nawe, Petero akaanga kweeki.
70 Mas ele o negou outra vez. E pouco depois os que ali estavam disseram novamente a Pedro: Certamente tu és um deles; pois és também galileu.
71 Nawe, Petero akataanga okwiihiima na okwiirahira, “Omuutu wuno mukubhuga, enye nitamumenyiri!”
71 Ele, porém, começou a praguejar e a jurar: Não conheço esse homem de quem falais.
72 Hayohayo, ekorokoome ekagaamba rugeendo rwa kabhiri. Eriibhaga riyo, Petero akahiita engʼana ya Yeesu yino yamubhuuriiri, “Ekorokoome ekyaari kugaamba rugeendo rwa kabhiri, orabha omariri kunianga katatu koosi.” Petero hano yiiseegiri gayo, akarira, akaruusya eziingusuri nzaru.
72 Nesse instante o galo cantou pela segunda vez. E Pedro lembrou-se da palavra que lhe dissera Jesus: Antes que o galo cante duas vezes, três vezes me negarás. E caindo em si, começou a chorar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.