Lucas 6
Ca titsaʼ de laʼlabani para iyate ca enneʼ (ZAANT) vs ARA
1 Ttu tsá sábado nna gutè Jesús làti té ỹua'. Ca enne' ruthète'niáa nna hua dia canna bá cabi guchèccu' cabi tuchùppa ỹua' nna guỹùbi tè cabi cą lani ná' cabi nna gutó cabi.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Tuchùppa ca fariséua nna ra tè cą cabi: Biecca runi le nu labí ná qui'ni guni ttu enne' tsá redi' latsi' ri'u ni'i.
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 Becàbi Jesús nna rèe cą: Tsí bihua ni'i gul·la le làti riquixá'a biỹa beni rey David loti' gutùni bía, ą'hua adí canu tsè'e lani bía cá.
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Gutà'a David le' templo qui' Tata Dios nna guỹi' bi ca ettaxtíla nu ná ofrenda para Tata Dios nu lanú nuỹa dànią gúą na sino làteruba ca sacerdótea. Gutò bi nna bete huá bi gutò canu tsè'e lani bía.
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Làniana rèe cą: Ccá le saber qui'ni Nubeyu' de Ỹiabara' nna rigú'ubi'e iyaba ca tsá ą'hua tsá redi' latsi' ri'u.
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Attu tsá redi' latsi' ca enne' judíua nna gutà'a Jesús le' sinagógaá nna gudulue gutixa'ánie ca enne' titsa' qui' Tata Dios. Nía nna re' tè ttu nubeyu' nu gubitsi yà'aba ná' bànį.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Ca maestro de la ley nna ca fariséua nna betsia tsìttsì ba lo quį Jesús canchu hueyúnie nu rà'nia tsá sábado, para gappa cą néda biỹa causa ni gutsia cą quì'e.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Pero lèe nna nabia' bánie la' rulaba latsi' qui' quį, acca ra tìe nubeyu' nu rà'nia: Lu' nna gùduli nna gùdu làhui' la. Lą nna gùduli taą́ nna gùduą làhui'.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Làniana Jesús nna rèe cą: Ttu cosa teruba inába tìtsa'a' le: Según nu ra lo ley qui' Tata Dios nna, tsí hua ná qui'ni guni ri'u nu na tsè' ca tsá redi' latsi' ri'u, o tsí guni la ri'u mal áccá. Tsí hua ná qui'ni gudilàa ri'u ttu enne' de ca sufrimiento quì'į màsqui'ba ná tsá redi' latsi' ri'u, o tsí hue'él·la' ba ri'u ą gattią áccá.
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Làniana gùnne'e iyáỹiani canu tsè'e ìta'lùbani nía nna ra tìe nubéyu'a: Bèl·lìi ná' lu'. Lą nna bèl·lìi taá ní'į, làniana tì'a viva beyacca chì ná' niá.
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Làcą nna yala bitsa'áni cą nna gunne tè entre labácą contra Jesús nna abícca'lání guthácca' cą ne uccuani cą.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Tiemplo lània nna huía Jesús lo ttu i'ya huèni oración. Ituba yèlàa nna puro taá oración bá bènie bel·luítse'e Tata Dios.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Huani' bá nna gutàỹie ca enne' ruthète' qui'áa nna becuí'e tsì'nu cabi para ithèl·le'e cabi huenitsìna qui' Tata Dios, acca gutìxà huée lá cabi apóstol:
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Simón enne' gutixa huée láa bi Pedro ą'hua bettsi' bi Andrés, ą'hua Jacobo nna Juan nna, ą'hua Felipe nna Bartolomé nna,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Mateo nna Tomás nna, Jacobo ỹi'ni Alfeo nna, ą'hua Simón enne' lá huá bi Zelote,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Judas bettsi' Jacobo nna, ą'hua Judas Iscariote nu ná qui'ni gutią ne cuenta.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Beyadi bá Jesús lani cabi lo i'yaá nna gulèdee làti ná ttu làttsi' lani ca discípulo qui'áa. Tsè'e huá ca enne' ỹétse'ní lani cabi porqui'ni ca enne' qui' itúbani Judea nna Jerusalén nna, ą'hua ca enne' da' le' chuppa ca yetsi Tiro nna Sidón nna anta' cą exa ba ru'a indatò' nna, huía cą para iyénini cą qui' Jesús, ą'hua para eyacca latsi' quį de iyaba ca itsahue' nu ra'ni cą.
