Mateus 5
Ka Tisa ge Tata Jesucristuha (ZAE) vs AAI
1 Tti bilani Jesús‑ni ixe juisiru ka benneha, nianna ugwapie lati ttu i'iya do niha, nna udoe. Ka benne rudhetinieha nna ubigake kwe'ebie.
1 Jesu sabuw rou’ay gagamin maiyow hinan itih, basit heher yen in koun yan mare ana bai’ufununayah hina sisibinamaim himarir.
2 Labie nna uduloe rule'enie ke, nianna tti rabie ke:
2 Naatu busuruf i’obaibiyih eo, Jesu Oyaw tafan ma ebi’obiyih|alt="sermon on mount" src="CN01700B.TIF" size="col" loc="Mat 5.2" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.2"
3 ―Karubáru ka benne riyasakanie ge Tata Do Yebáha, kumu lake nuná akake ka benne innabie ke.
3 “Sabuw iyab ayubih ana’amorob tebaib boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro ninowah hinab.
4 ’Karubáru ka benne ribesike de rateke ttu bixa, kumu Tata Do Yebáha godú ittabe leke.
4 Sabuw iyab hiyababan tererey God boro ni’afutih baigegewasin nitih.
5 ’Karubáru ka benne abittu ra xxeni leke, kumu ka benne‑na nuná ralhake ulhenke yiesi lo yu‑ni kini akana geke.
5 Sabuw iyab taiyuwih teyayara’iyih boro baigegewasin hinab, anayabin me tafaram boro ninowah hinab.
6 ’Karubáru ka benne raka leke uinke nu tse raka le Tata Do Yebáha, kumu gwasiaba sá gwakaba nu raka lekeha.
6 Sabuw iyab gewasin sinaf isan hi’amorob sikah emamamah boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nitih hinab nasusuwih.
7 ’Karubáru ka benne ratua leke adí ka benne, kumu anágaba lake gwa satuagaba le Tata Do Yebáha ke.
7 Sabuw iyab tekakabeber boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nakabibirih.
8 ’Karubáru ka benne itú iki itú leke rudo leke Tata Do Yebáha, kumu lake nuná gwalákanie benneha.
8 Sabuw iyab dogoroh uhew boro baigegewasin hinab, anayabin God boro hina’itin.
9 ’Karubáru ka benne ruinke ki tse'e tse len luesi ka benne kini abittu itilhake, kumu lake nuná ralhake gatta láke xi'in Tata Do Yebáha.
9 Sabuw iyab tufuw ma gewas isan tebowabow boro baigegewasin hinab, anayabin God boro natunatumih nabuwih.
10 ’Karubáru ka benne ridú nookana ke de ruinke nu dika ixú, kumu lake nuná akake ka benne innabia Tata Do Yebáha ke.
10 Sabuw iyab gewasin tisisinaf isan hirouw tibi’a’akirih boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro hinab.
11 ’Karubárule ganna ttixka delo ni'a kia nna usia le ka benne le lhe dhu nookana le lhe anágaba iyá looba gwen lasi usiakana ikile lhe.
11 “Kwabi’ufununu isan sabuw boro tur kakafin hina’uwi, hinarabi hini’a’a’akiri naatu baifuwenamaim tur kakafih maiyow hina’u’uwi isan, baigegewasin boro kwanab.
12 Gwaledeakinle lhe gwaltse'e itta lhe, kumu xxeni anka nu ralhale edíle yebáha. Lebi'i gwa yúbale anágaba udú nookana ka profeta ge Tata Do Yebáha, delába ka benne use'e itú nu reha atti lanila galileha.
12 Kwaniyasisir naatu kwanakawasa, anayabin a siwar gagamin na’in auyom maramaim inu’in boro kwanab. Ef ta’imon nati na’atube marasika dinab oro’orot hirouw hi’a’a’akirih.
13 ’Lebi'i nuná ankale ttiba ttu deti se'ele lagwi ge ka benne se'e yiesi lo yu‑ni. Ttaka ganna detiha unnitti ixe geni, la'ania nna, ¿galasina eyo nuha ixe ganna ttixka? ¿Laaba ganna tuttíru labíru ixú nuha? A sunruba kweari'i na nna ku'unari'i na, nianna tti ulea ka benne ikini.
13 “Kwa i riy na’atube sabuw etei isah. Baise riy naniyan nabi’en na’at boro men karam hiniwa’an naniyan namatar maiye’emih, naatu sawar isan ana gewasin boro men ta nama, imih boro hinisaroun haw nare, sabuw tafan hinawas kamakamar hinaremor.
14 ’Anágaba, lebi'i nuná ankale ttiba ttu xiani kini rudenna ge ka benne se'e yiesi lo yu‑ni. Ankale ttiba ttu yiesi re lo ttu lhilhi rilá saabana, labí aka igatsina.
14 “Kwa i tafaram ana marakaw. Bar merar gagamin oyaw wan hiwowab ebatabat boro men karam hinibun wa’irimih.
15 Nigaba lanú ttu benne do rugalhe iki ttu gi nu rudani, delo nna ukatsie ikini len ttu almoti. ¿Laaba ganna udole giha gwetsá kini udenna ge iyá ka benne se'e lhe'e yo'oha?
15 Na’atube orot babin men ta ramef ito’ab noukwat wanawanan tarafut inumih. Baise ana sisikofamaim boro nasikof bar wanawanan etei namarakaw kawin hinama.
16 Anágaba lebi'i latsiru gwaluni, kini elha ruin gele akana ttiba ttu xiani, kini anáchu tti iláni ka benne nu tse ruinleha, la'ania nna innáke: “Xxeniba ra le Tata gele do yebáha.”
16 Ef ta’imon nati na’atube a marakaw sabuw etei matahimaim kwanabotawiy, saise abisa gewasin kwabowabow hina’itin naatu Tamat maramaim wabin hinabora’ara’ah.
17 ’Bittu akinle deki bisiaya yiesi lo yu‑ni ki kuaya bia bennabi bodha'an Tata Do Yebáha len Moisés‑ni lhe nigaba labí daya kini kuaya ka tisa bodha'an ka benne ukake profeta ge Tata Do Yebáha. ¡Ko'o! Sinuki dalaa kini unia ki sado tisa ge nu ra lo ka tisa bodha'aneha.
17 “Ayu anan men kwananot Moses ana ofafar naatu dinab oro’orot hai bai’obaiyen baihamiyen isan ao’omih. Ayu men i kouseiren isan anamih, baise sinaf yabih matar isan.
18 Netiru ria, laka nnanna re yiesi lo yu‑ni lhe yebáha lhe, iyába nu ra lo bia bennabi‑na teeba ki aka nuná, niruba ttu tisa chika'a to abittu aka itua loni axtaliba ganna chi uka iyá nu ra lo bia bennabiha.
18 Anababatun a tur a’owen, mar tafaram ema’am wanawananamaim kirum kikimin maiyow hikikirum, naatu pen wanamaim abisa hikukuyowan boro men ta anakusairimih, baise etei boro anasinaf yabih hinamatar.
19 Laxkala ttu benne ganna abittu udoe tisa ge ttu ka nu ra lo bia bennabi‑na, meskiba ankana ttu tisa xka'a, lhe ganna benneha gágabe ka benne abittu udoke tisa ge nu ra loni, benne unie aníha, arlo adí ka benne rinnabia Tata Do Yebáha labí xxeni ra lebie. Ttaka benne gudobe tisa ge nu ra lo bia bennabiha lhe gule'enie adí ka benne ki uinke nu ra loni, benne uni aníha, xxeni ra le benneha arlo adí ka benne rinnabia Tata Do Yebáha.
19 Orot yait ofafar kikimin maiyow itin yabin en rouw eastu’ub naatu sabuw afa i’obaiyih nati na’atube tisisinaf, mar ana aiwobomaim ibo boro hina’itfuruw, anayabin en hinarouw hinao, baise orot yait iti ofafar ia’ait naatu sabuw afa ebi’obaiyih mar ana aiwobomaim i boro orot gagamin.
20 Kumu netiru ria, ganna lebi'i abíba uin tserule tti ka fariseo‑ni lhe ka nu rule'ekinna ka benne nu ra lo bia bennabi bodha'an Moisés‑ni, la'ania nna labí akale benne innabia Tata Do Yebáha le.