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Ą'hua canu cca padecer por ca espíritu malo nna beyacca huá latsi' quį.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Iyaba ca ènni'a nna beni cą duel·la' gulappa' cą Jesús porqui'ni yala la'huacca té lani lèe nna beyúninie iyaba cą.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Gunna' tè Jesús ca discípulo qui'áa nna rèe: Ica'rubà lebi'į canu ná pobre, porqui'ni quì'ba le ná iyate nu runna Tata Dios enne' rigú'ubia'nie le.
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 Ica'rubà lebi'į canu ritùni anna, porqui'ni huacca yelia ba le. Ica'rubà lebi'į canu ribétsi, porqui'ni bitola nna yala edácca'ni latsi' le.
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 Ica'rubà lebi'į canchu chi guyudí' ca enne' le nna cueqquia cą le fuera nna guduadí' cą le nna yala quiniyu cą le ti'atsi runi le nu ná mal, porqui'ni tanó le Nubeyu' de Yiaba'.
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Bittu ehuí'ni le, sino adila edácca'ni le porqui'ni ỹiabara' la gata' nu gunna Tata Dios qui' le. Porqui'ni ą'hua bethacca' cą ta' tàta qui' quį ca enne' uccua profeta gutsé'e tiempo antigua.
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 Pero ica'rútsi'íru lebi'į canu ná enne' rico, porqui'ni chi guttè tiempo de la' redacca' latsi' qui' le.
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 Ica'rútsi'íru canu labí caliàtsà qui' le anna, porqui'ni huàl·lani tiempo ubina' qui' le. Ica'rútsi'íru canu ruỹìtsi anna, porqui'ni yala élenini le nna gubètsi ba tsè'e le bitola.
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 Ica'rútsi'íru le canchu guni le permitir qui'ni iyaba ca enne' nna gudàliani cą le, porqui'ni ca ta' tàta qui' canu tsè'e annana ą'hua bedàliani cą ca profeta falso gutsé'e ttu cuaỹa nuá.
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 Pero lebi'į canu riyénini nna nia' le: Licàtsi'íni ca contrario qui' le. Lígúni tsè' lani canu ruyudí' cą le.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Línne tsè' qui' canu rinne cą mal contra le. Lígúni oración por canu richìtha cą mal contra le.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Nuỹa tediba huí'ą xága' lu' nna, bedàa tè attu lado. Nuỹa tediba calatsi'į thí'ą mata qui' lu' nna, be'él·la tehuą́ thí'ą camisa qui' lù'ą'.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Nuỹa tediba rinàbanią lu' biỹa nna, bete tènì ą. Nu thí'ą biỹa té qui' lu' nna, bittu enàba lu' ą.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Ti'iỹa ba rú'ulatsi' le qui'ni guni ca enne' lani le nna, ą'hua lígúni lani cą.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 Porqui'ni canchu gáppatsì'i le làteruba canu catsi'í báni cą le nna, biani cosa tsè'ni nua' runi le cá. Tsí álahuá ą'hua runi ca enne' malo cá.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Canchu runi le tsè' lani làteruba canu runi huá tsè' lani le nna, biani cosa tsè'ni nuá runi le cá. Porqui'ni hàstaá ca enne' malo nna ą'hua runi cą.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Canchu gutèsa lu' lani làteruba canu catèhua latsi' lu' otèaà huá cą lu' nna, biani cosa tsè'ni nua' runi le cá. Porqui'ni ca enne' malo nna rute sahuá cą lani adí canu runi mal para gudèqquia huá cą qui' quį attu tsánía huá.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Lebi'į nna dàni le cátsi'íni ca contrario qui' le nna lígúni tsè' lani cą; líútesa cą biỹa té qui' le nna bittu cani le qui'ni eyuni huá cą le favor. Canchu guni le anía nna, entonces ccá huá le ỹi'ni Tata Dios enne' dua ỹiabara' nna yala gudàlianie le. Porqui'ni lèe nna née enne' tsè' lani ca enne' ingrato ą'hua lani canu runi mal nna.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 Acca lícca enne' de la' retúalatsi' tì'ba Tata Dios qui' lía née enne' retúalatsi'.