20 A tur ao’owen o yait abosunusunub nara’at Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah inananatabirih na’at, o i nuhinafot mar ana aiwobomaim i kurur.
21 ’Lebi'i chiba biyieninle nu rákana ka benne uka xuttori'iha, tti rákana ke: “Bittu uttile ttu benne kumu benne uni elhuttiha, ibixxi iginniba benneha.”
21 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, men sabuw kwana’asbunuw, naatu orot yait sabuw ea’asbunuwih boro ofafar nafatum hinibatiy.
22 Ttaka neti ria le: Iyába nu rise'enna len attu betsi to geri'i, urixxi ukinnigaba Tata Do Yebáha nuha, nna nu rusia leni attu betsi to geri'iha nna iso duba nuha arlo ka nu runi elhuxtisi geri'iha nna nu rigena iki attu betsi to geri'iha, nuha ralhabana tsiana lo giha.
22 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait taintuwan isan yan nasoso’ar boro ofafar nafatum hinibatiy, naatu orot yait taintuwan isan fudirin en narouw nao’o, i boro kaniser hinibatiy. Baise orot yait taintuwan na’oraraf anayabin en nao, nati orot i enan kakafin ana wairaf wan nayenamih.
23 ’Laxkala ganna lu dialu utelu úna lo bekú ge Tata Do Yebáha, ttaka tti chi dulu niha, nna tadú lelu deki ritilhaba lenlu attu betsi to geri'iha,
23 “Isan imih gem kakafiyin tafamaim o a siwar ya’inamih ibai kuyey, naatu nati’imaim o nuhi nataseb, tai ta o isa i yan esoso’ar.
24 niha besia úna cheluha nna beyyaxa gwayoin le betsi to geri'iha. Iki deliba nuha nna beyeki nna bete úna geluha.
24 Basit a siwar nati gem tafanamaim inihamiy na’in, o inamatabir maiye inan tai airi kwanao gewas uma kwanabow kwanitonuw, imaibo inamatabir inan a siwar God initin.
25 ’Ganna ttixka ttu nu ritilha lenlu diana taga'ana lu lo uxtisi, laka yu'u lenlu nuha neda diale isinle arlo ka nuha, jeru beyoin leni kini ka taga'ana lu lo xuedaha. Xuedaha nna utena lu lasi ná ka gwensinaha nna ka gwensinaha nna taga'akana lu lisiyya,
25 “Ofafar ta ina’astu’ub taituwa baibatiyihimih nabuwi kwanan, airi kwanao gewas kwanitonuw, veya kikimin nama’am na’at, imaibo inan baibatiyenamaim inarun, anayabin nati’imaim tura boro nabuwi baibatiyenayan orot gagamin umanamaim naya’i, naatu baibatiyenayan orot boro nabuwi furisiman nitih hinabuwi kwanan dibur bar hinayaruyi.
26 kumu netiru ria, labí lhaalu lhe'e lisiyyaha ganna abíba kixalu iyá xea belhiu nu innaba ka nuha. Gannaliba chi utixalu iyá nuha, la'anialiba nna chi ebeakana lu.
26 Anababatun a tur ao’owen, nati’imaim o boro inama kabay hio na’atube inatubuni, imaibo boro hinabotait inatit.
27 ’Lebi'i chiba biyieninle nu rákana ka benne uka xuttori'iha, tti rákana ke: “Abittu isále nu subi subi nu labí ankana latselale.”
27 “Tur hio uwatanah hibi’obaibiy i hio kwanowar, turanah a’aawah ufuh men kwanan.
28 Ttaka neti nna ria le: Ganna ttu benne dha lebie ttu nuila atti ilánie na, la'ania nna ttisidiba chiba bisábie nuha de belaba lhi'u lebie aníha.
28 Naatu boun a tur ao’owen orot yait matanawat nuw babin itin ana notamaim hairi baiwa’anamih enotanot ana notamaim hairi hiwa’anaka.