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 Bittu guyu le la'ditsi qui' ca enne', para qui'ni Tata Dios nna làa guni huée le juzgar. Bittu guni le ca enne' condenar, para qui'ni làa guni Tata Dios le condenar. Leyuniỹén latsi' qui' ca enne'; Tata Dios nna eyuniỹén latsi'e qui' le.
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Líúte para adí ca enne'; Tata Dios nna adila gúnnée qui' le hàstaá ttu medida tsè'ni nna guquìnie nna gudua thúáníe nna gúnnée qui' le. Porqui'ni ti'iỹa ba gurìxibía' le gúte le qui' ca enne' nna, ą'hua orìxibí'e gúnnée qui' le.
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Ra huée cabi attu enzeñanza: Tsí huaccani ttu ciego quél·lá'ą ná' attu ciego cá. Tsí álahua chuppa taá cą ìnnia le bèl·là'a cá.
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Ttu nu ruthète' nna labí dàcca'ą adiru tì'chu maestro quì'į màsqui'ba irialànią ca estudio quì'į, pero ccą́ tì'a maestro qui' niá.
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Biecca rinna' lu' yíỹi to' nu yù'u lo attu enne', atsi'íni labí runi lu' duel·la' ebèqquia lu' nicùà' nu yù'u íyyalo lu' ni'i.
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Miéntraste yù'u ttu nicùà' íyyalo lu' nna, biecca gá lu' attu enne': Gulèda qui'ni ebèqquia' yíỹi nu yù'u íyyalo lu'. Yala huethacca'ỹí ná lu'. Bétse'e latsi' lu' ca tul·la' qui' la'a lu' ba, lànialá nna huaccani lu' inèni lu' ca enne'.
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Labí yà fruto tsè' té nu ribia fruto mal lúį; nihua labí gaỹa du ttu yà mal nu runna fruto tsè'.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Porqui'ni ttu ttu ca yà nna redacca' rábani cą por ca fruto nu runna cą. Pues labí redi' ri'u exxuhuí nihua betsulí' ỹixi lo ca yèttse'.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Ą'hua ttu enne' tsè' nna runi huą́ nu ná tsè', porqui'ni puro nu ná tsè'ba riguą lo lostu'į. Pero ttu nu ná mal nna runi lą́ nu labí ná tsè', porqui'ni yù'u mal lo lòstu'į. Porqui'ni por ca titsa' nu rinne ttu enne' nna, ą' modo nna rulue'ní ti'iỹa ná ca la' rulábalatsi' nu riguą lo lòstu'į.
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Biecca reya le inte': Señor, Señor, ti'atsi yala titsa' rappa le inte', atsi'íni labí runi le nu nia'.
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Nuỹa tediba da' lani inte' nna gudà nàgui'į ca titsa' quíyi'į nna runią cą nna,
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 inte' nna guni ya' ą comparar tì'a ttu ènne'yu' bedua bi ttu yú'u. Primérute gutàni bi itéttianí nna gulèqquia bi cimiento tsè' nu púruani íyyaá. De biria yò nna gutsé'e inda yú'a lani itute fuerza quì'į, pero nìdi làa gutá yú'a porqui'ni duą tsìttsì lo íyyaá.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Pero nu riyénini ca titsa' quíyi'į atsi'íni labí runią nu ríquixa'a' nna, ccą́ comparar ttu nubeyu' bedua yú'u quì'į lo gùnà' ba nna labí gúl·lidą cimiento. Acca de biria yò nna gutàttsa'ą yú'a lani itute fuerza quì'į nna gubixi chì yú'u qui' niá nna, de una vez tení bil·lùỹa latsi'į.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.