29 Laxkala ganna si iyya lo benlu‑na uinna kini iginnilu uinlu tulha, tsa ttela ulea nuná nna uru'una na, kumu tserula saríana lu unnittilu ttu ka ni'a nálu, a laa kila ankalu ida'a tsialu lo giha,
29 Imih o mata asukwafune nuw kwaneyan, o in bowabow kakafin kusisinaf, kukubai kwisaroun, men basit mata ta’imon ana kakafinamaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
30 nna ganna si ná benlu‑na abittuba daa siina nna ukinnina lu ki uinlu tulha, tsa ttela uchú nuná nna uru'una na, kumu tserula taríana lu unnittilu ttu ka ni'a nálu, a laa kila ankalu ida'a tsialu lo giha.
30 Na’atube uma asukwafune eof kwaneyan, ku’afuw kwisaroun men basit uma ta’imon ana of kwanekwanemaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
31 ’Anágaba lhe rágabakana ka benne uka xuttori'iha, tti rákana ke: “Ganna ttu nubiyú udhá ikini nuila geniha, teeki ugwena nuha ttu yetsi ata rixxi'a deki chiba besilana len nuilaha.”
31 “Moses ana ofafaramaim eo, ‘Orot yait aawan nakwakwahir gewasin kwahikwahiren ana fef nakirum babin nitin nab auman nan.’
32 Ttaka neti ria le: Ganna ttu nubiyú kwentaba udhá ikini nuila geniha, ganna abittuba de bisá nuha attu nubiyú subi, la'ania nna la nubiyúha‑ba usigana nuilaha kini iginnina uinna nu satsa, nna ganna attu nubiyú edína nuila chi bedhá ikiniha, la'ania nna axtala nubiyú edína nuilaha, satsagaba nuha chi uin nuha.
32 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait nibobowen aawan nakwahir nan orot ta ni’awan, hairi hinabiwa’an i men babin ana ubar, baise orot ana ubar anayabin i kok imih babin esisinaf, naatu orot yait nati babin bai bi’awan auman bowabow kakafin esisinaf.
33 ’Anágaba lebi'i chigaba biyieninle nu rákana ka benne uka xuttori'iha: “Teeki uinle nu chi rale Tata Do Yebáha, abittu kwentaba udettile benneha.”
33 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, ‘A omatanen men kwana’astu’ub, baise sinafumih God kwao’omatan i kwanasinaf.’
34 Ttaka neti ria le: Bittugaba udettile attu nuxa tti innále deki uinle ttu bixa, nigaba udettile yebáha, kumu niha nuha do Tata Do Yebáha rinnabie.
34 Baise boun i a tur ao’owen, God wabinamaim men asir kwanao kwanifaro’omih, na’atube auyom mar isan, anayabin nati i God ana ma’ama efan.
35 Bittugaba udettile yiesi lo yu‑ni, kumu yiesi lo yu‑ni ankana ata rudú ni'abie. Nigaba udettile Jerusalén‑ni, kumu niha nuha anka lasi Tata Do Yebaa benne rinnabia xeniha.
35 Me yan auman men isan kwanifaro, anayabin nati i God an ana baibiyarir efan, Jerusalem auman, anayabin nati i ata aiwob gagamin God ana tafaram.
36 Bittugaba utesale ikile‑na tti innále deki uinle ttu bixa, kumu lebi'i niru ttú itsa ikile labí aka gele uinle kini eyakana yadhi o eyakana sitsi.
36 Naatu o taiyuw auman men arib isan inao baifaro’omih, anayabin o men karam boro arib ta inab inau nikwes o nafurum.
37 Lebi'i, ganna ttixka gwakaba gele uinle ttu bixa, la'ania nna ukare'aba gwalinná: “Gwakaba”, nna ganna ttixka abittuba aka gele uinle ttu bixa, la'ania nna ukare'aba gwalinná: “Labí aka.” Kumu ganna bixaru tisa udienle iki nu chi unneleha, la'ania nna ge nu xxegwiha‑ba chi anka nu raleha.
37 Imih inakwahir o inarufut, anayabin abisa awamaim iya’abar i’o etitit i Demon Kakafin biyanane enan.
38 ’Lebi'i chiba biyieninle rákana: “Ganna nuxa utse'e loona iyya lo ttu benne, anágaba nu beniha utse'e loogabakana iyya loni; nna ganna nuxa kweana laya ttu benne, anágaba nu beniha kweagabakana layani.”
38 “Marasika ana tur hio kwanowar, ‘Orot yait mata nakubai, ibo matan kukubai, naatu orot yait wa nimarir, ibo wan kwimarir.’
39 Ttaka neti ria le: Abittu edú disale lo nu udhakana le ttu bixa. Ganna nuxa kweana gi daka xxaga ben gele, gwalodekila attu lha'a xxagale kini kweana gi.
39 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait isa nasisinaf kakaf men wan inay, rebareb rounane nifafar inatatabir rounane’ebo nifafar.
40 Ganna nuxa taga'ana le lo uxtisi nna uinna kuana mixa geleha, gwalugwela na itupa jabana geleha,
40 Naatu orot yait niyaso’ar baibatiyimih nabuwi kwananan, a biya baibiyon baban nikiya’ub nabaib, a biya baibiyon tafan auman inikiya’ub initin.
41 nna ganna nuxa udo doelhana le ujale yua geniha ttu kilómetru, lebi'i gwalujala nuha chupa kilómetru.
41 Baiyowayan orot ta nan nakwarari ana hafoy abarin veya ta’imon airi namih nao, ina’abar veya rou’ab airi kwanan.
42 Ganna nuxa innabana le ttu bixa, gwalugwe na nu innabanaha lhe ganna nuxa innaba gannana le ttu bixa, bittu innále: “Labí tee.” Gwalugwe ganna na nu rinnabanaha.
42 Orot babin ta isa sawaramih nafefeyani kwitin, naatu orot babin ta a sawar bai na mar kafai imaim bowamih nao, kwitin ebai en.
43 ’Lebi'i chiba biyieninle rákana: “Akinle ge ka benne geri'i nna utía di lele ka nu bittu raka uyúkana le.”
43 “Marasika ana tur hio a’a’agir hinonowar i hio kwanowar, ‘Taituwa kwaniyabuwih naatu a kamabiy sabuw kwanimat gigigirih.’
44 Ttaka neti ria le: Akinle ge ka nu bittu raka uyúkana le [lhe innabale len Tata Do Yebáha ki aka lenie ka nu rigekana ikile lhe anágaba latsiru gwalulisa ka nu ritisikinna le] lhe gwalinnabala len Tata Do Yebáha ge ka nu rulisa xiikana le, lhe ka nu ridú nookana le lhe.
44 Baise boun a tur ao’owen, a kamabiy sabuw kwaniyabuwih naatu sabuw iyab terurukoukuwi isah kwanayoyoban.
45 Aníha uinle ki akale xi'in Tata gele do yebáha. Kumu benneha runie kini riria tatubisa‑na rudanie ge ka nu ruin satsa lhe ge ka nu ruin tse lhe. Anágaba lhe ruingabe kini raka iyya ge ka nu runi nu dika ixú lhe ge ka nu abittu runi nu dika ixú lhe.
45 Saise kwa boro Tamat auyom maramaim natunatumih nabuwi, anayabin God sinaf sabuw gewasih kakafih etei tafahimaim veya erararan, sabuw iyab gewasin tisisinaf naatu kakafin tisisinaf etei God taun ebitih.
46 Kumu ganna lebi'i sunruba rakinle ge ka nu gwa rakakinna gele, la'ania nna, ¿bíla nu tse edíle ge nu ruinleha ganna? ¿Laaba ka nu rukixakana belhiu nu rigixari'i len nu rinnabia ge Roma‑ni, anágaba ruin ka nuná?
46 Sabuw kabay o’onayah tisisinaf na’atube kwanasinaf sabuw iyabowat isa tibiyabowawat isah kwanabiyabow, God boro men ana siwar gewasin ta nitimih.
47 Lhe anágaba ganna sun tteruba ka benne gele gwa rale ke padiuxi, ¿bíla nu tse nuha ruinle ganna? ¿Laaba ganna anágaba ruin ka nu abittu ankabiakinna Tata Do Yebáha?
47 Naatu Eteni Sabuw taih tuwah akisih hai merar tiyiy na’atube kwanasinaf taituwa akisih hai merar kwanayiyi, ana gewasin boro men kwanabaimih.
48 Laxkala de nuha nna lebi'i satía gwaluni nu anka tse, ttiba Tata gele do yebáha satíaba runie taga'a nu anka tse.
48 A yawas uhew bitan kwanama, Tamat auyom maramaim ana yawas uhew bitan ema’am na’atube.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.